Những tin tức mới nhất về vụ tai nạn xe bus tại Sherman, Texas
Aug 11, 2008
Những tin tức mới nhất về vụ tai nạn xe bus tại thành phố Sherman tiểu bang Texas làm cho 17 giáo dân Việt Nam thiệt mạng, nguồn tin ngày hôm nay cho biết các chuyên viên điều tra của liên bang đã kết luận rằng công ty cho mướn xe bus đã vi phạm nặng nề việc bảo trì xe cộ, đưa tới tai nạn xảy ra vào hôm thứ sáu vừa qua. Cơ quan an ninh giao thông liên bang Mỹ cũng tuyên bố công ty của ông Angel De La Torre là nguy hiểm cho an ninh công cộng, và ra lệnh cho công ty này phải ngưng mọi hoạt động ngay lập tức. Trong khi đó tại nơi xảy ra tai nạn, rất nhiều người từ đại hội Thánh Mẫu Missouri trên đường về đã ghé ngang và mang theo hoa và đèn cầy đặt ở nơi này, biến nơi này thành một đài tưởng niệm. Ông De La Torre đã từ chối không trả lời những cuộc phỏng vấn, trong khi luật sư của ông ta cũng từ chối không bình luận gì về việc này.
Chính quyền cho biết hai công ty của ông ta là Angel Tours và Iguala Busmex đã vi phạm nhiều luật lệ kể cả việc dùng bánh xe tái tạo cho hai bánh trên của xe bus, và không bảo hành xe đúng hạn kỳ. Sở Cảnh sát Sherman cho biết một chiếc xe bus thứ nhì cùng đi trong chuyến hành hương này đã đến Carthage Missouri một cách an toàn, nhưng ngay lập tức bị phong tỏa và cấm không cho hoạt động. Phát ngôn viên cơ quan An Toàn giao thông quốc gia cho biết họ đang điều tra tất cả những tài xế và những công ty có liên hệ đến công ty Angel Tours, vì công ty này có tỷ lệ vi phạm kiểm tra rất cao là 19%, cao hơn gấp ba lần tỷ lệ của những công ty lữ hành khác. Danh tánh của người tài xế gây ra tai nạn được nhận diện là Barrett Broussard 52 tuổi, ông này đang bị thương nặng và còn đang nằm trong nhà thương. Hồ sơ của chính phủ liên bang cho biết ông này từng vi phạm kiểm tra vào tháng 5 năm 2007 vì không có khám nghiệm sức khỏe, và vào tháng 8 năm 2007 vì không ghi lại thời gian mà ông ta đã lái xe trên đường trường. Ông này cũng từng bị tố cáo tội lái xe say rượu vào năm 2001 và bị rút bằng tạm thời, cũng như hai lần bị phạt về tội lái xe quá tốc độ. Hiện mẫu máu của ông này đang được thử nghiệm xem ông ta có say rượu hoặc có những chất kích thích nào khác khi gây ra tai nạn hay không. Ngày hôm qua tại Houston, cả 4 giáo xứ của cộng đồng người Việt đều cử hành lễ cầu hồn cho các nạn nhân. Đức Giám mục địa phận Galveston Houston đã đến dâng thánh lễ đồng tế tại hai giáo xứ có đông nạn nhân nhất là giáo xứ Đức Mẹ La Vang và giáo xứ Các thánh tử đạo Việt Nam. Đa số những nạn nhân là thành viên của Liên đoàn Legio Mariae gồm cả 2 giáo xứ nói trên, cùng với hai giáo xứ Ngôi Lời Nhập Thể và giáo xứ Đức Mẹ Lộ Đức.
Chiếc xe bus từng được tổ chức này thuê mướn trong những lần hành hương trước đi Mexico để viếng Đức Mẹ Guadalupe và không hề có tai nạn nào xảy ra.
Hiện vấn đề được đặt ra là công ty Angel Tours không có bảo hiểm, và như vậy những nạn nhân của tai nạn này có thể sẽ không được bồi thường. Vào sáng hôm nay một đài phát thanh tại địa phương đã thực hiện một cuộc trưng cầu dân ý, theo đó hơn 60% người gọi vào cho rằng chủ nhân của công ty Angel Tours nên bị tố cáo về tội hình sự giết người, trong khi chỉ có khoảng 30% không đồng ý.
Biện lý cuộc tại Houston Texas hiện vẫn chưa quyết định có nên truy tố ông De La Torre ra tòa hay không, trong khi văn phòng của công ty này vẫn im lìm và chỉ treo một tấm bảng bằng tiếng Spanish là Cerrado có nghĩa là đóng cửa.
TIN HOA KỲ

McCain và Obama đều kêu gọi dùng biện pháp ngoại giao
chống Nga trong vụ tấn công Georgia
Tuesday, August 12, 2008 NEW YORK (Reuters) – Hai ứng cử viên Tổng thống Hoa Kỳ hôm Thứ Hai đều đã lên tiếng về vụ khủng hoảng Nga – Georgia và kêu gọi mau chóng đi tới giải pháp bằng đường lối ngoại giao.
Tuy nhiên John McCain rõ ràng muốn nhân cơ hội này chứng tỏ sự cương quyết và thái độ mạnh mẽ ở vai trò lãnh đạo, trong khi Barack Obama chỉ mới đề cập đến vấn đề trên những nguyên tắc tổng quát.
Cả hai người đều thúc giục thực hiện những nỗ lực ngoại giao quốc tế để buộc Nga phải triệt thoái quân lực khỏi Georgia và nhấn mạnh rằng quan hệ của điện Kremlin với thế giới tùy thuộc vào hành động này.
Phát biểu trước ống kính truyền hình và các phóng viên ở Pennsylvania hôm Thứ Hai, Thượng Nghị Sĩ John McCain tố cáo Nga có ý lật đổ chính quyền Georgia hơn là chỉ giới hạn trong việc bênh vực South Ossetia, một tỉnh hạt thân Nga và muốn ly khai khỏi Georgia. Ông cũng so sánh việc sử dụng quân lực của Nga hiện nay giống như kiểu cách can thiệp bằng Hồng quân Sô viết xưa kia.
Georgia là một đồng minh thân cận nhất của Hoa Kỳ trong số các nước cộng hòa thuộc Liên bang Sô viết cũ. McCain cho rằng việc NATO còn dè dặt chưa muốn chấp nhận Georgia làm thành viên đã khiến Nga dám mạnh bạo đem quân vào nước này, và như thế Hoa Kỳ cùng Âu Châu cần phải xét lại quyết định ấy. Ông đề nghị NATO họp khẩn cấp, đòi hỏi Nga triệt thoái, và đưa lực lượng bảo vệ hòa bình đến Georgia. Theo ông, Hoa Kỳ nên ham khảo ý kiến với các đồng minh Đức, Pháp, Anh và khẩn cấp triệu tập hội nghị bộ trưởng ngoại giao khối G-7 để thảo luận đưa ra giải pháp.
Thượng Nghị Sĩ Barack Obama cũng bày tỏ lập trường tương tự nhưng không trực tiếp đề nghị những hành động cụ thể nào về phía NATO. Ông cho rằng Hội đồng Bảo an Liên Hiệp Quốc cần có vai trò trong vụ khủng hoảng, cử một đặc phái viên đến Georgia để cùng với các bộ trưởng ngoại giao Pháp và Phần Lan tìm giải pháp ngưng chiến. (HC)

Arkansas: Thành phố Helena giới nghiêm 24/24 vì mất an ninh
Wednesday, August 13, 2008
HELENA-WEST HELENA, Arkansas (AP) - Các cảnh sát viên võ trang bằng súng tiểu liên quân đội đã chặn người qua lại và thẩm vấn họ tại một khu phố có quá nhiều bạo động đến nỗi phải ban hành lệnh giới nghiêm 24/24 trong một tuần lễ.
Hôm Thứ Ba 12 Tháng tám, Hội Ðồng Thành Phố Helena-West Helena City đã bỏ phiếu 9-0 để cho phép cảnh sát mở rộng lệnh giới nghiêm đến bất cứ nơi nào trong thành phố, dù rằng có sự cảnh cáo từ một luật sư của tổ chức bảo vệ dân quyền American Civil Liberties Union (ACLU) ở tiểu bang Arkansas rằng việc cảnh sát chặn xét như thế có thể là vi hiến.
Giám đốc cảnh sát thành phố Fred Fielder cho hay các cuộc tuần tiễu đã bắt giữ 32 người từ khi được áp dụng tuần qua trong khu vực rộng 10 'block' tại thành phố nhỏ bên bờ sông Mississippi này, vốn từ lâu nay đã phải đối đầu với sự nghèo khó. Hội đồng thành phố cho hay những người dân sống trong thành phố muốn tình trạng bắn nhau loạn đả và bạo động gây ra bởi buôn bán ma túy phải được chặn đứng, với bất cứ giá nào.
“Nếu có ai muốn đi kiện chúng tôi, họ có quyền làm điều đó, nhưng tôi có thể chắc chắn rằng một vị thẩm phán nào cũng nhìn sự việc qua cái nhìn của những người dân nơi đây,” theo lời Thị Trưởng James Valley. “Người dân có quyền được hưởng sự an bình, và nếu có phải vi phạm một số quyền hiến định nào đó thì cũng có thể chấp nhận và chúng tôi hiện nay chưa vi phạm bất cứ điều gì liên quan đến hiến pháp.”
Khu vực đang bị giới nghiêm ở trong vùng West Helena, nằm giữa những căn nhà bỏ hoang và khu xóm nghèo khổ.
Các bảng cảnh cáo được đặt trên đường nhằm cảnh cáo người qua lại là khu vực này bị giới nghiêm theo lệnh của Thị Trưởng James Valley. Lệnh này đáng lẽ đã chấm dứt lúc 3 giờ chiều hôm Thứ Ba nhưng ông Valley nói hội đồng thành phố chấp thuận cho cảnh sát có quyền thi hành giới nghiêm ở khắp nơi trong thành phố.
Trong số những người bị bắt, có 10 người gồm các tội gia trọng, kể cả hai người mang võ khí và ma túy trong người. Giám đốc cảnh sát thành phố nói rằng các cảnh sát viên khi đi hành sự đang võ trang súng M-16 hay M-4, một số có gắn ống nhắm laser. Các cảnh sát viên khác mang theo súng shotgun nòng ngắn. Ông cho hay nhiều kẻ buôn bán cocaine và cần sa trong thành phố này sử dụng súng AK-47 cũng như súng lục.
Ông Fielder nói rằng cảnh sát chưa bắt ai về tội vi phạm giờ giới nghiêm, chỉ chặn hỏi những người này để tìm hiểu lý do vì sao họ ở ngoài đường.
Bà Holly Dickson, một luật sư của tổ chức ACLU ở Arkansas, nói với hội đồng thành phố rằng những việc chặn xét như vậy là vi hiến và các bản án liên hệ thế nào cũng bị hủy bỏ.
Hội đồng thành phố không đồng ý với luận cứ này của phía ACLU và có lúc còn thách đố bà Dickson là có dám đến ở khu vực mà họ gọi là hiện đang bị bao vây bởi súng đạn và băng đảng hay không. (V.Giang)

Người Mỹ da trắng sẽ trở thành thiểu số vào năm 2042
Thursday, August 14, 2008
WASHINGTON (AFP) - Theo những con số của Phòng Kiểm Tra Dân Số Hoa Kỳ được công bố hôm Thứ Năm, 14 Tháng Tám, người da trắng tại Hoa Kỳ sẽ không còn là thành phần đa số trong dân số vào năm 2042, sớm hơn một thập niên so với những dự đoán trước đây, được đưa ra vào năm 2004.
Từ nhiều thập niên nay, dân số Hoa Kỳ ngày càng trở nên đa dạng hơn, nhưng tiến trình đã gia tốc qua sự di dân và sinh suất cao hơn trong số các cư dân gốc thiểu số, đặc biệt là những người Mỹ La Tinh.
Trong khi 65% dân số Hoa Kỳ được dự đoán là người da trắng vào năm 2010, những con số đó sẽ khởi sự sụt giảm vào thập niên 2030 giữa lúc số tử của người da trắng vượt quá số sinh.
Các con số cho thấy rằng vào năm 2042, người da trắng sẽ ít hơn những người Mỹ tự nhận là người Mỹ La Tinh, da đen, Á Châu, Mỹ Da Ðỏ, Thổ Dân Hawaii và cư dân trên các hòn đảo của Mỹ ở Thái Bình Dương. Những dự đoán trước đây nói điều này sẽ xảy ra vào năm 2050.
Và vào năm 2050, khi Hoa Kỳ được dự đoán sẽ có một dân số 439 triệu người, 54% dân số sẽ gồm các sắc dân thiểu số.
Mức phát triển lớn nhất sẽ ở trong số những người Mỹ La Tinh, được trông đợi sẽ lên tới 133 triệu vào năm 2050 - gần một phần ba mức phát triển dân số của Hoa Kỳ trong khoảng 2010 và 2050 - vì sinh suất cao và sự di dân.
Dân số người Á Châu sẽ tăng từ 4.5% vào năm 2010 lên đến gần 8% vào năm 2050, nhưng dân số người da đen không phải Mỹ La Tinh được dự đoán sẽ không thay đổi bao nhiêu, từ 12.2% dân số vào năm 2010 thành 11.8% vào năm 2050.
Người ta cũng trông đợi dân số Hoa Kỳ sẽ già hơn nhiều: hiện giờ 38.7 triệu người ở Hoa Kỳ có tuổi từ 65 trở lên, con số này sẽ tăng lên tới 88.5 triệu vào năm 2050.
Những nhà nghiên cứu vạch rõ rằng vài vùng của Hoa Kỳ đã đạt tới điểm mà người da trắng là thiểu số, chẳng hạn như các tiểu bang California và Texas.
Kết quả cũng cho thấy mức dân số Hoa Kỳ nói chung sẽ phình lên, tăng thêm hơn 130 triệu người vào năm 2050, so với con số hiện nay khoảng 305 triệu người.
Và cùng với sự gia tăng tổng quát, con số những người Mỹ pha trộn chủng tộc được dự đoán sẽ tăng gấp ba, lên đến 16 triệu người, tức gần bốn phần trăm dân số. (n.n.)

Giới khoa học Mỹ sôi động vì tin tức tìm ra xác của “Big Foot”
Aug 16, 2008
Cali Today News - Hiện nay giới khoa học Mỹ đang sôi động sau khi có tin hai người đã trữ một xác người trong tủ lạnh freezer của họ và họ cho là đây là xác một “Người Rừng” khổng lồ (Big Foot).
Matt Whitton và Rick Dyer cho hay họ họ đã vấp lên trên cái xác này trong vùng rừng núi phía bắc Georgia, nơi người dân trong vùng vẫn thường cho là họ đã thấy “Big Foot”.
Hai cư dân Georgia này loan báo nếu đem DNA ra thử thì huyền thoại về Người Rừng sẽ được xóa và họ dự định sẽ loan báo DNA và ảnh trong cuộc họp báo ở Palo Alto, California.
Tuy nhiên giới nghi ngờ vẫn còn đông đảo. Jeffrey Meldrum, giáo sư đại học Idaho, chuyên gia về Big Foot, cho hay: “Tôi thấy hình ảnh này càng làm cho người ta nghi ngờ thêm, cứ như là hàng giả vậy!”
Giáo sư Meldrum nói có khi kết quả DNA không nói lên được cái gì. Quá lắm, theo ông có thể là một gene không ăn khớp với gene của bất cứ loài linh trưởng nào.
Hai cư dân Whitter và Dyer cho hay họ khám phá xác chết của Người Rừng vào đầu tháng 7 qua. Họ nói sinh vật cao tới 7 feet 7, nặng 550 cân, có lông màu đỏ và cái bàn chân dài 16 inch, rất giống chân người.
Trần Vũ theo AP

Florida: Bão Fay kéo đến, du khách được yêu cầu rời khỏi Key West
Sunday, August 17, 2008
KEY WEST, Florida (AP) - Xe cộ rời khỏi Key West, tiểu bang Florida bắt đầu nhiều hơn lên hôm Chủ Nhật sau khi giới hữu trách khuyến du khách hãy rời các hòn đảo nhỏ trước khi Bão Nhiệt Ðới Fay kéo tới, vốn theo các chuyên gia khí tượng có thể gia tăng sức mạnh để trở thành bão lốc.
Bão Fay có thể bắt đầu ảnh hưởng ở một số nơi trong vùng Keys và Nam Florida vào chiều ngày Thứ Hai hay sáng sớm ngày Thứ Ba ở mức độ bão nhiệt đới mạnh hay bão lốc nhẹ. Các giới chức tại Key West đã đưa ra lệnh bắt buộc di tản cho các du khách, khởi sự từ 8 giờ sáng ngày Chủ Nhật và yêu cầu những người nào chưa đến nơi đây hãy đình hoãn chuyến đi của họ.
“Chúng tôi không muốn làm phiền các du khách muốn đến vùng Keys trong vài ngày tới nhưng sự an toàn của họ là mục tiêu hàng đầu của chúng tôi,” theo lời ông Mario Di Gennaro, chủ tịch Hội Ðồng Phát Triển Du Lịch vùng Keys.
Giới hữu trách nói rằng các khách sạn cũng như cơ sở thương mại không bị buộc phải đẩy khách đi nơi khác nhưng nên có thái độ hợp lý.
Họ cũng nói rằng trường học ở vùng Keys sẽ đóng cửa ngày Thứ Hai và Thứ Ba.
Với những lời báo động như trên, một số cơ sở thương mại ở Key West bắt đầu kéo cửa sổ chống bão, nhưng nhiều du khách và dân cư địa phương vẫn tiếp tục đi bộ nhàn tản dưới phố, ăn sáng và uống cà phê.
“Chúng tôi đã ở Florida 10 năm nay, cho nên cần phải chuẩn bị, nhưng chúng tôi cũng không vội vã chạy ra khỏi nơi đây,” theo lời một du khách. Người này cho hay hai vợ chồng ông sẽ phải cắt ngắn cuộc nghỉ Hè và trở về nhà tại thành phố Bonita Springs ở vùng Tây Nam Florida để chuẩn bị nhà cửa của họ trước khi bão tới.
Trận bão thứ tám của mùa bão vùng Ðại Tây Dương năm 2008 đã trở nên mạnh mẽ hơn vào sáng sớm ngày Chủ Nhật khi hướng đến Cuba, và có thể thành bão lốc khi vào đến trung tâm nơi này, theo dự đoán của các chuyên viên khí tượng. Vào lúc 11 giờ sáng ngày Chủ Nhật, giờ miền Ðông, trung tâm bão Fay nằm cách Key West chừng 350 dặm về hướng Ðông Nam và di chuyển về hướng Tây-Tây Bắc với vận tốc chừng 13 dặm một giờ. Trận bão hiện có sức gió mạnh tối đa gần 50 dặm một giờ.
Lụt lội do Fay gây ra đã làm bốn người thiệt mạng hôm Thứ Bảy tại Cộng Hòa Dominican và Haiti.
Bão có thể đổ bộ vào Florida cuối ngày Thứ Ba hay sáng ngày Thứ Tư và có thể xảy ra ở bất cứ nơi nào từ vùng bờ biển phía Tây sang vùng Tây Nam, theo lời chuyên viên khí tượng Chris Sisko.
Ông Sisko cho hay hướng di chuyển của Fay cũng giống như bão lốc Hurricane Charley năm 2004, một trận bão lớn hơn ở cấp độ 4.
Thống đốc tiểu bang Florida, ông Charlie Crist, tuyên bố tình trạng khẩn trương hôm Thứ Bảy và các giới chức ở Tallahassee đã mở cửa các trung tâm cứu trợ khẩn cấp.
Các giới chức phòng chống bão ở vùng Keys thường có biện pháp đề phòng bằng cách ra lệnh di tản sớm vì xe cộ có thể bị kẹt nhiều dặm trên con đường xa lộ duy nhất dẫn vào nội địa Florida. (V.Giang)

Trước khi bệnh dịch salmonella nổ ra, ớt nhập cảng từ Mexico vào Mỹ đã có vấn đề
Aug 18, 2008
Cali Today News - Các thanh tra liên bang của Hoa Kỳ ở biên giới với Mexico đã liên tiếp cho trả lại Mexico nhiều chuyến hàng ớt nhập cảng từ xứ này, trước khi cơn dịch salmonella nổ ra nhiều tháng.
Vậy mà không ai chịu làm gì cả. Cơ quan FDA cho hay họ ngạc nhiên là khi dịch nổ ra, loại ớt nhập cảng từ Mexico không bị xem là nguyên nhân.
Nhưng khi quan sát các tài liệu lưu lại của FDA, người ta nhận thấy ớt xanh và đỏ là hai mặt hàng của Mexico bị Hoa Kỳ trả lại nhiều nhất.
Từ tháng 1 năm nay, có 88 chuyến hàng ớt chilies tươi và khô bị trả lại, trong đó có 10% bị dính vi khuẩn salmonella. Trong năm 2007, trong số 158 chuyến hàng ớt chilies bị khám xét thì có 8% là dính vi khuẩn salmonella.
Tiến sĩ David Acheson, Giám Đốc An Toàn Thực Phẩm của FDA, nói: “Chúng tôi không xem ớt có vấn đề, cho đến khi dịch salmonella nổ ra.” Cơ quan FDA cho biết tuyên bố của ông Acheson chỉ liên quan tới ớt nhập cảng từ Mexico mà thôi.
Kể từ khi dịch bệnh nổ ra tháng 4 năm nay đã có 1,423 người bị bệnh và sự tẩy chay của người tiêu thụ khiến ngành trồng ớt bị thiệt mất 200 triệu đô la về loại ớt tươi.
Bộ Nông Nghiệp Hoa Kỳ cho biết có tới 84% tất cả các loại ớt tươi được tiêu thụ ở Hoa Kỳ là nhập cảng từ Mexico và hiện nay hai loại ớt jalapenos và serranos của Mexico vẫn đang bị khám rất kỹ.
Trần Vũ theo AP

Có thể trong tuần này Obama sẽ công bố tên người đứng làm PTT
trong liên danh của Dân Chủ
Aug 19, 2008
Cali Today News - Trong tuần lễ này ông Obama được chờ đợi công bố tên tuổi người sẽ đứng làm Phó Tổng Thống cho ông cho kỳ bầu cử tháng11 tới.
Một nhân vật quen thuộc với kế hoạch của đảng Dân Chủ cho biết có thể ông Obama loan tin vào cuối tuần này về việc chọn người đứng phó này.
Obama và nhóm cố vấn thân cận nhất của ông giữ rất kín chuyện lựa người đứng chung. Trong tuần này, Obama đi ngang qua một số tiểu bang mà các Thống Đốc có thể là ứng cử viên PTT là ông Bill Richardson của New Mexico và Tim Kaine của Virginia.
Thứ bảy qua Obama có nhắc đến tên một nhân vật là cựu Thượng nghị sĩ Sam Nunn, 69 tuổi, như là một cố vấn “rất khôn ngoan” của ông.
Cũng có thể hoạt động của TVH Bắc Kinh 2008 vốn chấm dứt vào chúa nhật tuần này, làm chậm trễ chuyện nêu tên người PTT cho đến khi Đại Hội đảng Dân Chủ khai mạc ngay ngày hôm sau.
Nhiều nhà quan sát cho là ông Obama lo lắng cho hình ảnh của chính ông trong lòng các cử tri dân chủ da trắng có tuổi, những người theo chủ thuyết trung dung và ngay cả một số cử tri Cộng Hòa nữa.
Hiện nay rất khó đoán ý định của Obama. Chỉ có TNS Chris Dodd là người duy nhất cho là ông được Uûy Ban của ông Obama đề xướng, còn những người khácc thì chưa lên tiếng chính thức.
Ngay cả hai gương mặt kỳ cựu là ông John Kerry và bà Clinton cũng nằm trong danh sách đồn đoán sẽ đứng phó cho ông Obama.
Trần Vũ theo Politico.com
Tranh-cử tổng-thống: ai sẽ là phó tổng-thống?
Wednesday, August 20, 2008
Cổ-Lũy
Khi báo lên khuôn tuần này, qua tuần lễ cuối tuần Tháng Tám, đảng viên Dân-chủ sẽ tụ tập tại thành phố Denver, Colorado, để tham dự đại hội đảng. Tuần lễ đầu Tháng Chín ngay sau đó đảng viên đảng Cộng-hòa sẽ tụ tập tại St. Paul, Minnesota, cũng để tham dự đại hội đảng. Ðại hội hai đảng sẽ chính thức đưa ra người đại diện tranh cử tổng thống năm nay: Nghị Sĩ Barack Obama cho đảng Dân-chủ và Nghị Sĩ John McCain cho đảng Cộng-hòa, như nhiều người đã rõ sau tranh cử sơ bộ. Ở thời điểm này, người đi bầu cũng muốn biết ai sẽ làm phó tổng thống trong hai liên danh, vì phó tổng thống được chọn có thể giúp tổng thống đảng đề cử đắc cử cũng như làm tổng thống đề cử thất cử. Áp lực lên hai người đại diện đảng đã có từ lâu về nhân vật thứ nhì trong liên danh - và dĩ nhiên hai mặt trận tranh cử rất kín đáo về chuyện này - nhất là khi, theo giới quan sát chính trị cuộc tranh cử sẽ rất “sát nút,” và vai trò phó tổng thống rất quan trọng trong thế giới phức tạp ngày nay. Mức để ý đến người thứ nhì trong liên danh từng lên rất cao, đến nỗi vào thời gian ông Obama hầu như chiếm hết hào quang và chú ý trong chuyến xuất ngoại cuối Tháng Bảy, mặt trận McCain đã giả vờ tung tin về nhân vật làm phó tổng thống liên danh McCain để chiếm lấy phần nào chú ý và hào quang. Ðây cũng ám ảnh mặt trận Obama vì kể từ giữa năm, trước và sau khi ông đánh bại ứng viên cùng đảng Hillary Clinton người trong và ngoài đảng đã nhắc nhở tới “liên danh lý tưởng” (dream ticket) Obama-Clinton. Theo thông lệ hai thập niên qua, tên tuổi người đứng chung liên danh thường được công bố trước đại hội đảng: ông Obama sẽ về Springfield, Illinois (nơi ông khởi đầu tranh cử) ngày Thứ Bảy trước đại hội, và việc này khiến giới truyền thông đoán ông sẽ công bố người chung liên danh để trấn át hết tin tức trên báo chí và truyền hình ngày Chủ-nhật trước đại hội. Ông McCain sẽ có ba ngày cuối tuần ngay sau đại hội đảng Dân-chủ chấm dứt (tình cờ đúng vào sinh nhật 72 tuổi của ông) và mở màn đại hội Cộng-hòa để công bố người cùng liên danh, với tính toán ngăn chặn cái đà đi lên của đối thủ sau đại hội Dân-chủ. Khoảng 15 nghìn người thuộc giới truyền thông sẽ tham dự đại hội bốn ngày mỗi bên; mối bận tâm chính của mỗi bên là mình có thể biến bốn ngày đại hội thành tiếng vang truyền thông từ 10 đến 12 ngày có lợi cho mình hay không.
Ngay sau khi ông Obama vượt quá bà Clinton trong bầu cử sơ bộ đầu Tháng Sáu, người ta đã nhắc đến vô số những nhân vật quan trọng được chú ý để có thể thành phó tổng thống trong liên danh Dân-chủ. Nếu như theo lời thủ đô Washington đồn đại, có cả đến hai tá nhân vật được nêu danh tính, trong đó phải kể 13 nghị sĩ đương nhiệm hoặc không còn trong thượng viện; 11 thống đốc đương nhiệm hay đã rời dinh thống đốc tiểu bang; hai tướng lĩnh đã về hưu, và cựu Phó Tổng Thống All Gore, người đã thất cử tổng thống năm 2000. Ông McCain, sau khi đoạt thắng thế sớm và nhanh chóng từ bầu cử sơ bộ ở Florida, cũng mang theo một danh sách phó tổng thống cho liên danh Cộng-hòa dài không kém: tám nghị sĩ tại chức hay đã về hưu; mười thống đốc tại chức hay đã rời chức; vài tổng giám đốc kỹ thương lớn; và một trong hai tướng về hưu mà ông Obama cũng ngắm nghía. Giải thích hai danh sách khá dài này, giới quan sát chính trị không tỏ ra mấy ngạc nhiên: về mặt tích cực, nhiều chọn lựa bao giờ cũng tốt hơn là ít chọn lựa cho người đứng đầu liên danh nhằm chọn người “tốt” nhất; người được nêu danh chọn lựa cũng rất vinh hạnh, được lợi điểm chính trị lâu dài và cám ơn việc này; về mặt tiêu cực, đây cũng dễ che giấu “lá bài” của mình không cho đối thủ ưu điểm biết trước để tùy nghi hành động. Như thế, quan trọng hơn danh sách dài là tên tuổi ai nằm trên danh sách chọn lựa “ngắn” dựa theo nhu cầu của người đứng đầu liên danh để thắng cử. Hai ứng viên và mặt trận của họ đều từ chối không cho biết ai ở trên danh sách ngắn - ngay cả chuyện họ có danh sách ngắn hay không - hoặc khi nào và ở đâu họ công bố chọn lựa.
Khi chọn lựa người thứ nhì trong liên danh, người ta chú ý đến các yếu tố quan trọng, chính là quân bằng hay “đền bù” liên danh về mặt “resumé” - ứng viên phó tổng thống có mang lại những gì ứng viên tổng thống thiếu hoặc cần không? Ông Obama có lẽ sẽ chọn người dầy kinh nghiệm bang giao quốc tế và an ninh hơn nghị sĩ nhiệm kỳ đầu. Ông McCain sẽ chọn người giúp ông lấy tín nhiệm của người đi bầu bảo thủ xã hội, thành phần chủ lực Cộng-hòa. Thứ hai là tín nhiệm; ứng viên có sẵn sàng thay thế nhân vật chính trong lúc khủng hoảng mệnh hệ - như ông Obama da đen có thể bị đe dọa tính mệnh và ông McCain cũng sắp sửa 72 tuổi. Thứ ba, hai người cùng liên danh có ăn ý với nhau để tranh cử hữu hiệu và rồi làm việc chung trong Tòa Nhà Trắng không? Cả hai ứng viên tổng thống đều tìm người có thể là “pạc-nơ” tốt với mình. Thứ tư, người đứng cùng liên danh có hại cho mình chăng? hay người cùng liên danh có thể trở thành một nhược thay vì ưu điểm từ những chi tiết tài chính, đời tư không rõ khi chọn lựa. Yếu tố địa dư không còn mấy quan trọng, nhưng một phó tổng thống với những điều kiện trên cộng thêm gốc miền Nam cũng có lợi cho liên danh Dân-chủ khá yếu ủng hộ ở miền này.
Cuối Tháng Sáu, danh sách chọn lựa “ngắn” mỗi bên thu gọn lại còn năm người theo như giới quan sát đồng ý. Bên phía ông Obama thu gồm lại các nhân vật theo thứ tự “abc”: Nghị Sĩ Evan Bayh (Indiana), Nghị Sĩ Joseph Biden (Delaware); Nghị Sĩ Hillary Clinton (New York); Nghị Sĩ Sam Nunn (Georgia, đã về hưu); và, Nghị Sĩ Jim Web (Virginia). ÔngWebb vào thượng viện cùng thời với ông Obama với cơ bản một cựu sĩ quan TQLC từng tham chiến ở Việt-Nam (phu nhân ông là người Việt) và bộ trưởng Hải-quân thời Tổng Thống Cộng-hòa Ronald Reagan mà ông Obama rất cần - cũng như tiểu bang Virginia miền Nam quan trọng (vì vậy tên tuổi Thống Ðốc Tim Kaine ở đây cũng được nhắc nhở). Nhưng ông Webb là người nói thẳng và đã lên tiếng từ chối sớm; danh sách rút lại còn bốn người. Nghị Sĩ Evan Bayh thuộc gia đình với truyền thống dân cử Dân-chủ lâu đời ở tiểu bang từng bỏ phiếu cho ứng viên tổng thống Cộng-hòa. Ông là người ôn hòa và từng ủng hộ bà Clinton trước đây; đây dễ “đền bù” cho ông Obama có thể bị xem là cấp tiến, và nếu ông được chọn, người từng và vẫn ủng hộ bà Clinton có thể sẽ sẵn sàng dồn phiếu cho liên danh Obama hơn. Ông được xem là một chọn lựa an toàn, và với ông Indiana có thể ngả về Dân-chủ kỳ tuyển cử này. Một nhược điểm: ôn hòa và nhẹ nhàng có thể sẽ khó đóng vai trò phó tổng thống “chó dữ” (attack dog) chống lại mặt trận tranh cử Cộng-hòa có tiếng là “tàn bạo.” Nghị Sĩ Joseph Biden, một chuyên viên lâu đời về ngoại giao và an ninh trong thượng viện có thể “đền bù” cho Nghị Sĩ Obama mới nhiệm kỳ đầu. Nhưng ông đại diện một trong những tiểu bang nhỏ nhất trong nước với ít phiếu cử tri đoàn (electoral vote, tương đương với tổng số các dân cử tiểu bang; nói chung, liên danh lấy được đa số phiếu dân chúng tiểu bang trong tổng tuyển cử sẽ được tất cả electoral vote-”winner takes all” - cần thiết để thắng cử); và ông cũng có tiếng là người nói thẳng (ông từng chỉ trích ông Obama sẵn sàng nói chuyện với Iran và Bắc Hàn). Nghị Sĩ Hillary Clinton từng tuyên bố 18 triệu cử tri Dân-chủ và độc lập bỏ phiếu cho bà trong tranh cử sơ bộ với ông Obama; đây là khả năng lấy phiếu cử tri lớn lao mọi người đều mơ ước, chưa kể khả năng thu tiền bạc ủng hộ “thần sầu” của gia đình Clinton. Bà và ông Clinton cũng là những “attack dog” dầy kinh nghiệm đương đầu với phe Cộng-hòa. Nữ Nghị Sĩ California Diane Feinstein lâu đời và uy tín vẫn thúc giục ông Obama chọn bà Clinton vào liên danh; bà và ông Clinton cũng có gốc gác chính trị Arkansas miền Nam. Nhược điểm chính: các cố vấn thân cận của ông Obama không thoải mái với bà qua kỳ tranh cử sơ bộ rốt ráo; nếu bà và ông Obama vào được Tòa Nhà Trắng hai người sẽ cùng là tổng thống (co-presidents, như ông Bush và phó tổng thống Dick Cheney) hơn là người chính người phụ; thêm vào đây phải kể ảnh hưởng và vai trò quan trọng của cựu Tổng Thống Clinton (một co-president nữa?). Cựu Nghị Sĩ Sam Nunn (Georgia, miền Nam) là một chuyên viên về quốc phòng và từng cố vấn ông Obama về các vấn đề vũ trang hạch nhân, nhưng ông đã gần 70 và rời khỏi chính trị cả chục năm. Trước đây ông cũng không đồng ý cho người đồng tính luyến ái công khai phục vụ trong quân đội và không bỏ phiếu chống kỳ thị người đồng tính trong công ăn việc làm.
Bên phía ông McCain, đứng đầu năm nhân vật chính theo thứ tự “abc” là Thống Ðốc Florida Charlie Crist, một người thu phiếu cử tri quan trọng ở một tiểu bang ngang ngửa giữa hai đảng. Nhưng ông không được giới bảo thủ kinh tế chấp nhận; như để sửa soạn tranh cử ông lại vừa mới kết hôn khi đã lớn tuổi - khiến mặt trận tranh cử McCain lo sợ những “xì-căng-đan” đời tư trước khi ông kết hôn. Nghị Sĩ Connecticut Joe Lieberman là bạn thân và đồng minh lâu đời với ông McCain; ông từng là phó tổng thống (trong liên danh Dân-chủ Al Gore năm 2000) người gốc Do-Thái nhưng không lấy được phiếu Flortida cho ông Gore. Ông lại có quá nhiều vấn đề: từng bị đảng Dân-chủ “loại” ra khỏi đảng vì đi quá gần với ông Bush, ông đổi qua thành Ðộc-lập và cũng không được người Cộng-hòa bảo thủ chấp nhận. Thống Ðốc Minnesota Tim Pawlenty, tương đối trẻ tuổi và ủng hộ ông McCain từ đầu, nhưng ông không được giới bảo thủ kinh tế ủng hộ vì từng đánh thuế thuốc lá nặng ở tiểu bang. Cựu Thống Ðốc Massachusetts Mitt Romney, cũng tương đối trẻ tuổi, là người đứng hàng nhì sau ông McCain trong tranh cử sơ bộ Cộng-hòa. Ông là một triệu phú với kinh nghiệm kỹ thương dồi dào có thể bổ sung cho ông McCain, nhưng ông McCain không ưa ông này lắm. Nhiều giới bảo thủ cũng không chấp nhận một người đạo Mormon (không phải Tin-lành) từ tiểu bang Massachusetts tương đối cấp tiến về mặt xã hội dù ông luôn luôn tỏ ra rất bảo thủ. Một người tương đối trẻ nữa là Nghị Sĩ South Dakota John Thune. Một khuôn mặt mới trong thượng viện từ năm 2004 khi ông đánh bại nghị sĩ lãnh đạo đa số Dân-chủ Tom Daschle, ông Thune được giới bảo thủ chấp nhận hoàn toàn, nhưng ông cũng từ tiểu bang không đông đảo cử tri lắm.
Chọn lựa ứng viên phó tổng thống vào liên danh quả là chuyện khó khăn; năm nay giới quan sát chính trị xem đây như một bãi mìn nguy hiểm cho cả hai mặt trận: làm sao có thể chọn người lôi cuốn được cử tri, đồng thời tránh người có thể gây bất mãn trong những nhóm cử tri quan trọng khiến họ bỏ rơi đảng mình? Nói chung, mức khó khăn cao hơn cho mặt trận McCain, lý do chính là tình trạng căng thẳng lâu đời giữa người bảo thủ xã hội và bảo thủ kinh tế trong đảng Cộng-hòa. Người bảo thủ xã hội không ưa ông McCain lắm; để làm vừa lòng họ ông cần chọn ông Michael Huckabee, một mục sư lâu đời và cựu thống đốc Arkansas với thành tích chống phá thai vững vàng. Họ cũng chống ông Mitt Romney ra mặt vì thành tích chống phá thai và đồng tính luyến ái không rõ rệt lắm. Nhiều người trong nhóm này cáu kỉnh vô cùng khi nghe tin ông Romney có thể được chọn vì cơ bản kỹ thương của ông có thể “đền bù” cho ông McCain. Tháng qua những người này hội họp ở Denver và chuyển đến tận tay ông McCain một lá thư thúc giục ông phải chọn ông Huckabee: “Mitt Romney sẽ là một tai họa. Mike Huckabee sẽ là độc đắc.” Người bảo thủ kinh tế và chống đối thuế má nghĩ khác hẳn: “Huckabee sẽ là một tai họa. Chọn lựa này sẽ hoàn toàn gây ác cảm với người bảo thủ kinh tế.” Nhiều người này đề nghị cựu Thống Ðốc Pennsylvania Tom Ridge, tiểu bang với số electoral vote lớn; nhưng người bảo thủ xã hội sẽ “nổi cơn tam bành” vì ông này ủng hộ phá thai. Một chọn lựa nguy hiểm nhất cho ông McCain là Nghị Sĩ Joe Lieberman, người bị cả hai phái bảo thủ chống đối mạnh mẽ.
Việc chọn lựa người thứ nhì trong liên danh phía mặt trận Obama ảnh hưởng mạnh vào ủng hộ của phụ nữ từng bỏ phiếu cho bà Clinton. Nhiều người vẫn đòi hỏi đặt bà Clinton vào liên danh Dân-chủ. Bà Kim Gandy, chủ tịch tổ chức phụ nữ quan trọng nhất National Organizationn for Women (NOW), tuy không đòi phải chọn bà Clinton, nói ông Obama sẽ ở vị trí nguy hiểm nếu ông không chọn một phụ nữ như Thống Ðốc Arizona Janet Napolitano hoặc Thống Ðốc Kansas Kathleen Sebelius vào liên danh để lôi cuốn cử tri phái nữ. Qua các cố vấn của ông, bà cũng chuyển đến ông Obama nỗi bất bình rằng danh sách ngắn của ông như gồm nhiều nhân vật nam giới với thành tích ủng hộ phá thai không rõ rệt. Bà cũng dọa, “Tôi e rằng đến ngày bầu cử, nhiều phụ nữ sẽ ngồi nhà không đi bầu.” Người tranh đấu tự do luyến ái cũng lo ngại việc ông Obama có thể chọn cựu Nghị Sĩ Sam Nunn vào liên danh. Chủ tịch Mặt-trận Nhân-quyền ông Joe Solmonese nói, “Ðây sẽ là một vấn đề thật sự. Việc chọn lựa người cùng liên danh tổng thống cho thấy rõ tiến trình quyết định cũng như các giá trị ứng viên xem là quan trọng.”
Thứ Tư, trước khi báo lên khuôn, tin tức lại ồn ào sau chiều Thứ Ba với những dấu hiệu về người cùng liên danh. Bên phía Obama, theo lời đồn với phần nào chính xác, sẽ chọn Nghị Sĩ Joseph Biden vì ông mang nhiều lợi thế cho liên danh hơn những ứng viên khác. Tin không chính thức cho biết ngành Mật-vụ Mỹ (Secret Service) đã gia tăng an ninh chặt chẽ cho ông sau khi ông gặp gỡ dài với ông Obama trong hai tuần qua; ông cũng nói chuyện nhiều với ông Eric Holder và có lẽ cả con gái cố Tổng Thống Kennedy, bà Caroline Kennedy-hai người quan trọng giúp đỡ mặt trận chọn người chung liên danh. Khác với thường lệ, ông Biden cũng tránh nói chuyện với các phóng viên và phủ nhận tin không chính thức. Có lẽ để tranh lấy chú ý của giới truyền thông, phía McCain cũng rộn rịp tin về người chung liên danh: ngôi sao của hai nhân vật bị xem là “tai họa” với giới bảo thủ Tom Ridge và Joe Lieberman như đi lên. Nhưng đây có thể là một tính toán kỹ lưỡng: mặt trận McCain “thả bong bóng” thăm dò thời tiết chính trị; họ muốn giới bảo thủ thất vọng và phẫn nộ với hai “tai họa,” để rồi đưa ra người cùng liên danh dễ được chấp nhận hơn-Mitt Romney hoặc Tim Pawlenty như giới truyền thông nhắc nhở trước.
Tuần qua cũng có nhiều tin đáng kể; trước hết, hai ứng viên đến một nhà thờ Nam California để tham dự buổi phỏng vấn của mục sư ở đây trước hai nghìn khán giả. Phỏng vấn gồm nhiều câu hỏi có lợi cho ông McCain trong việc lấy lòng người bảo thủ xã hội; nhưng ông Obama cũng được dịp thuyết phục khán giả về niềm tin tôn giáo sâu xa của mình (12 phần trăm cử tri vẫn nghĩ ông là người Hồi-giáo). Phần lớn các thăm dò dư luận cho thấy ông McCain đã đuổi kịp ông Obama về mức ủng hộ của dân chúng. Như đã nhắc tuần trước, các tấn công tiêu cực dựa trên bóp méo sự thật hay bịa đặt (kiểu “chính trị ma giáo” cố vấn Karl Rove của Tổng Thống Bush) từ phía mặt trận McCain nhắm vào cá nhân ông Obama như đã gây được tiếng vang vì quần chúng “lười biếng” không chịu tìm hiểu tin tức xác thực nhưng ghi nhớ loại quảng cáo tấn công này. Như nhiều người chờ đợi, mặt trận Obama bắt đầu bỏ tiền vào những quảng cáo tiêu cực, và sau nghỉ Hè ở Hawaii ông Obama cũng chuyển sang ngôn ngữ gay gắt với đối thủ. Tổng kết Tháng Bảy vừa qua, ông Obama vẫn chiếm thế thượng phong tiền bạc dân chúng ủng hộ với 51 triệu, so với ông McCain chỉ được 27 triệu. Số người bỏ tiền ủng hộ ông Obama lên hơn hai triệu người với đại đa số là người cho số tiền 200 đô-la hay ít hơn, so với 600 nghìn cho ông McCain; đây cũng hứa hẹn ông Obama sẽ thu được nhiều tiền ủng hộ hơn nữa. Tổng cộng mặt trận Obama đã thu được 390 triệu, so với 153 triệu cho mặt trận McCain (ông nhận thêm 84 triệu quĩ tranh cử liên bang cho mùa Thu; ông Obama từ chối quĩ này); Ủy-ban Trung-ương Dân-chủ thu thêm gần 28 triệu, so với Ủy-ban Trung-ương Cộng-hòa thu được 26 triệu.
Wednesday, August 20, 2008
Cổ-Lũy
Khi báo lên khuôn tuần này, qua tuần lễ cuối tuần Tháng Tám, đảng viên Dân-chủ sẽ tụ tập tại thành phố Denver, Colorado, để tham dự đại hội đảng. Tuần lễ đầu Tháng Chín ngay sau đó đảng viên đảng Cộng-hòa sẽ tụ tập tại St. Paul, Minnesota, cũng để tham dự đại hội đảng. Ðại hội hai đảng sẽ chính thức đưa ra người đại diện tranh cử tổng thống năm nay: Nghị Sĩ Barack Obama cho đảng Dân-chủ và Nghị Sĩ John McCain cho đảng Cộng-hòa, như nhiều người đã rõ sau tranh cử sơ bộ. Ở thời điểm này, người đi bầu cũng muốn biết ai sẽ làm phó tổng thống trong hai liên danh, vì phó tổng thống được chọn có thể giúp tổng thống đảng đề cử đắc cử cũng như làm tổng thống đề cử thất cử. Áp lực lên hai người đại diện đảng đã có từ lâu về nhân vật thứ nhì trong liên danh - và dĩ nhiên hai mặt trận tranh cử rất kín đáo về chuyện này - nhất là khi, theo giới quan sát chính trị cuộc tranh cử sẽ rất “sát nút,” và vai trò phó tổng thống rất quan trọng trong thế giới phức tạp ngày nay. Mức để ý đến người thứ nhì trong liên danh từng lên rất cao, đến nỗi vào thời gian ông Obama hầu như chiếm hết hào quang và chú ý trong chuyến xuất ngoại cuối Tháng Bảy, mặt trận McCain đã giả vờ tung tin về nhân vật làm phó tổng thống liên danh McCain để chiếm lấy phần nào chú ý và hào quang. Ðây cũng ám ảnh mặt trận Obama vì kể từ giữa năm, trước và sau khi ông đánh bại ứng viên cùng đảng Hillary Clinton người trong và ngoài đảng đã nhắc nhở tới “liên danh lý tưởng” (dream ticket) Obama-Clinton. Theo thông lệ hai thập niên qua, tên tuổi người đứng chung liên danh thường được công bố trước đại hội đảng: ông Obama sẽ về Springfield, Illinois (nơi ông khởi đầu tranh cử) ngày Thứ Bảy trước đại hội, và việc này khiến giới truyền thông đoán ông sẽ công bố người chung liên danh để trấn át hết tin tức trên báo chí và truyền hình ngày Chủ-nhật trước đại hội. Ông McCain sẽ có ba ngày cuối tuần ngay sau đại hội đảng Dân-chủ chấm dứt (tình cờ đúng vào sinh nhật 72 tuổi của ông) và mở màn đại hội Cộng-hòa để công bố người cùng liên danh, với tính toán ngăn chặn cái đà đi lên của đối thủ sau đại hội Dân-chủ. Khoảng 15 nghìn người thuộc giới truyền thông sẽ tham dự đại hội bốn ngày mỗi bên; mối bận tâm chính của mỗi bên là mình có thể biến bốn ngày đại hội thành tiếng vang truyền thông từ 10 đến 12 ngày có lợi cho mình hay không.
Ngay sau khi ông Obama vượt quá bà Clinton trong bầu cử sơ bộ đầu Tháng Sáu, người ta đã nhắc đến vô số những nhân vật quan trọng được chú ý để có thể thành phó tổng thống trong liên danh Dân-chủ. Nếu như theo lời thủ đô Washington đồn đại, có cả đến hai tá nhân vật được nêu danh tính, trong đó phải kể 13 nghị sĩ đương nhiệm hoặc không còn trong thượng viện; 11 thống đốc đương nhiệm hay đã rời dinh thống đốc tiểu bang; hai tướng lĩnh đã về hưu, và cựu Phó Tổng Thống All Gore, người đã thất cử tổng thống năm 2000. Ông McCain, sau khi đoạt thắng thế sớm và nhanh chóng từ bầu cử sơ bộ ở Florida, cũng mang theo một danh sách phó tổng thống cho liên danh Cộng-hòa dài không kém: tám nghị sĩ tại chức hay đã về hưu; mười thống đốc tại chức hay đã rời chức; vài tổng giám đốc kỹ thương lớn; và một trong hai tướng về hưu mà ông Obama cũng ngắm nghía. Giải thích hai danh sách khá dài này, giới quan sát chính trị không tỏ ra mấy ngạc nhiên: về mặt tích cực, nhiều chọn lựa bao giờ cũng tốt hơn là ít chọn lựa cho người đứng đầu liên danh nhằm chọn người “tốt” nhất; người được nêu danh chọn lựa cũng rất vinh hạnh, được lợi điểm chính trị lâu dài và cám ơn việc này; về mặt tiêu cực, đây cũng dễ che giấu “lá bài” của mình không cho đối thủ ưu điểm biết trước để tùy nghi hành động. Như thế, quan trọng hơn danh sách dài là tên tuổi ai nằm trên danh sách chọn lựa “ngắn” dựa theo nhu cầu của người đứng đầu liên danh để thắng cử. Hai ứng viên và mặt trận của họ đều từ chối không cho biết ai ở trên danh sách ngắn - ngay cả chuyện họ có danh sách ngắn hay không - hoặc khi nào và ở đâu họ công bố chọn lựa.
Khi chọn lựa người thứ nhì trong liên danh, người ta chú ý đến các yếu tố quan trọng, chính là quân bằng hay “đền bù” liên danh về mặt “resumé” - ứng viên phó tổng thống có mang lại những gì ứng viên tổng thống thiếu hoặc cần không? Ông Obama có lẽ sẽ chọn người dầy kinh nghiệm bang giao quốc tế và an ninh hơn nghị sĩ nhiệm kỳ đầu. Ông McCain sẽ chọn người giúp ông lấy tín nhiệm của người đi bầu bảo thủ xã hội, thành phần chủ lực Cộng-hòa. Thứ hai là tín nhiệm; ứng viên có sẵn sàng thay thế nhân vật chính trong lúc khủng hoảng mệnh hệ - như ông Obama da đen có thể bị đe dọa tính mệnh và ông McCain cũng sắp sửa 72 tuổi. Thứ ba, hai người cùng liên danh có ăn ý với nhau để tranh cử hữu hiệu và rồi làm việc chung trong Tòa Nhà Trắng không? Cả hai ứng viên tổng thống đều tìm người có thể là “pạc-nơ” tốt với mình. Thứ tư, người đứng cùng liên danh có hại cho mình chăng? hay người cùng liên danh có thể trở thành một nhược thay vì ưu điểm từ những chi tiết tài chính, đời tư không rõ khi chọn lựa. Yếu tố địa dư không còn mấy quan trọng, nhưng một phó tổng thống với những điều kiện trên cộng thêm gốc miền Nam cũng có lợi cho liên danh Dân-chủ khá yếu ủng hộ ở miền này.
Cuối Tháng Sáu, danh sách chọn lựa “ngắn” mỗi bên thu gọn lại còn năm người theo như giới quan sát đồng ý. Bên phía ông Obama thu gồm lại các nhân vật theo thứ tự “abc”: Nghị Sĩ Evan Bayh (Indiana), Nghị Sĩ Joseph Biden (Delaware); Nghị Sĩ Hillary Clinton (New York); Nghị Sĩ Sam Nunn (Georgia, đã về hưu); và, Nghị Sĩ Jim Web (Virginia). ÔngWebb vào thượng viện cùng thời với ông Obama với cơ bản một cựu sĩ quan TQLC từng tham chiến ở Việt-Nam (phu nhân ông là người Việt) và bộ trưởng Hải-quân thời Tổng Thống Cộng-hòa Ronald Reagan mà ông Obama rất cần - cũng như tiểu bang Virginia miền Nam quan trọng (vì vậy tên tuổi Thống Ðốc Tim Kaine ở đây cũng được nhắc nhở). Nhưng ông Webb là người nói thẳng và đã lên tiếng từ chối sớm; danh sách rút lại còn bốn người. Nghị Sĩ Evan Bayh thuộc gia đình với truyền thống dân cử Dân-chủ lâu đời ở tiểu bang từng bỏ phiếu cho ứng viên tổng thống Cộng-hòa. Ông là người ôn hòa và từng ủng hộ bà Clinton trước đây; đây dễ “đền bù” cho ông Obama có thể bị xem là cấp tiến, và nếu ông được chọn, người từng và vẫn ủng hộ bà Clinton có thể sẽ sẵn sàng dồn phiếu cho liên danh Obama hơn. Ông được xem là một chọn lựa an toàn, và với ông Indiana có thể ngả về Dân-chủ kỳ tuyển cử này. Một nhược điểm: ôn hòa và nhẹ nhàng có thể sẽ khó đóng vai trò phó tổng thống “chó dữ” (attack dog) chống lại mặt trận tranh cử Cộng-hòa có tiếng là “tàn bạo.” Nghị Sĩ Joseph Biden, một chuyên viên lâu đời về ngoại giao và an ninh trong thượng viện có thể “đền bù” cho Nghị Sĩ Obama mới nhiệm kỳ đầu. Nhưng ông đại diện một trong những tiểu bang nhỏ nhất trong nước với ít phiếu cử tri đoàn (electoral vote, tương đương với tổng số các dân cử tiểu bang; nói chung, liên danh lấy được đa số phiếu dân chúng tiểu bang trong tổng tuyển cử sẽ được tất cả electoral vote-”winner takes all” - cần thiết để thắng cử); và ông cũng có tiếng là người nói thẳng (ông từng chỉ trích ông Obama sẵn sàng nói chuyện với Iran và Bắc Hàn). Nghị Sĩ Hillary Clinton từng tuyên bố 18 triệu cử tri Dân-chủ và độc lập bỏ phiếu cho bà trong tranh cử sơ bộ với ông Obama; đây là khả năng lấy phiếu cử tri lớn lao mọi người đều mơ ước, chưa kể khả năng thu tiền bạc ủng hộ “thần sầu” của gia đình Clinton. Bà và ông Clinton cũng là những “attack dog” dầy kinh nghiệm đương đầu với phe Cộng-hòa. Nữ Nghị Sĩ California Diane Feinstein lâu đời và uy tín vẫn thúc giục ông Obama chọn bà Clinton vào liên danh; bà và ông Clinton cũng có gốc gác chính trị Arkansas miền Nam. Nhược điểm chính: các cố vấn thân cận của ông Obama không thoải mái với bà qua kỳ tranh cử sơ bộ rốt ráo; nếu bà và ông Obama vào được Tòa Nhà Trắng hai người sẽ cùng là tổng thống (co-presidents, như ông Bush và phó tổng thống Dick Cheney) hơn là người chính người phụ; thêm vào đây phải kể ảnh hưởng và vai trò quan trọng của cựu Tổng Thống Clinton (một co-president nữa?). Cựu Nghị Sĩ Sam Nunn (Georgia, miền Nam) là một chuyên viên về quốc phòng và từng cố vấn ông Obama về các vấn đề vũ trang hạch nhân, nhưng ông đã gần 70 và rời khỏi chính trị cả chục năm. Trước đây ông cũng không đồng ý cho người đồng tính luyến ái công khai phục vụ trong quân đội và không bỏ phiếu chống kỳ thị người đồng tính trong công ăn việc làm.
Bên phía ông McCain, đứng đầu năm nhân vật chính theo thứ tự “abc” là Thống Ðốc Florida Charlie Crist, một người thu phiếu cử tri quan trọng ở một tiểu bang ngang ngửa giữa hai đảng. Nhưng ông không được giới bảo thủ kinh tế chấp nhận; như để sửa soạn tranh cử ông lại vừa mới kết hôn khi đã lớn tuổi - khiến mặt trận tranh cử McCain lo sợ những “xì-căng-đan” đời tư trước khi ông kết hôn. Nghị Sĩ Connecticut Joe Lieberman là bạn thân và đồng minh lâu đời với ông McCain; ông từng là phó tổng thống (trong liên danh Dân-chủ Al Gore năm 2000) người gốc Do-Thái nhưng không lấy được phiếu Flortida cho ông Gore. Ông lại có quá nhiều vấn đề: từng bị đảng Dân-chủ “loại” ra khỏi đảng vì đi quá gần với ông Bush, ông đổi qua thành Ðộc-lập và cũng không được người Cộng-hòa bảo thủ chấp nhận. Thống Ðốc Minnesota Tim Pawlenty, tương đối trẻ tuổi và ủng hộ ông McCain từ đầu, nhưng ông không được giới bảo thủ kinh tế ủng hộ vì từng đánh thuế thuốc lá nặng ở tiểu bang. Cựu Thống Ðốc Massachusetts Mitt Romney, cũng tương đối trẻ tuổi, là người đứng hàng nhì sau ông McCain trong tranh cử sơ bộ Cộng-hòa. Ông là một triệu phú với kinh nghiệm kỹ thương dồi dào có thể bổ sung cho ông McCain, nhưng ông McCain không ưa ông này lắm. Nhiều giới bảo thủ cũng không chấp nhận một người đạo Mormon (không phải Tin-lành) từ tiểu bang Massachusetts tương đối cấp tiến về mặt xã hội dù ông luôn luôn tỏ ra rất bảo thủ. Một người tương đối trẻ nữa là Nghị Sĩ South Dakota John Thune. Một khuôn mặt mới trong thượng viện từ năm 2004 khi ông đánh bại nghị sĩ lãnh đạo đa số Dân-chủ Tom Daschle, ông Thune được giới bảo thủ chấp nhận hoàn toàn, nhưng ông cũng từ tiểu bang không đông đảo cử tri lắm.
Chọn lựa ứng viên phó tổng thống vào liên danh quả là chuyện khó khăn; năm nay giới quan sát chính trị xem đây như một bãi mìn nguy hiểm cho cả hai mặt trận: làm sao có thể chọn người lôi cuốn được cử tri, đồng thời tránh người có thể gây bất mãn trong những nhóm cử tri quan trọng khiến họ bỏ rơi đảng mình? Nói chung, mức khó khăn cao hơn cho mặt trận McCain, lý do chính là tình trạng căng thẳng lâu đời giữa người bảo thủ xã hội và bảo thủ kinh tế trong đảng Cộng-hòa. Người bảo thủ xã hội không ưa ông McCain lắm; để làm vừa lòng họ ông cần chọn ông Michael Huckabee, một mục sư lâu đời và cựu thống đốc Arkansas với thành tích chống phá thai vững vàng. Họ cũng chống ông Mitt Romney ra mặt vì thành tích chống phá thai và đồng tính luyến ái không rõ rệt lắm. Nhiều người trong nhóm này cáu kỉnh vô cùng khi nghe tin ông Romney có thể được chọn vì cơ bản kỹ thương của ông có thể “đền bù” cho ông McCain. Tháng qua những người này hội họp ở Denver và chuyển đến tận tay ông McCain một lá thư thúc giục ông phải chọn ông Huckabee: “Mitt Romney sẽ là một tai họa. Mike Huckabee sẽ là độc đắc.” Người bảo thủ kinh tế và chống đối thuế má nghĩ khác hẳn: “Huckabee sẽ là một tai họa. Chọn lựa này sẽ hoàn toàn gây ác cảm với người bảo thủ kinh tế.” Nhiều người này đề nghị cựu Thống Ðốc Pennsylvania Tom Ridge, tiểu bang với số electoral vote lớn; nhưng người bảo thủ xã hội sẽ “nổi cơn tam bành” vì ông này ủng hộ phá thai. Một chọn lựa nguy hiểm nhất cho ông McCain là Nghị Sĩ Joe Lieberman, người bị cả hai phái bảo thủ chống đối mạnh mẽ.
Việc chọn lựa người thứ nhì trong liên danh phía mặt trận Obama ảnh hưởng mạnh vào ủng hộ của phụ nữ từng bỏ phiếu cho bà Clinton. Nhiều người vẫn đòi hỏi đặt bà Clinton vào liên danh Dân-chủ. Bà Kim Gandy, chủ tịch tổ chức phụ nữ quan trọng nhất National Organizationn for Women (NOW), tuy không đòi phải chọn bà Clinton, nói ông Obama sẽ ở vị trí nguy hiểm nếu ông không chọn một phụ nữ như Thống Ðốc Arizona Janet Napolitano hoặc Thống Ðốc Kansas Kathleen Sebelius vào liên danh để lôi cuốn cử tri phái nữ. Qua các cố vấn của ông, bà cũng chuyển đến ông Obama nỗi bất bình rằng danh sách ngắn của ông như gồm nhiều nhân vật nam giới với thành tích ủng hộ phá thai không rõ rệt. Bà cũng dọa, “Tôi e rằng đến ngày bầu cử, nhiều phụ nữ sẽ ngồi nhà không đi bầu.” Người tranh đấu tự do luyến ái cũng lo ngại việc ông Obama có thể chọn cựu Nghị Sĩ Sam Nunn vào liên danh. Chủ tịch Mặt-trận Nhân-quyền ông Joe Solmonese nói, “Ðây sẽ là một vấn đề thật sự. Việc chọn lựa người cùng liên danh tổng thống cho thấy rõ tiến trình quyết định cũng như các giá trị ứng viên xem là quan trọng.”
Thứ Tư, trước khi báo lên khuôn, tin tức lại ồn ào sau chiều Thứ Ba với những dấu hiệu về người cùng liên danh. Bên phía Obama, theo lời đồn với phần nào chính xác, sẽ chọn Nghị Sĩ Joseph Biden vì ông mang nhiều lợi thế cho liên danh hơn những ứng viên khác. Tin không chính thức cho biết ngành Mật-vụ Mỹ (Secret Service) đã gia tăng an ninh chặt chẽ cho ông sau khi ông gặp gỡ dài với ông Obama trong hai tuần qua; ông cũng nói chuyện nhiều với ông Eric Holder và có lẽ cả con gái cố Tổng Thống Kennedy, bà Caroline Kennedy-hai người quan trọng giúp đỡ mặt trận chọn người chung liên danh. Khác với thường lệ, ông Biden cũng tránh nói chuyện với các phóng viên và phủ nhận tin không chính thức. Có lẽ để tranh lấy chú ý của giới truyền thông, phía McCain cũng rộn rịp tin về người chung liên danh: ngôi sao của hai nhân vật bị xem là “tai họa” với giới bảo thủ Tom Ridge và Joe Lieberman như đi lên. Nhưng đây có thể là một tính toán kỹ lưỡng: mặt trận McCain “thả bong bóng” thăm dò thời tiết chính trị; họ muốn giới bảo thủ thất vọng và phẫn nộ với hai “tai họa,” để rồi đưa ra người cùng liên danh dễ được chấp nhận hơn-Mitt Romney hoặc Tim Pawlenty như giới truyền thông nhắc nhở trước.
Tuần qua cũng có nhiều tin đáng kể; trước hết, hai ứng viên đến một nhà thờ Nam California để tham dự buổi phỏng vấn của mục sư ở đây trước hai nghìn khán giả. Phỏng vấn gồm nhiều câu hỏi có lợi cho ông McCain trong việc lấy lòng người bảo thủ xã hội; nhưng ông Obama cũng được dịp thuyết phục khán giả về niềm tin tôn giáo sâu xa của mình (12 phần trăm cử tri vẫn nghĩ ông là người Hồi-giáo). Phần lớn các thăm dò dư luận cho thấy ông McCain đã đuổi kịp ông Obama về mức ủng hộ của dân chúng. Như đã nhắc tuần trước, các tấn công tiêu cực dựa trên bóp méo sự thật hay bịa đặt (kiểu “chính trị ma giáo” cố vấn Karl Rove của Tổng Thống Bush) từ phía mặt trận McCain nhắm vào cá nhân ông Obama như đã gây được tiếng vang vì quần chúng “lười biếng” không chịu tìm hiểu tin tức xác thực nhưng ghi nhớ loại quảng cáo tấn công này. Như nhiều người chờ đợi, mặt trận Obama bắt đầu bỏ tiền vào những quảng cáo tiêu cực, và sau nghỉ Hè ở Hawaii ông Obama cũng chuyển sang ngôn ngữ gay gắt với đối thủ. Tổng kết Tháng Bảy vừa qua, ông Obama vẫn chiếm thế thượng phong tiền bạc dân chúng ủng hộ với 51 triệu, so với ông McCain chỉ được 27 triệu. Số người bỏ tiền ủng hộ ông Obama lên hơn hai triệu người với đại đa số là người cho số tiền 200 đô-la hay ít hơn, so với 600 nghìn cho ông McCain; đây cũng hứa hẹn ông Obama sẽ thu được nhiều tiền ủng hộ hơn nữa. Tổng cộng mặt trận Obama đã thu được 390 triệu, so với 153 triệu cho mặt trận McCain (ông nhận thêm 84 triệu quĩ tranh cử liên bang cho mùa Thu; ông Obama từ chối quĩ này); Ủy-ban Trung-ương Dân-chủ thu thêm gần 28 triệu, so với Ủy-ban Trung-ương Cộng-hòa thu được 26 triệu.
Obama và "lá bài" mạo hiểm Joseph Biden
24/08/2008 [/B]
Việc ứng viên tổng thống của đảng Dân chủ Mỹ, Barack Obama, chọn Thượng nghị sĩ bang Delaware Joseph Biden làm người liên danh tranh cử đã được xác thực trên website chiến dịch của ông cũng như chính thức thông báo tới những người ủng hộ qua tin nhắn vào sáng sớm ngày 23/8. Quyết định này đã nhận được rất nhiều lời khen ngợi, nhưng cũng có không ít người coi đây là một sự đặt cược đầy mạo hiểm của Obama.
Tiến trình bầu cử Tổng thống Mỹ

Thượng nghị sĩ bang Delaware Joseph Biden nổi tiếng là một chuyên gia đối ngoại bản lĩnh và có tài thuyết phục (Ảnh USA Today)
Ngay trước khi Obama công bố tên bạn đồng hành tranh cử, dư luận đã lờ mờ đoán ra lựa chọn của ông khi các nhân viên của Thượng nghị sĩ bang Illinois tại Chicago nhắc nhiều tới tên Joseph Biden. Thượng nghị sĩ bang Delaware đang là một trong ba gương mặt ứng viên phó tổng thống được đặt cược nhiều nhất tại các website và sàn cá cược trên Internet.
Lựa chọn khôn ngoan Nhiều thành viên đảng Dân chủ cũng muốn Obama chọn Biden làm "phó" đơn giản bởi vì Thượng nghị sĩ 6 nhiệm kỳ của Delaware có thể bù đắp những điểm được coi là khiếm khuyết của người đang nuôi tham vọng trở thành tổng thống da màu đầu tiên của nước Mỹ. Biden được đánh giá là người hùng mạnh nhất trong những lĩnh vực mà Obama tỏ ra yếu kém nhất.
Cống hiến của Biden tại Thượng viện, sự tinh thông chính sách đối ngoại cũng như tôn giáo, nguồn gốc xuất thân từ tầng lớp trung lưu ngoại thành của ông sẽ lấp đầy những thiếu hụt trong hồ sơ tranh cử tổng thống của Obama.
Kinh nghiệm là tài sản lớn nhất của Biden. 36 năm hoạt động tại Thượng viện đã mang lại cho ông ghế chủ tịch của các uỷ ban Tư pháp và Đối ngoại thuộc cơ quan lập pháp này - những vị trí giúp ông xây dựng hình ảnh như một phát ngôn viên quen thuộc, đáng kính trọng của đảng Dân chủ về mọi thứ, từ các quyết định bổ nhiệm tại Toà án tối cao tới những vấn đề an ninh quốc gia phức tạp hơn trong và sau Chiến tranh Lạnh.
Obama mới tới làm việc ở Washington được 3 năm. Sự thiếu kinh nghiệm rõ ràng đã khiến ông thua kém đối thủ Cộng hoà John McCain tới 15 điểm trong các cuộc thăm dò dư luận về một số vấn đề chính sách đối ngoại. Nếu lựa chọn ứng viên phó tổng thống có thể dẹp bỏ quan ngại của cử tri đối với những vấn đề như vậy thì lý lịch của Biden chắc chắn sẽ giúp ích cho Obama.
Thượng nghị sĩ bang Illinois cũng cần sự hỗ trợ nhằm giành thêm sự ủng hộ của các nhóm cử tri trọng yếu như những tín đồ Công giáo, dân lao động và viên chức văn phòng. Trong khi đó, cũng như Ted Kennedy, Biden nằm trong số những người theo đạo Thiên Chúa nổi tiếng nhất và có thâm niên làm việc lâu nhất tại Thượng viện.

Joseph Biden từng đối đầu với Barack Obama (Ảnh: Reuters)
Mặc dù xuất thân từ tầng lớp trung lưu nhưng nền tảng gia đình người Mỹ gốc Ireland cộng với cách bỏ phiếu ôn hoà, ủng hộ các hiệp hội đã giúp ông "được lòng" các cử tri thuộc dân tộc thiểu số và tầng lớp lao động. Thượng nghị sĩ Delaware cũng có thể giúp giành thêm cơ số phiếu ở Pennsylvania vì từng sống ở bang láng giềng này cho tới năm 10 tuổi và có ông từng là nghị sĩ Pennsylvania.
Một thế mạnh khác cũng giúp Biden đánh bại Thống đốc bang Virginia Tim Kaine và Thượng nghị sĩ bang Indiana Evan Bayh để trở thành người liên danh tranh cử với Obama chính là tính cách của mình. Mặc dù Obama có sức lôi cuốn quần chúng nhưng trong các cuộc đối đầu chính trị căng thẳng ông lại tỏ ra dè dặt và thận trọng. Được đánh giá là sôi nổi, bản lĩnh và có tài ăn nói thuyết phục, Thượng nghị sĩ Biden có thể "tiếp lửa" cho ứng viên tổng thống Obama trong các cuộc quyết đấu sắp tới với tư cách là ứng viên phó tổng thống cho ông.
Nước cờ mạo hiểm Chọn Biden làm bạn đồng hành không chỉ mang lại những thuận lợi cho Obama mà còn khiến ứng viên tổng thống của đảng Dân chủ phải đương đầu với không ít thách thức. Tuổi tác cũng như quá trình phục vụ lâu dài của Biden trên đồi Capitol có thể là đe doạ tiềm tàng đối với khẩu hiệu tranh cử của Obama: mang tới những đổi mới cho Washington.
Việc Biden từng có nhiều việc làm hoặc lời nói hớ cũng cho thấy sự mạo hiểm khi liên danh tranh cử với ông. Thượng nghị sĩ bang Delaware đã bị buộc phải rời bỏ cuộc đua vào Nhà Trắng năm 1988 sau khi nhóm vận động của Michael Dukakis tiết lộ bằng chứng cho thấy ông đã "đạo văn" một bài phát biểu của lãnh đạo Công đảng Anh Neil Kinnock. Hành động này còn gây hiểu lầm về tầng lớp xuất thân của Biden.
Hồi tháng 6/2006, Biden cũng khiến những người Mỹ gốc Ấn cảm thấy bị xúc phạm khi tuyên bố có mối liên hệ chặt chẽ với họ nhờ một thực tế ở Delaware là "bạn không thể tới một cửa hàng 7-Eleven hoặc Dunkin’ Donuts trừ phi bạn có một chút giọng Ấn". 6 tháng sau đó, Thượng nghị sĩ Biden lại gặp "vạ miệng" khi có một bình luận "gây phản cảm" về sự chỉn chu của Obama.
Hơn thế nữa, không ít lần chính Biden đã đẩy bản thân ông vào vị trí đối địch với Obama. Biden từng ủng hộ một nghị quyết năm 2002 của quốc hội Mỹ, cho phép nước này có cớ tiến đánh Iraq - một nghị quyết mà Obama cực lực phản đối. Năm đó, Thượng nghị sĩ bang Delaware cho rằng nước Mỹ "không còn lựa chọn nào khác là loại bỏ" Saddam Hussein. Trong khi Obama coi nghị quyết là một sai lầm trầm trọng thì Biden xem nó như "quyết định chính sách đối ngoại quan trọng nhất đối với một thế hệ".
Ngay sau khi quyết định chọn người liên danh tranh cử của Thượng nghị sĩ bang Illinois được công bố hôm 23/8, nhóm chiến dịch của ứng viên tổng thống Cộng hoà John McCain đã không bỏ lỡ thời gian mà lập tức tung ra một quảng cáo nêu bật những lời tán tụng trước kia của Biden dành cho McCain cũng như các phát biểu công kích Obama của ông tại một buổi phỏng vấn với hãng thông tấn ABC News hồi năm ngoái.

Với vai trò liên danh tranh cử, liệu ông Biden có thể bù đắp những điểm yếu của ứng viên tổng thống Barack Obama? (Ảnh AP)
Ben Porritt, phát ngôn viên chiến dịch vận động của McCain, quả quyết: "Không người nào chỉ trích sự thiếu kinh nghiệm của Obama cay nghiệt hơn Joseph Biden. Thượng nghị sĩ Biden đã lên án sự hiểu biết chính sách đối ngoại nghèo nàn của Barack Obama cũng như dùng chính lời lẽ của mình để biện luận rằng người Mỹ sẽ nhanh chóng nhận ra Barack Obama chưa sẵn sàng để trở thành tổng thống".
Nhận định của Porritt hoàn toàn có cơ sở. Trong khi chuẩn bị tham gia cuộc đua giành chiếc vé tín nhiệm của đảng Dân chủ hồi năm ngoái, Biden đã nhiều lần công kích sự non kém kinh nghiệm của Obama. Ông từng cảnh báo: "Tôi cho rằng, nếu những người Dân chủ nghĩ chúng ta sẽ đề cử một ai đó có thể thắng mà không cần có khả năng đáng tin cậy về các vấn đề an ninh quốc gia và chính sách đối ngoại thì chúng ta đang gây ra một sai lầm vô cùng tai hại".
Cũng trong năm 2007, Thượng nghị sĩ bang Delaware đã nhận xét về người mà ông sẽ liên danh tranh cử trong tương lai như sau: "Tôi nghĩ ông ấy có thể sẵn sàng (cho vai trò đứng đầu Nhà Trắng) nhưng hiện tại, tôi không tin ông ấy đã sẵn sàng. Đảm trách cương vị tổng thống không phải là công việc vừa học vừa làm".
Khi Obama phát biểu rằng ông sẽ đưa quân tới Pakistan nếu có trong tay những bằng chứng tình báo cho thấy chính phủ quốc gia Nam Á không tự nguyện hành động chống phiến quân, Biden đã đưa ra bình luận trên đài phát thanh NPR rằng: "Ông ấy quả là có ý tưởng thiện chí, nhưng đó là một cách suy nghĩ ngây thơ về cách bạn sẽ thực hiện chính sách đối ngoại".
Tương lai khó đoán Việc Obama chọn Biden làm bạn đồng hành sẽ tiếp tục dấy lên những ý kiến trái chiều. Người ta sẽ chỉ biết rõ tính hiệu quả của quyết định này cho đến khi cuộc tổng tuyển cử diễn ra vào tháng 11 tới.
Trong khi đó, cựu đệ nhất phu nhân Hillary Clinton, đối thủ cũ và cũng từng được xếp vào danh sách các ứng viên "phó" cho Obama, đánh giá Biden là "một công chức tận tâm, một lãnh đạo đầy kinh nghiệm và tài giỏi phi thường". Lãnh đạo phe đa số tại Thượng viện, Harry Reid, nhận định tấm vé liên danh tranh cử Obama - Biden sẽ mang tới cho nước Mỹ sự đổi thay mà họ đang cần.
Tại Thượng viện, một số đồng nghiệp của ông Biden thuộc đảng Cộng hoà cũng lên tiếng ca ngợi quan chức thuộc đảng Dân chủ này. Thượng nghị sĩ Cộng hoà đến từ bang Nebraska, Chuck Hagel, xem Biden là "cộng sự thích hợp đối với Barack Obama", còn quyết định liên danh tranh cử là "tin tốt lành đối với Obama và nước Mỹ".
Vài nét về Joseph Biden
- Sinh ngày 20/11/1942 tại Scranton, bang Pennsylvania.
- Cùng gia đình chuyển tới sống ở New Castle, bang Delaware năm 10 tuổi.
- Giành được một ghế trong Thượng viện lần đầu tiên vào năm 1972 khi mới 30 tuổi và trở thành thượng nghị sĩ trẻ thứ 5 trong lịch sử nước Mỹ.
- Một tháng sau khi trở thành Thượng nghị sĩ Delaware năm 1972, vợ đầu và con gái thiệt mạng trong một tai nạn xe hơi. Hai con trai bị thương nặng.
- Cưới người vợ hiện tại, Jill Tracy Jacobs, năm 1977 và sinh thêm một cô con gái.
- Suýt chết và từng phải nghỉ việc ở Thượng viện 7 tháng vì căn bệnh phình mạch não quái ác năm 1988.
- Từng giữ chức Chủ tịch Uỷ ban Tư pháp Thượng viện và hiện là Chủ tịch Uỷ ban đối ngoại Thượng viện.
- Hai lần ra tranh cử tổng thống vào năm 1987 và 2008.
- Được ứng viên tổng thống của đảng Dân chủ Barack Obama chọn làm bạn đồng hành trong cuộc tổng tuyển cử năm 2008 hôm 23/8.
Thanh Bình (Tổng hợp)
24/08/2008 [/B]
Việc ứng viên tổng thống của đảng Dân chủ Mỹ, Barack Obama, chọn Thượng nghị sĩ bang Delaware Joseph Biden làm người liên danh tranh cử đã được xác thực trên website chiến dịch của ông cũng như chính thức thông báo tới những người ủng hộ qua tin nhắn vào sáng sớm ngày 23/8. Quyết định này đã nhận được rất nhiều lời khen ngợi, nhưng cũng có không ít người coi đây là một sự đặt cược đầy mạo hiểm của Obama.
Tiến trình bầu cử Tổng thống Mỹ

Thượng nghị sĩ bang Delaware Joseph Biden nổi tiếng là một chuyên gia đối ngoại bản lĩnh và có tài thuyết phục (Ảnh USA Today)
Ngay trước khi Obama công bố tên bạn đồng hành tranh cử, dư luận đã lờ mờ đoán ra lựa chọn của ông khi các nhân viên của Thượng nghị sĩ bang Illinois tại Chicago nhắc nhiều tới tên Joseph Biden. Thượng nghị sĩ bang Delaware đang là một trong ba gương mặt ứng viên phó tổng thống được đặt cược nhiều nhất tại các website và sàn cá cược trên Internet.
Lựa chọn khôn ngoan Nhiều thành viên đảng Dân chủ cũng muốn Obama chọn Biden làm "phó" đơn giản bởi vì Thượng nghị sĩ 6 nhiệm kỳ của Delaware có thể bù đắp những điểm được coi là khiếm khuyết của người đang nuôi tham vọng trở thành tổng thống da màu đầu tiên của nước Mỹ. Biden được đánh giá là người hùng mạnh nhất trong những lĩnh vực mà Obama tỏ ra yếu kém nhất.
Cống hiến của Biden tại Thượng viện, sự tinh thông chính sách đối ngoại cũng như tôn giáo, nguồn gốc xuất thân từ tầng lớp trung lưu ngoại thành của ông sẽ lấp đầy những thiếu hụt trong hồ sơ tranh cử tổng thống của Obama.
Kinh nghiệm là tài sản lớn nhất của Biden. 36 năm hoạt động tại Thượng viện đã mang lại cho ông ghế chủ tịch của các uỷ ban Tư pháp và Đối ngoại thuộc cơ quan lập pháp này - những vị trí giúp ông xây dựng hình ảnh như một phát ngôn viên quen thuộc, đáng kính trọng của đảng Dân chủ về mọi thứ, từ các quyết định bổ nhiệm tại Toà án tối cao tới những vấn đề an ninh quốc gia phức tạp hơn trong và sau Chiến tranh Lạnh.
Obama mới tới làm việc ở Washington được 3 năm. Sự thiếu kinh nghiệm rõ ràng đã khiến ông thua kém đối thủ Cộng hoà John McCain tới 15 điểm trong các cuộc thăm dò dư luận về một số vấn đề chính sách đối ngoại. Nếu lựa chọn ứng viên phó tổng thống có thể dẹp bỏ quan ngại của cử tri đối với những vấn đề như vậy thì lý lịch của Biden chắc chắn sẽ giúp ích cho Obama.
Thượng nghị sĩ bang Illinois cũng cần sự hỗ trợ nhằm giành thêm sự ủng hộ của các nhóm cử tri trọng yếu như những tín đồ Công giáo, dân lao động và viên chức văn phòng. Trong khi đó, cũng như Ted Kennedy, Biden nằm trong số những người theo đạo Thiên Chúa nổi tiếng nhất và có thâm niên làm việc lâu nhất tại Thượng viện.

Joseph Biden từng đối đầu với Barack Obama (Ảnh: Reuters)
Mặc dù xuất thân từ tầng lớp trung lưu nhưng nền tảng gia đình người Mỹ gốc Ireland cộng với cách bỏ phiếu ôn hoà, ủng hộ các hiệp hội đã giúp ông "được lòng" các cử tri thuộc dân tộc thiểu số và tầng lớp lao động. Thượng nghị sĩ Delaware cũng có thể giúp giành thêm cơ số phiếu ở Pennsylvania vì từng sống ở bang láng giềng này cho tới năm 10 tuổi và có ông từng là nghị sĩ Pennsylvania.
Một thế mạnh khác cũng giúp Biden đánh bại Thống đốc bang Virginia Tim Kaine và Thượng nghị sĩ bang Indiana Evan Bayh để trở thành người liên danh tranh cử với Obama chính là tính cách của mình. Mặc dù Obama có sức lôi cuốn quần chúng nhưng trong các cuộc đối đầu chính trị căng thẳng ông lại tỏ ra dè dặt và thận trọng. Được đánh giá là sôi nổi, bản lĩnh và có tài ăn nói thuyết phục, Thượng nghị sĩ Biden có thể "tiếp lửa" cho ứng viên tổng thống Obama trong các cuộc quyết đấu sắp tới với tư cách là ứng viên phó tổng thống cho ông.
Nước cờ mạo hiểm Chọn Biden làm bạn đồng hành không chỉ mang lại những thuận lợi cho Obama mà còn khiến ứng viên tổng thống của đảng Dân chủ phải đương đầu với không ít thách thức. Tuổi tác cũng như quá trình phục vụ lâu dài của Biden trên đồi Capitol có thể là đe doạ tiềm tàng đối với khẩu hiệu tranh cử của Obama: mang tới những đổi mới cho Washington.
Việc Biden từng có nhiều việc làm hoặc lời nói hớ cũng cho thấy sự mạo hiểm khi liên danh tranh cử với ông. Thượng nghị sĩ bang Delaware đã bị buộc phải rời bỏ cuộc đua vào Nhà Trắng năm 1988 sau khi nhóm vận động của Michael Dukakis tiết lộ bằng chứng cho thấy ông đã "đạo văn" một bài phát biểu của lãnh đạo Công đảng Anh Neil Kinnock. Hành động này còn gây hiểu lầm về tầng lớp xuất thân của Biden.
Hồi tháng 6/2006, Biden cũng khiến những người Mỹ gốc Ấn cảm thấy bị xúc phạm khi tuyên bố có mối liên hệ chặt chẽ với họ nhờ một thực tế ở Delaware là "bạn không thể tới một cửa hàng 7-Eleven hoặc Dunkin’ Donuts trừ phi bạn có một chút giọng Ấn". 6 tháng sau đó, Thượng nghị sĩ Biden lại gặp "vạ miệng" khi có một bình luận "gây phản cảm" về sự chỉn chu của Obama.
Hơn thế nữa, không ít lần chính Biden đã đẩy bản thân ông vào vị trí đối địch với Obama. Biden từng ủng hộ một nghị quyết năm 2002 của quốc hội Mỹ, cho phép nước này có cớ tiến đánh Iraq - một nghị quyết mà Obama cực lực phản đối. Năm đó, Thượng nghị sĩ bang Delaware cho rằng nước Mỹ "không còn lựa chọn nào khác là loại bỏ" Saddam Hussein. Trong khi Obama coi nghị quyết là một sai lầm trầm trọng thì Biden xem nó như "quyết định chính sách đối ngoại quan trọng nhất đối với một thế hệ".
Ngay sau khi quyết định chọn người liên danh tranh cử của Thượng nghị sĩ bang Illinois được công bố hôm 23/8, nhóm chiến dịch của ứng viên tổng thống Cộng hoà John McCain đã không bỏ lỡ thời gian mà lập tức tung ra một quảng cáo nêu bật những lời tán tụng trước kia của Biden dành cho McCain cũng như các phát biểu công kích Obama của ông tại một buổi phỏng vấn với hãng thông tấn ABC News hồi năm ngoái.

Với vai trò liên danh tranh cử, liệu ông Biden có thể bù đắp những điểm yếu của ứng viên tổng thống Barack Obama? (Ảnh AP)
Ben Porritt, phát ngôn viên chiến dịch vận động của McCain, quả quyết: "Không người nào chỉ trích sự thiếu kinh nghiệm của Obama cay nghiệt hơn Joseph Biden. Thượng nghị sĩ Biden đã lên án sự hiểu biết chính sách đối ngoại nghèo nàn của Barack Obama cũng như dùng chính lời lẽ của mình để biện luận rằng người Mỹ sẽ nhanh chóng nhận ra Barack Obama chưa sẵn sàng để trở thành tổng thống".
Nhận định của Porritt hoàn toàn có cơ sở. Trong khi chuẩn bị tham gia cuộc đua giành chiếc vé tín nhiệm của đảng Dân chủ hồi năm ngoái, Biden đã nhiều lần công kích sự non kém kinh nghiệm của Obama. Ông từng cảnh báo: "Tôi cho rằng, nếu những người Dân chủ nghĩ chúng ta sẽ đề cử một ai đó có thể thắng mà không cần có khả năng đáng tin cậy về các vấn đề an ninh quốc gia và chính sách đối ngoại thì chúng ta đang gây ra một sai lầm vô cùng tai hại".
Cũng trong năm 2007, Thượng nghị sĩ bang Delaware đã nhận xét về người mà ông sẽ liên danh tranh cử trong tương lai như sau: "Tôi nghĩ ông ấy có thể sẵn sàng (cho vai trò đứng đầu Nhà Trắng) nhưng hiện tại, tôi không tin ông ấy đã sẵn sàng. Đảm trách cương vị tổng thống không phải là công việc vừa học vừa làm".
Khi Obama phát biểu rằng ông sẽ đưa quân tới Pakistan nếu có trong tay những bằng chứng tình báo cho thấy chính phủ quốc gia Nam Á không tự nguyện hành động chống phiến quân, Biden đã đưa ra bình luận trên đài phát thanh NPR rằng: "Ông ấy quả là có ý tưởng thiện chí, nhưng đó là một cách suy nghĩ ngây thơ về cách bạn sẽ thực hiện chính sách đối ngoại".
Tương lai khó đoán Việc Obama chọn Biden làm bạn đồng hành sẽ tiếp tục dấy lên những ý kiến trái chiều. Người ta sẽ chỉ biết rõ tính hiệu quả của quyết định này cho đến khi cuộc tổng tuyển cử diễn ra vào tháng 11 tới.
Trong khi đó, cựu đệ nhất phu nhân Hillary Clinton, đối thủ cũ và cũng từng được xếp vào danh sách các ứng viên "phó" cho Obama, đánh giá Biden là "một công chức tận tâm, một lãnh đạo đầy kinh nghiệm và tài giỏi phi thường". Lãnh đạo phe đa số tại Thượng viện, Harry Reid, nhận định tấm vé liên danh tranh cử Obama - Biden sẽ mang tới cho nước Mỹ sự đổi thay mà họ đang cần.
Tại Thượng viện, một số đồng nghiệp của ông Biden thuộc đảng Cộng hoà cũng lên tiếng ca ngợi quan chức thuộc đảng Dân chủ này. Thượng nghị sĩ Cộng hoà đến từ bang Nebraska, Chuck Hagel, xem Biden là "cộng sự thích hợp đối với Barack Obama", còn quyết định liên danh tranh cử là "tin tốt lành đối với Obama và nước Mỹ".
Vài nét về Joseph Biden
- Sinh ngày 20/11/1942 tại Scranton, bang Pennsylvania.
- Cùng gia đình chuyển tới sống ở New Castle, bang Delaware năm 10 tuổi.
- Giành được một ghế trong Thượng viện lần đầu tiên vào năm 1972 khi mới 30 tuổi và trở thành thượng nghị sĩ trẻ thứ 5 trong lịch sử nước Mỹ.
- Một tháng sau khi trở thành Thượng nghị sĩ Delaware năm 1972, vợ đầu và con gái thiệt mạng trong một tai nạn xe hơi. Hai con trai bị thương nặng.
- Cưới người vợ hiện tại, Jill Tracy Jacobs, năm 1977 và sinh thêm một cô con gái.
- Suýt chết và từng phải nghỉ việc ở Thượng viện 7 tháng vì căn bệnh phình mạch não quái ác năm 1988.
- Từng giữ chức Chủ tịch Uỷ ban Tư pháp Thượng viện và hiện là Chủ tịch Uỷ ban đối ngoại Thượng viện.
- Hai lần ra tranh cử tổng thống vào năm 1987 và 2008.
- Được ứng viên tổng thống của đảng Dân chủ Barack Obama chọn làm bạn đồng hành trong cuộc tổng tuyển cử năm 2008 hôm 23/8.
Thanh Bình (Tổng hợp)

