Tin Trong Nước

[Nguyễn_Sydney]

Câu hỏi của một 8x “trẻ trung, năng động, sáng tạo”


h

Kính gửi các bác Ban Biên tập Bauxite Việt Nam,
Trong bài viết của mình cháu sẽ viết về sự thay đổi trong cảm nhận của cháu về thời cuộc, sau một số sự kiện gần đây, nhất là việc nhà nước cho phép dự án bauxite Tây Nguyên, từ góc nhìn một thanh niên thuộc thế hệ 8x, cái “thế hệ vàng”, cái thế hệ “trẻ trung, nhiệt huyết, năng động, sáng tạo, đột phá, mạo hiểm, dám nghĩ dám làm”, vân vân và vân vân.
Cháu biết đây là những từ sáo rỗng (cliché) và quá nhàm (nhất là cái từ 8x). Nhưng cũng giống như nàng Anna Karenina chính vì căm ghét giả dối nhưng bất lực với nó, mà tìm thấy sự vui thích trong việc giả dối lại với xã hội quý tộc đạo đức giả, các bác cho phép cháu mở đầu bài viết bằng những từ như vậy, âu cũng là một cách đùa bỡn lại cái xã hội giả dối chẳng kém gì cái xã hội của Anna Karenina, mà có khi còn hơn thế nữa.
Giả dối từ đối ngoại với việc phổ biến cho dân 16 chữ vàng… mã “Láng giềng hữu nghị, hợp tác toàn diện, ổn định lâu dài, hướng tới tương lai” và bốn tốt… nước sơn (gần đây nghe nói lại thêm hạt xoàn gì đó, nhưng chắc chỉ là nhựa thôi, vì Trung Quốc làm hàng giả có tiếng mà) trong khi quân thù nó đang lăm le xâm chiếm mình; đến đối nội, nào đầy tớ của dân, nào dân chủ, nào tự do ngôn luận, nào sống và làm việc theo pháp luật. Cháu không cần phải nhắc lại nữa, những vụ việc gần đây đã đủ để nói lên chúng ta đang sống trong những giờ phút lịch sử chói lọi như thế nào, như việc ông Huỳnh Ngọc Sĩ chỉ bị xử ba năm tù vì… nhân thân tốt, mà nhiều người cho là quốc nhục; việc ông Đào Duy Quát chỉ bị phạt 30 triệu đồng dù đưa tin thất thiệt cho Việt Nam ngay trên trang web của Đảng Cộng Sản – mà nhiều người tự hỏi không biết vô tình hay cố ý, việc Tòa án nhân dân Tối cao đề nghị Tiến sĩ Luật Cù Huy Hà Vũ nhận lại Đơn khởi kiện Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng, khiến nhiều người đặt câu hỏi phải chăng thủ tướng thì đứng trên pháp luật; trong khi các bloggers như chị Đoan Trang, anh Người Buôn Gió, chị Mẹ Nấm bị bắt, phóng viên Huy Đức bị mất việc vì bài Bức tường Berlin trên blog của ông, và kinh khủng nhất, theo cháu, là báo Du Lịch bị tạm thời đình bản vì đăng bài “nhạy cảm” mà nghe nói là chỉ vì khẳng định chủ quyền Hoàng Sa, Trường Sa của Việt Nam, kéo theo 50 con người không lương ăn đến nay đã 5 tháng. Họ và gia đình họ đang sống chết ra sao?
Sao mà GIẢ DỐI thế? Sao mà KHỐN NẠN thế? Sao mà VÔ NHÂN TÍNH thế? Sao mà NHỤC NHÃ thế?
Đến nỗi Asia Sentinel, một tờ báo nước ngoài, đã viết: “Đối với những người lên tiếng chỉ trích chính quyền Trung Quốc thì chỉ có một nơi nói ra lại nguy hiểm hơn so với tại Trung Quốc nước mẹ, đó là Việt Nam.” Thế giới họ nói mình thế, còn gì là quốc thể nữa? Thế có khác gì nói Việt Nam là một dạng thuộc địa của Trung Quốc? Nhất là họ lại dùng từ ngữ “mother China”. Mà họ nói đúng hay là “đưa tin thất thiệt”? Làm người Việt mà không nhục khi đọc những từ ấy thì đừng làm người nữa.
Nhớ lại hồi xưa trong kháng chiến chống Mỹ người ta tha hồ hát “Hướng về Nam! Ai từng vô Sông Hương, từng nương Thiên Mụ, từng ngụ Đập Đá, Văn Xá, Truồi Nong“, hay “Nhìn phương Nam con nước vơi đầy thương nhớ, nhớ thương anh ơi!” hay “Chào em em gái tiền phương ơi em gái tiền phương. Hẹn gặp nhé giữa Sài Gòn.” hay “Cả miền Nam đang gọi chúng ta đi. [...] Đi ta đi tung cánh đại bàng, hát khúc nhạc hùng giải phóng miền Nam, giải phóng Miền Nam.” Hồi ấy chả ai cho là “nhạy cảm” cả. Ai có sức hát tha hồ hát. Ai có sức chửi cứ việc chửi: “Ngu nhất trên đời/Là tổng thống Mỹ” (thơ Trần Đăng Khoa).
Bây giờ thì khác. Hoàng Sa, Trường Sa bị cho là “nhạy cảm” khiến một số blogger bị bắt. Cuộc chiến 1979 cũng bị cho là “nhạy cảm”, trong khi một tác phẩm cũng đề tài đó đường đường xuất bản nhưng là do phía… bên kia viết, với mấy chữ PR ngoài bìa ca ngợi bên địch rõ ràng.
Cái thời đại này là cái thời đại gì? Thế hệ trẻ sẽ phải sống như thế này hay sao? Đây là cái gia tài mà thế thệ trẻ “trẻ trung năng động sáng tạo” sẽ được thừa hưởng?
Triết gia Bertrand Russell đã viết trong History of Western Philosophy: “Mối quan hệ giữa những người có trí tuệ xuất chúng với thời cuộc, trong những thời đại khác nhau thì rất khác nhau. Có những thời hạnh phúc mà họ nhìn chung là hài hòa với bên ngoài [...] Có những thời mà họ nổi loạn, cho rằng cần phải có những thay đổi triệt để, nhưng tin tưởng rằng nhờ có đấu tranh của họ mà những thay đổi sẽ được thực hiện trong tương lai gần. Nhưng có những thời mà họ đau đớn vì thế giới, và cảm thấy rằng, dù chính họ biết những gì là cần thiết, không có hy vọng gì là những thứ ấy sẽ được đem tới“. Cháu chỉ là một người bình thường, chứ không phải là một người xuất chúng gì cả, nhưng ít nhất cháu cũng có cảm nhận của riêng cháu. Và dù cháu luôn cố tin rằng thời đại mình đang sống thuộc loại thứ hai, đôi khi cháu tự hỏi mình có quá lạc quan không và phải chăng nó thuộc loại thứ ba? Phải chăng cha ông chúng cháu hy sinh xương máu để cháu sống như vậy?
Cha ông chúng cháu với bầu máu nóng, trong thời tuổi trẻ của họ, đã từng rưng rưng đọc “Từ ấy trong tôi bừng nắng hạ/ Mặt trời chân lý chói qua tim” của Tố Hữu, người mà nếu không có công nghệ thông tin thì cháu sẽ không bao giờ được biết ông đã là một nhân vật đắc lực trong vụ đàn áp Nhân Văn Giai Phẩm, một tai họa cho biết bao nhiêu văn nghệ sỹ cấp tiến, kết quả là người thì tù tội, người thì bị tước quyền sáng tác. Cha ông chúng cháu cũng đã từng thả hồn hát “Đảng đã cho ta một mùa xuân đầy ước vọng“. Nhưng cháu cho rằng, trong cuộc Cách mạng tháng Tám và hai cuộc kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ, họ từ bỏ người thân, nhà cửa, ruộng vườn, nhà máy, giảng đường, cầm súng lên đường chiến đấu, thực ra là vì độc lập tự do, vì chủ quyền đất nước, vì toàn vẹn lãnh thổ, vì truyền thống đấu tranh của người Việt Nam suốt mấy nghìn năm qua, những điều mà giờ đây đang thôi thúc chị Đoan Trang, chị Mẹ Nấm, anh Người Buôn Gió, chú Huy Đức, chứ không phải vì một chủ nghĩa nào, một mô hình kinh tế nào, một trường phái triết học nào. Có ai đi tranh đấu cho một cái gì mà mình chưa hiểu thấu đáo? Có ai xả thân cho một trường phái triết học, một mô hình kinh tế trong khi chưa nắm rõ lịch sử triết học hay môn kinh tế học? Có chăng, thì là mình bị lừa.
Bản thân cháu, hồi bé cháu vẫn hát “Sướng vui có Đảng tiền phong. Có Đảng là ánh thái dương sống yên vui trong tình yêu thương. Cuộc đời ngàn năm bừng sáng [...] Có sách mới áo hoa đây là nhờ ơn Đảng ta/Vui tung tăng em ca hát mừng cuộc đời nở hoa“. Cháu từng tin rằng mình may mắn hơn các bạn cùng tuổi bên Anh, bên Pháp vì họ sống ở một chế độ mà theo người lớn nói là không tiên tiến bằng bên ta. Cháu từng đọc Thép đã tôi thế đấy.
Nhưng rồi khi cháu lớn lên thì cháu dần thất vọng vì cuộc sống. Ở đại học người ta nhồi nhét vào đầu cháu “Xét lại chủ nghĩa xã hội là đi ngược lại quyền lợi của giai cấp lao động và quyền lợi dân tộc”. Chủ nghĩa xã hội là gì mà xét lại thì trái đạo đức thế? Chẳng phải Descartes nói rằng con người ta có quyền nghi ngờ mọi thứ hay sao? Chằng phải Jostein Gaarder cho rằng triết học bắt đầu khi con người nghi ngờ về các giá trị được xem là nghiễm nhiên? Họ còn nói “Bác Hồ đã đi qua biết bao nhiêu nước, tiếp xúc với rất nhiều trường phái triết học, nhưng Bác cho rằng chủ nghĩa Mác-Lê là tiên tiến nhất. Chủ nghĩa Marx là đỉnh cao triết học” vân vân và vân vân. Thế hóa ra dân Tây Âu và Mỹ dại thế. Họ có những trường đại học hàng đầu thế giới (mà Việt Nam đang vay 400 triệu đôla Mỹ từ Ngân hàng Thế giới và Ngân hàng Phát triển Á châu để sao chép), có những bộ óc đoạt giải Nobel mà sao lại không đấu tranh cho một cơ hội sống tốt đẹp hơn? Họ không ganh tị với dân Việt Nam và Bắc Triều Tiên sao? Sao dân Đông Đức dại thế, tội tình gì mà trèo qua bức tường Berlin cho khổ ra? Sao dân Hungary vô ơn thế, chủ nghĩa xã hội sụp đổ thì quay ra mở Memento Park trưng bày những chứng tích để bôi xấu một thời đại huy hoàng? Ở trường đại học họ còn dạy cháu thế này nữa: Chủ nghĩa tư bản đang giãy chết, xã hội tư bản suy đồi, giới trẻ tư bản ăn chơi trụy lạc.
Cháu thu mình lại và chính môi trường “cộng sản” đã biến cháu thành một anh rất “tiểu tư sản” (nói theo ngôn ngữ của những người cộng sản) tức là việc mình mình làm, cuối tháng lĩnh lương, giải trí thì đã có tiểu thuyết, âm nhạc; không quan tâm đến chính trị, thời sự, có trên lo cả, việc gì phải tính. Cháu rất kỵ những từ như “dân chủ”, “tự do ngôn luận”. Không phải bởi cháu không ý thức được về những quyền đó, mà là cháu rất sợ bị quy kết là “phản động”. Đấy là việc của những ông nhà văn, nghệ sỹ, mà biết đâu lại còn là phản động thật đội lốt; mình là nhân viên quèn chỉ cần đủ ăn là may.
Nhưng từ khi cháu được biết về dự án bauxite ở Tây Nguyên, cháu mới hiểu quyền con người được công khai phản biện, được biểu tình quan trọng thế nào, và cháu cũng thấy được Đảng CSVN và nhà nước xem sinh mạng của cháu ra sao; và lòng tin của cháu vào Đảng CSVN và nhà nước, vốn đã chẳng vững vàng từ trước, hoàn toàn bị sụp đổ. Đó là một sự thật mà, nếu được phép nói trung thực, cháu không thể nói khác. Cháu không tham gia đảng phái nào và hoàn toàn không nhận viện trợ của hải ngoại. Người ta tin mình hay không là trước hết ở tại mình, đừng đổ tại ai. Cháu chỉ là một người dân thường, bằng xương bằng thịt. Chính vì cháu là con người chứ không phải robot nên niềm tin của cháu là có điều kiện.
Và những sự kiện theo sau như vụ báo điện tử của Đảng Cộng Sản đưa tin thất thiệt chỉ xóa tan những gì còn sót lại của cái niềm tin đổ vỡ ấy.
Cháu không còn cảm thấy mình được Đảng CSVN và nhà nước bảo vệ nữa. Cháu cảm thấy bất an và lo lắng cho bản thân, gia đình, cũng như nỗi sợ phải sống trong cảnh nô lệ luôn ám ảnh cháu. Hình ảnh người dân Tây Tạng và Tân Cương nổi loạn khiến cháu tự hỏi: Tương lai của mình đây sao? Làm sao cháu ngủ ngon được khi hàng trăm “lao động phổ thông” (tạm gọi họ là thế, dù không rõ họ có phải lao động phổ thông hay không, vì nguồn lực này Việt Nam không thiếu và cũng không cho phép nhập khẩu) từ Trung Quốc, nước luôn lăm le xâm chiếm Việt Nam, đang khai thác bauxite trên Tây Nguyên? Chẳng phải thực dân Pháp đã rất coi trọng tính chiến lược của miền đất này hay sao? Chẳng phải quân ta khi đánh Mỹ đã đánh từ Tây Nguyên xuống? Trong khi ấy, bên kia biên giới Trung Quốc đã thuê đất Campuchia trong 99 năm với một diện tích gấp 20 lần luật pháp Campuchia cho phép, một sự vi hiến của thủ tướng Campuchia. Sao lại tình cờ thế nhỉ?
Cháu không còn cảm thấy mình được Đảng CSVN và nhà nước tôn trọng nữa. Cháu thật ra chỉ là con tốt đen sẽ bị hy sinh mà thôi khi dự án bauxite hóa ra là con ngựa thành Troy. Xét cho cùng, sinh mạng cháu là cái đinh gì? Bố mẹ cháu mang nặng đẻ đau chăm cháu từng ngày, biết bao công lao tốn kém, nhưng với người khác, ô hay, sinh mạng cháu ảnh hưởng gì đến họ? Mà tại sao cháu nghĩ về mình nhiều như thế? Hàng chục triệu con người khác cũng đang sống ở miền Nam này thì đã sao nào? Họ có ra sao thì cũng ảnh hưởng đến ai?
Với Quyết định 97 thì những thứ như “năng động”, “sáng tạo”, 8x cứ nằm đấy mà mơ. Mỡ có mà húp rồi, [xe] cúp có mà đi rồi, đòi gì lắm thế? Thôi thì an phận làm anh “tiểu tư sản” đui mù, nhưng có an phận được không với dự án bauxite Tây Nguyên?
Cuộc sống cháu trở nên bế tắc. Cháu có cảm giác thời mình sống nó giống như thời của Nguyễn Du, Hồ Xuân Hương, Tú Xương, Nguyễn Gia Thiều khi con người bất lực và chỉ biết làm thơ kêu trời. Người ta đã làm phép so sánh vui: nếu tính theo lý thuyết trôn ốc của chủ nghĩa Marx (mọi thứ lặp lại với hình thức tinh vi hơn) thì thời mình nó là phong kiến mới, chứ chả phải cộng sản. Cũng tinh vi thật vì hồi xưa vua quan không tự xưng là vì dân, ai cũng biết mọi thứ là vì vua, vì quan, có dân chủ lắm thì quan cũng tự gọi mình là “dân chi phụ mẫu” (cha mẹ của dân) chứ không ai gọi mình là “đầy tớ của dân” cả. Dân có bất mãn mà nổi loạn thì vua quan chém đầu, chém vì mày dám láo với ông chứ không phải vì mày “đi ngược lại quyền lợi của giai cấp, của nhân dân, của đất nước, đi ngược lại lý tưởng mà người dân đã lựa chọn”. Người ta cũng so sánh: nếu thời Pháp thuộc, nửa phong kiến nửa thực dân mà chế độ kiểm duyệt nhiều điều “nhạy cảm” như bây giờ thì làm sao những quyển như Số đỏ sống sót được? Thời Mỹ ngụy, mà giờ đây ta phỉ báng, báo chí Sài Gòn phần lớn là đối lập, người ta vẽ tranh châm biếm ông Thiệu, gọi ông ta là Sáu thẹo thì đã sao?
Cái xoáy trôn ốc tạo ra phong kiến mới thì nó cũng tạo ra Chí Phèo mới. Cháu giờ đây đến viết blog chửi kẻ thù, ra đường phản đối dự án bauxite Tây Nguyên như chị Mẹ Nấm cũng chẳng dám vì sẽ bị quy kết là “gây rối” ngay. Im mồm thì lo bị đánh từ Tây Nguyên. Cháu có còn là một con người nữa không? Hay là một thằng Chí Phèo biết dùng internet và tiếng Anh (theo lý thuyết xoáy trôn ốc thì Chí Phèo mới phải tinh vi hơn Chí Phèo cũ)? Nếu được trung thực nói về cảm nhận của mình về thời thế, cháu sẽ không hát “Đảng đã cho ta một mùa xuân đầy ước vọng” hay “Có Đảng là ánh thái dương” nữa, mà cháu sẽ mượn mấy câu của người cung nữ bị giam hãm trong Cung oán ngâm khúc: “Giết nhau chẳng cái lưu cầu/Giết nhau bằng cái u sầu độc chưa?”
Chúng cháu có thua gì các bạn cùng tuổi cháu ở các nước khác? Nhưng ai đã biến cháu thành một thằng Chí Phèo thời internet? Đây là một tội ác.
AI?
Việt Thắng

[ThienThu]

Thông báo của Văn phòng Tỉnh Dòng Chúa Cứu Thế Việt Nam
về sự kiện Bát Nhã Gần đây, nhiều người đã đặt câu hỏi với các tu sĩ Dòng Chúa Cứu Thế về vụ Thiền viện Bát Nhã ở Bảo Lộc, và về thái độ nên có đối với vụ việc này. Chúng tôi xin góp một tiếng nói:
- Những sự bất đồng ý kiến, nếu trong nội bộ một tôn giáo khác, ở đây là Phật giáo, thì chúng tôi không có bổn phận phải bày tỏ lập trường. - Tuy nhiên, trong trường hợp Thiền viện Bát Nhã, chúng tôi nhận thấy không đơn thuần là việc nội bộ của Phật giáo.

Ở đây đã thấy sự vi phạm trầm trọng đối với các giá trị tâm linh, với nhân phẩm và nhân quyền. Việc lăng mạ, ném đá, ném phân, xúc phạm đến các tăng ni và đông đảo Phật tử đến viếng thăm Bát Nhã và mới đây những biện pháp thô bạo, đập phá, hành hung khủng bố đối với các tu sĩ đang tu tập tại đây là không thể chấp nhận được. Chúng tôi không tin rằng có Giáo hội Phật giáo nào chủ trương dùng những biện pháp như thế. Một khuynh hướng rất đáng lo ngại và rất đáng lên án đang có triệu chứng nẩy nở trong xã hội: đó là dùng bạo lực để đàn áp mọi khác biệt, thay vì thượng tôn một trật tự pháp định công minh. Nhiều nông dân nghèo khổ, những nhà trí thức, những người hoạt động trong lĩnh vực truyền thông, và nhiều giới tôn giáo đang cảm nhận được luồng gió độc này.
Chính vì thế, một đàng không can dự vào việc nội bộ của các tôn giáo khác, đàng khác chúng tôi cảm thông sâu sắc với các vị tăng ni Bát Nhã, vì các vị là nạn nhân của sự ngược đãi bất nhân và phi tôn giáo. Chúng tôi cũng cảm thông sâu sắc với đông đảo bà con Phật tử đang buồn phiền vì sự bạo ngược này. Chúng tôi đánh giá cao thái độ bình an vô uý của quý vị tăng ni Bát Nhã trong những hoàn cảnh động loạn vừa qua.

Trong tinh thần đó, linh mục Vinhsơn Phạm Trung Thành, Giám tỉnh Dòng Chúa Cứu Thế Việt Nam, đã viết thư hiệp thông với các vị tăng ni Bát Nhã.

Chúng tôi yêu cầu nhà cầm quyền cho giải tán ngay nhóm người bạo động đang xâm phạm và làm ô uế một cơ sở tôn giáo. Dung túng những hành động như thế cũng là khuyến khích việc sử dụng bạo lực với những dân lành vô tội hết nơi này sẽ đến nơi khác.

Chúng tôi kêu gọi mọi người cầu nguyện và chung sức xây dựng một xã hội công bằng, dân chủ, văn minh và nhân ái.

TUN. Giám Tỉnh
LM. Giuse Đinh Hữu Thoại, C.Ss.R
Chánh Văn phòng

[dodom]

Dòng Chúa Cứu Thế Việt Nam hiệp thông Bát Nhã
Tuesday, October 06, 2009


Thư của Dòng Chúa Cứu Thế hiệp thông cùng Bát Nhã. (Hình: Người Việt)

‘Không gian tôn giáo bị xâm hại nghiêm trọng’ VIỆT NAM - Ngày 6 Tháng Mười, 2009, Văn Phòng Tỉnh Dòng Chúa Cứu Thế Việt Nam tuyên bố “hiệp thông với tu sĩ Phật Giáo đang gặp nạn từ Tu Viện Bát Nhã.”

Thư Hiệp Thông với môn đồ Thiền Sư Nhất Hạnh được Linh Mục Vinh Sơn Phạm Trung Thành, giám tỉnh Dòng Chúa Cứu Thế Việt Nam, ký thay mặt các tu sĩ.

Một thông báo từ Văn Phòng Tỉnh Dòng Chúa Cứu Thế Việt Nam cũng được chánh văn phòng, Linh Mục Giuse Ðinh Hữu Thoại, công bố.

Thư hiệp thông của Linh Mục Giám Tỉnh Phạm Trung Thành có đoạn: “Chúng tôi biết quý vị đang đứng trước một hoàn cảnh vô cùng khó khăn, ước muốn tu hành đã bị ngăn trở và bị buộc phải rời khỏi tu viện của mình.”

“Sự dữ luôn tung hoành, nhưng lần này cường độ xúc phạm ở mức quá sức tưởng tượng. Chúng tôi rất lo lắng cho cuộc sống và việc tu hành của quý vị. Không gian tôn giáo và bầu khí tôn giáo của công dân đang bị xâm hại một cách nghiêm trọng.”

Linh mục giám tỉnh chia sẻ, rằng ông và các linh mục “từng bị đối xử như thế,” và ông thấy “cần phải lên tiếng chung lòng với quý vị. Chúng tôi biết quý vị dù trong hoàn cảnh nào cũng giữ được tâm hồn thanh thản, an nhiên tự tại, nhưng chúng ta cần nâng đỡ lẫn nhau để can đảm sống cho sự thật và những quyền căn bản của con người.”

Linh Mục Phạm Trung Thành gởi lời cầu chúc đến gần 400 tăng sinh tại Bát Nhã, mong họ “vững lòng trước những đánh phá của thế gian.” Và “mọi người thành tâm thiện chí” đang hướng về những tăng sĩ Phật Giáo.

Phía Công Giáo cũng sẽ cầu nguyện “theo cách thức” riêng, cầu mong “an bình và sớm vượt qua pháp nạn này trong tinh thần từ bi và bất bạo động của Ðức Phật.”

Thông báo của Văn Phòng Tỉnh Dòng, do chánh văn phòng, Linh Mục Giuse Ðinh Hữu Thoại, công bố có đoạn khẳng định vụ Bát Nhã “không đơn thuần là việc nội bộ của Phật Giáo.”

Công bố cũng ghi rõ, nếu các bất đồng là chuyện nội bộ của tôn giáo khác, ở đây là Phật Giáo, thì Dòng Chúa Cứu Thế “không có bổn phận phải bày tỏ lập trường.” Nhưng ở đây “đã thấy sự vi phạm trầm trọng đối với các giá trị tâm linh, với nhân phẩm và nhân quyền.”

“Việc lăng mạ, ném đá, ném phân, xúc phạm đến các tăng ni và đông đảo Phật tử đến viếng thăm Bát Nhã và mới đây những biện pháp thô bạo, đập phá, hành hung khủng bố đối với các tu sĩ đang tu tập tại đây là không thể chấp nhận được. Chúng tôi không tin rằng có giáo hội Phật Giáo nào chủ trương dùng những biện pháp như thế. Một khuynh hướng rất đáng lo ngại và rất đáng lên án đang có triệu chứng nẩy nở trong xã hội: đó là dùng bạo lực để đàn áp mọi khác biệt, thay vì thượng tôn một trật tự pháp định công minh. Nhiều nông dân nghèo khổ, những nhà trí thức, những người hoạt động trong lĩnh vực truyền thông, và nhiều giới tôn giáo đang cảm nhận được luồng gió độc này.”

“Chính vì thế, một đàng không can dự vào việc nội bộ của các tôn giáo khác, đàng khác chúng tôi cảm thông sâu sắc với các vị tăng ni Bát Nhã, vì các vị là nạn nhân của sự ngược đãi bất nhân và phi tôn giáo. Chúng tôi cũng cảm thông sâu sắc với đông đảo bà con Phật tử đang buồn phiền vì sự bạo ngược này. Chúng tôi đánh giá cao thái độ bình an vô úy của quý vị tăng ni Bát Nhã trong những hoàn cảnh động loạn vừa qua.”

Cũng nên nhắc lại, chính quyền CSVN luôn nói rằng sự việc xảy ra tại Bát Nhã là việc “nội bộ” của Phật Giáo. Ngôn ngữ tương tự cũng đã nhiều lần được sử dụng trong các trường hợp trước đây.

Trong các rắc rối có tính “nội bộ” ấy, côn đồ luôn xuất hiện; và công an không bao giờ ngăn cản. Một nhà báo tại Việt Nam nói với Người Việt, các sự kiện xảy ra, từ vụ Tòa Khâm Sứ, Thái Hà, Tam Tòa, nay đến Bát Nhã, “đều có côn đồ.”

“Dường như người ta đang ‘chính quyền hóa côn đồ,’ và ngược lại ‘chính quyền cũng được côn đồ hóa.’” (N.V.)

[Nguyễn_Sydney]

Tòa Đại sứ VC ở Đức bê bối

Đó là suy nghĩ của ông bạn già, nguyên là giảng viên đại học, sống và làm việc tại Đức từ năm 1964. Cũng theo lời kể của anh, từ ngày về hưu, có nhiều phái đoàn trong nước sang, hoặc các hội đoàn người Việt hay mời anh giúp, thông dịch tiếng Đức. Không hiểu tại sao, các hội đoàn, các bậc cha mẹ thường gắn vào miệng các cháu thanh thiếu niên, nói tiếng Việt chưa sõi câu “Chúng cháu tự hào mình là người Việt nam“ như một cái máy, khi trả lời phỏng vấn báo chí, hay truyền hình. Trong khi, các cháu cứ nằng nặc, đòi bỏ quốc tịch Viêt nam, nhập quốc tịch Đức. Ra đường hoặc đến trường học nhiều cháu không nhận mình là người Việt. Ngay bản thân bậc cha mẹ các cháu cũng phải giấu biến cái đuôi Việt của mình. Bằng chứng rất ít quán ăn, cửa hàng chủ người Việt , đặt tên cửa hàng bằng tên của quê hương, tổ quốc mình, mà toàn lấy tên ông Thái, ông Nhật, ông Tầu. Tên Việt chỉ được sử dụng trong khu chợ người Việt với nhau.

Thật vậy, chúng ta - TỰ RU- mình, không những ở trong nước, mà nó đã lan ra tới hải ngoại. Ông bạn già cảnh báo đó là sự nguy hiểm vô cùng, cho đất nước và thế hệ trẻ. Chúng ta tự hào sao được khi truyền hình Việt nam ra rả trình chiếu các chương trình "trái tim cho em", kêu gọi ủng hộ các cháu nghèo hoàn cảnh khó khăn, thất học, v..v.v (Cũng theo anh bạn già này, đây cũng là một kiểu ăn mày). Ngay sáng nay thôi, báo chí trong nước đồng loạt đăng tin, một thanh niên 25 tuổi ở ngay thủ đô Hà Nội bị rắn độc cắn không có tiền chữa trị, người vợ xin cho chồng ra viện để về nhà chết. Số tiền chữa trị cho thanh niên này tính ra, không bằng một bữa nhậu của một ông ĐẦY TỚ nhân dân. Nghĩ mà đau đớn, rẻ mạt, sinh mạng người dân quê tôi.

Vấn đề đặt ra, trách nhiệm của chính phủ, xã hội ở đâu? Tại sao vô trách nhiệm như vậy. Đất nước cũng như một gia đình, chính phủ phải là trụ cột ,phải lo cho đời sống con dân của mình. Không làm được, thay cho những lời tốt đẹp sáo rỗng, mời các vị đứng sang một bên, nhường đường cho người khác. Đành rằng đã nghèo là hèn (làm sao mà tự hào được). Nhưng tôi cho rằng các quan chức Việt nam không nghèo một chút nào, nhìn họ và con cái họ sinh hoạt thì rõ thôi. Có một ông đứng đầu một ngành của tỉnh PT (tôi xin giấu tên cho ông), có con du học tự túc ở Đức, khi ông sang Đức thăm con, ăn tiêu của cha con ông, nếu bà thủ tướng hay các nhà đại tư bản Đức nhìn thấy cũng phải vái phục. Đấy chỉ là lãnh đạo ngành, của một tỉnh nghèo.

Tự hào sao được, khi gần tám mươi phần trăm người dân quê hương tôi sống bằng nông nghiệp, không có bảo hiểm y tế, không có tiền hưu trí, mặc dầu họ đã đóng thuế hàng năm cho nhà nước. Dạ dầy nông dân quê tôi cũng bị thắt lại vì mất đất cho đô thị hóa môt cách vô tổ chức, những sân golf, tennis của những ông tư bản trọc phú dưới vỏ bọc doanh nhân, những khu công nghiệp, nhà máy chứa đầy vi trùng, mầm mống của ung thư, đang hủy diệt sự sống trên quê tôi .

Ông Vũ Trọng Phụng có sống lại , tôi bảo đảm ông sẽ viết tiếp nhân vật Xuân tóc đỏ. Các quan hệ dòng họ, làng xóm cũng đang được cân đo đong đếm bằng tiền bạc. Không hiểu tại sao cán bộ ở VN đã không làm được việc, thiếu trách nhiệm lại tham quyền cố vị đến thế. Nói ra lại bảo vạch áo cho người xem lưng, ngay trong dòng họ tôi cũng vậy, sao mà nhiều ông làm cán bộ đến thế, ông nào cũng thích làm, máu làm. Đã lâu rồi, nhân có một đám giỗ trong họ, có đầy đủ các ông to bà lớn tham dự, trong lúc khật khừ bia rượu, tranh luận với mấy ông em họ, tôi tôi hăng lên, thốt ra câu: Chẳng có cái nghề nào dễ làm bằng nghề cán bộ lãnh đạo, ông nông dân cũng có thể làm bộ trưởng được, vì có ông quái nào dám gánh trách nhiệm đâu... Tôi chưa nói hết câu, ở mâm trên tất cả ánh mắt dồn về phía tôi, mặt các bác phừng phừng:

- Cái thằng ăn nói hàm hồ, có im đi không.

Tự hào sao được, khi người dân quê tôi đã phải xa hương cầu thực nhưng vẫn lạnh nơi tình người. Năm 1996, sứ quán Việt Nam vẫn còn ở Bonn, Berlin chỉ có lãnh sự quán. Tệ nạn vợ con cán bộ sứ quán mở hàng bán báo, bán phở ngay phòng chờ đã dẹp bỏ. Nhưng tính trịnh thượng, công quyền như kiểu xin cho của cán bộ sứ quán với con dân của mình vẫn không có chiều hướng giảm. Một nhân viên tiếp nhận hồ sơ của lãnh sự quán Berlin tên Cường, năm ấy ông khoảng ngoài ba chục, mặt lúc nào cũng đỏ như gà chọi, ngón tay đeo hai ba loại nhẫn vàng chóe, cổ tay lủng liểng vòng bạc, cổ đeo thêm dây chuyền vàng, chườm ra khỏi áo mầu mỡ gà. Gặp ông, người ta cứ ngỡ gặp ông chủ giầu có nào đó trong phim Hồng Kông. Ông hét ông mắng xa xả, những người đến nộp đơn từ, khi viết sai hay thiếu, hoặc làm phật ý ông . Từ bé đến lớn, từ già đến trẻ, từ người học nhiều, đến kẻ ít học, ông chửi tuốt tuồn tuột, không kiêng nể một ai. Nhiều người yếu bóng vía, đưa giấy tờ cho ông,hai tay cứ run cầm cập. Có nhiều ý kiến phản ánh về đến cả Việt nam, nhưng chẳng ai làm gì được ông, vì bố ông còn đương chức to vật vã ở bộ ngoại giao.

Cũng mùa đông năm ấy, trời rét lắm, ông khật khưỡng bia rượu đâu đó về khuya, bị trúng gió độc lăn đùng ra chết. Nghe nói, biết tin này, có nhiều người Việt ở Đức mở rượu ăn mừng. Ôi! Cái tình người Việt nỡ đối xử với nhau như thế này sao? Bây giờ sứ quán VN đã chuyển về Berlin, trông có vẻ khang trang , nhưng không có chỗ đỗ xe cho khách, như các cơ quan công quyền Đức. Chỉ khổ cho các bác ở các thành phố khác đến làm việc, chưa quen đường tìm mãi mới có chỗ đỗ xe. Bẵng đi cũng đến gần chục năm, tôi cũng không đến sứ quán vì chẳng có công việc gì. Lúc nào nhớ nhà quá, cần visa, đã có dịch vụ mang đến tận nhà. Năm ngoái, tôi có lên sứ quán lấy cái giấy thôi quốc tịch của bà vợ (có lẽ về giấy tờ hành chính, Việt Nam làm lề mề chậm chạp,rắc rối nhất thế giới - thời gian từ ngày nộp đơn đến khi nhận kết quả hành nhau đến hai năm rưỡi).

Tôi đến phòng chờ vào đầu giờ sáng, mọi người đã đứng ngồi thấy gần trật phòng. Tôi đứng vào hàng sau ông tây, tay cầm tờ đơn xin visa du lịch. Nhìn lên ,thấy có có hai ô cửa, một nhận hồ sơ, một trả hồ sơ. Phía hông bên trái có một cửa nhỏ, có dán biển báo -WC - (tức là nhà vệ sinh). Thỉnh thoảng lại thấy một nhân viên sứ quán thò đầu ra từ sau cánh cửa nhà vệ sinh, hai mắt đảo đi đảo lại tìm người, rồi vẫy gọi người ngồi dưới cùng, đang mải luyên thuyên chuyện trò. Họ cùng đi khuất vào sau cánh cửa nhà vệ sinh. Họ làm gì thế này, ban ngày ban mặt, hai ông kéo nhau vào nhà vệ sinh, (schwule), đồng cô chăng? Tôi thoáng nghĩ vậy.

Khoảng mươi mười lăm phút, người đàn ông khi nãy hớn hở đi ra, ông nhân viên sứ quán lại thò đầu ra hiệu cho một chị mặt bự phấn son đi vào. Lúc này tôi không nghĩ ông nhân viên sứ quán bị mắc chứng đồng tính nữa, nhưng ông tây cạnh tôi lắc đầu cười, khó hiểu. Thấy lạ, tôi gửi chỗ ông tây, giả vờ vào vệ sinh xem sao. Mở cửa nhà vệ sinh, trời đất ơi, thẳng trước mặt tôi còn một phòng làm việc, bên trái tôi mới là nhà vệ sinh. Không hiểu sao phòng làm việc lại núp sau cái cánh cửa nhà vệ sinh như vậy? Sứ quán thay mặt cho nhà nước CHXHCN Việt Nam lại như thế này sao? Tại sao không thay tấm biển lớn –WC- bằng chữ - Phòng tiếp khách. Trên tường cạnh cửa bên trái treo biển, viết chữ nhỏ bằng ba thứ tiếng,Việt, Đức, Anh, hướng dẫn khách khi cần sử dụng nhà vệ sinh.

Ngay lúc đó tôi mang ý nghĩ này nói với nhân viên sứ quán khi nãy, ông ta nhìn tôi từ đầu đến chân, mặt hầm hầm, khinh khỉnh, có lẽ ông nghĩ tôi cũng như mấy người vì giấy tờ hay đến nhờ cậy xin xỏ ông, mà dám có ý kiến chăng? Qủa thật với phong cách làm việc này, người có những suy nghĩ vô tư ,trong sáng đến mấy, cũng phải nghĩ đến những điều khuất tất trong đó. Và đến bao giờ chúng ta mới hết xấu hổ mỗi khi so sánh hoặc làm việc với cơ quan công quyền nước khác.

Tuần trước, mấy ông bạn có việc đến sứ quán về nói lại , cái biển "WC" vẫn còn nằm chình ình đó. Đến mười giờ tôi cũng rục rịch lên tới cửa tiếp nhận hồ sơ. Trình giấy ủy nhiệm, giấy mời đến lấy giấy thôi quốc tịch và đưa trả cuốn hộ chiếu Việt Nam. Cô nhân viên bảo tôi:

- Ba giờ rưỡi chiều anh quay lại lấy, và nộp 185 €

- Khi nộp hồ sơ, vợ tôi đã nộp 115 € rồi?

- Đó là tiền dịch, công chứng sang tiếng Việt ba bộ hồ sơ thôi quốc tịch. (Cả ba bộ hồ sơ của vợ tôi đều ghi bằng tiếng việt, chỉ duy nhất có giấy bảo đảm cho nhập quốc tịch của Đức, in ngắn gọn trên một mặt giấy phải dịch sang tiếng Việt, đánh máy, copy thành 3 bản mất khoảng mười lăm phút. Thành thật mà nói dân ta nghèo, nhất nhì thế giới, nhưng tiền lệ phí cho các công sở đắt nhất thế giới).

- Tôi xem trên mạng của bộ ngoại giao, tiền lệ phí cho thôi quốc tịch có 150usd, tức hơn 100€ một chút, sao ở đây nhiều gần gấp đôi vậy?

Cô nhân viên không trả lời tôi, cầm hộ chiếu định đi vào phía trong, tôi hỏi tiếp:

- Chị có thể cho tôi xin giấy chứng nhận hủy hộ chiếu được không?

Cô nhân viên không quay mặt lai, gắt:

- Anh này rắc rối quá đấy, chúng tôi thu, rồi chúng tôi sẽ hủy,không cần giấy chứng nhận nữa.

Nằm khèo trên ô tô đánh một giấc dài, ba rưỡi chiều tôi lò dò quay trở lại sứ quán. Lúc này, trong phòng chờ, đông nhộn nhạo như một cái chợ con. Thỉnh thoảng có mấy ông trẻ đến sau, cứ trèo tuốt lên trên, không chịu xếp hàng, làm cho mấy ông tây bà đầm đứng sau lắc đầu ngán ngẩm. Đến 5 giờ chiều, tôi cũng nhận được giấy thôi quốc tịch, sau khi thanh toán đúng 185€. Hỏi xin cái hóa đơn thanh toán tiền, cô nhân viên trả lời tôi:

- Anh chờ đến năm giờ rưỡi mới có, bây giờ không có con dấu ở đây, tôi viết cho anh cái giấy đã nhận tiền.

Mấy người đứng dưới tôi hét toáng lên:

- Lẹ lên ông ơi, hóa đơn hóa từ cái con mẹ gì, chờ bao giờ mới lấy được, nhanh còn về, nhà xa lắm.

Thu tiền không có hóa đơn chứng từ, không hiểu sứ quán quản lý và vào sổ sách như thế nào? Những đồng tiền này có vào ngân khố nhà nước hay lại chảy đi đâu? Báo chí trong nước mấy năm trước đưa tin Bộ ngoại giao lập quỹ ngoài ngân sách, nghĩ đến cứ thấy gai gai trong người.

Tôi viết đến đây mang cho ông bạn già đọc, đọc xong anh bảo:

- Chú viết ra như thế này, thế nào nhiều người không hiểu lại bảo anh em mình nói xấu đất nước.

Từ lâu chúng ta có những quan niệm hoặc những khẩu hiệu kỳ quặc – yêu chế độ tức là yêu nước- Yêu nước tức là yêu chế độ- Phê phán, góp ý cho là nói xấu đất nước, nói xấu tổ quốc, nặng nữa gán nghiến cho cái cái tội phản động. Tại sao chúng ta cứ nhập nhằng lẫn lộn khái niệm Tổ quốc và chế độ là một. Tổ quốc, quê hương ai mà chẳng yêu, chẳng thương, chẳng nhớ, nhưng yêu hay chán ghét chế độ lại là chuyện khác. Đất nước nghèo, dân trí thấp quả thật chẳng có gì để đáng tự hào, khi ta mang quá khứ ra để che lấp.

Đức quốc, 2-10-09.

© Đàn Chim Việt Online

[ThienThu]

Hà Nội 'dường như muốn giải quyết vụ Bát Nhã'
Wednesday, October 07, 2009


Nghị sĩ Jim Webb. (Hình: trang nhà nghị sĩ Jim Webb)
Hà Giang/Người Việt

VIỆT NAM - Nguồn tin riêng, đáng tin cậy, của nhật báo Người Việt cho biết, trước sức ép của công luận trong nước và thế giới, nhà nước Hà Nội “dường như có dấu hiệu muốn giải quyết vấn đề Bát Nhã.”

Nguồn tin cho biết Thượng tọa Thích Thái Thuận, trụ trì chùa Phước Huệ, nơi gần 200 tăng ni pháp môn Làng Mai đang nương náu, hôm qua đã đến họp với chính quyền địa phương tỉnh Lâm Ðồng, và được họ hứa “sẽ để yên cho các tăng ni nương náu trong vòng ba tháng, nhằm có thì giờ tìm nơi thích hợp để tiếp tục tu hành.”

Một nguồn tin khác từ Washington D.C. cho Người Việt biết, một phái đoàn Phật tử gốc Việt, hôm 7 Tháng Mười, đã đến gặp Thượng Nghị Sĩ Jim Webb tại Quốc Hội Hoa Kỳ để nhờ ông can thiệp với ông Nguyễn Minh Triết, chủ tịch nhà nước VN, nhờ giải quyết vụ Bát Nhã, và “đã được ông (Webb) nhận lời giúp.”

Cũng hôm qua, Thông Tấn XãViệt Nam viết rằng phát ngôn nhân của UBND tỉnh, ông Võ Ngọc Hiệp, cho rằng đây là “tranh chấp nội bộ giữa Phật tử tu viện Bát Nhã do Thượng Tọa Thích Ðức Nghi làm viện chủ và số người theo pháp môn làng Mai.”

Tuy nhiên, mười tiếng đồng hồ sau, báo Giác Ngộ Online trong nước đưa tin là “Các sự kiện liên quan đến Tăng Ni tu theo pháp môn Làng Mai tại tu viện Bát Nhã là vấn đề mà Trung Ương Giáo Hội đang quan tâm và đang phối hợp cùng Ban Trị Sự, chính quyền tỉnh Lâm Ðồng, thị xã Bảo Lộc để tìm phương án giải quyết tốt nhất, nhằm ổn định tình hình Phật Giáo địa phương.”

Vào ngày 27 Tháng Chín vừa qua, 400 tăng ni pháp môn Làng Mai tu hành tại Bát Nhã đã bị chính quyền địa phương hành hung, khủng bố, và cuối cùng trục xuất khỏi chùa.

Một nửa trong số này phải tìm đường trở về địa phương. Số còn lại được chùa Phước Huệ cho vào tạm trú, nhưng rồi tại đây họ tiếp tục bị chính quyền tỉnh Lâm Ðồng “khủng bố tinh thần” để ép họ trở về quê quán.

[saohom]

Nhà dân chủ Trần Khải Thanh Thủy bị công an hành hung

Radio Chân Trời Mới
Tin nhanh số 8
Lúc 10:00 tối ngày 8/10/2009 giờ Việt Nam
Nhà văn Trần Khải Thanh Thủy lúc mới ra tù tháng 2/2008. Hình chụp với dân biểu Na Uy Peter Gitmark đến thăm viếng

Sau khi xe chở bà Trần Khải Thanh Thủy đi tham dự buổi xử 6 nhà yêu nước bị chận khi còn cách Hải Phòng khoảng 10 cây số sáng sớm hôm nay, ngày 8/10/2009, công an đã giải bà về Hà Nội và buộc bà phải ở trong nhà.

Đến khoảng 8.30 tối, công an bất ngờ cho 2 thanh niên xã hội đen xông vào nhà đánh ông Tân, chồng bà Trần Khải Thanh Thủy, và dùng gạch đập vào đầu bà chảy máu lênh láng. Hai tên này còn hăm dọa: “sẽ chích kim SIDA (AIDS) vào chúng mày” rồi bỏ đi. Liền sau đó, công an xông vào kéo vợ chồng bà Thủy ra xe đem về đồn công an phường Khâm Thiên.

Hiện trong nhà chỉ còn một cháu bé khoảng 13 tuổi đang run sợ một mình giữa đêm.

Đồng bào có thể gọi đến các số điện thoại công an sau đây và chuyển cho các phóng viên báo chí để chất vấn về sự việc:

Công an Phường Khâm Thiên
Trụ sở: 103 Khâm Thiên
Trưởng Công an – Nguyễn Bá Ninh: (sở) +84 4 38512750, (di động) +84 903 224744
Phó trưởng Công an
Lê Ngọc Thảo: (nhà) +84 4 35726859, (di động) +84 913 320057
Lê Tiến Dũng: (nhà) +84 4 35220831, (di động) +84 913 589411
Phùng Mạnh Tấn: (nhà) +84 4 35183596, (di động) +84 913 589411

[TheLang]

Vụ Bát Nhã: Cựu Phó CT “Mặt Trận Tổ Quốc”
chỉ trích chính quyền “vô trách nhiệm”
Thursday, October 08, 2009


Ông Lê Hiếu Đằng.

Bộ Ngoại Giao VN chối “không 'ép' 400 người rời Bát Nhã” SÀI GÒN (NV) - Trong lúc bà Nguyễn Phương Nga, phát ngôn nhân Bộ Ngoại Giao VN, họp báo tại Hà Nội vào chiều 8 Tháng Mười, khẳng định “việc đàn áp các tu sĩ ở tu viện Bát Nhã là sai sự thật,” thì một đảng viên cao cấp, nguyên phó chủ tịch “Mặt Trận Tổ Quốc Việt Nam” thành phố Sài Gòn, ông Lê Hiếu Ðằng, nói rằng nhà cầm quyền đã “vô trách nhiệm” trong vụ đàn áp các tu sĩ Bát Nhã.

Hai việc làm trái ngược nhau trong chính nội bộ của nhà cầm quyền Việt Nam cho thấy vụ Bát Nhã đang trở thành tâm điểm trong dư luận chính trị và tôn giáo tại Việt Nam.

Ông Lê Hiếu Ðằng nói với đài BBC hôm 8 Tháng Giêng, rằng: “Sự ‘vô trách nhiệm’ của chính quyền địa phương, tạo ra một ‘tiền lệ hết sức nguy hiểm’ là bất cứ công dân nào cũng có thể bị côn đồ đe dọa.”

Ông Ðằng nói thêm, “Tôi đọc văn bản nói lên cảnh khi các vị trong Ban Trị Sự trong Giáo Hội tỉnh Lâm Ðồng đến thì bị đám côn đồ dùng phân rồi dùng này nọ... tức là hết sức bậy bạ. Lẽ ra đứng trước việc đó chính quyền phải can thiệp. Bây giờ chính quyền nói đó là nội bộ Phật Giáo. Nhưng với nhiệm vụ giữ vững trật tự an ninh thì đứng trước hành động côn đồ, chính quyền phải can thiệp chứ không thể nói không có trách nhiệm được.”

Cựu Phó chủ tịch “Mặt Trận” này lo ngại rằng nếu như một số tăng sĩ trẻ quyết “tử vì đạo” thì “tình hình hết sức tồi tệ.”

Sự “lên tiếng” của ông Lê Hiếu Ðằng được dư luận đánh giá là “bất ngờ” vì ông từng là một thành ủy viên, một đảng viên cao cấp của thành phố Sài Gòn.

Ông Ðằng cho biết là ông đã ký tên vào bản “Thỉnh Nguyện Thư”, do một nhóm trí thức cấp tiến ở Việt Nam chủ xướng gởi các lãnh đạo cao cấp nhà cầm quyền Việt Nam nhằm bênh vực và bảo vệ các tăng sinh Bát Nhã. Bản thỉnh nguyện thư này tính đến ngày 7 Tháng Mười đã có hơn 200 người ký tên.

Ông Ðằng đặt câu hỏi khi các tăng sĩ bát Nhã bị đàn áp mà chính quyền không bảo vệ, “Thế thì nói chính quyền của dân do dân và vì dân thì là cái chính quyền gì?” Và đó là lý do ông ký tên vào bản thỉnh nguyện thư.

Trong khoảng 3 tháng qua, từ những âm ỉ, vụ Bát Nhã đã bùng phát đến đỉnh điểm vào ngày 27 Tháng Chín, khi hơn 400 tăng sinh tu tập theo môn phái Làng Mai của Thiền Sư Nhất Hạnh, bị những kẻ “côn đồ” (với sự hỗ trợ của công an) tấn công, đánh đập, trục xuất ra khỏi tu viện.

Trước đó họ bị khủng bố tinh thần, đập phá đồ đạc và cơ sở vật chất, cấm đoán việc tiếp tế thực phẩm, thuốc men... Vụ đàn áp các tăng sinh Bát Nhã được truyền thông quốc tế và hải ngoại cùng các bolgger liên tục loan tin nhưng tất cả các cơ quan truyền thông tại Việt Nam hoàn toàn im lặng.

Thế nhưng, hôm 6 Tháng Mười, truyền thông tại Việt Nam “bất ngờ” lên tiếng bằng bản tin của TTXVN dẫn lời “người phát ngôn” của tỉnh Lâm Ðồng “bào chữa” cho sự làm ngơ của nhà cầm quyền địa phương và trung ương khi nói rằng “chuyện gây rối, đe dọa những người tu theo pháp môn Làng Mai chỉ là tin đồn.” Hai ngày sau, phát ngôn nhân Bộ Ngoại Giao Việt Nam tiếp tục lên tiếng rằng, “Những thông tin nói đã xảy ra đụng độ giữa các ‘sư thầy’, ‘sư cô’ tại tu viện Bát Nhã và chính quyền, làm một số người bị thương và nhiều người bị bắt... là hoàn toàn sai sự thật!”

Nhận xét về lời của “người phát ngôn” tỉnh Lâm Ðồng ông Lê Hiếu Ðằng nói “ý kiến đó hết sức là tầm bậy, hết sức là không đúng, bởi vì với trách nhiệm quản lý chính quyền của cả một tỉnh thì không thể nào nói như vậy được.”

Về phía nhà cầm quyền trung ương ông Ðằng cho rằng, việc “can thiệp, giải quyết rất là chậm chạp. Thật ra người ta vẫn có cảm giác vụ này bị lờ đi, để mà diễn biến nó xảy ra như vậy.”

Bình luận về những diễn biến mới nhất liên quan đến Bát Nhã, một nhà báo tại Việt Nam nói với Người Việt: “Chính quyền đã ‘đẩy’ vụ này đi quá xa và nay họ khó lấy lại được thế chủ động trước làn sóng lên án của dư luận, nhất là khi Thiền Sư Nhất Hạnh gởi hai bức thư cho ông Nguyễn Minh Triết và các trí thức Việt Nam kêu gọi sư che chở cho các tăng sinh Bát Nhã.” (KN)

[dodom]

Tòa án VN xử những người đấu tranh cho dân chủ
Friday, October 09, 2009


Hình bên: Nhà văn Nguyễn Xuân Nghĩa, người bị mức án nặng nhất với 6 năm tù và 3 năm quản chế trong phiên xử 6 nhà đấu tranh dân chủ
ở Hải Phòng ngày 9 Tháng Mười 2009 vì bị vu cho tội “tuyên truyền chống nhà nước”. (Hình: AFP/Getty Images) HẢI PHÒNG 9-10 (TH) - Sáu người đấu tranh dân chủ, đòi đa nguyên đa đảng, treo khẩu hiệu bầy tỏ lòng yêu nước và chống tham nhũng đã bị kêu án từ 3 đến 6 năm tù, trong phiên tòa kết thúc ngày Thứ Sáu 9 Tháng Mười 2009.

Những vị này bị kết án tiếp theo 3 người khác đã bị kêu án tù ở Hà Nội từ 3 đến 4 năm tù, chưa kể từ mùng 6 đến 8 Tháng Mười 2009. Tất cả đều bị qui chụp tội “Tuyên truyền chống nhà nước” theo điều 88 của Luật Hình Sự, một điều luật bị coi là vi hiến và ngược với công ước quốc tế về các quyền dân sự và chính trị mà chế độ Hà Nội đặt bút ký cam kết tôn trọng.

Ngày 1 Tháng Mười 2009, khi đến Hoa Thịnh Ðốn, Phạm Gia Khiêm, phó thủ tướng kiêm ngoại trưởng Việt Nam đã gặp và thảo luận với bà Ngoại Trưởng Hillary Clinton. Bản tin của Bộ Ngoại Giao Hoa Kỳ nói bà Cliton đã thảo luận với ông Khiêm về nhiều lãnh vực khác nhau gồm cả nhân quyền. Tuần này diễn ra các phiên tòa bỏ tù những người đấu tranh đòi dân chủ cho thấy những lời yêu cầu của bà Clinton không có tác dụng.

Trong số những người bị kết án ở Hải Phòng, ông Nguyễn Xuân Nghĩa, nhà văn, 60 tuổi, là thành viên ban điều hành của Khối 8406, một tổ chức quần chúng đòi hỏi đa nguyên đa đảng và tự do bầu cử, ứng cử.

Ngoài L.M. Nguyễn Văn Lý, đang ở tù với bản án 8 năm, ông Nguyễn Xuân Nghĩa là thành viên thứ hai của ban điều hành 8406 bị án tù. Người thứ ba là cựu Trung Tá Trần Anh Kim đang bị giam giữ, chưa có án.

Hai thành viên ban điều hành còn lại của Khối 8406 còn ở Việt Nam tuy chưa bị tù là L.M. Phan Văn Lợi (Huế) và ông Ðỗ Nam Hải (Sài Gòn), nhưng sống trong sự canh chừng chặt chẽ của công an CSVN.

Nhà văn Nguyễn Xuân Nghĩa bị kết án 6 năm tù và 3 năm quản chế. Sinh viên Ngô Quỳnh bị kết án 3 năm tù và 3 năm quản chế. Ông Nguyễn Văn Tính bị kết án 3 năm 6 tháng tù và 3 năm quản chế. Ông Nguyễn Văn Túc bị kết án 4 năm tù và 3 năm quản chế. Ông Nguyễn Kim Nhàn bị kết án 2 năm tù và 2 năm quản chế. Ông Nguyễn Mạnh Sơn bị kết án 3 năm 6 tháng tù và 3 năm quản chế.

Theo phái viên thông tấn Ðức DPA được quan sát phiên tòa qua màn hình trực tiếp, các bị cáo đều phủ nhận là họ có làm gì sai trái.

Theo thông tấn xã AFP, Luật Sư Trần Vũ Hải biện hộ rằng mọi người đều có quyền bầy tỏ quan điểm khác biệt, và điều đó không có nghĩa là chống lại nhà nước.

“Nước chúng ta có 85 triệu dân thì chúng ta có 85 triệu quan điểm và chúng ta phải tôn trọng.” L.S. Hải nói ở tòa án.

Các người bị ra tòa lần này đã treo một số biểu ngữ ở Hải Phòng và Hải Dương từng được phổ biến trên Internet cho thấy không có gì để có thể kết án tù họ được.

“Tôi là một đảng viên. Tôi đã cả đời theo đảng.” Ông Nguyễn Mạnh Sơn, 66 tuổi, tự biện hộ ở phiên xử phủ nhận tất cả các cáo buộc. “Tôi viết ra những gì đến từ lương tâm”.

Trừ sinh viên Ngô Quỳnh, tất cả đều bị cáo buộc (nhất là ông Nguyễn Xuân Nghĩa) đã viết rất nhiều bài phổ biến trên mạng Internet có “nội dung xuyên tạc sự thật, nói xấu đảng và nhà nước”.

Ông Nguyễn Văn Túc, 45 tuổi, một người khiếu kiện đất đai trở thành đấu tranh dân chủ, nói rằng “Chẳng có ai (trong nhà cầm quyền) vì quyền lợi của nhân dân. Ðó là lý do tôi đòi đa nguyên đa đảng. Tôi cho rằng trong quá khứ, có nhiều đảng viên tốt nhưng bây giờ một số người làm các điều xấu chống lại nhân dân”.

Theo Luật Sư Hải biện hộ, quan điểm chính trị của ông Nguyễn Xuân Nghĩa phù hợp với hiến pháp và các công ước quốc tế mà Việt Nam là một thành viên.

Giáo Sư Carl Thayer, chuyên viên về Việt Nam của Học Viện Quốc Phòng Hoàng Gia Úc, cho rằng việc xử án và bỏ tù tập thể một nhóm người đối lập là nhằm “tạo tác dụng răn đe tối đa” đối với phong trào đòi dân chủ nhân quyền.

“Không phải là có sự ngẫu nhiên trùng hợp của cuộc đàn áp với sự chuẩn bị đại hội đảng Cộng Sản kỳ thứ 11. Những kẻ bảo thủ trong đảng CSVN đang nỗ lực đè nén các áp lực đòi gia tăng nhịp độ cải cách chính trị hầu duy trì quyền lực.” Ông Thayer phát biểu.

[dodom]

Bão số 9 giúp làm lộ ra nhiều gian dối


Bão Số 9 đánh vào miền Trung Việt Nam hôm 29 Tháng Chín làm 163 người chết và cũng nhờ trận bão này mà những
việc gian dối của các giới chức tại Việt Nam bị lộ mặt. (Hình: HoangDinhNam/Getty Images)


Các đoạn bờ kè bị sạt lở trên đường Nguyễn Tất Thành cho thấy hoàn toàn không có lõi sắt bên trong. (Hình: VNN)


Trụ điện được chôn mà không hề có móng! (Hình: VNN) Phan Như Thị/Người Việt

Các bản tin dự báo thời tiết ở Việt Nam cho biết bão Số 10 (tên quốc tế Parma), sau hai lần tàn phá đảo Luzong, Philipines đã đứng lại ngoài khơi Thái Bình Dương và ít có khả năng đi về phía biển Ðông, đánh vào Việt Nam.

Từ bản tin báo bão này, người Việt Nam nhất là cư dân vùng biển, đã phần nào bớt hoảng hốt. Sự tàn phá ghê gớm của cơn bão Số 9 (Ketsana) vẫn còn ngổn ngang và tang thương. Nếu những ngày tới dân nghèo phải gánh thêm bão Số 10 nữa thì có lẽ sức chịu đựng của lương dân sẽ gãy.

Nhưng nhìn lại diễn biến tác hại của cơn bão Số 9 đánh vào các tỉnh Bắc Trung Phần Việt Nam, dư luận trong cả nước phát hiện ra nhiều điều quái đản lẫn điều kỳ diệu. Chuyện quái đản của kẻ bất nhân nhờ bão tố mà được phơi ra để công chúng thấy hết cái xấu xa, và cũng nhờ bão tố mà người ta được nhìn thấy trời đất đã nghe thấu, nhìn thấu tiếng kêu than của lương dân như thế nào.


* Bờ kè không có cốt thép


Ngày 7 Tháng Mười, báo chí trong nước ghi nhận tại hiện trường sau bão Số 9 ở Ðà Nẵng như sau: “Trên con đường Nguyễn Tất Thành, một con đường thuộc loại phô trương thành tựu phát triển của thành phố. Bờ kè dọc đường này trị giá hàng chục tỉ đồng bị sóng và gió bão đánh tơi tả, nát vụn. Với những khối bê-tông ngả nghiêng đổ gãy, mọi người đều có thể dùng bàn tay của mình bóp nát vụn dễ dàng, bởi trong đó toàn là cát và xi-măng kém chất lượng. Nhưng điều quái đản là không tìm thấy trong các khối bê-tông xây bờ kè chống sóng biển, gió bão này một cốt thép nào, có chăng thỉnh thoảng, mấy người đi lượm ve chai moi ra được vài cọng sắt nhỏ, kích cỡ không lớn hơn que căm xe đạp.”

Và đây, người ta được nghe ông phó chủ tịch Ðà Nẵng, ông Văn Hữu Chiến chai mặt chạy tội bằng một bài “hát” thuộc lòng như sau: “Sóng biển trong cơn bão mạnh, phá hỏng nhiều đoạn bờ kè và phần lớn vỉa hè lún sụt, hư hỏng. Ủy Ban Nhân Dân Thành Phố đã chỉ đạo Sở Giao Thông Vận Tải kiểm tra, báo cáo và thiết kế xây dựng lại như thế nào để công trình mang tính vĩnh cửu. Chứ đến mỗi mùa mưa bão là bị hư hỏng, phải sửa chữa vừa tốn kém vừa mất thời gian.”

Tất nhiên ông cán bộ “bự” này đã nói đúng nhưng chưa hết ý, vì ai cũng biết ở Việt Nam loại công trình có giá trị vĩnh cửu không phải sửa chữa, không phải mất thời gian, công trình đó chính là loại công trình bị tham nhũng rút ruột.


* Lũ lụt lòi ra “gỗ lậu”


Một chuyện tréo ngoe sau bão Số 9 được dư luận trong nước biết tới là chuyện hàng ngàn người dân ven sông Vu Gia thuộc huyện Ðại Lộc, tỉnh Quảng Nam, đã đổ xô đi trục vớt gỗ rừng khai thác lậu. Báo chí trong nước gọi đây là hiện tượng hiếm thấy và hiện tượng này không chỉ có ở Quảng Nam mà còn ở Kontum. Theo nhiều người chứng kiến thì những lượng cây rừng khổng lồ trên có đường kính ba bốn người ôm, có cây là gỗ quí hiếm, có cây đã được cưa xẻ thành khối, tất cả đều từ vùng thượng nguồn của rừng cấm của quốc gia trôi về.

Trả lời về việc này, ông Hà Công Huấn, cục trưởng Cục Kiểm Lâm, sau khi nói vòng vèo một lúc cuối cùng cũng xác định: “Ðây là số gỗ khai thác bất hợp pháp và qua đợt này, cục sẽ chỉ đạo cho kiểm kê lại mức độ.”

Một lần nữa dư luận lại nhìn thấu thế nào là “chỉ đạo kiểm kê lại mức độ.” Chắc chắn lại cũng chỉ biết đến khi những khu rừng nguyên sinh, rừng bảo vệ đầu nguồn của quốc gia bị lâm tặc và cán bộ tham nhũng đốn hết sạch thì việc kiểm kê rừng đương nhiên sẽ hoàn tất.

Một bác chạy xe ôm, có tính thương người khi đọc báo biết việc dân nghèo đổ xô đi vớt gỗ lậu, ông vui hớn hở ra mặt nói. “Ðúng là ông Trời có mắt, lấy của quân bất lương chia lại cho người nghèo kiếm chút cháo.”


* Và chuyện “diệu kỳ”


Ngày 8 Tháng Mười, dư luận trong nước lại biết thêm một chuyện khác. Ở tỉnh Quảng Nam, một tỉnh nghèo bị cơn bão Số 9 tàn phá nặng nề nhất lại xảy ra một chuyện có thể tạm gọi là diệu kỳ. Tại các xã vùng núi cao nghèo xơ xác của tỉnh, hàng trăm người, đa phần là bà con người dân tộc thiểu số đổ xô về vùng thượng nguồn sông A Vương, chân núi Ta Lê huyện Tây Giang để đãi vàng sa khoáng.

Cái nguồn vàng sa khoáng này theo người am hiểu là nhờ sức mạnh của cơn bão Số 9 mà lộ ra, rồi theo lũ mà tràn xuống lòng sông. Với những dụng cụ thô sơ nhất, một đứa trẻ đi đãi vàng sa khoáng một ngày cũng kiếm được cả triệu đồng. Một người địa phương trả lời qua điện thoại cho biết. “Thay vì chờ nhà nước phát mì gói cứu đói nhỏ giọt, thì nhiều người cùng rủ nhau đi lên núi nhận vàng cứu trợ của ông Trời.”

Ở một chừng mực nào đó những câu chuyện của lương dân, những vùng bị ảnh hưởng nặng nề nhất của cơn bão Số 9 vừa qua đã cho thấy: Ở một quốc gia được xếp là 1 trong 10 quốc gia bị thiên tai nhiều nhất thế giới, việc mỗi phải tự lo cứu mình, cũng như trông chờ ơn Trời và những người thiện tâm để mong khỏi kiếp nạn luôn là nguồn hy vọng duy nhất.

Và ai cũng biết thiên tai, dịch bệnh rồi cũng qua, nhưng có một thứ tai họa trầm kha không bao giờ có thể qua được đó là thảm trạng tài nguyên thiên nhiên và công quỹ quốc gia bị kẻ tham nhũng, bọn tội phạm kinh tế đang hùa nhau vơ vét.

[dodom]

Sài Gòn và “nỗi niềm” kẹt xe
Friday, October 09, 2009


Kẹt xe là chuyện thường ngày ở Sài Gòn. (Hình: Hàm Anh/Người Việt)


Sợ kẹt xe nên chạy lên lề đường cho chắc ăn. (Hình: Hàm Anh/Người Việt)

Sài Gòn Cô Nương/Người Việt
Gõ Kiến lồm cồm thức dậy từ năm giờ sáng. Trời ngả về cuối năm nên đường sá hãy còn tối om om, nhìn ra ngoài cứ như còn khuya khoắt lắm vì trăng vẫn sáng và sương vẫn ẩm. Tối hôm qua cô thức rất khuya để soạn tài liệu cho phái đoàn kiểm tra sắp đến. Cô dậy không phải để đi tập dưỡng sinh bởi giờ này ra ngoài đường toàn xe hàng đổ về các chợ và các ông già bà lão đi tập thể dục, chẳng phải người trẻ hơn không siêng năng tập thể dục nhưng đa số đi làm quá mệt nhọc nên nằm nướng thêm chút nào thấy đỡ mệt chút đó.

Gõ Kiến dậy sớm để sửa soạn đi làm, đi học. Do đi đúng giờ rất dễ bị kẹt xe nên cô phải rời nhà từ lúc còn tối đất như thế. Cô cũng như mọi cư dân ven đô lũ lượt vào trung tâm thành phố phải qua một chiếc cầu là nơi giờ cao điểm luôn luôn bị tắc nghẽn. Cô không cần đánh thức, xốc luôn con bé Ti người còn khai nồng vì đái dầm, quấn vào chiếc khăn lớn địu vào sau lưng, thằng cu Tí lớn rồi và quen thuộc nên vớ luôn chiếc balô góc nhà leo lên xe ôm chặt lấy mẹ, gục mặt vào lưng mẹ dù mắt mũi vẫn nhắm nghiền.

Dĩ nhiên cơ quan, trường học chưa hề hoạt động lúc này. Gõ Kiến chỉ na hai đứa con sang nhà bà ngoại là trạm trung chuyển nghỉ chân để tránh khúc đường giờ cao điểm. Tại đó cu Tí và bé Ti tiếp tục nằm lăn một chút trước khi thực sự dậy ăn sáng và thay quần áo để đi học. Văn phòng của các cơ quan lớn thường nằm trong nội thành, các trường nổi tiếng dạy giỏi cũng nằm tại trung tâm nên mọi hoạt động của người lớn và trẻ con đều bị hút vào đấy. Quận 1 có mật độ dân cư thấp nhất vì là nơi tập trung công sở, bến xe buýt, nhiều đường phố và gần đây giá nhà cao nên có nhiều hộ cho các công ty thuê làm văn phòng, còn mình thì chuyển ra ngoại thành ở.

Trước kia đọc báo, nhiều người cứ nghĩ kẹt xe là chuyện của... ngoại quốc, kẹt xe chỉ là vấn nạn ở Thái Lan hay tận Mexico chứ đâu có ngờ nạn kẹt xe ngày càng trầm kha ở Sài Gòn. Dân số tăng lên không ngừng nên đất dành cho việc xây nhà mở rộng và đất nông nghiệp thu hẹp dần. Hiện nay thành phố có mười chín quận và năm huyện với dân số từ bốn triệu sáu vào năm 1990 đến nay đã gần sáu triệu rưỡi trong đó dân không có hộ khẩu chiếm gần một phần ba.

Thật ra tình trạng dân nhập cư vào thành phố làm việc là điều tất yếu ở các thành phố phát triển. Ðể giải quyết việc lưu thông cho dân chúng cần có hệ thống chuyên chở công cộng như xe buýt, xe lửa, xe điện... Tuy nhiên ở thành phố, xe công cộng không được phát triển lắm nên mỗi người thường sở hữu một chiếc xe gắn máy gọi tắt là xe máy. Không những dân đi làm mà ngay cả học sinh cấp III đều phải di chuyển bằng xe máy do phụ huynh không có thời gian đưa đón con cái, xe đưa rước lại không tiện dụng nếu học sinh ở không quá xa trường.


* Xe gì cũng có

Thống kê cho thấy gần chín mươi phần trăm gia đình có xe gắn máy, trong đó một gia đình nhiều người dĩ nhiên sắm nhiều xe. Ðã có bài tính nếu đem hết xe gắn máy ra xếp hàng ngoài đường lộ thì không thể đủ chỗ để xếp hết. Từ ngày xe nghĩa địa rồi xe “Honda” Tàu nhập cảng vào VN, lượng xe máy tăng vọt. Trừ các loại xe đời mới như xe tay ga, xe chính hãng Honda, Yamaha, Suzuki... còn lại là xe Trung Quốc nhái nhãn hiệu nổi tiếng, xe Ðại Hàn hoặc xe Miên. Xe Tàu nổi tiếng đang đi tự nhiên nứt càng, gãy cổ vất chủ nhân lăn quay giữa đường may thì xây xát, bị thương, còn không may thì chấn thương hay gặp vận tải nặng trờ tới...; xe Miên qua ngả biên giới không có giấy tờ gốc. Nói không giấy tờ cũng hơi quá vì có khi xe cũng đi kèm tờ giấy nào đó nhưng toàn chữ Miên tức là chữ con giun, nhìn vào chẳng ai đọc để hiểu ra nó là giấy tờ xe hay giấy gán nợ vay tiền... Cảnh sát đâu có thời giờ tìm thông dịch làm chi nên giấy Miên nếu có cũng hoàn toàn vô giá trị. Xe Tàu chất lượng kém và xe Miên nhập lậu, giá rẻ khoảng ba tới sáu triệu đồng, vừa túi tiền dễ tậu nên đa số dân chúng sở hữu ít nhất mỗi người một chiếc xe máy. Từ anh công nhân, chị giao báo, bà nội trợ... cho chí thằng bé học trung học đệ nhất cấp cũng một bước ra đường leo lên xe máy.

Xe máy đông nghẹt như thế nay lại thêm phong trào đi xe hơi sản xuất tại VN, xe nhập lậu, xe nhập chính thức... Do xe gắn máy vốn bị coi là nguyên nhân gây ra nạn kẹt xe tính ra làm thiệt hại năm tỉ mỗi ngày nên nhà nước chỉ chăm chú vào tên thủ phạm đó.

Rất nhiều biện pháp đề ra chĩa mũi dùi vào xe gắn máy như tùy theo thứ mấy trong tuần để xe số chẵn hay số lẻ vào nội ô thành phố, hạn chế việc nhập cảng, sản xuất xe gắn máy, mỗi gia đình chỉ được đứng tên một chiếc xe... Dầu sao những biện pháp này không khả thi thậm chí khá buồn cười. Trong lúc “được bỏ quên” như thế, lượng xe hơi đã lẳng lặng tăng lên đáng kể, bởi vì số dân có tiền trong thành phố nhiều hơn. Xe hơi lắp ráp trong nước với đồ của Trung Quốc và thuế nhập cảng bắt đầu giảm kéo giá xe xuống nhiều và người đi học lái xe tăng lên.


* Ði đâu cũng... kẹt!

Ước tính mỗi xe gắn máy chiếm khoảng ba mét vuông đường khi lưu thông thì mỗi ngày cần thêm hơn bảy ngàn mét vuông đường cho xe gắn máy đăng bộ mới. Một chiếc xe hơi lưu thông cần hai mươi hai mét vuông mà mỗi ngày một trăm chiếc đăng bộ thì số diện tích đường cần làm thêm mỗi ngày là... là... (muốn cà lăm!)

Bởi vậy nhiều khi thấy đi xe gắn máy thật đỡ khổ khi xe hơi nối đuôi dài dài hàng trăm mét trên đường Hai Bà Trưng, Lý Thường Kiệt... và thấy đi bộ thật sung sướng khi xe gắn máy kẹt cứng một khối không nhúc nhích hằng giờ trên đường Nguyễn Văn Lạc, Bà Hom, Nguyễn Kiệm...

Trước đây chỉ có vài điểm kẹt xe như đường Nguyễn Biểu (chân cầu chữ Y), Lạc Long Quân, Hùng Vương, Cầu Bông, Nguyễn Văn Học trước bệnh viện Ung Bướu... Cầu Chữ Y luôn có cảnh sát chực sẵn sàng giải quyết ngay nạn kẹt xe khi vừa chớm. Rồi danh sách các nơi kẹt xe ngày dài thêm ra: đường Nguyễn Tất Thành (Trình Minh Thế), Nguyễn Kiệm, ngã tư Trần Hưng Ðạo- Nguyễn Thái Học, góc Tôn Thất Tùng- Sương Nguyệt Anh... chỗ nào cũng kẹt xe. Ngay bến phà Bình Khánh nối Cần Giờ với Nhà Bè cũng kẹt phà vào buổi sáng vì dân Cần Giờ đi làm ở khu chế xuất Tân Thuận hoặc các ngày lễ, cuối tuần khi dân nội thành thiếu không khí phải đua nhau chạy xe trên quãng đường năm mươi kilomét ra Cần Giờ để hít thở không khí trong lành.

Kẹt xe đương nhiên do quá nhiều... xe! Tuy nhiên tại sao kẹt xe lại bởi nhiều lý do khác nhau. Những nút đường “thắt cổ chai”; dân ngoại thành vào thành phố hay ngược lại trên những cửa ngõ vào thành phố độc đạo ngày càng trở nên chật chội như đường Trường Chinh (trước hãng dệt Vinatexco và nhà máy dầu ăn Con Két Nakydaco), Nam Kỳ Khởi Nghĩa (Công Lý), bây giờ đã bớt việc sửa đường, đào đường, trải nhựa đường... vào ban ngày, còn lại do các trường học san sát nhau. Trước kia khi tan học, đa số học sinh tự về nhà một mình nhưng nay do mỗi gia đình ít con, số quý tử tăng cao trong khi vô vàn nguy hiểm rình rập ngoài đường: ma túy, đua đòi, rủ rê chơi bời, bắt cóc... nên hầu hết học sinh đều được phụ huynh đưa đón tận cổng trường. Cứ đến giờ tan học thường xảy ra kẹt xe nhiều khúc đường là vậy.

Gần đây, nhiều hẻm trải bê tông biến thành đường như đường Ðông Hồ, Ba Vân... nhiều đường mới mở hoặc nới rộng như Nguyễn Hữu Cảnh (Lê Thánh Tôn nối dài), Nam Kỳ Khởi Nghĩa, đoạn đường Cách Mạng Tháng Tám nối quận 12 với Tân Phú... Bùng binh được lập thêm hay mở rộng như bùng binh Hàng Xanh, Phú Lâm, Phù Ðổng Thiên Vương... chưa kể xe xích lô, ba gác đã bị cấm chạy một số đại lộ trung tâm.


* Làm sao để thoát?

Dù sao, nạn kẹt xe vẫn xảy ra thường xuyên và có “cảnh giác” cao độ vẫn dễ dàng rơi vào cái “Vùng xoáy tình yêu” (*) đó. Một con đường vốn đông xe nhưng chưa kẹt xe nổi tiếng, khi không một chiếc cam-nhông nhỏ lui đuôi xe đổ gạch cát xuống lề đường cho căn nhà đang xây. Thế là xe cộ bắt đầu ùn lại, chiếc xe buýt đang từ từ quẹo qua đành nằm ngang phè ngay giữa ngã ba. Vì là ngã ba nên một nửa xe muốn đi thẳng và nửa kia muốn rẽ. Theo đúng luật đấu tranh sinh tồn chứ không phải luật... giao thông thì mạnh ai nấy tìm đường thoát thân. Mọi người tích cực xoay xở để nhích lên từng vài xăng-ti-mét, để đầu xe lọt vào một khe nhỏ đằng trước; xe hai bên rìa tức tốc leo lên vỉa hè vội vã phóng nhanh; mọi người hối hả leo lề cả nên chỉ thoáng chốc, vỉa hè đâm kẹt cứng; ai thông thạo địa hình thì rẽ vào các ngõ ngang ngoằn ngoèo tìm đường vòng ra khỏi chỗ kẹt xe, vì thế không lạ khi nhiều con hẻm nhỏ xíu nhưng là hẻm thông xe gắn máy rú ga chạy ào ào suốt ngày.

Có điều không phải khúc kẹt xe nào cũng có hẻm thông, có khi hẻm thông không dẫn đến nẻo về mà phóng đi một phương trời nào không biết nên đành chịu trận. Một số rất ít tắt máy xe nhưng đa số vẫn để máy xe tung khói bụi và tiếng động ồn ào. Bởi thế nhiều bé con mẫu giáo trở xuống thường được các bà mẹ kỹ tính buộc đi tất, giầy bít mũi, găng tay, đội mũ và tấm khăn voan trùm kín nửa người để khỏi hít bụi. Ô nhiễm thành phố khỏi nói vì đường phố suốt ngày đều nhận thấy rất rõ bụi mờ mờ không trung. Gary Morisson người Anh, có vợ VN nhưng không dám sống ở Sài Gòn vì cách mấy năm, cứ theo vợ về thành phố chơi dù đeo khẩu trang rất kỹ lưỡng, nhưng chỉ sang ngày thứ hai là anh chàng bắt đầu viêm họng, viêm mũi, sau đó lăn ra sốt, nằm bẹp cho đến hết ngày phép khăn gói va li trở về nước Anh, không gặp gỡ chuyện trò với ai, không thăm thú chơi bời đây đó được chút nào.

Không phải trẻ con mới “võ trang đến tận răng” như thế, người lớn cũng mũ áo, găng tay... kín mít. Vì vậy, áo choàng và khẩu trang dành cho phái nữ luôn luôn thay đổi kiểu mới. Áo choàng có loại cổ cao, tay dài đến ngón. Khẩu trang đổi kiểu xoành xoạch từ che hai má, dài xuống kín cổ, lan ra sau bao luôn mái tóc, chạy đến lưng phủ ót cho an toàn làn da... găng tay chạy tuốt lên gần vai, và chân dù đi giầy săng-đan vẫn thêm đôi vớ tránh nắng rám và bám bụi.

Kẹt xe thời gian trôi qua vô ích trong khi cuộc sống thành phố lúc nào cũng tất bật với vô số công việc chờ đợi nên mắc giữa đám kẹt xe ấy chỉ đành chịu đựng một cách bực bội dần dần luyện người ta sức chịu đựng dẻo dai. Rất nhiều khói và tiếng máy xe rì rì chung quanh, không có tiếng còi xe vì bóp còi cũng chẳng được việc gì chỉ khiến mình và người chung quanh điên cái đầu, dễ điên lắm, cãi nhau như chơi. Thôi thì giải trí bằng cách nhớ tới bài thơ tỏ tình mới nhận được, một tên lưu manh chơi xỏ bạn trong cơ quan... ngắm cô gái đằng trước mặc chiếc áo đẹp quá mình nên bắt chước kiểu chăng; số xe bên trái bù nhưng số xe bên phải là số đại lộc; có rất nhiều kiểu xe máy mới ra, sao nhiều hiệu xe quá vậy, chiếc này màu đỏ rất đẹp, chiếc kia hơi lùn... Khi nào mình có thể đổi chiếc xe cà tàng mà chỉ còn hai năm nữa nhà nước cấm lưu thông... Dầu sao trong lúc kẹt xe cũng có thể quan sát cuộc sống và ngẫm nghĩ lan man một chút về tình đời...

(*) Tên một bộ phim trên TV thành phố