Cám ơn bạn hiền đã cho xem hình đằng sau cánh gà ....đã quá....
khỏi cần xem đằng trước sân khấu ....he..he..he...
TIN TỨC PHIM ẢNH CA NHẠC
Moderator: Nguyễn_Sydney
-
Nguyễn_Sydney
- Posts: 2581
- Joined: Mon Dec 06, 2004 5:03 am
- Been thanked: 1 time
-
Nguyễn_Sydney
- Posts: 2581
- Joined: Mon Dec 06, 2004 5:03 am
- Been thanked: 1 time
Tin không từ Paris .
Tin mới vừa nhận được sáng hôm nay từ Paris cho biết :Nhạc sĩ lão thành Xuân Lôi tác giả nhạc phẩm Nổi Tiếng "Nhạt Nắng " và cũng là cây kèn Saxo , Sáo , Clarinette đã qua đời ngày 29 tháng 8 vừa qua hưởng thọ 90 .
Nhân dịp đau buồn này , xin phân ưu cùng nhạc sĩ Xuân Tiên (Bào đệ )Sydney Australia và tang quyến , nguyện cầu hương linh nhạc sĩ Xuân Lôi sớm về Cõi Phật .
gia đình Nguyễn Toàn Sydney.
Tin mới vừa nhận được sáng hôm nay từ Paris cho biết :Nhạc sĩ lão thành Xuân Lôi tác giả nhạc phẩm Nổi Tiếng "Nhạt Nắng " và cũng là cây kèn Saxo , Sáo , Clarinette đã qua đời ngày 29 tháng 8 vừa qua hưởng thọ 90 .
Nhân dịp đau buồn này , xin phân ưu cùng nhạc sĩ Xuân Tiên (Bào đệ )Sydney Australia và tang quyến , nguyện cầu hương linh nhạc sĩ Xuân Lôi sớm về Cõi Phật .
gia đình Nguyễn Toàn Sydney.
Vũ Khanh và niềm tin tôn giáo
Chắc chắn người ta sẽ rất ngạc nhiên khi biết một nam danh ca nổi tiếng đào hoa và từng có nhiều cuộc phiêu lưu về mặt tình cảm quyết định quay về với tôn giáo trong một niềm tin tuyệt đối.
Đó là Vũ Khanh, một trong vài tên tuổi nổi bật nhất tại hải ngoại sau năm 75. Trong lần tiếp xúc gần đây với người thực hiện chương trình Nghệ Sĩ Và Đời Sống, Vũ Khanh đã thổ lộ về những điều chưa ai biết qua những lời tâm sự chắc chắn sẽ gây nhiều ngạc nhiên cho những ai từng biết về anh, một nam ca sĩ trong lớp tuổi 50 với một bộ ria mép rất lẳng và có phần rất...gợi cảm!.
Chắc chắn chưa một ai được nghe Vũ Khanh tâm sự một cách thành thật qua câu nói được ghi lại nguyên văn như sau:" Tôi rất là buông thả. Và tôi đã sống một đời sống nếu mà nói vè sự trác táng thì là sự trác táng tột cùng của đời sống. Nhưng tôn giáo đã cứu tôi!".
Mời quí vị theo dõi nhiều chi tiết đăc việt về Vũ Khanh trong hai chương trình liên tiếp của chương trình Nghệ Sĩ Và Đời Sống do Trường Kỳ thực hiện dành cho anh...
Xin bấm vào đây để nghe
Sept 05, 2006
Chắc chắn người ta sẽ rất ngạc nhiên khi biết một nam danh ca nổi tiếng đào hoa và từng có nhiều cuộc phiêu lưu về mặt tình cảm quyết định quay về với tôn giáo trong một niềm tin tuyệt đối.
Đó là Vũ Khanh, một trong vài tên tuổi nổi bật nhất tại hải ngoại sau năm 75. Trong lần tiếp xúc gần đây với người thực hiện chương trình Nghệ Sĩ Và Đời Sống, Vũ Khanh đã thổ lộ về những điều chưa ai biết qua những lời tâm sự chắc chắn sẽ gây nhiều ngạc nhiên cho những ai từng biết về anh, một nam ca sĩ trong lớp tuổi 50 với một bộ ria mép rất lẳng và có phần rất...gợi cảm!.
Chắc chắn chưa một ai được nghe Vũ Khanh tâm sự một cách thành thật qua câu nói được ghi lại nguyên văn như sau:" Tôi rất là buông thả. Và tôi đã sống một đời sống nếu mà nói vè sự trác táng thì là sự trác táng tột cùng của đời sống. Nhưng tôn giáo đã cứu tôi!".
Mời quí vị theo dõi nhiều chi tiết đăc việt về Vũ Khanh trong hai chương trình liên tiếp của chương trình Nghệ Sĩ Và Đời Sống do Trường Kỳ thực hiện dành cho anh...
Xin bấm vào đây để nghe
Sept 05, 2006
Triệu người quen có mấy người thương
Ðêm vinh danh soạn giả Yên Lang hội ngộ nghệ sĩ
Friday, September 15, 2006
Nguyễn Hữu Của
“Cách đây hơn 10 năm khi vừa đặt chân xuống đất Mỹ, tôi nghĩ rằng bộ môn cải lương đã thực sự lùi vào quá khứ, sẽ không còn có cơ hội xuất hiện, trình diễn trên sân khấu hải ngoại, nhưng thật không ngờ ngày hôm nay trên sân khấu tại hải ngoại, tôi lại được diện kiến với khán giả ái mộ, hội ngộ với các nghệ sĩ trẻ và các nghệ sĩ tên tuổi mà trước đây hơn 30 năm đã cùng sát cánh bên nhau phục vụ cho bộ môn cải lương truyền thống tại quê nhà. Xin cám ơn tất cả khán giả hải ngoại đã tạo điều kiện cho cải lương hồi sinh....”
Trên đây là lời phát biểu chân tình, đầy xúc động của soạn giả Yên Lang, soạn giả thường trực của đoàn Kim Chung - Tiếng Chuông Vàng Bắc Việt - trong đêm “Yên Lang Hội Ngộ Nghệ Sĩ” tại nhà hàng Regent West Orange County - California.
Nói đến soạn giả Yên Lang, một trong số rất ít soạn giả cùng thời hiện còn đang sống và hoạt động trong lãnh vực cải lương người ái mộ chắc chắn không thể không nhớ đến những vở tuồng cải lương đã tạo sự say mê cùng nhiều ấn tượng sâu sắc trong lòng khán giả ái mộ như Tây Thi Gái Nước Việt, Ðêm Lạnh Chùa Hoang..., những vở tuồng đã đưa tên tuổi Yên Lang lên đỉnh cao nghệ thuật.
Ngoài những vở hát được nhiều người biết đến, soạn giả Yên Lang còn sáng tác hơn ba mươi vở cải lương được trình diễn thường xuyên trên sân khấu Kim Chung như Mùa Thu Trên Bạch Mã Sơn - Máu Nhuộm Sân Chùa - Áo Vũ Cơ Hàn (tức Tâm Sự Loài Chim Biển) - Nắng Thu về Ngõ Trúc - Bão Biển - Người Phu Khiêng Kiệu Cưới - Manh Áo Quê Nghèo, v.v...
Soạn giả Yên Lang tên thật là Nguyễn Ngọc Thanh, bước vào làng thơ từ lúc còn đang theo học trường Trung Học Tân Thịnh tại Sài Gòn. Do cơ duyên gặp gỡ ký giả Phong Vân cùng với nhà thơ Hoài Ngọc, được sự khuyến khích tận tình của hai đàn anh, cậu học trò Tân Thịnh Nguyễn Ngọc Thanh mạnh dạn bước vào lãnh vực sáng tác tuồng cải lương với một niềm tự tin và một tinh thần cầu tiến cao độ. Hai vở cải lương đầu tay cùng hợp soạn với soạn giả đàn anh Nguyễn Liêu là “Nắng Chiều Lên Cổ Tháp” và “Bếp Lửa Chiều Ly Biệt,” được trình diễn lần đầu tiên trên sân khấu Song Kiều do cô đào chánh Kiều Oanh thủ diễn vai chánh, bên cạnh các nghệ sĩ tên tuổi Tấn Tài,Thanh Sang, Phương Quang là niềm hãnh diện đầu đời của soạn giả trẻ Yên Lang. Sau hai vở tuồng đầu tay thành công, được khán giả ái mộ nhiệt liệt tán thưởng, soạn giả Yên Lang bước những bước đi vững chắc một mình với hai vở Cuối Mùa Hoa Rụng và Ðường Về Quê Ngoại trình diễn trên sân khấu Bạch Vân.
Năm 1963 tên tuổi Yên Lang đã thực sự đi sâu vào lòng khán giả ái mộ, và chiếm được cảm tình của hầu hết khán giả yêu mến bộ môn cải lương, Yên Lang bắt đầu hợp tác với đoàn Kim Chung - Tiếng Chuông Vàng Bắc Việt - với hai cô đào nổi tiếng miền Bắc là Kim Chung, Bích Hợp. Vở đầu tiên khi về hợp tác với đoàn Kim Chung là vở Manh Áo Quê Nghèo do Kim Chung thủ vai đào chánh, Hùng Cường kép chánh, Kim Nguyên kép phụ, Bích Hợp đào phụ (sau này Lệ Thủy thay thế cô đào Bích Hợp). Vở hát Manh Áo Quê Nghèo được khán giả say mê và yêu cầu đoàn Kim Chung diễn đi diễn lại nhiều lần.
Từ năm 1963 cho đến tháng cuối Tháng Tư 1975, Yên Lang là soạn giả thường trực của đoàn Kim Chung hát trường trực tại rạp Olympic, đường Hồng Thập Tự Sài Gòn. Ngoài ra thỉnh thoảng cũng hợp tác với một số đoàn tại Sài Gòn và các tỉnh như Thinh Thông, Kim Chưởng, Dạ Lý Hương, Việt Nam với một số nghệ sĩ tên tuổi như Minh Vương, Phượng Liên, v.v... Minh Vương thời gian này bắt đầu nổi tiếng được khán giả ái mộ qua vai diễn trong vở “Nắng Thu Qua Ngõ Trúc” của soạn giả Yên Lang.
Sau 1975, Trung Úy Cảnh Sát Nguyễn Ngọc Thanh, tức soạn giả Yên Lang, cùng chịu chung số phận hẩm hiu khi đất nước thay ngôi đổi chủ, vào trại tập trung cải tạo gần 6 năm, Trong thời gian này người viết cùng với soạn giả Yên Lang có một kỷ niệm khó quên. Ðầu năm 1979, tôi và soạn giả Yên Lang, tức Trung Úy Cảnh Sát Nguyễn Ngọc Thanh cùng ở chung Trại Cải Tạo Z-30 A Gia Rây, Long Khánh, cùng chia sẻ những nỗi nhục nhằn gian khổ trong những ngày lao động khổ sai, cùng ăn chung mâm, cùng chia nhau những nhánh rau rừng hái vội vàng khi đi lao động. Vui cùng vui, buồn cùng buồn với một số người khác như Huỳnh Cửu (Los Angeles), Nguyễn Văn Trừ (nguyên công cán Ủy Viên Bộ Thông Tin), Nguyễn Văn Phát (tay kèn saxo của Ban Quân Nhạc Bộ Tổng Tham Mưu). Vào dịp Tết 1979, những ngày đầu Xuân trong cảnh lao tù thật không còn gì buồn hơn, tất cả cùng quây quần bên nhau, mỗi người góp nhóp cũng có được dĩa mứt, dĩa bánh, ít hột dưa, lon “gô” trà nhạt, điểm thêm vài cành hoa dại hái vội vàng bên bờ rào kẽm gai cắm trong vỏ chai bia Quân Tiếp Vụ.
Tất cả vừa ngồi lại với những lời chúc mừng năm mới “vui như pháo Tết.” Bỗng một người nhìn thấy lá cờ vàng ba sọc đỏ in trên cổ chai bia Quân Tiếp Vụ, vội vàng đứng lên nghiêm trang bắt lời bài Quốc Ca “Nầy công dân ơi đứng lên đáp lời sông núi... đồng lòng cùng đi... hy sinh tiếc gì thân sống...”
Thế là tất cả mọi người đang có mặt trong gian nhà không ai bảo ai, cùng đứng dậy nghiêm trang cất cao tiếng hát, các gian nhà bên cạnh nghe tiếng hát bài Quốc Ca cũng cùng hát to lên. Tiếng hát vang vội lên khắp trại, tạo một không khí thật hùng dũng, oai nghiêm trong giây phút thiêng liêng của ngày đầu năm mới.
Nhưng chỉ trong vài phút sau, lệnh báo động của trại được khẩn cấp ban ra, các toán an ninh võ trang đủ loại súng, đạn lên nòng, đằng đằng sát khí lăm lăm tiến vào trại. Tiếng hát chấm dứt trả lại không khí tĩnh mịch của ngày đầu năm cho trại. Những ngày sau đó hầu hết những người có mặt trong buổi “tiệc trà đầu năm” đều bị phòng an ninh gọi lên, gọi xuống, làm tình làm tội trong đó có Trung Úy Cảnh Sát Nguyễn Ngọc Thanh tức soạn giả Yên Lang, Huỳnh Cữu và hai người cuối cùng được gọi lên điều tra là tôi và Nguyễn Văn Trừ.
Tôi và Nguyễn Văn Trừ mỗi người “lãnh” hơn bốn chục ngày kiên giam xà lim với một chân bị cùm vào xích sắt, cắt khẩu phần ăn hàng ngày và cắt luôn cả những kỳ thăm nuôi, cùng với những trận đòn thù của những cai tù mặt luôn đằng đằng sát khí. Yên Lang cùng với Huỳnh Cửu may mắn thoát nạn nhưng không quên những người bạn đang ngày đêm thọ hình trong xà lim kiên giam. Yên Lang tìm cách thuyết phục người đưa cơm tù kiên giam thỉnh thoảng gởi vào cho tôi và Trừ một vài viên thuốc bổ để đủ sức chịu đựng, vượt qua những cực hình.
Sau khi ra khỏi xà lim kiên giam, ngày ngày Yên Lang tìm hái rau rừng cùng với những loại cây thuốc về chăm sóc, bồi dưỡng cho tôi và Nguyễn Văn Trừ, nhưng chỉ được vài ngày thì tôi và Trừ chuyển đi trại khác, cho đến 15 năm sau tôi mới gặp lại Yên Lang tại Hoa Kỳ. Quý hóa thay người bạn tù Yên Lang Nguyễn Ngọc Thanh ngoài tài năng thiên phú trong lãnh vực nghệ thuật còn có một tấm lòng đối với bằng hữu...
Yên Lang sang Hoa Kỳ năm 1995 diện HO, lúc đầu định cư tại thành phố Atlanta, tiểu bang Georgia. Sau thời gian ngắn sống tại Atlanta, trong một dịp sang thăm thân hữu tại thành phố biển San Diego California, Yên Lang quyết định ở lại, một tháng sau hiền nội Kiều Oanh cũng rời Atlanta theo phu quân về định cư tại San Diego. Ðịnh cư tại thành phố biển San Diego, Yên Lang và Kiều Oanh luôn đối diện với những khó khăn triền miên của cuộc sống hoàn toàn xa lạ từ ngôn ngữ đến phong tục tập quán. Sau một năm được sự khuyến khích của ký giả Lâm Tường Dũ, nhà báo Tô Kiều Phương, nhà thơ Nhật Hồng..., soạn giả Yên Lang và Kiều Oanh lại rời thành phố biển hiền hòa di chuyển về thủ đô tỵ nạn Little Saigon.
Tại đây mặc dù có nhiều cơ hội phát triển trong lãnh vực văn hóa văn học, nhưng bộ môn cải lương vẫn chưa có đất dụng võ, chưa được nhiều người Việt hải ngoại chú ý tới, Yên Lang chỉ hoạt động cầm chừng, tiếp tục sáng tác một số bài ngắn như Quán Nước Quê Nghèo - Thầy Cũ Trường Xưa - Hương Nhãn Bạc Liêu - Hương Cau Quê Ngoại - Bạc Liêu Quê Mẹ - Quang Trung Áo Vải Cờ Ðào - Cô Gái Miền Trung - Ngàn Dặm Nước Non... nhưng cũng chỉ phổ biến hạn hẹp trong một số thính giả ái mộ.
Như đã đề cập ở phần trên, hai vở hát đầu tay của soạn giả Yên Lang Nắng Chiều Lên Cổ Tháp và Bếp Lửa Chiều Ly Biệt cùng hợp soạn với soạn giả Nguyễn Liêu được trình diễn trên sân khấu Song Kiều, do cô đào trẻ tài sắc vẹn toàn Kiều Oanh đóng vai chánh, và tại sân khấu này, nhịp tim bắt đầu thổn thức, rạo rực trước hình bóng yêu kiều của cô đào chánh, cuộc đời soạn giả Yên Lang đi vào bước ngoặc lịch sử, bắt đầu cuộc sống mới đầy thơ mộng.
Kiều Oanh chính là ái nữ của bà bầu gánh hát Song Kiều, sau khi diễn xong hai vở hát đầu tay của Yên Lang, cô đào chánh Kiều Oanh cũng cảm thấy con tim rạo rực, tình nguyện giã từ cuộc đời độc thân để về nâng khăn sửa túi cho chàng soạn giả trẻ tuổi hào hoa của đất Bạc Liêu. Kể từ đó Kiều Oanh còn có thêm tên mới là bà soạn giả Yên Lang, giã từ khân sấu Song Kiều để thành lập “gánh hát riêng” chỉ có một đào Kiều Oanh và một kép Yên Lang. Sau hơn ba mươi năm “hương lửa mặn nồng,” cô đào khả ái Kiều Oanh “sản xuất” được ba kép nhí và một đào nhí. Hiện nay các đào kép nhí cũng đã trưởng thành, đặc biệt một kép nhí quyết tâm dấn bước theo con đường nghệ thuật của thân phụ và cũng nổi tiếng trong nước, được nhiều người ái mộ: Soạn giả Lam Tuyền, hiện nay đang là soạn giả thường trực của Nhà Hát Trần Hữu Trang, thường xuyên sáng tác các vở hài kịch được một số diễn viên hài tại hải ngoại và trong nước như Hoài Linh, Lê Tín thủ diễn. Xin chúc mừng Lam Tuyền nối gót thân phụ Yên Lang đạt nhiều thành công mỹ mãn trong lãnh vực nghệ thuật.
Nhìn soạn giả Yên Lang đứng bên cạnh một số nghệ sĩ gạo cội mà tên tuổi đã hằn sâu trong ký ức của từng khán giả ái mộ như Lệ Thủy, Minh Cảnh, Minh Phụng cùng với một số nghệ sĩ trẻ tài năng thuộc thế hệ thứ hai tại hải ngoại như Xuân Mỹ, Linh Tuấn... trong “Ðêm Vinh Danh Soạn Giả Yên Lang Hội Ngộ Nghệ Sĩ” chắc chắn không ai trong chúng ta không mừng thầm, cùng có chung một niềm tin yêu vững chắc cho sự hồi sinh của bộ môn cải lương tại hải ngoại, mà Yên Lang chính là một trong những chất xúc tác để bộ môn nghệ thuật này từng bước phục hồi lại ngôi vị vàng son của những năm trước 1975.
Friday, September 15, 2006
Nguyễn Hữu Của
“Cách đây hơn 10 năm khi vừa đặt chân xuống đất Mỹ, tôi nghĩ rằng bộ môn cải lương đã thực sự lùi vào quá khứ, sẽ không còn có cơ hội xuất hiện, trình diễn trên sân khấu hải ngoại, nhưng thật không ngờ ngày hôm nay trên sân khấu tại hải ngoại, tôi lại được diện kiến với khán giả ái mộ, hội ngộ với các nghệ sĩ trẻ và các nghệ sĩ tên tuổi mà trước đây hơn 30 năm đã cùng sát cánh bên nhau phục vụ cho bộ môn cải lương truyền thống tại quê nhà. Xin cám ơn tất cả khán giả hải ngoại đã tạo điều kiện cho cải lương hồi sinh....”
Trên đây là lời phát biểu chân tình, đầy xúc động của soạn giả Yên Lang, soạn giả thường trực của đoàn Kim Chung - Tiếng Chuông Vàng Bắc Việt - trong đêm “Yên Lang Hội Ngộ Nghệ Sĩ” tại nhà hàng Regent West Orange County - California.
Nói đến soạn giả Yên Lang, một trong số rất ít soạn giả cùng thời hiện còn đang sống và hoạt động trong lãnh vực cải lương người ái mộ chắc chắn không thể không nhớ đến những vở tuồng cải lương đã tạo sự say mê cùng nhiều ấn tượng sâu sắc trong lòng khán giả ái mộ như Tây Thi Gái Nước Việt, Ðêm Lạnh Chùa Hoang..., những vở tuồng đã đưa tên tuổi Yên Lang lên đỉnh cao nghệ thuật.
Ngoài những vở hát được nhiều người biết đến, soạn giả Yên Lang còn sáng tác hơn ba mươi vở cải lương được trình diễn thường xuyên trên sân khấu Kim Chung như Mùa Thu Trên Bạch Mã Sơn - Máu Nhuộm Sân Chùa - Áo Vũ Cơ Hàn (tức Tâm Sự Loài Chim Biển) - Nắng Thu về Ngõ Trúc - Bão Biển - Người Phu Khiêng Kiệu Cưới - Manh Áo Quê Nghèo, v.v...
Soạn giả Yên Lang tên thật là Nguyễn Ngọc Thanh, bước vào làng thơ từ lúc còn đang theo học trường Trung Học Tân Thịnh tại Sài Gòn. Do cơ duyên gặp gỡ ký giả Phong Vân cùng với nhà thơ Hoài Ngọc, được sự khuyến khích tận tình của hai đàn anh, cậu học trò Tân Thịnh Nguyễn Ngọc Thanh mạnh dạn bước vào lãnh vực sáng tác tuồng cải lương với một niềm tự tin và một tinh thần cầu tiến cao độ. Hai vở cải lương đầu tay cùng hợp soạn với soạn giả đàn anh Nguyễn Liêu là “Nắng Chiều Lên Cổ Tháp” và “Bếp Lửa Chiều Ly Biệt,” được trình diễn lần đầu tiên trên sân khấu Song Kiều do cô đào chánh Kiều Oanh thủ diễn vai chánh, bên cạnh các nghệ sĩ tên tuổi Tấn Tài,Thanh Sang, Phương Quang là niềm hãnh diện đầu đời của soạn giả trẻ Yên Lang. Sau hai vở tuồng đầu tay thành công, được khán giả ái mộ nhiệt liệt tán thưởng, soạn giả Yên Lang bước những bước đi vững chắc một mình với hai vở Cuối Mùa Hoa Rụng và Ðường Về Quê Ngoại trình diễn trên sân khấu Bạch Vân.
Năm 1963 tên tuổi Yên Lang đã thực sự đi sâu vào lòng khán giả ái mộ, và chiếm được cảm tình của hầu hết khán giả yêu mến bộ môn cải lương, Yên Lang bắt đầu hợp tác với đoàn Kim Chung - Tiếng Chuông Vàng Bắc Việt - với hai cô đào nổi tiếng miền Bắc là Kim Chung, Bích Hợp. Vở đầu tiên khi về hợp tác với đoàn Kim Chung là vở Manh Áo Quê Nghèo do Kim Chung thủ vai đào chánh, Hùng Cường kép chánh, Kim Nguyên kép phụ, Bích Hợp đào phụ (sau này Lệ Thủy thay thế cô đào Bích Hợp). Vở hát Manh Áo Quê Nghèo được khán giả say mê và yêu cầu đoàn Kim Chung diễn đi diễn lại nhiều lần.
Từ năm 1963 cho đến tháng cuối Tháng Tư 1975, Yên Lang là soạn giả thường trực của đoàn Kim Chung hát trường trực tại rạp Olympic, đường Hồng Thập Tự Sài Gòn. Ngoài ra thỉnh thoảng cũng hợp tác với một số đoàn tại Sài Gòn và các tỉnh như Thinh Thông, Kim Chưởng, Dạ Lý Hương, Việt Nam với một số nghệ sĩ tên tuổi như Minh Vương, Phượng Liên, v.v... Minh Vương thời gian này bắt đầu nổi tiếng được khán giả ái mộ qua vai diễn trong vở “Nắng Thu Qua Ngõ Trúc” của soạn giả Yên Lang.
Sau 1975, Trung Úy Cảnh Sát Nguyễn Ngọc Thanh, tức soạn giả Yên Lang, cùng chịu chung số phận hẩm hiu khi đất nước thay ngôi đổi chủ, vào trại tập trung cải tạo gần 6 năm, Trong thời gian này người viết cùng với soạn giả Yên Lang có một kỷ niệm khó quên. Ðầu năm 1979, tôi và soạn giả Yên Lang, tức Trung Úy Cảnh Sát Nguyễn Ngọc Thanh cùng ở chung Trại Cải Tạo Z-30 A Gia Rây, Long Khánh, cùng chia sẻ những nỗi nhục nhằn gian khổ trong những ngày lao động khổ sai, cùng ăn chung mâm, cùng chia nhau những nhánh rau rừng hái vội vàng khi đi lao động. Vui cùng vui, buồn cùng buồn với một số người khác như Huỳnh Cửu (Los Angeles), Nguyễn Văn Trừ (nguyên công cán Ủy Viên Bộ Thông Tin), Nguyễn Văn Phát (tay kèn saxo của Ban Quân Nhạc Bộ Tổng Tham Mưu). Vào dịp Tết 1979, những ngày đầu Xuân trong cảnh lao tù thật không còn gì buồn hơn, tất cả cùng quây quần bên nhau, mỗi người góp nhóp cũng có được dĩa mứt, dĩa bánh, ít hột dưa, lon “gô” trà nhạt, điểm thêm vài cành hoa dại hái vội vàng bên bờ rào kẽm gai cắm trong vỏ chai bia Quân Tiếp Vụ.
Tất cả vừa ngồi lại với những lời chúc mừng năm mới “vui như pháo Tết.” Bỗng một người nhìn thấy lá cờ vàng ba sọc đỏ in trên cổ chai bia Quân Tiếp Vụ, vội vàng đứng lên nghiêm trang bắt lời bài Quốc Ca “Nầy công dân ơi đứng lên đáp lời sông núi... đồng lòng cùng đi... hy sinh tiếc gì thân sống...”
Thế là tất cả mọi người đang có mặt trong gian nhà không ai bảo ai, cùng đứng dậy nghiêm trang cất cao tiếng hát, các gian nhà bên cạnh nghe tiếng hát bài Quốc Ca cũng cùng hát to lên. Tiếng hát vang vội lên khắp trại, tạo một không khí thật hùng dũng, oai nghiêm trong giây phút thiêng liêng của ngày đầu năm mới.
Nhưng chỉ trong vài phút sau, lệnh báo động của trại được khẩn cấp ban ra, các toán an ninh võ trang đủ loại súng, đạn lên nòng, đằng đằng sát khí lăm lăm tiến vào trại. Tiếng hát chấm dứt trả lại không khí tĩnh mịch của ngày đầu năm cho trại. Những ngày sau đó hầu hết những người có mặt trong buổi “tiệc trà đầu năm” đều bị phòng an ninh gọi lên, gọi xuống, làm tình làm tội trong đó có Trung Úy Cảnh Sát Nguyễn Ngọc Thanh tức soạn giả Yên Lang, Huỳnh Cữu và hai người cuối cùng được gọi lên điều tra là tôi và Nguyễn Văn Trừ.
Tôi và Nguyễn Văn Trừ mỗi người “lãnh” hơn bốn chục ngày kiên giam xà lim với một chân bị cùm vào xích sắt, cắt khẩu phần ăn hàng ngày và cắt luôn cả những kỳ thăm nuôi, cùng với những trận đòn thù của những cai tù mặt luôn đằng đằng sát khí. Yên Lang cùng với Huỳnh Cửu may mắn thoát nạn nhưng không quên những người bạn đang ngày đêm thọ hình trong xà lim kiên giam. Yên Lang tìm cách thuyết phục người đưa cơm tù kiên giam thỉnh thoảng gởi vào cho tôi và Trừ một vài viên thuốc bổ để đủ sức chịu đựng, vượt qua những cực hình.
Sau khi ra khỏi xà lim kiên giam, ngày ngày Yên Lang tìm hái rau rừng cùng với những loại cây thuốc về chăm sóc, bồi dưỡng cho tôi và Nguyễn Văn Trừ, nhưng chỉ được vài ngày thì tôi và Trừ chuyển đi trại khác, cho đến 15 năm sau tôi mới gặp lại Yên Lang tại Hoa Kỳ. Quý hóa thay người bạn tù Yên Lang Nguyễn Ngọc Thanh ngoài tài năng thiên phú trong lãnh vực nghệ thuật còn có một tấm lòng đối với bằng hữu...
Yên Lang sang Hoa Kỳ năm 1995 diện HO, lúc đầu định cư tại thành phố Atlanta, tiểu bang Georgia. Sau thời gian ngắn sống tại Atlanta, trong một dịp sang thăm thân hữu tại thành phố biển San Diego California, Yên Lang quyết định ở lại, một tháng sau hiền nội Kiều Oanh cũng rời Atlanta theo phu quân về định cư tại San Diego. Ðịnh cư tại thành phố biển San Diego, Yên Lang và Kiều Oanh luôn đối diện với những khó khăn triền miên của cuộc sống hoàn toàn xa lạ từ ngôn ngữ đến phong tục tập quán. Sau một năm được sự khuyến khích của ký giả Lâm Tường Dũ, nhà báo Tô Kiều Phương, nhà thơ Nhật Hồng..., soạn giả Yên Lang và Kiều Oanh lại rời thành phố biển hiền hòa di chuyển về thủ đô tỵ nạn Little Saigon.
Tại đây mặc dù có nhiều cơ hội phát triển trong lãnh vực văn hóa văn học, nhưng bộ môn cải lương vẫn chưa có đất dụng võ, chưa được nhiều người Việt hải ngoại chú ý tới, Yên Lang chỉ hoạt động cầm chừng, tiếp tục sáng tác một số bài ngắn như Quán Nước Quê Nghèo - Thầy Cũ Trường Xưa - Hương Nhãn Bạc Liêu - Hương Cau Quê Ngoại - Bạc Liêu Quê Mẹ - Quang Trung Áo Vải Cờ Ðào - Cô Gái Miền Trung - Ngàn Dặm Nước Non... nhưng cũng chỉ phổ biến hạn hẹp trong một số thính giả ái mộ.
Như đã đề cập ở phần trên, hai vở hát đầu tay của soạn giả Yên Lang Nắng Chiều Lên Cổ Tháp và Bếp Lửa Chiều Ly Biệt cùng hợp soạn với soạn giả Nguyễn Liêu được trình diễn trên sân khấu Song Kiều, do cô đào trẻ tài sắc vẹn toàn Kiều Oanh đóng vai chánh, và tại sân khấu này, nhịp tim bắt đầu thổn thức, rạo rực trước hình bóng yêu kiều của cô đào chánh, cuộc đời soạn giả Yên Lang đi vào bước ngoặc lịch sử, bắt đầu cuộc sống mới đầy thơ mộng.
Kiều Oanh chính là ái nữ của bà bầu gánh hát Song Kiều, sau khi diễn xong hai vở hát đầu tay của Yên Lang, cô đào chánh Kiều Oanh cũng cảm thấy con tim rạo rực, tình nguyện giã từ cuộc đời độc thân để về nâng khăn sửa túi cho chàng soạn giả trẻ tuổi hào hoa của đất Bạc Liêu. Kể từ đó Kiều Oanh còn có thêm tên mới là bà soạn giả Yên Lang, giã từ khân sấu Song Kiều để thành lập “gánh hát riêng” chỉ có một đào Kiều Oanh và một kép Yên Lang. Sau hơn ba mươi năm “hương lửa mặn nồng,” cô đào khả ái Kiều Oanh “sản xuất” được ba kép nhí và một đào nhí. Hiện nay các đào kép nhí cũng đã trưởng thành, đặc biệt một kép nhí quyết tâm dấn bước theo con đường nghệ thuật của thân phụ và cũng nổi tiếng trong nước, được nhiều người ái mộ: Soạn giả Lam Tuyền, hiện nay đang là soạn giả thường trực của Nhà Hát Trần Hữu Trang, thường xuyên sáng tác các vở hài kịch được một số diễn viên hài tại hải ngoại và trong nước như Hoài Linh, Lê Tín thủ diễn. Xin chúc mừng Lam Tuyền nối gót thân phụ Yên Lang đạt nhiều thành công mỹ mãn trong lãnh vực nghệ thuật.
Nhìn soạn giả Yên Lang đứng bên cạnh một số nghệ sĩ gạo cội mà tên tuổi đã hằn sâu trong ký ức của từng khán giả ái mộ như Lệ Thủy, Minh Cảnh, Minh Phụng cùng với một số nghệ sĩ trẻ tài năng thuộc thế hệ thứ hai tại hải ngoại như Xuân Mỹ, Linh Tuấn... trong “Ðêm Vinh Danh Soạn Giả Yên Lang Hội Ngộ Nghệ Sĩ” chắc chắn không ai trong chúng ta không mừng thầm, cùng có chung một niềm tin yêu vững chắc cho sự hồi sinh của bộ môn cải lương tại hải ngoại, mà Yên Lang chính là một trong những chất xúc tác để bộ môn nghệ thuật này từng bước phục hồi lại ngôi vị vàng son của những năm trước 1975.
Caterina Murino: Bold girl quyến rũ
Trong khi anh chàng Bond Danial Craig bắt đầu nổi đình đám qua vụ om xòm về tài năng diễn xuất thì những minh tinh khác góp mặt vào thành công của Casino Royal lại khiêm tốn hơn nhiều. Chẳng phải kể đâu xa, nếu thiếu Bond girl thì Bond chẳng phải là 007 nữa.
Lần hồi tìm kiếm, cuối cùng cũng may mắn gặp Bond girl Caterina Murino. Một cái tên rất Ý và Murino chính là nàng Solange quyến rũ, người đẹp của 007 trong tập phim Casino Royale.
Murino đã làm sống lại vẻ đẹp của nàng Bond girl đầu tiên trong tập Dr.No của loạt siêu phẩm hút khách này. Bikini xanh, cưỡi trên ngựa trắng. Một cảnh hứa hẹn kéo hàng đống khán giả rồng rắn đến rạp xem. Nhưng để có cảnh phim đẹp như thiên thần ấy, Murino cũng phải vất vả vô chừng.
Có phải cô đã giành được vai Solange, người đẹp mặc bikini cưỡi ngựa sau khi bị một cú ngã ngựa khá đau không?
- Thật là khôi hài. Hồi trước, tôi đã từng bị một cú ngã ngựa nhớ đời. Khi đó tôi đang tập vai diễn trong một bộ phim của Ý. Ngã đau đến mức tôi bị gẫy một cái xương sườn bên phải, phải nằm bẹp trong bệnh viện và phục thuốc khá lâu. Nhưng rồi Martin Campbell mời tôi quay về London và cũng diễn cảnh đó. Và thế là tôi được vai diễn này.
Khi đọc 120 trang kịch bản, chỉ có mỗi một cảnh cưỡi ngựa và đó là cảnh diễn của tôi. Và thế là tôi lại tập cưỡi ngựa. Đầu tiên chỉ là một con ngựa non nhỏ xíu, chỉ đi nước kiệu thôi vì tôi vẫn hãi sau lần ngã trước. Cảnh này được quay ở Bahamas trong một tháng. Và cả tháng đó tôi cưỡi ngựa mỗi ngày. Cảnh diễn tuyệt vời Bond girl vận bikini cưỡi ngựa trên bờ biển bạn xem là do tôi diễn đấy, chả cần người đóng thế đâu.
Vậy nhân vật Solange có gì đặc biệt ?
- Solange là một Bond girl đặc biệt vì nàng không tham gia những cảnh hành động đánh đấm, cũng chẳng cố công mà giết James Bond. Tôi cố gắng đêm tình người vào vai Solange. Có rất nhiều phụ nữ gặp chồng vũ phu. Đó chính là nguyên nhân dẫn đến việc trả đũa chồng bằng cách ngủ với James Bond. Thật là một cách tuyệt hay để báo thù ! Nếu tất thảy những phụ nữ bị chồng đánh nên giải quyết bằng cách này, thật là hay.
Cô nghĩ thế nào về những lời chỉ trích Daniel Craig không hợp với vai diễn ?
- Thật là hay khi thiên hạ lại nói xấu về Daniel. Nhưng rồi họ sẽ phải ngã ngửa vì ngạc nhiên đấy. Trước khi tôi tới Bahamas, tôi đã xem tập phim Munich. Ban đầu lúc nào tôi cũng băn khoăn: Chẳng biết là việc với anh ấy sẽ ra sao nhỉ ? Làm thế nào để đạt được đẳng cấp diễn cùng anh ấy ? Craig diễn thật là chuyện nghiệp, anh ấy giúp tôi nhiều. Tôi rất vui vì được diễn chung với anh ấy.
Danial Craig là một nghệ sĩ lớn. Anh ấy là sự lựa chọn tuyệt vời. Vai James Bond của anh ấy chẳng phải là một con rối. Phim ít những kỹ xảo, nhiều cảnh hành động nên sát thực hơn. Daniel vào vai James Bond như một nghệ sĩ đích thực, chẳng hề diễn tẹo nào. Khi phải hạ ai đó thì anh là một sát thủ thực sự. Khi anh ấy hôn tôi, thật mê hết chỗ nói và thật không chịu được. Các bạn sẽ được xem James Bond lần đầu ngã lòng vì yêu, và thật không may, anh ấy lại chả yêu tôi mà yêu Solange. Lần đầu tôi nhìn James Bond mặt mũi máu me, tôi quên phứt cả hình ảnh ngài Sean Connery hay anh chàng Pierce Brosnan điển trai. Craig trông thật máu chiến và bạn chưa bao giờ thấy James Bond như thế. Thật hiện đại, hoàn toàn khác hẳn những tập phim của thế kỷ 20.
Solange cũng vùi đầu vào sòng bạc. Vậy cô có biết chơi bài không?
- Ô, tôi hên lắm. Tôi đến Las Vegas nhân dịp năm mới từ 5 năm trước. Tôi đã thắng đậm tiền khi chơi bài ru-lét. Những 4000 ơ-rô cơ đấy. Những cảnh quay ở Bahamas, tôi chơi pô-kơ và tôi cũng chơi hay đáo để. Nhiều người nói rằng tôi có khuôn mặt điển hình của một tay chơi bài pô-kơ đấy. Cả đoàn làm phim cùng chơi với tôi và họ phải dè chừng vì tôi toàn thắng đậm. Chúng tôi chỉ chơi vui thôi.
Cô có lo rằng sẽ có những trục trặc về nghề nghiệp sau vai diễn Bond girl không?
- Tôi chẳng thể để nghiệp diễn chết yểu sau vai diễn này. Tôi sẽ tiếp tục tìm vai thích hợp khác. Tôi rất mừng vì được làm Bond girl một lần. Và tôi rất vui đã làm nên một phần lịch sử. Khi 70 tuổi, tôi sẽ nói với cháu chắt tôi rằng, bà đã là Bond girl cơ đấy. Nhưng sau khi phim được công chiếu vào ngày 17/11, tôi chỉ muốn được làm một nghệ sĩ, đơn giả vậy thôi.
NM (theo People)
Calendar Biển & Em
Nhật Bình
Behind The Scene Photos: Nhật Bình & Thúy Hiên Nguyễn
Calendar Photos: Kỳ Duyên & Huy Khiêm
What: Project thực hiện 2 bộ lịch 2007: "Áo Dài" và "Áo Tắm Thời Trang"
Who: Ca sĩ Trúc Lam, Loan Châu, Kỳ Duyên, Thanh Hà, Trúc Linh cùng nhóm M Saigon Calendar
Where: Los Cabos, Mexico
When: Tháng Năm, 2006, kéo dài 1 tuần lễ
How: Chuyến bay dài 2 tiếng rưỡi từ Los Angeles
Weather Forecast: 90 - 95 độ F
Project Forecast: "Hot".
trích diendan mautam
Nhật Bình
Behind The Scene Photos: Nhật Bình & Thúy Hiên Nguyễn
Calendar Photos: Kỳ Duyên & Huy Khiêm
What: Project thực hiện 2 bộ lịch 2007: "Áo Dài" và "Áo Tắm Thời Trang"
Who: Ca sĩ Trúc Lam, Loan Châu, Kỳ Duyên, Thanh Hà, Trúc Linh cùng nhóm M Saigon Calendar
Where: Los Cabos, Mexico
When: Tháng Năm, 2006, kéo dài 1 tuần lễ
How: Chuyến bay dài 2 tiếng rưỡi từ Los Angeles
Weather Forecast: 90 - 95 độ F
Project Forecast: "Hot".
trích diendan mautam
Văn Nghệ Nùng
Ngành Mai
Tựa đề mới nghe qua chắc là “lạ tai” đối với nhiều người, bởi xưa giờ trừ một số rất ít có giao tiếp với người Nùng thì có thể hiểu phần nào, chớ đại đa số trong chúng ta chưa từng nghe qua từ ngữ “văn nghệ Nùng” bao giờ. Hôm nay để mở đầu cho mục “Bên lề... chuyện cải lương”, xin mời quý vị độc giả cùng chúng tôi ngược dòng thời gian nhìn lại một biến cố lịch sử từng xảy ra cách đây nửa thế kỷ, mà có lẽ nhiều người vẫn còn nhớ.
Vào năm 1955 một cuộc chiến ngay giữa đô thành Sài Gòn, quân đội Quốc Gia, các đơn vị người Nùng tác chiến dũng cảm, gan dạ đã đánh tan lực lượng võ trang Bình Xuyên ở vùng Chợ Lớn, đồng thời chiếm luôn tổng hành dinh của Bảy Viễn ở bên kia cầu chữ Y (về sau nghe nói Sư Ðoàn 5 có rất nhiều lính Nùng, một số mang cấp bậc lớn, thiếu tá, trung tá, và có cả đại tá).
Lúc bấy giờ tuy nghe nói nhưng rất nhiều người chưa rõ người Nùng có gì khác biệt với người Kinh về hình dạng, màu da, ngôn ngữ, đặc tính hoặc ăn mặc ra sao, có giống như người Thượng ở vùng núi Bà Rá phía Bắc tỉnh Thủ Dầu Một hay miền cao nguyên Ban Mê Thuột, Kontum chăng? Chỉ bấy nhiêu đó thôi cũng đã thắc mắc rồi, thì nói chi là văn nghệ Nùng thì người ta lại càng mù tịt, và sau đây là câu chuyện có liên quan đến bảo tồn văn hóa dân tộc vào những năm cuối của Ðệ Nhị Cộng Hòa.
Nếu tính chung mọi hình thức văn nghệ thì Việt Nam ta cũng là quốc gia “đa văn hóa”, bởi ngoài môn nhạc của ba miền của đất nước mà ai ai cũng biết đó là cổ nhạc Bắc phần, cổ nhạc Trung phần và cổ nhạc Nam phần (phát sinh ra cải lương) thì văn nghệ dân tộc còn có những môn nhạc đặc thù của các sắc tộc thiểu số, mà hầu như sắc dân nào cũng có âm nhạc riêng và thường thể hiện trong các lễ hội đình đám, hoặc là được mùa. Ở đây chúng tôi muốn đề cập đến “văn nghệ Nùng”, tức là văn nghệ đặc thù của một sắc dân thiểu số miền Bắc, và họ đã hiện diện trong Nam sau ngày 20 Tháng Bảy 1954 sống hòa nhập với xã hội miền Nam.
Thật vậy, năm 1954 Hiệp Ðịnh Genève ra đời chia đôi đất nước, theo làn sóng người Bắc di cư, sắc dân Nùng cũng có mặt trên những chuyến tàu đi vào Nam, và dĩ nhiên họ cũng mang theo văn nghệ đặc thù. Lúc đầu họ cư ngụ rất nhiều ở vùng Song Mao, thuộc tỉnh Phan Rang, nhưng không thấy họ tổ chức văn nghệ ca hát, cũng đâu có ai nghe nói rằng người Nùng có văn nghệ! Có lẽ do cuộc sống mới định cư ở trong Nam, mà người Nùng mải miết lo làm ăn lập nghiệp trước cái đã, mà quên đi cái món văn nghệ và khi đã thực sự ổn định cuộc sống rồi thì lại nhớ đến.
Số là vào năm 1972, có nghĩa là sau 17 năm di cư vào Nam người Nùng mới nghĩ đến văn nghệ của mình, cho nên vấn đề được đưa ra trong một buổi nói chuyện tại Bộ Phát Triển Sắc Tộc ở đường Nguyễn Du, Sài Gòn, với sự tham dự của viên chức chính quyền, quốc hội, báo chí và nhiều đại diện các bộ môn văn nghệ trong đó có cải lương, điện ảnh v.v...
Lúc bấy giờ ông Châu Thoại Tân, ủy viên báo chí đặc trách khối Nùng trong Ủy Ban Sắc Tộc, loan báo đã quyết định thành lập “Ðoàn văn nghệ Nùng” để giới thiệu và phát huy văn hóa Nùng, và đoàn này sẽ bắt đầu sưu tập để trình diễn những vũ bộ, những điệu hát, những nhạc bản cổ điển của sắc tộc này. Nếu tính vào thời điểm đó thì có đến gần 2 thập niên sau kể từ ngày vào Nam mới nghĩ tới một đoàn văn nghệ Nùng thì cũng quá trễ, nhưng trễ còn hơn là không.
Những người tán thưởng quyết định của ông Châu Thoại Tân là các ông Lý Thiều Quang, chủ tịch Ủy Ban Phát Triển Sắc Tộc Hạ Viện, Trung Tá Wòng Ðồng Phóng, nghệ sĩ Thanh Nga... là những người đã ký tên vào quyển sổ vàng cho Ðoàn Văn Nghệ Nùng. Các nghệ sĩ cải lương tham dự buổi nói chuyện còn có nghệ sĩ Năm Châu, Duy Lân, Phùng Há, Bảy Nam, Bảy Cao, nhạc sĩ Chín Trích, Năm Cơ... Riêng Thanh Nga thì không biết cô tham dự với tư cách là nghệ sĩ cải lương hay tài tử điện ảnh, mà lại ngồi chung với nhóm điện ảnh, trò chuyện với đạo diễn Lê Hoàng Hoa, tức đạo diễn cuốn phim “Vết thù trên lưng ngựa hoang” do cô là tài tử chánh.
Sau buổi loan báo thành lập Ðoàn Văn Nghệ Nùng, chúng tôi chưa có dịp rà lại xem đoàn này đã hoạt động đến đâu, có tiến triển hay tạo được thành tích gì chưa thì kế đến 30 Tháng Tư năm 1975, chắc kể như “xù”! Không biết sau ngày ấy đoàn văn nghệ của một sắc tộc có tiếng thiện chiến kia có tồn tại được không, mà khi ra hải ngoại chúng tôi cũng chưa một lần nghe ai nói tới.
Ngành Mai
Tựa đề mới nghe qua chắc là “lạ tai” đối với nhiều người, bởi xưa giờ trừ một số rất ít có giao tiếp với người Nùng thì có thể hiểu phần nào, chớ đại đa số trong chúng ta chưa từng nghe qua từ ngữ “văn nghệ Nùng” bao giờ. Hôm nay để mở đầu cho mục “Bên lề... chuyện cải lương”, xin mời quý vị độc giả cùng chúng tôi ngược dòng thời gian nhìn lại một biến cố lịch sử từng xảy ra cách đây nửa thế kỷ, mà có lẽ nhiều người vẫn còn nhớ.
Vào năm 1955 một cuộc chiến ngay giữa đô thành Sài Gòn, quân đội Quốc Gia, các đơn vị người Nùng tác chiến dũng cảm, gan dạ đã đánh tan lực lượng võ trang Bình Xuyên ở vùng Chợ Lớn, đồng thời chiếm luôn tổng hành dinh của Bảy Viễn ở bên kia cầu chữ Y (về sau nghe nói Sư Ðoàn 5 có rất nhiều lính Nùng, một số mang cấp bậc lớn, thiếu tá, trung tá, và có cả đại tá).
Lúc bấy giờ tuy nghe nói nhưng rất nhiều người chưa rõ người Nùng có gì khác biệt với người Kinh về hình dạng, màu da, ngôn ngữ, đặc tính hoặc ăn mặc ra sao, có giống như người Thượng ở vùng núi Bà Rá phía Bắc tỉnh Thủ Dầu Một hay miền cao nguyên Ban Mê Thuột, Kontum chăng? Chỉ bấy nhiêu đó thôi cũng đã thắc mắc rồi, thì nói chi là văn nghệ Nùng thì người ta lại càng mù tịt, và sau đây là câu chuyện có liên quan đến bảo tồn văn hóa dân tộc vào những năm cuối của Ðệ Nhị Cộng Hòa.
Nếu tính chung mọi hình thức văn nghệ thì Việt Nam ta cũng là quốc gia “đa văn hóa”, bởi ngoài môn nhạc của ba miền của đất nước mà ai ai cũng biết đó là cổ nhạc Bắc phần, cổ nhạc Trung phần và cổ nhạc Nam phần (phát sinh ra cải lương) thì văn nghệ dân tộc còn có những môn nhạc đặc thù của các sắc tộc thiểu số, mà hầu như sắc dân nào cũng có âm nhạc riêng và thường thể hiện trong các lễ hội đình đám, hoặc là được mùa. Ở đây chúng tôi muốn đề cập đến “văn nghệ Nùng”, tức là văn nghệ đặc thù của một sắc dân thiểu số miền Bắc, và họ đã hiện diện trong Nam sau ngày 20 Tháng Bảy 1954 sống hòa nhập với xã hội miền Nam.
Thật vậy, năm 1954 Hiệp Ðịnh Genève ra đời chia đôi đất nước, theo làn sóng người Bắc di cư, sắc dân Nùng cũng có mặt trên những chuyến tàu đi vào Nam, và dĩ nhiên họ cũng mang theo văn nghệ đặc thù. Lúc đầu họ cư ngụ rất nhiều ở vùng Song Mao, thuộc tỉnh Phan Rang, nhưng không thấy họ tổ chức văn nghệ ca hát, cũng đâu có ai nghe nói rằng người Nùng có văn nghệ! Có lẽ do cuộc sống mới định cư ở trong Nam, mà người Nùng mải miết lo làm ăn lập nghiệp trước cái đã, mà quên đi cái món văn nghệ và khi đã thực sự ổn định cuộc sống rồi thì lại nhớ đến.
Số là vào năm 1972, có nghĩa là sau 17 năm di cư vào Nam người Nùng mới nghĩ đến văn nghệ của mình, cho nên vấn đề được đưa ra trong một buổi nói chuyện tại Bộ Phát Triển Sắc Tộc ở đường Nguyễn Du, Sài Gòn, với sự tham dự của viên chức chính quyền, quốc hội, báo chí và nhiều đại diện các bộ môn văn nghệ trong đó có cải lương, điện ảnh v.v...
Lúc bấy giờ ông Châu Thoại Tân, ủy viên báo chí đặc trách khối Nùng trong Ủy Ban Sắc Tộc, loan báo đã quyết định thành lập “Ðoàn văn nghệ Nùng” để giới thiệu và phát huy văn hóa Nùng, và đoàn này sẽ bắt đầu sưu tập để trình diễn những vũ bộ, những điệu hát, những nhạc bản cổ điển của sắc tộc này. Nếu tính vào thời điểm đó thì có đến gần 2 thập niên sau kể từ ngày vào Nam mới nghĩ tới một đoàn văn nghệ Nùng thì cũng quá trễ, nhưng trễ còn hơn là không.
Những người tán thưởng quyết định của ông Châu Thoại Tân là các ông Lý Thiều Quang, chủ tịch Ủy Ban Phát Triển Sắc Tộc Hạ Viện, Trung Tá Wòng Ðồng Phóng, nghệ sĩ Thanh Nga... là những người đã ký tên vào quyển sổ vàng cho Ðoàn Văn Nghệ Nùng. Các nghệ sĩ cải lương tham dự buổi nói chuyện còn có nghệ sĩ Năm Châu, Duy Lân, Phùng Há, Bảy Nam, Bảy Cao, nhạc sĩ Chín Trích, Năm Cơ... Riêng Thanh Nga thì không biết cô tham dự với tư cách là nghệ sĩ cải lương hay tài tử điện ảnh, mà lại ngồi chung với nhóm điện ảnh, trò chuyện với đạo diễn Lê Hoàng Hoa, tức đạo diễn cuốn phim “Vết thù trên lưng ngựa hoang” do cô là tài tử chánh.
Sau buổi loan báo thành lập Ðoàn Văn Nghệ Nùng, chúng tôi chưa có dịp rà lại xem đoàn này đã hoạt động đến đâu, có tiến triển hay tạo được thành tích gì chưa thì kế đến 30 Tháng Tư năm 1975, chắc kể như “xù”! Không biết sau ngày ấy đoàn văn nghệ của một sắc tộc có tiếng thiện chiến kia có tồn tại được không, mà khi ra hải ngoại chúng tôi cũng chưa một lần nghe ai nói tới.
ASIA-52: Huyền Thoại LÊ MINH BẰNG
(The Legendary Lê Minh Bằng)
(Những dòng nhạc trôi nổi theo định mệnh Quê Hương và Đất Nước)
Thật tuyệt diệu, sau khi gặt hái thành quả vượt bậc của bộ DVD ASIA-51 “Nhạc Vàng 30 Năm, Những Tình Khúc Sau Cuộc Chiến”. thì Trung tâm Asia lại chuyển tiếp một DVD Asia 52 “Huyền Thoại Lê Minh Bằng (the Legendary Lê Minh Bằng) thu hình tại thành phố Houston, một lần nữa Trung Tâm Asia lại được khán thính giả Houston nói riêng, trên khắp mặt địa cầu nói chung nhiệt liệt hưởng ứng, thưởng thức rồi khen ngợi. Mọi người đã theo dõi sự kết hợp của ba nhạc sĩ hàng đầu của nền âm nhạc Việt Nam: Lê Dinh, Minh Kỳ, Anh Bằng.
Thật là một sự ngẫu nhiên vì trong 3 nhạc sĩ thì mỗi vị tiêu biểu cho mỗi miền. Miền Nam (Lê Dinh), Miền Trung (Minh Kỳ), Miền Bắc (Anh Bằng). Sự kết hợp này thật hài hoà, và cả ba nhạc sĩ đều để nỗi lòng của mình trôi nổi theo định mệnh của quê hương và đất nước.
Vào năm 1954 khi đất nước bị chia đôi, nhạc sĩ Anh Bằng đã khóc thương cho thân phận của riêng mình và cũng thương cho định mệnh của đất nước mà TT Asia sẽ chọn và cho diễn ta qua bản nhạc”Nỗi Lòng Người Đi”, tâm sự của nhạc sỹ Anh Bằng.
Hôm nay 26 tháng 8 năm 2006, Trung Tâm Asia thực hiện chủ đề "Huyền Thoại Lê Minh Bằng" (The Legendary Lê Minh Bằng). Các tấm bích chương được dán khắp nơi, đọc lên nghe rất hấp dẫn, nhưng mọi người vẫn chưa hiểu dược tại sao lại là huyền thoại Lê Minh Bằng. Để rồi băn khoăn tự hỏi “huyền thoại Lê Minh Bằng là gì?!
Đúng ngày trình diễn, tôi đến rạp hát Hobby Center for The Performing Art trước nửa giờ theo chương trình ấn định, đã thấy số lượng khán giả khá đông đứng chờ ngoài rạp, hỏi thăm nhau về ca nhạc sĩ thì người ta bảo tất đã đến cả rồi và đang sửa soạn trong hậu trường và lại số nghệ sĩ đông đảo nhất kể từ trước cho tới nay (đúng theo sự quảng cáo bích chương của Trung Tâm Asia). Mặc dù các nhạc phẩm của Lê Minh Bằng đã được trình diễn rất nhiều lần khắp nơi ở hải ngoại suốt hơn ba mươi năm nay, nhưng có lẽ phần đông khán giả (kể cả giới trẻ đã sinh ra và lớn lên sau năm 1975) vẫn chưa biết thật rõ ràng, rành mạch về tác giả Lê Minh Bằng và những huyền thoại còn phủ kín chung quanh nghệ danh rất nổi tiếng này. Rồi tự hỏi Lê Minh Bằng là ai? Một người hay nhiều người?
Ai trong chúng ta cũng đều biết vào năm 1954 cả triệu người từ miền Bắc đã rời bỏ nơi chôn nhau cắt rốn một cách khổ đau để trốn tránh chế độ Cộng sản bạo tàn, phải gạt nước mắt di cư vào miền Nam tìm tự do nên nghe bài hát dạo đầu của chương trình Nỗi Lòng Người Đi thì như sống lại ngày xa xưa ấy nên nhiều người hiện
diện trong rạp đã mắt hoen lệ nhoà.
oOo
Bài Đêm Nguyện Cầu mở đầu cho chương trình, hoạt cảnh do Thanh Lan đóng vai Ma Sơ, tiếng hát cất lên nghe thật não nùng đứt nuột, như những tiếng khóc than van nài Thượng Đế hãy thương xót dân lành VN cho đến nay đã trên nửa thế kỷ rồi mà dân ta vẫn còn quằn quại thương đau dưới gông cùm Cộng sản. Chỉ cách nay mấy năm không xa, cảnh người dân Thái Bình bị cán bộ CS ức hiếp, chiếm đất đuổi nhà, cướp cạn tài sản dân nghèo khiến người dân lành không chịu nổi, phải khăn gói lên đến tận thủ đô Hà Nội khiếu tố với cấp chính quyền trung ương, mặc dù phải chịu cảnh thiếu thốn đói khát, nắng mưa hành hạ, ăn chực nằm chờ, vất vưởng ngay trong các phố chợ hay công viên, với một ước vọng nhỏ nhoi là mong được cấp trên để ý đến sự việc bất công mà giải quyết . Ai ngờ chính sách thi nhau đạp lên đầu dân đen chính là chủ trương của Cộng Sản. Nạn nhân dân đen thấp cổ bé miệng bị hà hiếp tận xương tuỷ chỉ còn cách ngước mặt lên trời van xin cho đỡ tủi lòng.
Khi nghe Đêm Nguyện Cầu như nức nở của nhạc sĩ Lê Minh Bằng thật cảm động, hình như nước mắt ai tuôn trào . . .
…
Thượng Đế hỡi có thấu cho Việt Nam này
Nhiều sóng gió trôi dạt lâu dài.
Từng chiến đấu tiêu diệt quân thù bạo tàn.
Thượng Đế hỡi hãy lắng nghe người dân hiền.
Vì đất nước đang còn ưu phiền.
Còn tiếng khóc đi vào đêm trường triền miên.
…
Bản nhạc “Đêm Nguyện Cầu” mà MC Nam Lộc nói là phần mở đầu cho chương trình, đã làm cho khán thính giả say mê đắm đuối và cảm động, hứa hẹn cho cả một chương trình hấp dẫn và sôi động. MC Nam Lộc giải thích tại sao chương trình được mệnh danh là Huyền Thoại Lê Minh Bằng, đây là tên một người hay là của sự kết hợp của nhiều nhạc sĩ tài danh của nền âm nhạc Việt nam sau năm 54 của thế kỷ trước, kéo dài đến tận ngày hôm nay.
Tiếp theo Leyna Nguyễn thật duyên dáng đã nói qua về sự gặp gỡ, kết hợp của ba nhạc sĩ tài danh Lê Dinh, Minh Kỳ và Anh Bằng đã gặp nhau trong lúc vận nước khổ đau, phân ly, Bắc Nam chia lìa, họ đã sáng tác hằng trăm ca khúc về đất nước, về quân đội, về nhiều chủ đề khác nữa nên đã tạo cho vườn hoa nhạc Lê Minh Bằng muôn phần quyến rũ. Tuỳ theo hoàn cảnh mà họ đã dùng rất những bút hiệu khác nhau như Mạc Phong Linh, Mai Quốc Lĩnh, Vũ Chương, Dạ Cầm, Dạ Ly Hương, Mai Bích Dung v.v.
Người nhạc sĩ được nhắc đến đầu tiên là Lê Dinh, ông là một công chức mẫu mực, thứ đến là Anh Bằng, nhà soạn nhạc tình tứ lãng mạn. cuối cùng là nhạc sỹ Minh Kỳ, ông theo nghiệp nhà binh ngành Cảnh sát, cấp bậc cuối cùng cho đến tháng Tư Đen 1975 là đại uý. Ba người nhạc sĩ tài hoa này đã kết hợp với nhau từ năm 1966 cho đến 1975 thì vì hoàn cảnh đất nước họ phải tan hàng. Tuy chi hoạt động với nhau vỏn vẹn có 9 năm trời ngắn ngủi, nhưng ít ai dám phủ nhận công lao to lớn của họ trong nền âm nhạc Việt Nam, cũng không ai chối bỏ được ảnh hưởng sâu rộng của họ đối với nền âm nhạc hiện hành. Khi miền Nam sụp đổ tháng 4-1975 thì
nhạc sĩ Anh Bằng may mắn di tản được sang định cư tại Hoa Kỳ, nhạc sĩ Lê Dinh vượt biển vào năm 1978 được tầu Nhật vớt, sau đó gia đình ông được định cư tại Canada. Riêng đại uý Minh Kỳ thi bị cộng sản bắt đi tù mệnh danh là học tập cải tạo, và ông đã qua đời một cách không rõ ràng minh bạch chỉ sau vài tháng kể từ ngày bị bắt, ông mất vào tuổi 45, để lại vợ và 9 người con. Tin ông chết bị nhà cầm quyền Cộng sản dấu nhẹm, mãi đến hơn một năm sau bọn cán bộ mới thông báo cho gia đình người xấu số đến để tìm nơi chúng vùi dập xác ông một cách tàn nhẫn. Khúc phim video clip được chiếu lại diễn tả những tình tiết éo le về cái chết của ông, những tình cảm thân thương và những giọt nước mắt của những người trong gia đình đã làm rất nhiều khán giả hiện diện xụt xùi giọt lệ.
Nhạc sỹ Minh Kỳ sinh năm 1930, và trưởng thành ở Nha Trang nên những sáng tác phần lớn nói về quê hương Nha Trang của ông, một số bài khác ông lấy đề tài về Huế, vì theo gia phả của hoàng triều nhà Nguyễn ở Huế thì ông là cháu đời thứ năm của vua Minh Mạng, chính vì sự quyến luyến, thân thích Hoàng tộc mà ông đã sáng tác ra những bài về Huế thật trữ tình và xúc tích, bài Mưa Trên Phố Huế đã được nhiều người ưa thích.
Nhạc phảm Nha Trang của ông được danh ca Hà Thanh lần đầu tiên xuất hiện sau những năm vắng bóng hát cùng với đôi song ca Phương Thảo và Ngọc Lễ rất hay và cảm động.
Nói đến đôi song ca này, tôi xin mượn mấy dòng mà nhà văn Việt Hải đã viết về họ được trích đoạn như sau:
“Theo tạp chí People có bài viết về một cô bé Việt Nam. Chuyện ban đầu thương tâm, nhưng đọan cuối cho thấy nỗi hạnh phúc của tình phụ tử. Vào chiều 9/4/1975, cô bé 7 tuổi Phương Thảo sống thị xã Sa Đéc nhỏ bé của mình lại nhốn nháo một cách khác thường trong hoang mang. Sáng ngày 30 khi thức dậy, cô nghe thấy hai chữ “giải phóng”. Hai chữ ấy đã mang đến những thay đổi lớn lao trong cuộc đời cô gái Việt lai Mỹ, thuở nhỏ cô đơn, lạc lỏng giữa chúng bạn với cái tên “Mỹ lai”. Ngày 30/4/1975 thì cô bé lại được ông bà ngoại dẫn đi trốn bên nhà dì, đợi khi tình hình ổn định mới quay về. Những cô nhỏ bạn hồi ấy đã trốn ba mẹ đi coi Việt cộng, về kể lại: “Thấy Việt cộng đội nón tai bèo là trùm mền”.
Vượt qua tất cả những năm tháng khó khăn gánh vác gia đình cùng mẹ và người em khác cha, cô gái ấy đã trở thành một ca sĩ nổi tiếng, Phương Thảo. Và nhờ giọng hát nổi tiếng này, Phương Thảo tìm lại được người cha ở bên kia bờ đại dương, sau 28 năm xa cách. Ngoài ra, Phương Thảo cũng đã từng xuất hiện trên chương trình rất nổi tiếng 20/20 với Barbara Walters của đài ABC qua câu chuyện “Tìm Cha” (Looking For Daddy) mà Asia-51 cho trình chiếu video clip.
Tôi cũng xem trong một bài báo phỏng vấn, Phương Thảo tâm sự về những ngày xa xưa:
“Thuở nhỏ, Thảo đã không sống gần mẹ, chỉ sống với ông bà, đã phải luôn luôn quay đi khi trông thấy những đứa bé như mình được ba mẹ dắt đi trên đường, bị chọc hoài là ‘Mỹ lai’. Có lẽ vì thế mà Thảo luôn sống thu mình lại trong một cảm giác cô đơn, đi ra đường thì lưạ những chỗ ít người mà đi...”
Phương Thảo kể tiếp về người cha Mỹ như sau:
“Năm 1967 ông từng làm cố vấn ở huyện Hoà Long, tỉnh Sa Đéc, đến năm 1968 về nước, lập gia đình nhưng lại không có con. Cuộc tìm kiếm thực ra ban đầu rất mong manh. Hồi đó là năm 1990, ông Thomas Bass, một nhà báo Mỹ đang thực hiện đề tài về những đứa con lai tại Việt Nam, qua giới thiệu có tìm gặp Thảo. Ông đã lục tìm hồ sơ ở khắp 20 tiểu bang, đến năm 1993, có một cú điện thoại báo cho Thảo biết đã tìm thấy ba. Điều đầu tiên ba viết trong lá thư gửi về là ông bị sốc lớn khi biết mình có một đứa con và lại là đứa con ở Việt Nam. Ông kể những ý thích của mình: yêu súc vật, yêu thiên nhiên, tính hài hước..., tất cả đều giống Thảo. Chỉ có điều ông ngạc nhiên là bên nhà ông không ai có giọng hát cả. Năm 1996 về lại Việt Nam, một trong những từ tiếng Việt đầu tiên ông nói là “nước mắm”, ông về thăm lại Sa Đéc và kinh ngạc về sự thay đổi ở đây. Ông không chịu ở khách sạn mà muốn về nhà ở cùng vợ chồng Thảo. Niềm vui nhất của Thảo khi tìm thấy ba là để bé Na Na cũng có ông bà ngoại như những đứa trẻ khác, không như Thảo ngày xưa.”.
Sau sự hạnh phúc tìm lại người cha, Phương Thảo đề cập đến hạnh phúc hôn nhân của mình: “Thảo hát từ khi còn nhỏ. Trong những lúc cô độc nhất, vất vả nhất, đấy chính là chỗ dưạ tinh thần lớn nhất và gần như duy nhất. Nhờ ca hát mà Thảo tìm được cha mình, tìm được tình yêu và hạnh phúc ngày hôm nay... Năm 1989, anh Ngọc Lễ gặp Thảo khi ấy, anh là trưởng ban nhạc tại phòng trà Cửu Long. Ai Cho Em Tình Yêu là bài hát đầu tiên anh Lễ viết cho Thảo dự thi “Giọng Hát Hay Thành Phố” và đoạt giải Ba . Nhưng mỗi người lúc ấy đều đã và sắp có một cuộc sống gia đình riêng. Và rồi tất cả đều tan vỡ. Cuộc hôn nhân đầu tiên khiến Thảo sa sút tinh thần cực độ, còn sự nghiệp thì dậm chân tại chỗ. Năm 1993, hai người gặp lại nhau và ngay lập tức đã nghĩ rằng không thể xa rời. Tình yêu đã khiến chúng tôi nhìn thấy con đường đi riêng cho mình, anh Lễ thì cố gắng viết hay cho người yêu hát, còn Thảo cũng không nôn nóng, phải tập cho thành công mới thôi... Trải qua những đổ vỡ, Thảo càng qúy những gì mình đang có. Từ nhỏ, Thảo đã mơ một cuộc sống gia đình có cha, mẹ, con cái và cả hai đều cố gắng cho con mình có những gì mình không có. Chúng tôi là hai người giống nhau, đều yêu cuộc sống gia đình và tự làm các việc trong gia đình.”
Đó là câu chuyện về người con gái mang hai dòng máu, may mắn sau cùng tìm được cha mình và được gặp người phối ngẫu, cùng đồng nghiệp và chửng chạc về quan niệm hôn nhân. Điểm đặc biệt là Ngọc Lễ sáng tác nhạc và Phương Thảo ca nhạc Ngọc Lễ. Asia-51 trình chiếu bài nhạc Xe Đạp của Ngọc Lễ, qua ba giọng ca Phương Thảo, Ngọc Lễ và Thùy Hương.
Về nhạc sĩ Lê Dinh: MC Việt Dzũng đã cho biết: Nhạc sĩ Lê Dinh sinh năm 1934, tiêu biểu cho người miền Nam, ông là một công chức hiền hoà cần mẫn, ông đã sáng tác rất nhiều bản nhạc tình cảm như Tình Yêu Trả Lại Trăng Sao, và những bài ca về miền đất mà ông đã sống. Bài Hà Tiên được ông viết vào năm 1964 tả lại cảnh êm đềm của nếp sống thanh bình và hiền hoà của miền Nam lúc đó. Bài ca Bóng Đêm ông đã viết với nhạc sĩ Anh Bằng vào năm 1963 đã được ca sĩ Thái Doanh Doanh và Dalena một ca sĩ người Mỹ hát tiếng Việt thật nhuần nhuyễn, đã lần lượt diễn tả mối tình của em gái hậu phương với anh lính chiến thật đậm đà thắm thiết:
...
Em viết thư xanh gửi đến một người …
Từ khi xa cách lòng nhớ khôn nguôi
Em đã viết tên anh vào áo gối .....
…
Chúng ta được biết ca sĩ Thái Doanh Doanh là con của hai nhà thơ nổi tiếng Thái Tú Hạp và Ái Cầm, cô ca sĩ Thái Doanh Doanh trẻ đẹp, lại thật duyên dáng đã cất lên tiếng hát trước, rồi sau đó đến phiên Dalena hát tiếp theo sau rất nhịp nhàng ăn khớp, làm khán thính giả say mê theo dõi.
MC Leyna Nguyễn, với một giọng nói miền Trung pha lẫn với giọng nói của người con gái trưởng thành trên đất Mỹ thật duyên dáng cùng với Trịnh Hội và Việt Dzũng đã cho chúng ta biết lai lịch của bài hát Nỗi Lòng Người Đi do nhạc sĩ Anh Bằng sáng tác: Tôi xa Hà Nội năm lên mười tám… Nhưng thực ra lúc đó ông đã hai mươi tám tuổi rồi, nhưng ông coi như mới có 18, bớt đi 10 tuổi để bài hát đươc tình tứ và duyên dáng hơn.
…
Tôi xa Hà Nội năm lên mười tám khi vừa biết yêu
Bao nhiêu mộng đẹp yêu đương thành khói tan theo mây chiều
Hà Nội ơi! Nào biết ra sao bây giờ
Ai đứng trông ai ven hồ khua nước trong như ngày xưa
Tôi xa Hà Nội năm em mười sáu xuân tròn đắm say
Đôi tay ngọc ngà dương gian, tình ái em đong thật đầy ...
…
Rồi từ bài thơ
"Cần Thiết" của thi sĩ Nguyên Sa, nhạc sĩ Anh Bằng đã sáng tác bài Nếu Vắng Anh, khi bài hát này được cho ra đời và phổ biến rộng rãi, thì tình cảm giữa các anh lính chiến và em gái hậu phương càng nồng nàn thắm thiết nên đã được hát đi hát lại rất nhiều lần trên các đài phát thanh Quốc Gia cũng như đài phát thanh quân đội, và đài truyền hình số 7 và số 9 thời bấy giờ.
…
Nếu vắng anh ai dìu em đi chơi trong chiều lộng gió.
Nếu vắng anh ai đợi chờ em khi sương mờ nẻo phố.
Nếu
vắng anh ai đón em khi tan trường về,
kề bóng em ven sông chiều chiều,
gọi tên người yêu.
…
Bài hát Linh Hồn Tượng Đá mà các nhạc sĩ Lê Minh Bằng sáng tác được ký tên Mai Bích Dung về lai lịch của chúng cũng thật là kỳ thú. Số là ba chàng nhạc sĩ một hôm cùng đi lang thang trên bãi biển Vũng Tàu, thời gian vào khoảng năm 68-69 thì tình cờ gặp dược ba cô gái xinh tươi, sau khi tán tỉnh làm quen được với các nàng, biết tên từng
người một, là cô Mai, cô Bích và cô Dung thì ba chàng nhạc sĩ mời 3 cô đến môt quán sang trọng vào bậc nhất Vũng Tầu, đãi các cô một chầu no nê rồi… chia tay. Từ đó tất cả không còn gặp nhau nữa nên 3 chàng nhạc sĩ đâm nhớ nhung và nhờ đó bài hát Linh Hồn Tượng Đá được sáng tác để rồi lấy tên ba nàng ghép lại thành bút hiệu: Mai-Bích-Dung tức là Lê Minh Bằng. Bài hát này được diễn tả bằng hai giọng ca thật điêu luyện của nam ca nhạc sĩ Khải Tuấn và Minh Thông.
Tiếp theo đó bài Cánh Buồm Chuyển Bến và Chuyến Tàu Hoàng Hôn do ca sĩ Phương Dung, “Con Nhạn Trắng Gò Công” đồng hương với nhạc sĩ Lê Dinh trình bày và tiếp theo đó là tiếng hát liêu trai Thanh Thuý.
…
Có những cánh buồm lạc hướng tâm hồn dạt sóng đi xa
Lênh đênh sông hồ về bến mong chờ từ bao năm qua
Sao đi đi mãi không lạnh con tim
Cho đây thương đấy, bao giờ thôi
quên
Ai nhớ thương ai trong giấc êm đềm tha thiết gọi tên....
…
Qua một đoạn video clip ngắn, nhạc sĩ Anh Bằng thổ lộ tâm tình rằng, vào thời đó hai ông chóp bu lãnh đạo miền Nam Việt Nam không có tinh thần đoàn kết, nhưng các cơ quan truyền thông và báo chí thì sợ liên lụy tù đày nên không dám khuyên can trên báo chí, cho nên Anh Bằng đã quyết định sáng tác bài Huynh Đệ Chi Binh để hy vọng thức tỉnh họ đoàn kết lại trong giai đoạn rất cần sự đoàn kết, đấu tranh với chủ nghĩa ngoại lai Cộng sản vô luân.
Bài Huynh Đệ Chi Binh do “lắc ca” Mai Lệ Huyền (MLH) hát. Chính MLH cũng thú nhận từ nhỏ đến bây giờ bất cứ lúc nào ra sân khấu là nàng phải lắc phải giật mới nghe, bởi vì khán thính giải thích được coi MLH nhúng nhẩy khi hát, nhất là trước đây các anh lính chiến lại càng thích MLH nhún nhảy trong chiếc váy soa-rê thật ngắn, lúc mà MLH đứng hát chung với cố ca sĩ Hùng Cường. Cô còn cho biết thêm rằng có một lần trên chiến trường Quảng Trị, cô và ca sĩ Hùng Cường được máy bay trực thăng chở tới, khi trực thăng định đáp xuống thì một loạt đạn … tạch tạch tạch bắn lên, làm phi công lại phải lái trực thăng bay lên cao tránh lằn đạn, chờ khi im tiếng súng, trực thăng mới lại đáp xuống. Lần đó các anh em chiến sĩ thật vui khi được nghe MLH & HC hát. Đó là một kỷ niệm khó quên trong đời mà MLH đã kể để khoe với khán thính giả của Trung tâm Asia ngày hôm nay.
…
Huynh đệ chi binh là gì đó anh Hai ?
Huynh đệ chi binh là là huynh đệ chi binh… a la la
Huynh đệ chi binh là mình cùng chung đời lính
Thương nhau khác chi nhân tình
Từ người deuxième cùi bắp
Và rồi đi lên thượng cấp đều là huynh đệ chi binh
Lúc sống có nhau là huynh đệ chi binh
Lúc chết có nhau là huynh đệ chi binh
Sống chết có nhau là huynh đệ chi binh… a la la la
Huynh đệ chi
binh là mình cùng chung đời lính
Thương nhau khác chi nhân tình
Từ người deuxième cà cuống
Và rồi đi lên Ðại Tướng đều là huynh đệ chi binh....
. . .
Hơn 100 ca khúc mà Lê Minh Bằng viết cho đất nước, cho quân đôi, và cho nhạc tình, dã ký nhiều bút hiệu như Mạc Phong Linh, Mai Quốc Lĩnh, Mai Quốc Trung, Vũ Chương , Da Cầm, Dạ Ly Hương v.v. qua những dòng nhạc nổi trôi theo định mệnh quê hương và đất nước thật đúng là một kết hợp tuyệt diệu của nền âm nhạc Việt Nam.
Một bài thơ Hoa Học Trò của nhà thơ Nhất Tuấn sáng tác vào năm 1962 hay 63 , và nhac sỹ Anh Bằng phổ nhạc vào năm 1965 với tên là “Bây Giờ Còn Nhớ Hay Không” do hai ca sỹ Nguyên Khang và Diễm Liên song ca:
…. bây giờ còn nhớ hay không,
anh đem cánh phượng tô hồng má em...
Môt sáng tác mới nhất của nhạc sĩ Anh Bằng viết về Mẹ là bài Khóc Mẹ Đêm Mưa. Theo tâm sự của Anh Bằng kể trong một đoạn video skip đã kể rằng mặc dù ông mất mẹ năm 14 tuổi, chưa được hưởng tình yêu của mẹ, nhưng ông nói càng về già càng cảm thấy tình mẹ là nhất trên đời này cho nên ông sáng tác bài này và coi là đắc ý nhất đã do ca sỹ Đặng Thế Luân trình diễn.
Tiếp đó MC Nam Lộc đã mượn bài hát này để tặng bà Mẹ của ông đã về bên kia thế giới sau khi làm đầy đủ bổn phân người Mẹ với 11 đứa con (NL có cả thảy 11 anh chi em).
Chưa hết, huyền thoại LMB còn phải kể đến 3 miền đất nước, Anh Bằng sáng tác những bài nói về Hà Nội, Minh Kỳ người miền Trung thì sáng tác những bài về Nha Trang, về Huế, còn Lê Dinh là người miền Nam sáng tác những bài Thương Về Gò Công, Về Thăm Mỹ Tho v.v. và đặc biệt Hà Tiên, một địa danh về
dòng sông có những nàng tiên xuống tắm mát, sau đó lại bay lên trời nhảy múa ca trên miền tiên cảnh. Trong khi đó hạ giới thì có Lăng Mạc Cửu nằm bên con Voi Phục, có Hòn Phụ Tử chỉ cách bờ chừng trăm thước dưới trời bát ngát mênh mông, nhưng vào trung tuần tháng 7 năm 2006 vì không được săn sóc cho nên hòn con đã sụp. Hà Tiên đã là nơi Gia Long đã ẩn náu trốn tránh khi nhà Tây Sơn còn quyền hành, người ta ngờ rằng ở đâu đó nơi đây còn chôn dấu những kho tàng của nhà Nguyễn mà chưa được tìm thấy.
Quý khán giả hiện diện được thưởng thức bài Hà Tiên qua tiếng hát Ngọc Huyền, người ca sĩ sinh ra và lớn lên tại Việt Nam:
. . .
Tôi nhớ hoài một chiều dừng chân ghé qua thăm miền ước mơ
Hà Tiên mến yêu đẹp như xứ thơ xa cách tôi còn nhớ
Nhớ ghi muôn đời nước trời biển mơ
xanh xanh màu ánh mắt em gái chiều năm xưa
như vấn vương ai trên bến
chiều xa vắng năm tháng còn ngẩn ngơ
Hà Tiên ơi, đây miền xinh tươi như hoa gấm trong đời
Hà Tiên ơi, đây những bóng dừa xanh mát biển khơi
Tôi qua lăng Mạc Cửu, nằm trên con voi cùn
Tôi vô thăm Thạch Động, trời bát ngát mênh mông
Nghe chuông ngân chiều vắng như tiếng nói cô miên
xao xuyến tâm tư người ghé thăm Hà Tiên
…
Sau nửa thế kỷ dòng nhạc Lê Minh Bằng đã là một huyền thoại kết hợp hài hoà giữ 3 miền Nam Trung Bắc, tuy nhiên với định mệnh của đất nước nổi trôi, và như đã báo trước định mệnh khắt khe của nhạc sĩ Minh Kỳ một trong 3 nhạc sĩ mà Anh Bằng gọi là cái kiềng 3 chân, đã sáng tác ra hai bài Những Nấm Mộ Hoang và Trở Về Cát Bụi đã như một lời tiên tri cho nghịch cảnh. Bài ca này đã được ca sĩ Lâm Thúy Vân và Lâm Nhật Tiến trình bày
…
Sống trên đời này người giàu sang cũng như người nghèo khó.
Trời đã ban cho ta cám ơn trời dù sống thương đau
Mai kia chết rồi trở về cát bụi giàu khó như nhau
Nào ai biết trước số phận ngày sau ông trời sẽ trao
Này nhà lớn lầu vàng son
Này lợi danh, chức quyền cao sang
có nghĩa gì đâu... sao chắc bền lâu
như nước trôi qua cầu
…
Một đoạn video clip đặc biệt đáng ghi nhớ là Trịnh Hội đi tìm kiếm những văn nghệ sĩ kẹt lại khi đất nước bị chia đôi, nhưng vì họ có tinh thần bất khuất mà họ bị chế độ vùi dập đày ải một cách vô nhân đạo như Hồ Dzếnh, nhất là nhà thơ Hữu Loan.
Trịnh Hội kể lại rằng khi anh đi tìm nhà thơ Hữu Loan, anh đã vào hỏi thăm ở “Hội Các Nhà Văn, Nhà Thơ” thì được trả lời “chết rồi”! Nhưng Trịnh Hội không tin, biết rằng ông còn sống, và nhất định phải tìm cho bằng được, cuối cùng anh đã gặp nhà thơ Hữu Loan, năm nay ổng đã 91 tuổi, coi người khắc khổ nhưng bản tính vẫn kiên cường như thuở nào. Ông kể lại rằng một ngày nọ, khi các văn nghệ sỹ được mời đến họp, nghe chỉ thị của đảng lúc đó có sự hiện diện của HCM. Đảng và HCM bảo phải theo chỉ đạo khi sáng tác, và phải theo đường lối đã vạch ra. Trong khi các văn nghệ sĩ khác nghe thì im lặng, nhưng với Hữu Loan thì không, ông lớn tiếng cãi lại HCM và bảo:“...như thế là văn nghệ một chiều, là văn hoá nô dịch...”; Và hậu quả là nhà thơ Hữu Loan đã kể lại ông bị đày đọa suốt 40 năm trời ròng rã với công việc thật nhọc nhằn là đập đá. Nghe như vậy xong, Trịnh Hội có hỏi nhà thơ Hữu Loan rằng nếu anh đem câu chuyện này phổ biến ra xứ ngoài thì bác Hữu Loan có sợ hệ lụy gì không, thì Hữu Loan trả lời không một chút đắn đo suy nghĩ, rằng: “cậu cứ việc phổ biến, vì 40 năm trời bị khổ nhục trần ai trong việc đập đá mà tôi còn chưa sợ nữa huống là bây giờ tôi đã bằng này tuổi…”. Những năm Hữu Loan bị đầy ải, vợ con ông phải về quê làm ruộng để sống, người vợ đảm đang của nhà thơ Hữu Loan cũng rất kiên cường, bà dứt khoát nói rằng thà bẻ bút vứt đi, không thèm viết nữa, không làm nô lệ cho ngòi bút bẩn thỉu.
Một sự kiện khác khá lý thú, ta chỉ cần đọc bốn câu thơ sau đây trong bài "Làng Tôi", được nhạc sĩ Anh Bằng phổ thành nhạc với đề tựa "Chuyện Giàn Thiên Lý" mà nhà thơ Yên Thao, vì ý thơ mà nhà thơ đã bị khiển trách rằng có tư tưởng lệch lạc, phản động.
... Em nhìn theo bằng nước mắt chia phôi.
Tôi mạnh bước mà nghe hồn nhỏ lệ
Này anh lính chiến, người bạn pháo binh.
Mẹ tôi tóc sương từng đêm nghe đạn pháo rơi thật buồn.
Anh rót cho khéo nhé, kẻo lầm vào nhà tôi.
Nhà tôi ở cuối chân đồi,
có giàn thiên lý, có người tôi thương...
Vì theo cộng sản đã lý luận rằng pháo binh của chúng rót đâu trúng đó chứ làm sao mà rót lầm được. Vậy tư tưởng trong bài thơ trên ngụ ý rằng pháo binh của chúng kém cỏi hay sao mà rót lầm không trúng được mục tiêu (?). Dám nghĩ như thế thì không phải tư tưởng lệch lạc còn là gì nữa đây! Và chỉ thế đủ để người làm thơ bị ngờ vực về tư tưởng rồi!
Liên khúc Chuyện Hoa Sim,
Chuyện Giàn Thiên Lý và Chuyện Tình Hoa Trắng của Kiên Giang, Yên Thao và Hữu Loan, Anh Bằng phổ nhạc đã được năm giọng ca: ba nữ (Băng Tâm, Ngọc Huyền, Y Phụng) với 2 nam (Đăng Thế Luân, Mạnh Đình) lần lượt trình bày thật linh động liên hoàn vui tươi. Mạnh Đình là người ca sĩ rất hợp và sở trường hát nhạc Lê Minh Bằng.
Phải công nhận rằng TT Asia có dầy công phái người đi sưu tầm những tài liệu mà hầu như không một trung tâm nào làm được vì vừa tốn công lại vừa tốn tiền, có khi một đoạn video dài mà chỉ lấy được một khúc phim chừng vài phút, trong khi đó phải tốn rất nhiều tiền bạc và công phu để chỉ lấy có vài phút như thế thì công trình biết là bao nhiêu mà kể.
Ta thấy thời gian gần 5 tiếng đồng hồ có lẽ không đủ để trình diễn những nhạc phẩm của bộ ba Lê Minh Bằng, nhiều chi tiết và những nhạc phẩm của họ đã
được TTAsia cho trình làng. Khách thưởng ngoạn tham dự có dịp chiêm ngưỡng và thưởng thức những lời ca tiếng hát của những ca sĩ quen thuộc của hai thế hệ chuyển tiếp trong nghệ thuật âm nhạc, và phần nhạc đệm của âm nhạc, những màn nhảy múa của những vũ công trên sân khấu hí viện Hobby Center for The Performing Art.
Sau cùng, tôi thiết nghĩ những huyền thoại về LÊ MINH BẰNG đã được trình bày trung thực nhất, ý nghĩa nhất của những sự kiện đã qua.
Để biết thêm chi tiết về buổi trình diễn âm nhạc thật hoành tráng và vĩ đại đã diễn ra tại Hobby Center for The Performing Art của thành phố Houston, quý vị hãy theo dõi DVD ASIA 52 sẽ ra mắt vào tháng 10- 2006.
TẠ XUÂN THẠC,
Houston, 09-2006.
(The Legendary Lê Minh Bằng)
(Những dòng nhạc trôi nổi theo định mệnh Quê Hương và Đất Nước)
Thật tuyệt diệu, sau khi gặt hái thành quả vượt bậc của bộ DVD ASIA-51 “Nhạc Vàng 30 Năm, Những Tình Khúc Sau Cuộc Chiến”. thì Trung tâm Asia lại chuyển tiếp một DVD Asia 52 “Huyền Thoại Lê Minh Bằng (the Legendary Lê Minh Bằng) thu hình tại thành phố Houston, một lần nữa Trung Tâm Asia lại được khán thính giả Houston nói riêng, trên khắp mặt địa cầu nói chung nhiệt liệt hưởng ứng, thưởng thức rồi khen ngợi. Mọi người đã theo dõi sự kết hợp của ba nhạc sĩ hàng đầu của nền âm nhạc Việt Nam: Lê Dinh, Minh Kỳ, Anh Bằng.
Thật là một sự ngẫu nhiên vì trong 3 nhạc sĩ thì mỗi vị tiêu biểu cho mỗi miền. Miền Nam (Lê Dinh), Miền Trung (Minh Kỳ), Miền Bắc (Anh Bằng). Sự kết hợp này thật hài hoà, và cả ba nhạc sĩ đều để nỗi lòng của mình trôi nổi theo định mệnh của quê hương và đất nước.
Vào năm 1954 khi đất nước bị chia đôi, nhạc sĩ Anh Bằng đã khóc thương cho thân phận của riêng mình và cũng thương cho định mệnh của đất nước mà TT Asia sẽ chọn và cho diễn ta qua bản nhạc”Nỗi Lòng Người Đi”, tâm sự của nhạc sỹ Anh Bằng.
Hôm nay 26 tháng 8 năm 2006, Trung Tâm Asia thực hiện chủ đề "Huyền Thoại Lê Minh Bằng" (The Legendary Lê Minh Bằng). Các tấm bích chương được dán khắp nơi, đọc lên nghe rất hấp dẫn, nhưng mọi người vẫn chưa hiểu dược tại sao lại là huyền thoại Lê Minh Bằng. Để rồi băn khoăn tự hỏi “huyền thoại Lê Minh Bằng là gì?!
Đúng ngày trình diễn, tôi đến rạp hát Hobby Center for The Performing Art trước nửa giờ theo chương trình ấn định, đã thấy số lượng khán giả khá đông đứng chờ ngoài rạp, hỏi thăm nhau về ca nhạc sĩ thì người ta bảo tất đã đến cả rồi và đang sửa soạn trong hậu trường và lại số nghệ sĩ đông đảo nhất kể từ trước cho tới nay (đúng theo sự quảng cáo bích chương của Trung Tâm Asia). Mặc dù các nhạc phẩm của Lê Minh Bằng đã được trình diễn rất nhiều lần khắp nơi ở hải ngoại suốt hơn ba mươi năm nay, nhưng có lẽ phần đông khán giả (kể cả giới trẻ đã sinh ra và lớn lên sau năm 1975) vẫn chưa biết thật rõ ràng, rành mạch về tác giả Lê Minh Bằng và những huyền thoại còn phủ kín chung quanh nghệ danh rất nổi tiếng này. Rồi tự hỏi Lê Minh Bằng là ai? Một người hay nhiều người?
Ai trong chúng ta cũng đều biết vào năm 1954 cả triệu người từ miền Bắc đã rời bỏ nơi chôn nhau cắt rốn một cách khổ đau để trốn tránh chế độ Cộng sản bạo tàn, phải gạt nước mắt di cư vào miền Nam tìm tự do nên nghe bài hát dạo đầu của chương trình Nỗi Lòng Người Đi thì như sống lại ngày xa xưa ấy nên nhiều người hiện
diện trong rạp đã mắt hoen lệ nhoà.
oOo
Bài Đêm Nguyện Cầu mở đầu cho chương trình, hoạt cảnh do Thanh Lan đóng vai Ma Sơ, tiếng hát cất lên nghe thật não nùng đứt nuột, như những tiếng khóc than van nài Thượng Đế hãy thương xót dân lành VN cho đến nay đã trên nửa thế kỷ rồi mà dân ta vẫn còn quằn quại thương đau dưới gông cùm Cộng sản. Chỉ cách nay mấy năm không xa, cảnh người dân Thái Bình bị cán bộ CS ức hiếp, chiếm đất đuổi nhà, cướp cạn tài sản dân nghèo khiến người dân lành không chịu nổi, phải khăn gói lên đến tận thủ đô Hà Nội khiếu tố với cấp chính quyền trung ương, mặc dù phải chịu cảnh thiếu thốn đói khát, nắng mưa hành hạ, ăn chực nằm chờ, vất vưởng ngay trong các phố chợ hay công viên, với một ước vọng nhỏ nhoi là mong được cấp trên để ý đến sự việc bất công mà giải quyết . Ai ngờ chính sách thi nhau đạp lên đầu dân đen chính là chủ trương của Cộng Sản. Nạn nhân dân đen thấp cổ bé miệng bị hà hiếp tận xương tuỷ chỉ còn cách ngước mặt lên trời van xin cho đỡ tủi lòng.
Khi nghe Đêm Nguyện Cầu như nức nở của nhạc sĩ Lê Minh Bằng thật cảm động, hình như nước mắt ai tuôn trào . . .
…
Thượng Đế hỡi có thấu cho Việt Nam này
Nhiều sóng gió trôi dạt lâu dài.
Từng chiến đấu tiêu diệt quân thù bạo tàn.
Thượng Đế hỡi hãy lắng nghe người dân hiền.
Vì đất nước đang còn ưu phiền.
Còn tiếng khóc đi vào đêm trường triền miên.
…
Bản nhạc “Đêm Nguyện Cầu” mà MC Nam Lộc nói là phần mở đầu cho chương trình, đã làm cho khán thính giả say mê đắm đuối và cảm động, hứa hẹn cho cả một chương trình hấp dẫn và sôi động. MC Nam Lộc giải thích tại sao chương trình được mệnh danh là Huyền Thoại Lê Minh Bằng, đây là tên một người hay là của sự kết hợp của nhiều nhạc sĩ tài danh của nền âm nhạc Việt nam sau năm 54 của thế kỷ trước, kéo dài đến tận ngày hôm nay.
Tiếp theo Leyna Nguyễn thật duyên dáng đã nói qua về sự gặp gỡ, kết hợp của ba nhạc sĩ tài danh Lê Dinh, Minh Kỳ và Anh Bằng đã gặp nhau trong lúc vận nước khổ đau, phân ly, Bắc Nam chia lìa, họ đã sáng tác hằng trăm ca khúc về đất nước, về quân đội, về nhiều chủ đề khác nữa nên đã tạo cho vườn hoa nhạc Lê Minh Bằng muôn phần quyến rũ. Tuỳ theo hoàn cảnh mà họ đã dùng rất những bút hiệu khác nhau như Mạc Phong Linh, Mai Quốc Lĩnh, Vũ Chương, Dạ Cầm, Dạ Ly Hương, Mai Bích Dung v.v.
Người nhạc sĩ được nhắc đến đầu tiên là Lê Dinh, ông là một công chức mẫu mực, thứ đến là Anh Bằng, nhà soạn nhạc tình tứ lãng mạn. cuối cùng là nhạc sỹ Minh Kỳ, ông theo nghiệp nhà binh ngành Cảnh sát, cấp bậc cuối cùng cho đến tháng Tư Đen 1975 là đại uý. Ba người nhạc sĩ tài hoa này đã kết hợp với nhau từ năm 1966 cho đến 1975 thì vì hoàn cảnh đất nước họ phải tan hàng. Tuy chi hoạt động với nhau vỏn vẹn có 9 năm trời ngắn ngủi, nhưng ít ai dám phủ nhận công lao to lớn của họ trong nền âm nhạc Việt Nam, cũng không ai chối bỏ được ảnh hưởng sâu rộng của họ đối với nền âm nhạc hiện hành. Khi miền Nam sụp đổ tháng 4-1975 thì
nhạc sĩ Anh Bằng may mắn di tản được sang định cư tại Hoa Kỳ, nhạc sĩ Lê Dinh vượt biển vào năm 1978 được tầu Nhật vớt, sau đó gia đình ông được định cư tại Canada. Riêng đại uý Minh Kỳ thi bị cộng sản bắt đi tù mệnh danh là học tập cải tạo, và ông đã qua đời một cách không rõ ràng minh bạch chỉ sau vài tháng kể từ ngày bị bắt, ông mất vào tuổi 45, để lại vợ và 9 người con. Tin ông chết bị nhà cầm quyền Cộng sản dấu nhẹm, mãi đến hơn một năm sau bọn cán bộ mới thông báo cho gia đình người xấu số đến để tìm nơi chúng vùi dập xác ông một cách tàn nhẫn. Khúc phim video clip được chiếu lại diễn tả những tình tiết éo le về cái chết của ông, những tình cảm thân thương và những giọt nước mắt của những người trong gia đình đã làm rất nhiều khán giả hiện diện xụt xùi giọt lệ.
Nhạc sỹ Minh Kỳ sinh năm 1930, và trưởng thành ở Nha Trang nên những sáng tác phần lớn nói về quê hương Nha Trang của ông, một số bài khác ông lấy đề tài về Huế, vì theo gia phả của hoàng triều nhà Nguyễn ở Huế thì ông là cháu đời thứ năm của vua Minh Mạng, chính vì sự quyến luyến, thân thích Hoàng tộc mà ông đã sáng tác ra những bài về Huế thật trữ tình và xúc tích, bài Mưa Trên Phố Huế đã được nhiều người ưa thích.
Nhạc phảm Nha Trang của ông được danh ca Hà Thanh lần đầu tiên xuất hiện sau những năm vắng bóng hát cùng với đôi song ca Phương Thảo và Ngọc Lễ rất hay và cảm động.
Nói đến đôi song ca này, tôi xin mượn mấy dòng mà nhà văn Việt Hải đã viết về họ được trích đoạn như sau:
“Theo tạp chí People có bài viết về một cô bé Việt Nam. Chuyện ban đầu thương tâm, nhưng đọan cuối cho thấy nỗi hạnh phúc của tình phụ tử. Vào chiều 9/4/1975, cô bé 7 tuổi Phương Thảo sống thị xã Sa Đéc nhỏ bé của mình lại nhốn nháo một cách khác thường trong hoang mang. Sáng ngày 30 khi thức dậy, cô nghe thấy hai chữ “giải phóng”. Hai chữ ấy đã mang đến những thay đổi lớn lao trong cuộc đời cô gái Việt lai Mỹ, thuở nhỏ cô đơn, lạc lỏng giữa chúng bạn với cái tên “Mỹ lai”. Ngày 30/4/1975 thì cô bé lại được ông bà ngoại dẫn đi trốn bên nhà dì, đợi khi tình hình ổn định mới quay về. Những cô nhỏ bạn hồi ấy đã trốn ba mẹ đi coi Việt cộng, về kể lại: “Thấy Việt cộng đội nón tai bèo là trùm mền”.
Vượt qua tất cả những năm tháng khó khăn gánh vác gia đình cùng mẹ và người em khác cha, cô gái ấy đã trở thành một ca sĩ nổi tiếng, Phương Thảo. Và nhờ giọng hát nổi tiếng này, Phương Thảo tìm lại được người cha ở bên kia bờ đại dương, sau 28 năm xa cách. Ngoài ra, Phương Thảo cũng đã từng xuất hiện trên chương trình rất nổi tiếng 20/20 với Barbara Walters của đài ABC qua câu chuyện “Tìm Cha” (Looking For Daddy) mà Asia-51 cho trình chiếu video clip.
Tôi cũng xem trong một bài báo phỏng vấn, Phương Thảo tâm sự về những ngày xa xưa:
“Thuở nhỏ, Thảo đã không sống gần mẹ, chỉ sống với ông bà, đã phải luôn luôn quay đi khi trông thấy những đứa bé như mình được ba mẹ dắt đi trên đường, bị chọc hoài là ‘Mỹ lai’. Có lẽ vì thế mà Thảo luôn sống thu mình lại trong một cảm giác cô đơn, đi ra đường thì lưạ những chỗ ít người mà đi...”
Phương Thảo kể tiếp về người cha Mỹ như sau:
“Năm 1967 ông từng làm cố vấn ở huyện Hoà Long, tỉnh Sa Đéc, đến năm 1968 về nước, lập gia đình nhưng lại không có con. Cuộc tìm kiếm thực ra ban đầu rất mong manh. Hồi đó là năm 1990, ông Thomas Bass, một nhà báo Mỹ đang thực hiện đề tài về những đứa con lai tại Việt Nam, qua giới thiệu có tìm gặp Thảo. Ông đã lục tìm hồ sơ ở khắp 20 tiểu bang, đến năm 1993, có một cú điện thoại báo cho Thảo biết đã tìm thấy ba. Điều đầu tiên ba viết trong lá thư gửi về là ông bị sốc lớn khi biết mình có một đứa con và lại là đứa con ở Việt Nam. Ông kể những ý thích của mình: yêu súc vật, yêu thiên nhiên, tính hài hước..., tất cả đều giống Thảo. Chỉ có điều ông ngạc nhiên là bên nhà ông không ai có giọng hát cả. Năm 1996 về lại Việt Nam, một trong những từ tiếng Việt đầu tiên ông nói là “nước mắm”, ông về thăm lại Sa Đéc và kinh ngạc về sự thay đổi ở đây. Ông không chịu ở khách sạn mà muốn về nhà ở cùng vợ chồng Thảo. Niềm vui nhất của Thảo khi tìm thấy ba là để bé Na Na cũng có ông bà ngoại như những đứa trẻ khác, không như Thảo ngày xưa.”.
Sau sự hạnh phúc tìm lại người cha, Phương Thảo đề cập đến hạnh phúc hôn nhân của mình: “Thảo hát từ khi còn nhỏ. Trong những lúc cô độc nhất, vất vả nhất, đấy chính là chỗ dưạ tinh thần lớn nhất và gần như duy nhất. Nhờ ca hát mà Thảo tìm được cha mình, tìm được tình yêu và hạnh phúc ngày hôm nay... Năm 1989, anh Ngọc Lễ gặp Thảo khi ấy, anh là trưởng ban nhạc tại phòng trà Cửu Long. Ai Cho Em Tình Yêu là bài hát đầu tiên anh Lễ viết cho Thảo dự thi “Giọng Hát Hay Thành Phố” và đoạt giải Ba . Nhưng mỗi người lúc ấy đều đã và sắp có một cuộc sống gia đình riêng. Và rồi tất cả đều tan vỡ. Cuộc hôn nhân đầu tiên khiến Thảo sa sút tinh thần cực độ, còn sự nghiệp thì dậm chân tại chỗ. Năm 1993, hai người gặp lại nhau và ngay lập tức đã nghĩ rằng không thể xa rời. Tình yêu đã khiến chúng tôi nhìn thấy con đường đi riêng cho mình, anh Lễ thì cố gắng viết hay cho người yêu hát, còn Thảo cũng không nôn nóng, phải tập cho thành công mới thôi... Trải qua những đổ vỡ, Thảo càng qúy những gì mình đang có. Từ nhỏ, Thảo đã mơ một cuộc sống gia đình có cha, mẹ, con cái và cả hai đều cố gắng cho con mình có những gì mình không có. Chúng tôi là hai người giống nhau, đều yêu cuộc sống gia đình và tự làm các việc trong gia đình.”
Đó là câu chuyện về người con gái mang hai dòng máu, may mắn sau cùng tìm được cha mình và được gặp người phối ngẫu, cùng đồng nghiệp và chửng chạc về quan niệm hôn nhân. Điểm đặc biệt là Ngọc Lễ sáng tác nhạc và Phương Thảo ca nhạc Ngọc Lễ. Asia-51 trình chiếu bài nhạc Xe Đạp của Ngọc Lễ, qua ba giọng ca Phương Thảo, Ngọc Lễ và Thùy Hương.
Về nhạc sĩ Lê Dinh: MC Việt Dzũng đã cho biết: Nhạc sĩ Lê Dinh sinh năm 1934, tiêu biểu cho người miền Nam, ông là một công chức hiền hoà cần mẫn, ông đã sáng tác rất nhiều bản nhạc tình cảm như Tình Yêu Trả Lại Trăng Sao, và những bài ca về miền đất mà ông đã sống. Bài Hà Tiên được ông viết vào năm 1964 tả lại cảnh êm đềm của nếp sống thanh bình và hiền hoà của miền Nam lúc đó. Bài ca Bóng Đêm ông đã viết với nhạc sĩ Anh Bằng vào năm 1963 đã được ca sĩ Thái Doanh Doanh và Dalena một ca sĩ người Mỹ hát tiếng Việt thật nhuần nhuyễn, đã lần lượt diễn tả mối tình của em gái hậu phương với anh lính chiến thật đậm đà thắm thiết:
...
Em viết thư xanh gửi đến một người …
Từ khi xa cách lòng nhớ khôn nguôi
Em đã viết tên anh vào áo gối .....
…
Chúng ta được biết ca sĩ Thái Doanh Doanh là con của hai nhà thơ nổi tiếng Thái Tú Hạp và Ái Cầm, cô ca sĩ Thái Doanh Doanh trẻ đẹp, lại thật duyên dáng đã cất lên tiếng hát trước, rồi sau đó đến phiên Dalena hát tiếp theo sau rất nhịp nhàng ăn khớp, làm khán thính giả say mê theo dõi.
MC Leyna Nguyễn, với một giọng nói miền Trung pha lẫn với giọng nói của người con gái trưởng thành trên đất Mỹ thật duyên dáng cùng với Trịnh Hội và Việt Dzũng đã cho chúng ta biết lai lịch của bài hát Nỗi Lòng Người Đi do nhạc sĩ Anh Bằng sáng tác: Tôi xa Hà Nội năm lên mười tám… Nhưng thực ra lúc đó ông đã hai mươi tám tuổi rồi, nhưng ông coi như mới có 18, bớt đi 10 tuổi để bài hát đươc tình tứ và duyên dáng hơn.
…
Tôi xa Hà Nội năm lên mười tám khi vừa biết yêu
Bao nhiêu mộng đẹp yêu đương thành khói tan theo mây chiều
Hà Nội ơi! Nào biết ra sao bây giờ
Ai đứng trông ai ven hồ khua nước trong như ngày xưa
Tôi xa Hà Nội năm em mười sáu xuân tròn đắm say
Đôi tay ngọc ngà dương gian, tình ái em đong thật đầy ...
…
Rồi từ bài thơ
"Cần Thiết" của thi sĩ Nguyên Sa, nhạc sĩ Anh Bằng đã sáng tác bài Nếu Vắng Anh, khi bài hát này được cho ra đời và phổ biến rộng rãi, thì tình cảm giữa các anh lính chiến và em gái hậu phương càng nồng nàn thắm thiết nên đã được hát đi hát lại rất nhiều lần trên các đài phát thanh Quốc Gia cũng như đài phát thanh quân đội, và đài truyền hình số 7 và số 9 thời bấy giờ.
…
Nếu vắng anh ai dìu em đi chơi trong chiều lộng gió.
Nếu vắng anh ai đợi chờ em khi sương mờ nẻo phố.
Nếu
vắng anh ai đón em khi tan trường về,
kề bóng em ven sông chiều chiều,
gọi tên người yêu.
…
Bài hát Linh Hồn Tượng Đá mà các nhạc sĩ Lê Minh Bằng sáng tác được ký tên Mai Bích Dung về lai lịch của chúng cũng thật là kỳ thú. Số là ba chàng nhạc sĩ một hôm cùng đi lang thang trên bãi biển Vũng Tàu, thời gian vào khoảng năm 68-69 thì tình cờ gặp dược ba cô gái xinh tươi, sau khi tán tỉnh làm quen được với các nàng, biết tên từng
người một, là cô Mai, cô Bích và cô Dung thì ba chàng nhạc sĩ mời 3 cô đến môt quán sang trọng vào bậc nhất Vũng Tầu, đãi các cô một chầu no nê rồi… chia tay. Từ đó tất cả không còn gặp nhau nữa nên 3 chàng nhạc sĩ đâm nhớ nhung và nhờ đó bài hát Linh Hồn Tượng Đá được sáng tác để rồi lấy tên ba nàng ghép lại thành bút hiệu: Mai-Bích-Dung tức là Lê Minh Bằng. Bài hát này được diễn tả bằng hai giọng ca thật điêu luyện của nam ca nhạc sĩ Khải Tuấn và Minh Thông.
Tiếp theo đó bài Cánh Buồm Chuyển Bến và Chuyến Tàu Hoàng Hôn do ca sĩ Phương Dung, “Con Nhạn Trắng Gò Công” đồng hương với nhạc sĩ Lê Dinh trình bày và tiếp theo đó là tiếng hát liêu trai Thanh Thuý.
…
Có những cánh buồm lạc hướng tâm hồn dạt sóng đi xa
Lênh đênh sông hồ về bến mong chờ từ bao năm qua
Sao đi đi mãi không lạnh con tim
Cho đây thương đấy, bao giờ thôi
quên
Ai nhớ thương ai trong giấc êm đềm tha thiết gọi tên....
…
Qua một đoạn video clip ngắn, nhạc sĩ Anh Bằng thổ lộ tâm tình rằng, vào thời đó hai ông chóp bu lãnh đạo miền Nam Việt Nam không có tinh thần đoàn kết, nhưng các cơ quan truyền thông và báo chí thì sợ liên lụy tù đày nên không dám khuyên can trên báo chí, cho nên Anh Bằng đã quyết định sáng tác bài Huynh Đệ Chi Binh để hy vọng thức tỉnh họ đoàn kết lại trong giai đoạn rất cần sự đoàn kết, đấu tranh với chủ nghĩa ngoại lai Cộng sản vô luân.
Bài Huynh Đệ Chi Binh do “lắc ca” Mai Lệ Huyền (MLH) hát. Chính MLH cũng thú nhận từ nhỏ đến bây giờ bất cứ lúc nào ra sân khấu là nàng phải lắc phải giật mới nghe, bởi vì khán thính giải thích được coi MLH nhúng nhẩy khi hát, nhất là trước đây các anh lính chiến lại càng thích MLH nhún nhảy trong chiếc váy soa-rê thật ngắn, lúc mà MLH đứng hát chung với cố ca sĩ Hùng Cường. Cô còn cho biết thêm rằng có một lần trên chiến trường Quảng Trị, cô và ca sĩ Hùng Cường được máy bay trực thăng chở tới, khi trực thăng định đáp xuống thì một loạt đạn … tạch tạch tạch bắn lên, làm phi công lại phải lái trực thăng bay lên cao tránh lằn đạn, chờ khi im tiếng súng, trực thăng mới lại đáp xuống. Lần đó các anh em chiến sĩ thật vui khi được nghe MLH & HC hát. Đó là một kỷ niệm khó quên trong đời mà MLH đã kể để khoe với khán thính giả của Trung tâm Asia ngày hôm nay.
…
Huynh đệ chi binh là gì đó anh Hai ?
Huynh đệ chi binh là là huynh đệ chi binh… a la la
Huynh đệ chi binh là mình cùng chung đời lính
Thương nhau khác chi nhân tình
Từ người deuxième cùi bắp
Và rồi đi lên thượng cấp đều là huynh đệ chi binh
Lúc sống có nhau là huynh đệ chi binh
Lúc chết có nhau là huynh đệ chi binh
Sống chết có nhau là huynh đệ chi binh… a la la la
Huynh đệ chi
binh là mình cùng chung đời lính
Thương nhau khác chi nhân tình
Từ người deuxième cà cuống
Và rồi đi lên Ðại Tướng đều là huynh đệ chi binh....
. . .
Hơn 100 ca khúc mà Lê Minh Bằng viết cho đất nước, cho quân đôi, và cho nhạc tình, dã ký nhiều bút hiệu như Mạc Phong Linh, Mai Quốc Lĩnh, Mai Quốc Trung, Vũ Chương , Da Cầm, Dạ Ly Hương v.v. qua những dòng nhạc nổi trôi theo định mệnh quê hương và đất nước thật đúng là một kết hợp tuyệt diệu của nền âm nhạc Việt Nam.
Một bài thơ Hoa Học Trò của nhà thơ Nhất Tuấn sáng tác vào năm 1962 hay 63 , và nhac sỹ Anh Bằng phổ nhạc vào năm 1965 với tên là “Bây Giờ Còn Nhớ Hay Không” do hai ca sỹ Nguyên Khang và Diễm Liên song ca:
…. bây giờ còn nhớ hay không,
anh đem cánh phượng tô hồng má em...
Môt sáng tác mới nhất của nhạc sĩ Anh Bằng viết về Mẹ là bài Khóc Mẹ Đêm Mưa. Theo tâm sự của Anh Bằng kể trong một đoạn video skip đã kể rằng mặc dù ông mất mẹ năm 14 tuổi, chưa được hưởng tình yêu của mẹ, nhưng ông nói càng về già càng cảm thấy tình mẹ là nhất trên đời này cho nên ông sáng tác bài này và coi là đắc ý nhất đã do ca sỹ Đặng Thế Luân trình diễn.
Tiếp đó MC Nam Lộc đã mượn bài hát này để tặng bà Mẹ của ông đã về bên kia thế giới sau khi làm đầy đủ bổn phân người Mẹ với 11 đứa con (NL có cả thảy 11 anh chi em).
Chưa hết, huyền thoại LMB còn phải kể đến 3 miền đất nước, Anh Bằng sáng tác những bài nói về Hà Nội, Minh Kỳ người miền Trung thì sáng tác những bài về Nha Trang, về Huế, còn Lê Dinh là người miền Nam sáng tác những bài Thương Về Gò Công, Về Thăm Mỹ Tho v.v. và đặc biệt Hà Tiên, một địa danh về
dòng sông có những nàng tiên xuống tắm mát, sau đó lại bay lên trời nhảy múa ca trên miền tiên cảnh. Trong khi đó hạ giới thì có Lăng Mạc Cửu nằm bên con Voi Phục, có Hòn Phụ Tử chỉ cách bờ chừng trăm thước dưới trời bát ngát mênh mông, nhưng vào trung tuần tháng 7 năm 2006 vì không được săn sóc cho nên hòn con đã sụp. Hà Tiên đã là nơi Gia Long đã ẩn náu trốn tránh khi nhà Tây Sơn còn quyền hành, người ta ngờ rằng ở đâu đó nơi đây còn chôn dấu những kho tàng của nhà Nguyễn mà chưa được tìm thấy.
Quý khán giả hiện diện được thưởng thức bài Hà Tiên qua tiếng hát Ngọc Huyền, người ca sĩ sinh ra và lớn lên tại Việt Nam:
. . .
Tôi nhớ hoài một chiều dừng chân ghé qua thăm miền ước mơ
Hà Tiên mến yêu đẹp như xứ thơ xa cách tôi còn nhớ
Nhớ ghi muôn đời nước trời biển mơ
xanh xanh màu ánh mắt em gái chiều năm xưa
như vấn vương ai trên bến
chiều xa vắng năm tháng còn ngẩn ngơ
Hà Tiên ơi, đây miền xinh tươi như hoa gấm trong đời
Hà Tiên ơi, đây những bóng dừa xanh mát biển khơi
Tôi qua lăng Mạc Cửu, nằm trên con voi cùn
Tôi vô thăm Thạch Động, trời bát ngát mênh mông
Nghe chuông ngân chiều vắng như tiếng nói cô miên
xao xuyến tâm tư người ghé thăm Hà Tiên
…
Sau nửa thế kỷ dòng nhạc Lê Minh Bằng đã là một huyền thoại kết hợp hài hoà giữ 3 miền Nam Trung Bắc, tuy nhiên với định mệnh của đất nước nổi trôi, và như đã báo trước định mệnh khắt khe của nhạc sĩ Minh Kỳ một trong 3 nhạc sĩ mà Anh Bằng gọi là cái kiềng 3 chân, đã sáng tác ra hai bài Những Nấm Mộ Hoang và Trở Về Cát Bụi đã như một lời tiên tri cho nghịch cảnh. Bài ca này đã được ca sĩ Lâm Thúy Vân và Lâm Nhật Tiến trình bày
…
Sống trên đời này người giàu sang cũng như người nghèo khó.
Trời đã ban cho ta cám ơn trời dù sống thương đau
Mai kia chết rồi trở về cát bụi giàu khó như nhau
Nào ai biết trước số phận ngày sau ông trời sẽ trao
Này nhà lớn lầu vàng son
Này lợi danh, chức quyền cao sang
có nghĩa gì đâu... sao chắc bền lâu
như nước trôi qua cầu
…
Một đoạn video clip đặc biệt đáng ghi nhớ là Trịnh Hội đi tìm kiếm những văn nghệ sĩ kẹt lại khi đất nước bị chia đôi, nhưng vì họ có tinh thần bất khuất mà họ bị chế độ vùi dập đày ải một cách vô nhân đạo như Hồ Dzếnh, nhất là nhà thơ Hữu Loan.
Trịnh Hội kể lại rằng khi anh đi tìm nhà thơ Hữu Loan, anh đã vào hỏi thăm ở “Hội Các Nhà Văn, Nhà Thơ” thì được trả lời “chết rồi”! Nhưng Trịnh Hội không tin, biết rằng ông còn sống, và nhất định phải tìm cho bằng được, cuối cùng anh đã gặp nhà thơ Hữu Loan, năm nay ổng đã 91 tuổi, coi người khắc khổ nhưng bản tính vẫn kiên cường như thuở nào. Ông kể lại rằng một ngày nọ, khi các văn nghệ sỹ được mời đến họp, nghe chỉ thị của đảng lúc đó có sự hiện diện của HCM. Đảng và HCM bảo phải theo chỉ đạo khi sáng tác, và phải theo đường lối đã vạch ra. Trong khi các văn nghệ sĩ khác nghe thì im lặng, nhưng với Hữu Loan thì không, ông lớn tiếng cãi lại HCM và bảo:“...như thế là văn nghệ một chiều, là văn hoá nô dịch...”; Và hậu quả là nhà thơ Hữu Loan đã kể lại ông bị đày đọa suốt 40 năm trời ròng rã với công việc thật nhọc nhằn là đập đá. Nghe như vậy xong, Trịnh Hội có hỏi nhà thơ Hữu Loan rằng nếu anh đem câu chuyện này phổ biến ra xứ ngoài thì bác Hữu Loan có sợ hệ lụy gì không, thì Hữu Loan trả lời không một chút đắn đo suy nghĩ, rằng: “cậu cứ việc phổ biến, vì 40 năm trời bị khổ nhục trần ai trong việc đập đá mà tôi còn chưa sợ nữa huống là bây giờ tôi đã bằng này tuổi…”. Những năm Hữu Loan bị đầy ải, vợ con ông phải về quê làm ruộng để sống, người vợ đảm đang của nhà thơ Hữu Loan cũng rất kiên cường, bà dứt khoát nói rằng thà bẻ bút vứt đi, không thèm viết nữa, không làm nô lệ cho ngòi bút bẩn thỉu.
Một sự kiện khác khá lý thú, ta chỉ cần đọc bốn câu thơ sau đây trong bài "Làng Tôi", được nhạc sĩ Anh Bằng phổ thành nhạc với đề tựa "Chuyện Giàn Thiên Lý" mà nhà thơ Yên Thao, vì ý thơ mà nhà thơ đã bị khiển trách rằng có tư tưởng lệch lạc, phản động.
... Em nhìn theo bằng nước mắt chia phôi.
Tôi mạnh bước mà nghe hồn nhỏ lệ
Này anh lính chiến, người bạn pháo binh.
Mẹ tôi tóc sương từng đêm nghe đạn pháo rơi thật buồn.
Anh rót cho khéo nhé, kẻo lầm vào nhà tôi.
Nhà tôi ở cuối chân đồi,
có giàn thiên lý, có người tôi thương...
Vì theo cộng sản đã lý luận rằng pháo binh của chúng rót đâu trúng đó chứ làm sao mà rót lầm được. Vậy tư tưởng trong bài thơ trên ngụ ý rằng pháo binh của chúng kém cỏi hay sao mà rót lầm không trúng được mục tiêu (?). Dám nghĩ như thế thì không phải tư tưởng lệch lạc còn là gì nữa đây! Và chỉ thế đủ để người làm thơ bị ngờ vực về tư tưởng rồi!
Liên khúc Chuyện Hoa Sim,
Chuyện Giàn Thiên Lý và Chuyện Tình Hoa Trắng của Kiên Giang, Yên Thao và Hữu Loan, Anh Bằng phổ nhạc đã được năm giọng ca: ba nữ (Băng Tâm, Ngọc Huyền, Y Phụng) với 2 nam (Đăng Thế Luân, Mạnh Đình) lần lượt trình bày thật linh động liên hoàn vui tươi. Mạnh Đình là người ca sĩ rất hợp và sở trường hát nhạc Lê Minh Bằng.
Phải công nhận rằng TT Asia có dầy công phái người đi sưu tầm những tài liệu mà hầu như không một trung tâm nào làm được vì vừa tốn công lại vừa tốn tiền, có khi một đoạn video dài mà chỉ lấy được một khúc phim chừng vài phút, trong khi đó phải tốn rất nhiều tiền bạc và công phu để chỉ lấy có vài phút như thế thì công trình biết là bao nhiêu mà kể.
Ta thấy thời gian gần 5 tiếng đồng hồ có lẽ không đủ để trình diễn những nhạc phẩm của bộ ba Lê Minh Bằng, nhiều chi tiết và những nhạc phẩm của họ đã
được TTAsia cho trình làng. Khách thưởng ngoạn tham dự có dịp chiêm ngưỡng và thưởng thức những lời ca tiếng hát của những ca sĩ quen thuộc của hai thế hệ chuyển tiếp trong nghệ thuật âm nhạc, và phần nhạc đệm của âm nhạc, những màn nhảy múa của những vũ công trên sân khấu hí viện Hobby Center for The Performing Art.
Sau cùng, tôi thiết nghĩ những huyền thoại về LÊ MINH BẰNG đã được trình bày trung thực nhất, ý nghĩa nhất của những sự kiện đã qua.
Để biết thêm chi tiết về buổi trình diễn âm nhạc thật hoành tráng và vĩ đại đã diễn ra tại Hobby Center for The Performing Art của thành phố Houston, quý vị hãy theo dõi DVD ASIA 52 sẽ ra mắt vào tháng 10- 2006.
TẠ XUÂN THẠC,
Houston, 09-2006.
Menu
Birthdays
Clock
Search
Attachments
Newest members
Link to us