Tác động của dư luận khiến công tố đề nghị hình phạt rất nhẹ
Tuesday, October 14, 2008
Nguyễn Văn Hải - phóng viên báo Tuổi Trẻ, Nguyễn Việt Chiến - phóng viên báo Thanh Niên,
Ðinh Văn Huynh - thượng tá cảnh sát và Phạm Xuân Quắc - thiếu tướng Công an CSVN. Hà Nội, (NV) - Tại phiên xử hai nhà báo và hai sĩ quan cảnh sát của công an CSVN diễn ra hôm qua ở Hà Nội, đại diện Viện Kiểm Sát Hà Nội đã đề nghị tòa án phạt nhà báo Nguyễn Văn Hải - phóng viên báo Tuổi Trẻ - mức hình phạt từ 18 đến 24 tháng cải tạo không giam giữ và phạt nhà báo Nguyễn Việt Chiến - phóng viên báo Thanh Niên - mức hình phạt từ 24 đến 30 tháng tù.
Ðại diện Viện Kiểm Sát Hà Nội cũng đã đề nghị tòa án phạt Phạm Xuân Quắc - thiếu tướng, cựu cục trưởng Cục Cảnh Sát Ðiều Tra Tội Phạm Về Trật Tự Xã Hội của Bộ Công An CSVN, hình phạt cảnh cáo hoặc cải tạo không giam giữ từ 12 tháng đến 24 tháng và phạt Ðinh Văn Huynh - một thượng tá công an CSVN từ 24 đến 30 tháng tù.
Hai nhà báo trong vụ án này bị truy tố về tội “lợi dụng các quyền tự do dân chủ xâm phạm lợi ích nhà nước, quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, công dân” còn hai sĩ quan cảnh sát, công an CSVN thì bị truy tố về tội “cố ý làm lộ bí mật công tác”.
Mức hình phạt mà đại diện Viện Kiểm sát đề nghị được nhận định là rất nhẹ. Luật hình sự của Việt Nam hiện có 7 loại hình phạt chính: cảnh cáo, phạt tiền, cải tạo không giam giữ, trục xuất, tù có thời hạn, tù chung thân hoặc tử hình. Trong đó, dù “cải tạo không giam giữ” là một loại hình phạt nhưng nếu chỉ bị phạt hình phạt “cải tạo không giam giữ”, bị cáo sẽ được giao cho gia đình, nơi họ đang làm việc hoặc học hành hay địa phương nơi cư trú giám sát, giáo dục.
Dựa theo mức hình phạt mà Viện Kiểm Sát Hà Nội đã đề nghị đối với viên tướng Phạm Xuân Quắc và nhà báo Nguyễn Văn Hải - phóng viên báo Tuổi Trẻ (chỉ từ cảnh cáo đến cải tạo không giam giữ), người ta phán đoán, khi tuyên án, có thể tòa án CSVN sẽ cho viên thượng tá tên Ðinh Văn Huynh và nhà báo Nguyễn Việt Chiến - phóng viên báo Thanh Niên cùng được hưởng án treo (theo luật Hình sự của Việt Nam, nếu tuyên phạt án tù có thời hạn trong khoảng từ 36 tháng tù trở xuống, tòa án có thể cho bị cáo hưởng án treo).
Cả bốn bị cáo trong vụ án vừa được đưa ra xét xử đều liên quan đến việc điều tra và thông tin về vụ tham nhũng xảy ra tại PMU18 - một cơ quan quản lý các dự án giao thông được thực hiện bằng tiền viện trợ của nước ngoài.
Ông Phạm Xuân Quắc, thiếu tướng công an từng là trưởng ban chuyên án, ông Ðinh Văn Huynh từng là trưởng nhóm chuyên viên điều tra, hai nhà báo Nguyễn Văn Hải và Nguyễn Viết Chiến, mỗi người đã viết khoảng 50 tin, bài về vụ tham nhũng đã xảy ra tại PMU18.
Hồi giữa tháng 5, việc khởi tố bốn nhân vật nêu trên đã tạo ra sự phẫn nộ trong cả công chúng lẫn cán bộ, đảng viên CSVN. Ngay cả hệ thống truyền thông của CSVN cũng phản kháng, kết quả của sự phản kháng này dẫn tới việc một số lãnh đạo của hai tờ Tuổi Trẻ, Thanh Niên bị cách chức, cấm làm báo. Nhiều tổ chức bảo vệ nhân quyền, bảo vệ ký giả cũng như chính phủ nhiều quốc gia trên thế giới cũng đã chỉ trích kịch liệt tất cả những việc làm này và chúng khiến đảng cũng như chính quyền CSVN lúng túng.
Hôm qua, khá nhiều cơ quan truyền thông nước ngoài tiếp tục đưa tin và bình luận về phiên xử kể trên. Trong đó, The Guardian một tờ báo ở Anh kể về việc chính quyền CSVN đã trấn áp sự phản kháng của báo giới Việt Nam sau khi hai đồng nghiệp bị bắt như thế nào. Ðài truyền hình CNN thì nhận định phiên tòa này khiến người ta nản lòng trong việc chống tham nhũng. Hãng thông tấn AP thì bày tỏ sự bất bình khi các nhà báo có thể bị phạt tù tới 7 năm chỉ vì đưa tin, viết bài về tham nhũng.
BBC cho biết đại diện một số cơ quan truyền thông nước ngoài và một số đại sứ quán nước ngoài tại Việt Nam đã được phép quan sát phiên xử qua TV đặt bên ngoài phòng xử.
Chỉ 26 cơ quan truyền thông của Việt Nam được cấp thẻ ra vào tham dự phiên xử. Ðáng lưu ý là tất cả các cơ quan truyền thông của Việt Nam chỉ lược thuật thông tin chứ không tường thuật về diễn biến và không bình luận. Ðiều này trùng khớp với nhiều thông tin đã được tiết lộ trước đó.
Hôm 6 tháng 10, Ban Bí Thư Trung Ương Ðảng CSVN đã từng tổ chức một cuộc họp về vụ án này với các ngành có liên quan, do Tô Huy Rứa, trưởng Ban Tuyên Giáo Trung Ương Ðảng chủ trì và ngày 7 tháng 10, nội dung cuộc họp kể trên đã được Bộ Thông Tin-Truyền Thông CSVN “truyền đạt” lại cho các cơ quan truyền thông trong nước, theo đó: Khi tường thuật về phiên xử sắp tới, các cơ quan truyền thông trong nước phải nhấn mạnh cả bốn bị cáo “nguyên” là sĩ quan công an và “nguyên” là nhà báo. Không được gọi những bị cáo này một cách chung chung là sĩ quan công an và nhà báo! Trong tuyên truyền, phải chú trọng giải thích, việc thay đổi tội danh của bốn bị cáo, (từ “lợi dụng quyền hạn và chức vụ khi thi hành công vụ” đối với hai sĩ quan cảnh sát thành “cố ý làm lộ bí mật công tác” và từ “lợi dụng quyền hạn và chức vụ khi thi hành công vụ” đối với hai nhà báo thành “lợi dụng các quyền tự do, dân chủ xâm phạm lợi ích của nhà nước, quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, công dân”) không phải là “đặc quyền, đặc lợi” mà vì đã... xem xét những cống hiến của cả bốn. Hệ thống truyền thông của chính quyền CSVN còn được yêu cầu phải: “tuyên truyền dân chủ, công khai, công bằng, khách quan, đúng người, đúng việc” nhưng “không được bình luận”. Lãnh đạo các cơ quan truyền thông còn được nhắc nhở phải “đề phòng những vấn đề phức tạp có thể diễn ra quanh phiên tòa và phải coi đây như một phiên tòa bình thường”.
Sau khi những chỉ đạo này bị “lộ” ra ngoài và bị phê phán là phi pháp bởi việc xác định tội danh phải căn cứ vào hành vi phạm tội, luật pháp không cho phép dựa vào “cống hiến” để xác định tội danh. Hoặc yêu cầu “tuyên truyền dân chủ, công khai, công bằng, khách quan, đúng người, đúng việc” mâu thuẫn với yêu cầu “không được bình luận”... một số nguồn thạo tin tiếp tục kể rằng, tổng biên tập các cơ quan truyền thông tiếp tục được lệnh họp vào ngày 13 tháng 10 (một ngày trước khi diễn ra phiên xử kể trên) để được... chỉ đạo tiếp.
Hôm nay, tòa án Hà Nội sẽ tuyên án. (G.Ð)










