TIN TỨC THẾ GIỚI HÀNG NGÀY

[lynhcao]

Pháp tưởng nhớ các binh sĩ thuộc địa
đã giải phóng mẫu quốc thời đệ nhị thế chiến
Sunday, May 10, 2009


Tổng thống Pháp Nicolas Sarkozy duyệt qua hàng quân danh dự tại bờ biển La Nartelle ở Sainte-Maxime.(Hình:AP) PARIS, Pháp (AP) - Tổng Thống Nicolas Sarkozy hôm Thứ Sáu 8 Tháng Năm đã đến một bờ biển ở vùng Riviera để tham dự lễ truy điệu binh sĩ từ các cựu thuộc địa, những người 65 năm trước đây đã đổ bộ vào vùng Nam nước Pháp để giúp đánh bại quân phát xít Ðức Quốc Xã, trong trận chiến được gọi là “Ngày D-Day bị lãng quên.”

Tuy nhiên, ở Paris, ba binh sĩ cựu thuộc địa đã nhân cơ hội này tổ chức biểu tình để gây sự chú ý của dư luận nhằm đòi hỏi tăng tiền hưu trí cho khoảng 80,000 người lính thuộc địa vẫn còn sống.

Không chờ đến ngày lễ kỷ niệm vào Tháng Tám của cuộc đổ bộ tại Provence, Tổng Thống Sarkozy đã dùng ngày kỷ niệm 64 năm chiến thắng của quân đội đồng minh tại Âu Châu (Victory in Europe tức V-E Day) để ca ngợi những người cho đến nay ít được nhắc nhở tới về những hy sinh của họ.

Cuộc đổ bộ ngày 15 Tháng Tám năm 1944 ở Provence phía Nam nước Pháp có thể đã không quyết định kết quả cuộc chiến, nhưng “đóng một vai trò quyết định quan trọng trong sự tham dự của nước Pháp và chiến thắng sau cùng,” theo bài diễn văn của ông Sarkozy đọc tại bờ biển La Nartelle ở Sainte-Maxime.

Lực lượng Pháp, gồm cả binh sĩ ở các thuộc địa Phi Châu, đã đóng một vai trò quan trọng trong việc giải phóng khu vực phía Nam Pháp, bao gồm hơn một nửa của khoảng 350,000 binh sĩ tham dự cuộc hành quân Dragoon.

Ông Sarkozy nhắc lại là các tiểu đoàn lính Morocco, lính Senegale và thành phần “spahis” tức là kỵ binh Phi Châu, đã chiến đấu cho nước Pháp “như cho đất mẹ của họ, không màng đau đớn hay đổ máu.”

Nước Pháp “sẽ không bao giờ quên sự hy sinh của họ,” ông cho hay.

Tuy nhiên một số cựu chiến binh từ các cựu thuộc địa Phi Châu hiện vẫn đang tranh đấu để được hưởng số tiền hưu trí ngang bằng với các cựu quân nhân Pháp, sau nhiều thập niên chỉ được hưởng khoảng 30 phần trăm số tiền hưu của các cựu quân nhân người Pháp.

Chính phủ Pháp năm 2002 đã tăng một phần nhỏ cho hưu bổng của 80,000 cựu quân nhân từ các cựu thuộc địa. Ðể giải thích lý do có sự khác biệt giữa tiền hưu, Pháp nói rằng sự khác biệt này vì chi phí sinh sống khác nhau giữa Pháp và các quốc gia thuộc địa.

Tổng Thống Jacques Chirac vào năm 2006 từng hứa hẹn rằng sang đến năm 2007 các cựu quân nhân thuộc địa còn sống sẽ được hưởng cùng số tiền hưu như cựu quân nhân Pháp kể từ năm 2007. (V.Giang)

[dodom]

Putin: Cuộc tập trận của NATO
cản trở những quan hệ Nga-Mỹ
Sunday, May 10, 2009
MOSCOW, Nga (Reuters) - Trong những lời bình luận được đăng tải hôm Chủ Nhật 10 Tháng Năm, Thủ Tướng Nga Vladimir Putin nói những cuộc tập trận của NATO ở Georgia không giúp ích cho những nỗ lực nhằm xây dựng lại các quan hệ giữa Moscow và Hoa Kỳ.

Ông Putin, lên tiếng trong một cuộc phỏng vấn với cơ quan truyền thông Nhật trước khi khởi sự một chuyến đi tới Tokyo, cho rằng những cuộc tập trận của NATO là một tín hiệu ủng hộ dành cho nhà cầm quyền Georgia mà vào tuần trước đã đụng độ với những người phản đối đòi Tổng Thống Mikheil Saakashvili phải từ chức.

Khi được hỏi về những nỗ lực của Washington nhằm điều chỉnh các quan hệ với Moscow, ông Putin nói: “Nói về những cuộc tập trận của NATO ở Georgia, dĩ nhiên đây là một dấu hiệu theo chiều hướng ngược lại.”

“Chúng tôi thực sự hy vọng rằng những nhà lãnh đạo của Hoa Kỳ hiện nay sẽ chặn đứng các chiều hướng tiêu cực trong những quan hệ với Nga và có những biện pháp cần thiết để bảo đảm rằng những quan hệ đó thực sự cải thiện.”

Nga nói những cuộc tập trận là một sự diệu võ dương oai nguy hiểm của liên minh quân sự Tây Phương, làm tăng căng thẳng trong vùng Caucasus chín tháng sau khi Nga đẩy lui một cố gắng của ông Saakashvili nhằm tái chiếm vùng ly khai Nam Ossetia thân Moscow.

Những quan hệ của Nga với Hoa Kỳ đã suy sụp tới một mức thấp thời hậu Chiến Tranh Lạnh sau cuộc chiến tranh ở Georgia và việc Nga sau đó công nhận vùng Nam Ossetia và một vùng nổi loạn khác, Abkhazia, như các nước độc lập.

Moscow nói những cuộc tập trận của NATO gởi một tín hiệu sai lầm tới ông Saakashvili, người đã phải đối phó với những tuần lễ phản đối bởi phe đối lập trong nước đòi hỏi ông từ chức vì đã đàn áp những quyền tự do dân chủ và sai lầm khi gây chiến với Nga.

Ông Saakashvili, người bị nhiếc móc ở Moscow, đã không chịu từ chức. Ông đã đứng trước một cuộc nổi loạn tại một căn cứ quân sự của Georgia một ngày trước khi những cuộc tập trận của NATO khởi sự vào ngày 6 Tháng Năm.

“Trước bối cảnh này, họ quyết định mở những cuộc tập trận. Nó chỉ có thể được coi như sự ủng hộ dành cho chế độ cầm quyền,” ông Putin nói, theo một bản sao cuộc phỏng vấn được chính phủ Nga cung cấp.

NATO nói Nga được thông báo trước một cách đầy đủ về những cuộc tập trận và đã được mời tham gia. (n.n.)

[nangchieu]

Căng thẳng tại biển Đông,
Hoa Kỳ điều động phi cơ tàng hình đến Nhật và Guam
Tuesday, May 12, 2009


Chiến đấu cơ tàng hình mới nhất của Hoa Kỳ F-22A Raptor được điều động tới Nhật và Guam.

HICKAM AIR FORCE BASE, Hawaii 12-5 (NV)- Hoa Kỳ điều động hai phi đội máy bay tàng hình (stealth fighters) thuộc loại tối tân nhất thế giới đến khu vực Thái Bình Dương vào lúc đang có những căng thẳng ở biển Đông.


Theo nguồn tin quân sự Hoa Kỳ, Bộ Tư Lệnh Không Quân dự trù điều động hai phi đội F-22A Raptors đến khu vực nói trên kể từ Tháng Năm và dự trù lưu lại đây khoảng bốn tháng như một sự biểu dương lực lượng.


Nguồn tin nói rằng 12 chiếc F-22A Raptors được điều động tới căn cứ không quân Kadena ở Nhật Bản lấy từ phi đoàn tác chiến 94 ở căn cứ không quân Langley, tiểu bang Virginia. Còn 12 chiếc khác được điều động đến căn cứ không quân Andersen trên đảo Guam từ phi đoàn 525 đóng ở căn cứ không quân Elmendorf, tiểu bang Alaska.


Hơn 500 sĩ quan và quân nhân mọi ngành liên quan tới nhiệm vụ của hai phi đội này đã được điều động theo.


Hồi giữa Tháng Ba, một phi đội F-22A Raptors cũng đã từng được điều động tới đảo Guam trong một thời gian ngắn khi xảy ra biến cố tàu khảo cứu đại dương của Hoa Kỳ bị một số tàu Trung quốc khiêu khích phía nam đảo Hải Nam trên hải phận quốc tế.


Nay trước tình hình càng ngày càng có dấu hiệu khiêu khích và đe doạ nghiêm trọng hơn từ phía Trung quốc, việc điều động thêm lực lượng không quân tối tân nhất bên cạnh việc điều chuyển thêm 7 tàu ngầm nguyên tử tới khu vực Thái Bình Dương, cho thấy Hoa Kỳ quan tâm hơn tới tình hình an ninh trong vùng.


F-22A Raptors là loại chiến đấu cơ tối tân nhất của Hoa Kỳ với sự phối hợp của các phát minh mới nhất về điện tử và kỹ thuật vượt qua màn radar không bị phát hiện để tấn công chính xác các mục tiêu.


Với hệ thống tiếp nhiên liệu trên không, các chiến đấu cơ này có thể thi hành nhiệm vụ ở bất cứ đâu, lúc nào và vào thời tiết nào.


Việc đưa F-22A Raptor đến Nhật và Guam, lời nhắn chính xác ở đây chỉ có thể nhắm đến người Trung quốc.


Trước đây, Do Thái và Úc đã đề nghị mua loại chiến đấu cơ tàng hình này nhưng đã bị từ chối.

[ThienThu]

Afghanistan: Giao tranh trên đường phố sau cuộc tấn công của phiến quân
Tuesday, May 12, 2009



Binh sĩ chính phủ Afghanistan đang tuần tiễu trên đường phố Khost. (Hình:AP)

KABUL, Afghanistan (AP) - Các toán khủng bố tự sát cùng thành phần phiến quân đã mở cuộc tấn công nhắm vào các tòa nhà chính phủ ở vùng Ðông Afghanistan hôm Thứ Ba ngày 12 Tháng Năm, gây ra các vụ chạm súng trên đường phố tại thị trấn Khost ở Afghanistan, theo lời giới hữu trách. Phiến quân bắt giữ nhân viên chính phủ làm con tin và phục kích một toán quân Hoa Kỳ đến tiếp viện, làm một binh sĩ bị thương.

Có ít nhất bốn nhân viên an ninh, hai thường dân và một số thuộc thành phần phiến quân đã bị giết trong cuộc tấn công, vốn khởi sự từ lúc 10 giờ sáng và kéo dài khoảng 1 giờ đồng hồ. Tuy nhiên giới hữu trách nói rằng tình hình ở Khost vẫn còn hỗn loạn và số tổn thất sẽ còn lên cao.

Cuộc tấn công bắt đầu khi một xe bom tự sát phát nổ bên ngoài dinh tỉnh trưởng ở Khost, theo tin từ Bộ Nội Vụ.

Sau đó một toán gồm năm tên khủng bố tự sát định tấn công một bộ chỉ huy cảnh sát gần đó nhưng bị đẩy lui và phải chạy vào một tòa nhà chính phủ cạnh đó, theo lời Tướng Abdul Qayum Bakizoy, tư lệnh cảnh sát.

Có ba tên khủng bố đã cho nổ bom mang theo người, theo Bộ Nội Vụ, trong khi các tên khác bắt giữ nhân viên chính phủ làm con tin, theo lời Tướng Bakizoy.

Một phát ngôn viên Taliban, Zabiullah Mujahid, nói rằng có tới 30 tay khủng bố tự sát đã tấn công và các tòa nhà chính phủ.

Phiến quân trong những tháng gần đây đã mở thêm nhiều cuộc tấn công được phối hợp và chuẩn bị chu đáo. Các phân tích gia quân sự nói rằng sở dĩ được như vậy là nhờ sự huấn luyện của các phiến quân Pakistan và thành phần al-Qaeda.

Phát ngôn viên quân sự Hoa Kỳ, Brian Naranjo, cho hay cuộc tấn công khởi sự với việc xe bom tự sát tìm cách tiến vào tòa tỉnh trưởng nơi một số quân nhân Hoa Kỳ đang họp với tư lệnh cảnh sát tỉnh. Hai tên khủng bố tự sát, trong bộ áo burga của phụ nữ, định tiến vào nơi này nhưng bị lực lượng an ninh bắn hạ. (V.Giang)

[lynhcao]

Mỹ 'đề nghị Israel không đánh Iran'

Nhật báo hàng đầu Israel hôm qua đưa tin, Tổng thống Mỹ Barack Obama đã yêu cầu Thủ tướng nhà nước Do Thái Benjamin Netanyahu
"không được làm Washington bất ngờ bằng việc mở chiến dịch quân sự chống Iran".


Phi cơ chiến đấu F-16 của Israel xuất kích từ căn cứ không quân Ramon ở miền nam nước này. Ảnh: Reuters. Theo tờ Haaretz, thông điệp trên được một quan chức Mỹ cao cấp chuyển cho Thủ tướng Netanyahu cùng các bộ trưởng và quan chức Do Thái khác. Động thái này phản ánh mối lo ngại của Washington về khả năng xảy ra những hành động đơn phương của Israel nhằm vào Iran, như các cuộc không kích cơ sở hạt nhân.

Mối lo ngại của Mỹ được củng cố bởi những tuyên bố liên tiếp của thủ tướng Israel về quan điểm quyết ngăn chặn Iran sở hữu vũ khí hạt nhân. Điều này trở nên cấp bách khiến Washington phải "bắn tín hiệu" với Israel chỉ vài ngày trước khi diễn ra cuộc gặp giữa ông Obama với ông Netanyahu ngày 18/5 tại Nhà Trắng.

Trong khi đó, một số nước phương tây và Israel cáo buộc Iran đang bí mật theo đuổi chương trình vũ khí hạt nhân. Tehran nhiều lần bác bỏ điều này và khẳng định hoạt động hạt nhân của họ chỉ nhằm các mục đích dân sự.

Một số diễn biến quân sự năm ngoái đã dẫn đến phỏng đoán Israel sắp mở cuộc tấn công nhằm vào các cơ sở hạt nhân Iran. Đặc biệt là sự kiện các phi cơ chiến đấu Israel diễn tập bài tấn công đường dài, với khoảng cách bay đúng bằng từ Israel đến các cơ sở hạt nhân của Iran, tháng 7 năm ngoái.

Iran cũng lập tức có những phản ứng cứng rắn khi doạ sẽ đáp trả mọi cuộc tấn công từ bên ngoài bằng quy mô huỷ diệt. Tehran còn nhanh chóng cho thử nghiệm loại tên lửa đạn đạo Shahab-3 có tầm bắn 2.000 km, cho phép Iran có thể tấn công mọi mục tiêu trên đất Israel.

Đình Chính (theo Ria Novosti, AP)

[dodom]

Thất nghiệp sẽ được cấp miễn phí thuốc Viagra, Lipitor

TRENTON, New Jersey- Hãng sản xuất Âu dược Pfizer Inc. hôm 14 Tháng Năm cho biết hãng sẽ sẵn sàng cung cấp miễn phí 70 trong số các loại thuốc thường phải mua theo toa nhất - trong đó có cả các loại thuộc Viagra và Lipitor - cho bất cứ ai đã bị mất công việc làm hay bảo hiểm y tế.

Hãng sản xuất Âu dược lớn nhất thế giới cho biết hãng sẵn sàng cung cấp miễn phí các loại Âu dược nêu trên trong vòng một năm cho bất cứ người Hoa Kỳ nào mất công việc làm từ ngày 1 Tháng Một vừa qua và đang sử dụng các loại thuốc của công ty Pfizer được ba tháng hay hơn nữa.

Lời loan báo trên đã được đưa ra giữa lúc Hoa Kỳ tiếp tục mất hàng loạt công việc làm do sự suy thoái kinh tế và đang có chiến dịch tại Washington để chặn bớt các sự gia tăng chi phí của bảo hiểm y tế và nới rộng thêm để nhiều người được hưởng chương trình bảo hiểm y tế hơn.

Quyết định trên của hãng Pfizer có thể được ghi nhận như một hành động thiện chí quan trọng, sau khi các hãng sản xuất thuốc từ bấy lâu nay vẫn luôn là các mục tiêu chỉ trích của các người tiêu dùng, cho rằng kỹ nghệ Âu dược đã hưởng lợi quá nhiều.

Ngoài ra chương trình cung cấp thuốc này cũng có thể giữ lại các bệnh nhân tiếp tục trung thành và sử dụng các loại thuốc của hãng Pfizer. (L.T.)

[dodom]

Chiến tranh Sri Lanka kết thúc,
lãnh tụ Hổ Tamil chết cùng một số phụ tá
Monday, May 18, 2009


Các binh sĩ Sri Lanka đứng chụp hình kỷ niệm cạnh ổ súng phòng không của phiến quân Hổ Tamil. (Hình:AP)


Người dân Sri Lanka vui mừng đổ ra đường mừng ngày chiến tranh kết thúc. (Hình:AP)



COLOMBO, Sri Lanka (AP) - Hôm thứ Hai, Sri Lanka cho hay đã tiêu diệt lực lượng phiến quân Hổ Tamil, giết chết Velupillai Prabhakaran - lãnh tụ tổ chức này, chấm dứt cuộc chiến kéo dài đã ba thập niên nay nhằm thành lập một quốc gia độc lập cho người thiểu số Tamil.

Ðài phát thanh chính phủ đã tạm ngưng chương trình thường lệ để loan báo về cái chết của Prabhakaran. Ðồng thời, bộ Thông Tin cũng gửi một tin ngắn đến các máy điện thoại di động trên toàn quốc xác nhận rằng ông ta đã bị giết cùng với các phụ tá thân cận nhất, kể cả Soosai và Pottu Amman.

Lời loan báo này đã gây ra sự vui mừng khắp nước và người dân đổ ra đường ở Thủ Ðô Colombo để nhảy múa ca hát.

Cái chết của Prabhakaran được coi là điều quyết định, đưa đến kết cục của cuộc chiến tàn phá quốc gia ở vùng Ấn Ðộ Dương này. Nếu ông ta thoát khỏi vòng vây, Prabhakaran có thể dùng hệ thống vận chuyển hữu hiệu và sự hỗ trợ mạnh mẽ của các cộng đồng Tamil trên khắp thế giới để tiếp tục cuộc chiến, tuy là sẽ thay đổi thành hình thức du kích. Nhưng cái chết nơi chiến trường của ông cũng có thể biến ông thành một vị anh hùng tuẫn tiết, làm gương cho các thành phần Tamil đòi độc lập khác.

Tham Mưu Trưởng quân đội Sri Lanka, Trung Tướng Sareth Fonseka, cho hay trên đài truyền hình rằng quân đội nước này đã tiêu diệt ổ kháng cự sau cùng ở khu vực phía Bắc vào sáng ngày Thứ Hai và đang tìm cách nhận diện xác của Prabhakaran.

Tướng Fonseka và tư lệnh các lực lượng an ninh khác dự trù sẽ chính thức thông báo với Tổng Thống Sri Lanka về chiến thắng vào chiều tối ngày Thứ Hai.

Giới chức quân sự cao cấp cho hay các đơn vị chính phủ đã bao vây Prabhakaran và các phụ tá thân cận của ông ta vào sáng sớm ngày Thứ Hai.

Ông ta và những người này sau đó lái chiếc xe van bọc thép cùng với một chiếc xe buýt chở đầy phiến quân tiến thẳng về phía quân chính phủ, gây ra cuộc chạm súng kéo dài hai giờ đồng hồ.

Các binh sĩ sau cùng đã bắn hỏa tiễn vào xe này, chấm dứt cuộc giao tranh. Họ đã kéo xác Prabhakaran ra khỏi xe và xác định thi thể của ông ta. Họ cũng hạ sát Soosai, tư lệnh lực lượng hải quân Hổ Tamil và Pottu Amman, tư lệnh tình báo của phiến quân.

Hổ Tamil đã có lúc kiểm soát một phần lớn khu vực Bắc Sri Lanka, tổ chức cơ quan chính phủ và có một đạo quân võ trang hùng hậu gồm cả các đơn vị bộ binh có pháo binh yểm trợ, lực lượng hải quân hữu hiệu và một lực lượng không quân tuy thô sơ nhưng gây nhiều tiếng vang khi oanh tạc các cơ sở chính quyền ngay cả tại Thủ Ðô Colombo. (V.Giang)

[macco]

Nga - Mỹ bàn về giải trừ vũ khí hạt nhân


Tên lửa SM-3 do Hải quân Mỹ phóng trên Thái Bình Dương. Ảnh: Reuters.
Washington và Matxcơva đang có cuộc thảo luận quan trọng đối với an ninh toàn cầu, về việc thay thế một hiệp ước có từ thời Chiến tranh Lạnh bằng một thỏa thuận mới nhằm giảm kho vũ khí hạt nhân chiến lược của đôi bên.

Vấn đề Hiệp ước Cắt giảm Vũ khí Chiến lược (START) là một phần quan trọng trong nỗ lực của Tổng thống Mỹ Barack Obama nhằm tái khởi động mối quan hệ với Nga. Kết quả của quá trình đàm phán này sẽ có ảnh hưởng sâu rộng đến an ninh của cả thế giới.

Được ký kết năm 1991, SATRT đưa đến việc cắt giảm mạnh kho vũ khí hạt nhân của Mỹ và Nga, và được coi là hòn đá tảng trong kiểm soát vũ khí chiến lược của thế giới. Hiệp ước này hết hạn hiệu lực vào tháng 12.

Phát ngôn viên ngoại giao Nga Igor Lyakin-Frolov cho biết đàm phán sẽ diễn ra trong ba ngày, từ 19 đến 21/5 tại thủ đô Nga. Ông cũng thêm rằng sẽ không có nhiều thông tin về nội dung đàm phán được công bố.

"Theo thỏa thuận giữa hai bên, nội dung đàm phán sẽ là bí mật, và chỉ có thể được công bố vào cuối cuộc đàm phán", ông nói.

Điểm mấu chốt trong thương thảo lần này là định mức giới hạn số lượng đầu đạn và việc cân nhắc xem thỏa thuận mới có điều chỉnh số lượng các máy bay ném bom chiến lược và tên lửa hạt nhân hay không.

Ba ngày thảo luận này là phần chính thức của tiến trình đàm phán quan trọng, trước đó hai bên đã có nhiều cuộc gặp để khởi động. Nếu đàm phán đạt kết quả tích cực, sẽ là tiền đề tốt và có tác dụng bắt đầu hàn gắn mối quan hệ song phương, trước khi Tổng thống Mỹ Obama đến Nga gặp tổng thống nước chủ nhà Medvedev.

Đối với Nga, cuộc thảo luận bí mật này cũng có tầm quan trọng đặc biệt, bởi nó mang ý nghĩa về sự cân bằng về chiến lược giữa hai nước, trong bối cảnh Nga đang tìm cách khẳng định vị thế lớn hơn trên trường quốc tế.

Trước khi bắt đầu đàm phán, Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov nói ông hy vọng sẽ có "kết quả tốt", nhưng cũng thận trọng cảnh báo rằng đôi bên có thể bất đồng vì hệ thống đánh chặn tên lửa mà Mỹ định triển khai ở châu Âu.

"Chúng tôi tin rằng hiệp ước START không thể được bàn thảo một cách đơn lẻ", Lavrov nói. "Nó phải phản ánh các vấn đề của an ninh toàn cầu, các mối quan tâm về an ninh của Nga, và điều đó có nghĩa là chúng ta cần làm rõ tình hình đối với hệ thống lá chắn tên lửa".

Nga phản ứng dữ dội trước kế hoạch triển khai hệ thống đánh chặn của Mỹ tại châu Âu, bao gồm các tên lửa và trạm radar ở Ba Lan và Czech.

Trong khi đó Mỹ muốn đặt chủ đề lá chắn ra ngoài các cuộc thương thảo về SATRT, lấy lý do hệ thống này không nhằm vàoNga, mà chỉ để đối phó với các nước như Iran.

Xem thêm: Các hiệp ước giữa Nga và Mỹ về vũ khí hạt nhân

T. Huyền (theo AFP, BBC)

[VuPhong]

Trung Quốc bào chữa vụ đàn áp Thiên An Môn
Wednesday, May 20, 2009


Ông Triệu Tử Dương khi đến thăm các sinh viên đang tuyệt thực đòi tự do dân chủ ở Thiên An Môn sáng sớm ngày 19 tháng Năm 1989. (Hình tài liệu AP) BẮC KINH - Bộ Ngoại Giao Trung Quốc đã lên tiếng bênh vực cho hành động đàn áp tàn bạo cuộc nổi dậy đòi tự do dân chủ của sinh viên tại Thiên An Môn năm 1989, cùng lúc tránh né các câu hỏi liên quan tới cuốn hồi ký mới được xuất bản của Triệu Tử Dương, cựu lãnh đạo nhà nước Cộng Sản Trung Quốc vốn đã bị hạ bệ vì chống lại cuộc đàn áp này.

Các cuộc biểu tình do giới sinh viên chủ xướng đã đòi phải có thêm các quyền tự do chính trị và chấm dứt tình trạng tham nhũng. Trong hai ngày 3 và 4 Tháng Sáu năm 1989, quân đội đã được huy động để đàn áp cuộc nổi dậy, giết chết nhiều trăm hay có thể lên đến nhiều ngàn người. Trung Quốc cho đến nay chưa hề cho biết rõ số người thiệt mạng trong cuộc đàn áp này.

Hôm Thứ Ba ngày 19 Tháng Năm, Phát Ngôn Viên Ma Zhaoxu lập lại quan điểm chính thức của nhà nước rằng việc đàn áp phong trào đòi tự do chính trị này đã mở đường cho thành công kinh tế của Trung Quốc trong hai thập niên tiếp theo điều mà ông gọi là “biến cố chính trị.”

“Thực tế chứng tỏ rằng con đường xã hội chủ nghĩa với những nét đặc thù Trung Quốc mà chúng tôi đang theo đuổi phục vụ quyền lợi căn bản của người dân và phản ảnh hoài bão của cả nước,” ông Ma trả lời khi được yêu cầu bình luận về việc phát hành cuốn hồi ký của ông Triệu Tử Dương (Zhao Ziyang), cố thủ tướng và cũng từng là tổng bí thư đảng Cộng Sản Trung Quốc, người bị hạ bệ vì đã ủng hộ các đòi hỏi của sinh viên.

Trong câu trả lời, ông Ma đã không trực tiếp đề cập đến tên ông Triệu Tử Dương hay cuốn hồi ký, có tên “Tù Nhân Nhà Nước” (Prisoner of the State).

Ông Triệu Tử Dương, người từng là đàn em thân tín của Ðặng Tiểu Bình, đã giúp tạo ra thời kỳ phát triển kinh tế Trung Quốc trong thập niên 80 qua các biện pháp cải cách táo bạo, nhưng đã không chịu đàn áp các cuộc biểu tình phản kháng của sinh viên và bị phe bảo thủ trong đảng Cộng Sản Trung Quốc triệt hạ vào ngày 24 Tháng Sáu năm 1989.

Cuốn hồi ký này dựa trên khoảng 30 giờ thu băng mà ông Triệu Tử Dương đã thực hiện được trong hoàn cảnh bị theo dõi gắt gao. Cuốn sách được phát hành khắp nơi trên thế giới vào hôm Thứ Ba. Một ấn bản tiếng Trung Hoa sẽ được phát hành cuối tháng này.

Các ấn bản này sẽ không được bán ở Trung Quốc. Ông Triệu Tử Dương bị quản thúc tại gia trong suốt 15 năm và qua đời vì bệnh tật ở tuổi 85. Trong nhiều năm, việc nhắc đến tên ông là điều cấm kỵ. Khi ông qua đời, giới truyền thông Trung Quốc cũng không hề nói đến sự kiện ông từng là thủ tướng từ 1980 đến 1987 và tổng bí thư đảng Cộng Sản Trung Quốc từ 1987 đến 1989. (V.Giang)

[dodom]

Căng thẳng liên quan đến đức Đạt Lai Lạt Ma
làm u ám cuộc họp Trung Quốc-EU
Wednesday, May 20, 2009


Thủ tướng Trung Quốc Ôn Gia Bảo (thứ nhì từ bên phải) đến họp với EU tại Prague. (Hình:AP) PRAGUE (AFP) - Các nhà lãnh đạo EU và Trung Quốc đã họp với nhau hôm Thứ Tư ngày 20 Tháng Năm tại Prague để thảo luận vấn đề khủng hoảng kinh tế toàn cầu và tìm cách giải quyết sự căng thẳng trong quá khứ về vấn đề Ðức Ðạt Lai Lạt Ma, dù rằng những bất đồng ý kiến còn tồn tại đã tạo sự u ám cho cuộc họp.

Hội nghị thượng đỉnh này đã dự trù diễn ra hồi Tháng Mười Hai năm ngoái nhưng phía Trung Quốc yêu cầu đình hoãn để phản đối cuộc gặp gỡ giữa nhà lãnh đạo tinh thần Tây Tạng hiện đang lưu vong và Tổng Thống Pháp Nicolas Sarkozy, người lúc đó giữ chức chủ tịch luân lưu cộng đồng Liên Âu (European Union - EU).

Tổng thống Tiệp Khắc, ông Vaclav Klaus, hiện giữ chức chủ tịch EU từ đầu năm nay, đã tiếp đón Thủ Tướng Trung Quốc Ôn Gia Bảo ở Prague cùng với Chủ Tịch Ủy Ban Âu Châu (European Commission - EC) Jose Manuel Barroso và ủy viên ngoại giao EU là Javier Solana.

Dù mối giao thiệp giữa Trung Quốc và EU trở nên thân thiện hơn kể từ khi cuộc họp Tháng Mười Hai bị đình hoãn, vấn đề Ðức Ðạt Lai Lạt Ma vẫn còn là điểm gây rắc rối, nhất là khi ngài dự trù sẽ khởi sự chuyến công du Âu Châu trong vài tuần tới.

Trước khi cuộc họp thượng đỉnh khai mạc, Phát Ngôn Viên Bộ Ngoại Giao Trung Quốc Ma Zhaoxu cảnh cáo rằng Ðức Ðạt Lai Lạt Ma là một vấn đề rất nhạy cảm đối với Bắc Kinh.

“Chính quyền Trung Quốc cương quyết phản đối việc Ðạt Lai Lạt Ma có những hành động ly khai ở bất cứ quốc gia nào dưới bất kỳ danh nghĩa nào.”

Mong mỏi vượt qua tình trạng căng thẳng, cả hai bên đều chú trọng vào những vấn đề ít gây tranh cãi như cuộc khủng hoảng kinh tế và thay đổi khí hậu, dù rằng những đề tài này không phải là không có vấn đề.

Hai bên dự trù sẽ ký thỏa thuận hợp tác khoa học và kỹ thuật, năng lượng sạch và hợp tác giữa các công ty vừa và nhỏ (small and mid-sized companies).

EU hiện là thị trường lớn nhất của Trung Quốc trong khi Trung Quốc là bạn hàng lớn thứ nhì của EU chỉ sau có Hoa Kỳ. (V.Giang)