Cà Phê...Vịt

[ngayngo]

Eleanor - “Thị Màu” nước Úc sẽ làm dâu Việt Nam
(VnMedia) - Năm 2006, nhiều khán giả Việt Nam đã quá đỗi ngạc nhiên khi ngồi trước màn hình tivi xem buổi biểu diễn của Eleanor Clapham- cô gái người Úc hát tuồng, chèo chẳng khác gì các nghệ sĩ Việt Nam. Sau 4 năm “mất tích” Eleanor đã trở lại Việt Nam với những dự định mới, với đam mê mạnh mẽ hơn dành cho nghệ thuật truyền thống Việt Nam, với hạnh phúc riêng cô có cùng một chàng trai người Việt.

"Thị Màu" nước Úc sẽ thực hiện nhiều dự định với âm nhạc truyền thống Việt Nam (ảnh Cát Tường)
Không đứng lại ở ngã ba đường

Eleanor Clapham có một ước mơ và sự quả quyết rằng cô sẽ là một nghệ sĩ. Nhưng ở vào tuổi mười tám, đôi mươi, giống nhiều người trẻ khác, Eleanor cũng nếm trải cảm giác của người đứng ở ngã ba đường. Cô loay hoay tìm kiếm các con đường khác nhau cho mình. Làm thế nào để tìm ra một con đường mới, để trở thành nghệ sĩ trong khi trước cô đã có bao người tài năng, thành công với nghệ thuật. Năm 2005, Eleanor đang là sinh viên năm cuối ngành văn hóa của trường đại học Wollongon, Úc. Cô cảm thấy mất phương hướng và tương lai ảm đạm khi mọi người nhận xét cô không thể trở thành nghệ sĩ opera được. Đúng lúc ấy, trường Wollongong có buổi biểu diễn tuồng của Việt Nam, Eleanor nghĩ mình có thể học kĩ năng này, sau đó có thể tạo ra một loại hình nghệ thuật khác lạ với những người đi trước.

Cô gái 23 tuổi từ xứ sở Kangaroo một mình sang Việt Nam- mảnh đất hoàn toàn lạ lẫm không người thân với cô để học tuồng. Sau 2 năm rèn luyện, từ chỗ không biết nói một từ tiếng Việt, Eleanor đã có thể diễn các trích đoạn tuồng, chèo khó như Hồ Nguyệt Cô hóa cáo, Ngũ biến, Thị Màu lên chùa, Xúy Vân giả dại… Lúc này Eleanor được chú ý, cô có buổi diễn tại nhà hát Lớn Hà Nội, nhận được nhiều lời mời diễn, sự chú ý của nhiều người.

Ở thời điểm đó mọi người đều nghĩ rằng Eleanor sẽ tiếp tục học các đoạn Tuồng, Chèo khác, và sẽ tiếp tục biểu diễn thành công. Eleanor thì buồn, một lần nữa cô lại đứng giữa ngã ba đường. Cô sẽ làm gì tiếp theo để vượt lên những thành công vừa có? Có đường đi nào mới không? Buồn bã, mất phương hướng, cô trở về Úc, làm người pha cà phê trong quán bar, dạy thể dục trong trường học, rồi tiếp tục học đại học để tìm một nghề mới nhưng những việc đó không mang lại niềm vui, sự say mê cho cô. “Đó là thời gian đen tối, là điểm thấp nhất cuộc đời tôi”- Eleanor tâm sự. Điều kì diệu đã xảy ra. Eleanor đột ngột nhận được lời mời biểu diễn chèo trong một chương trình tại Singapore. Sau chuyến biểu diễn, Eleanor thăm và ở lại Việt Nam 1 tuần. Cô đi dạo trên những đường phố Hà Nội, và nhận thấy mình đã mắc nợ chính mình, mắc nợ ước mơ thành nghệ sĩ của mình.

Về Úc, Eleanor nghe lại các đoạn tuồng, chèo của Việt Nam. Cô muốn sử dụng chất liệu của âm nhạc truyền thống Việt Nam để viết những ca khúc nhạc nhẹ hiện đại. Thử nghiệm của Eleanor đã tạo ra những bản nhạc pop với âm hưởng của chèo, của tuồng, của hát ru… Eleanor đã tìm được hướng đi mới cho mình. Các sáng tác của cô được đón nhận, cô đi diễn tại các nhà hàng, club, trong những đám cưới của người Việt tại Úc…


Eleanor và chồng sắp cưới - diễn viên Cát Trần Tùng (ảnh Đỗ Hiền) Tôi sắp thành con dâu Việt đấy

Trong những ngày tháng 5 này, Eleanor đã trở lại Việt Nam- quê hương thứ 2 của mình để thực hiện một chương trình mà cô ấp ủ. Cô đang thu âm album với tên gọi “Trở lại” và thực hiện một liveshow vào ngày 26.6 tại Nhà hát Lớn Hà Nội. Trong liveshow đặc biệt này, Eleanor sẽ trình diễn 12 sáng tác của cô, những bản nhạc nhẹ bằng tiếng Anh có sử dụng chất liệu âm nhạc truyền thống Việt Nam. Có thể thấy trong ca khúc “Trở lại” giai điệu nhạc của “Thị Màu lên chùa”, ca khúc “Điên” được lấy cảm hứng từ đoạn chèo “Xúy Vân giả dại” trong vở Kim Nham, hoặc bài hát “Ru anh” với lời tiếng Anh hiện đại nhưng phần nhạc dựa trên giai điệu hát ru bắc bộ ngọt ngào. Một số bài hát cũng được Eleanor viết bằng tiếng Việt và sẽ trình diễn trong chương trình này. Eleanor cho biết toàn bộ số tiền thu được từ đêm diễn và một phần tiền từ việc bán album sẽ được tặng cho trường KOTO- trường dạy nghề cho trẻ em lang thang Việt Nam.

Trở lại Việt Nam lần này, đi đâu, gặp ai Eleanor cũng tươi cười khoe: Hoàng Lan sắp trở thành con dâu Việt đấy (Eleanor có tên Việt Nam là Hoàng Lan, khi nói chuyện với mọi người cô đều dùng tên Hoàng Lan làm danh xưng). Lấp lánh niềm hạnh phúc, cô khoe tiếp: “Người hùng đã cầu hôn Hoàng Lan rồi”. Hoàng tử của Eleanor là Cát Trần Tùng, diễn viên cũ của nhà hát Tuổi Trẻ, giờ anh đang làm và định cư tại Úc. Cát Trần Tùng cho biết điều anh mến nhất ở Eleanor đó là một cô gái có ước mơ, kiên định với ước mơ, trong sáng và có tấm lòng nhân hậu.

Đỗ Hiền

[TuanAnh]

Apple Qua Mặt Microsoft
Hôm qua trên thị trường chứng khoán & tài chánh, Apple đã qua mặt Microsoft cái vèo, thị trường tài chánh đã công nhận Apple như một công ty kỹ thuật sáng giá nhất của thế giới. Kỷ nguyên cũ, kỷ nguyên của Microsoft chiếm lãnh thị trường vừa đóng cửa!

Sự thay đổi ngôi thứ kể trên đánh dấu một dữ kiện quan trọng: Thị hiếu của người tiêu thụ định hướng kỹ thuật thế chỗ cho sự cần thiết của thị trường. Nói một cách khác, kỹ thuật được phát triển dựa theo ý muốn của người tiêu thụ.

Microsoft làm mưa gió trên thị trường kỹ thuật qua các nhu liệu Windows và Office; các nhu liệu này được sử dụng bởi hầu hết mọi người tiêu thụ dùng máy điện toán trong suốt 2 thập niên vừa qua. Nhưng rồi các ngón tay gõ lóc cóc trên bàn phím bắt đầu nhường chỗ cho ngón tay lướt trên màn ảnh, nhẹ nhàng hơn, nhanh chóng hơn! Căn bản buôn bán của Microsoft là duy trì thị trường đang có trong tay.
Ngược lại, Apple, trái táo cắn dở, sản xuất những dụng cụ cầm gọn trong tay như iPod, iPhone và iPad để nghe nhạc, để lượn sóng và nói chuyện xa gần. Dù Apple vẫn sản xuất máy điện toán nhưng chính các dụng cụ nhỏ gọn cầm tay kia đã là sức đẩy Apple vượt qua chỗ đứng của Microsoft. Apple sống còn bằng cách thay đổi, phát triển những sản phẩm mới lạ để tranh giành. Sự cải tiến không ngừng đã đưa Apple đến mức hàng đầu.

Nói chung, kỹ nghệ kỹ thuật bán ra khoảng 172 triệu cái "điện thoại thông minh" trong năm 2009 so với 306 triệu máy điện toán, nhưng tốc độ buôn bán của điện thoại nhanh gấp 5 lần!

Phân tích kỹ lưỡng hơn: Ngày 26 tháng Năm, 2010, Wall Street đã định giá Apple ở mức 222.12 tỉ mỹ kim, trong khi định giá Microsoft là 219.18 tỉ! Công ty Hoa Kỳ duy nhất được định giá cao hơn là Exxon Mobil, 278.64 tỉ.
Hai công ty Apple và Microsoft có mức thu tương đương, Microsoft thu vào 58.4 tỉ với lợi tức 14.6 tỉ trong khi Apple thu vào 42,9 tỉ dù lợi tức chỉ 5.7 tỉ. Nghĩa là Microsoft và Apple cùng buôn bán, thu vào số tiền tương đương nhưng Microsoft kiếm ra nhiều tiền hơn! Với một lợi tức khiêm nhường so với Microsoft, thị trường chứng khoán cũng vẫn đánh giá Apple cao hơn, các con số kể trên cho thấy sức mạnh của Apple đã thu hút được thị trường chứng khoán.

Những gì khiến người thế giới nể nang Apple như thế?
Câu chuyện của Apple là câu chuyện của một công ty thua lỗ, ngắc ngoải rồi hồi sinh, vươn mình lớn mạnh. Bắt đầu từ ông sếp lớn, Steven Jobs, người đã tạo dựng Apple nhưng rồi bị đẩy khỏi công ty năm 1985. Sau biến cố ấy, Apple tuột dốc, bị những công ty cạnh tranh xem thường và cho là "chết ngắc", từ Dell đến Microsoft. Năm 1996, ông Jobs trở về và vực dậy đứa con tinh thần đang đau ốm thập tử nhất sinh của mình.

Sự hồi sinh của Apple đánh dấu bằng việc ra đời của iPod, ông sếp lớn từ lúc đó được nhìn nhận như một người có cái mũi đánh hơi rất bén nhạy thị hiếu của người tiêu thụ. Apple đẩy Sony ra khỏi thị trường âm nhạc qua iTunes trên mạng. Kế tiếp là việc vượt mặt Nokia về điện thoại di động khi Apple đưa ra thị trường iPhone. Năm nay, Apple lại đánh thức thị trường kỹ thuật qua iPad, một sản phẩm có thể thay đổi hoàn toàn bộ mặt của thị trường máy điện toán, cách sử dụng và người tiêu thụ. Nhanh chóng, tên tuổi của Steven Jobs gắn liền với người chế tạo sản phẩm kỹ thuật hay nhất từ máy nghe âm nhạc, điện thoại di động đến máy điện toán!

Trong khi Apple lên như diều gặp gió và vai trò của Microsoft mờ nhạt dần nhưng không có nghĩa là Microsoft sửa soạn về hưu, Microsoft vẫn chiếm một chỗ đứng khá quan trọng trong thế giới kỹ thuật. Nhu liệu Window nằm trong 90% số máy điện toán của người thế giới và nhu liệu Òfìce được sử dụng bởi trên dưới 500 triệu người để làm việc hàng ngày, gửi điện thư và lượn sóng mạng ảo!

Tấm tắc khen lao như thế nhưng không mấy ai bỏ qua việc theo dõi cuộc ganh đua giữa Apple và Google tranh giành thị trường mạng ảo. Google chiếm giữ mạng ảo trong khi Apple sửa soạn thay đổi cái thói quen của nguòi tiêu thụ qua việc chế tạo các sản phẩn "xài liền" không cần phải thêm thắt gài nhu liệu ... như hiện nay. Người ta tiên đoán rằng chẳng chóng thì chày, ta sẽ có các món hàng kỹ thuật mua về cắm điện là cứ việc sử dụng ...?
Riêng với ông Jobs, lòng tự tin và sự kiên trì, thắng không kiêu bại không nản đã đưa ông ta đến đỉnh của sự thành công. Với tinh thần cầu tiến và ganh đua như thế, ông sếp kia sẽ giữ được vị trí đứng trên đinh núi rất lâu?

Ta chờ xem ?!

[doluoi]

" Đứt dây đờn "...
Cùng tất cả,
Đây một bài viết đặc biệt dành cho qúy ông.Viết về 1 bệnh trạng hiểm nghèo cuả mình,tác giả vẫn cố dí dỏm hài hước,để mong truyền cho người đọc những kinh nghiệm về bệnh Prostate Cancer.
Đừng lo "đứt dây đờn",bệnh khỏi,"dây đờn "cũng sẽ OK.
Chúc an vui.TN
Sửa lại dây đờn! (Prostate Cancer)
Ngày xưa con người ta mau già chứ ngày nay thì khác hẳn. Nhìn mấy ông mấy bà tóc tai đen nhánh hoặc đỏ đỏ nâu nâu; mắt kính to tổ chảng che mất cặp mắt xệ mí với 2 cái túi mỡ; quần jean áo thun hoặc váy đầm màu mè ôm cái bụng chỉ hơi lúp lúp; đố ai biết mấy khứa đó đã trên 60? Thế mới có bài thơ như thế này lưu truyền trên mạng:

60 CHƯA PHẢI ĐÃ GIÀ
60 LÀ TUỔI MỚI QUA DẬY THÌ.
65 HẾT TUỔI THIẾU NHI
70 LÀ TUỔI MỚI ĐI VÀO ĐỜI
75 LÀ TUỔI ĂN CHƠI.
80 LÀ TUỔI YÊU NGƯỜI YÊU HOA.
90 MỚI BẮT ĐẦU GIÀ
ĐÊM ĐÊM VẪN CỨ MẶN MÀ YÊU ĐƯƠNG.
100 CÓ LỆNH DIÊM VƯƠNG.
CỨ Ở TRÊN ẤY YÊU ĐƯƠNG THỎA LÒNG.
BAO GIỜ ĐẠN HẾT LÊN NÒNG.
TỪ TỪ NẰM XUỐNG LÀ XONG MỘT ĐỜI.

Theo bài thơ trên tôi “mới” 60 tức là tuổi mới qua dậy thì. Tôi mới có một đời vợ; lúc nào cũng rạo rực xuân tình; mê đàn bà; mê rượu chè; và ham vui hết cỡ.

Tôi còn rất dzui dzẻ, yêu đời và yêu người thì đùng một phát, lãnh ngay cái búa xì xồ của ông thiên lôi. Ổng phán là tôi bị ung thư tiền liệt tuyến. Nói theo tiếng Mỹ là tôi bị Prostate cancer.
Khám ngoại khoa thông thường bác sĩ kiểm tra bằng đường hậu môn thì không bị gì cả. Nhưng theo kết quả thử máu hàng năm PSA(Prostate Specific Antigen )* của tôi là 2.5 nên họ gửi tôi đi thử sinh thiết tức Biopsy. Tôi bị đè ra dích 7 mẫu thịt ở cái “tuyến tiền liệt” để gởi đi xét nghiệm xem có bị ung thư không, và mới ba ngày sau bác sĩ gọi phone báo tin sét đánh cho biết tôi đã bị ung thư tiền liệt tuyến và đề nghị tôi nên trở lại gặp họ để định ngày mổ.

Thật quả là xốc! Tôi choáng váng cả người! Giai đoạn chờ đợi kết quả biopsy tôi cũng có lo lo và nghĩ đến trường hợp xấu có thể xảy ra nhưng vẫn lạc quan nhiều hơn vì xét ra trong gia đình tôi đâu có lịch sử di truyền bịnh này. Và những triệu chứng như són tiểu, đái rắt, đái đêm, đau buốt khi đi tiểu tôi đâu có bị.

Cục cưng nghe tôi báo hung tin mà nó lại thở ra cái phì làm như trút được một gánh nặng:
- Khỏe re! Tối tối tha hồ ngủ ngon khỏi lo ông quậy.
Biết nó lo nhưng giả bộ giỡn cho tôi không bị áp lực, tôi cũng tỉnh rụi đùa the
- Đừng có hòng. Anh còn cả đống Viagra kìa. Hồi giờ chưa xài thì giờ có dịp thử cho biết.
Tôi bị định ngày lên bàn mổ là 2 tháng sau vì bác sĩ bảo bịnh của tôi không đến nổi nặng lắm nên không cần mổ gấp. Theo tôi biết thường thường PSA nếu trên 3.00 mới nguy hiểm. Còn trường hợp của tôi mới 2.5 mà bác sĩ nghi ngờ và gởi đi biopsy rồi mổ tôi không rõ lý do tại sao. 1 người bạn bác sĩ của tôi ở California hỏi bạn ảnh là bác sĩ trưởng khoa Niếu đạo thì ông ta nói những bệnh nhân của ông nếu PSA từ 2.5 đến 3.00 ông ta chỉ để theo dõi chứ không Biopsy..

Tôi đi khám thêm một bác sĩ người Việt ở đây thì vị bác sĩ này lại khuyên tôi nên mổ khi còn khỏe vì để lâu không tốt. Trước sau gì cũng mổ mà. Bác sĩ còn bảo bây giờ cũng chưa thể biết được là các tế bào ung thư của tôi đã lây lan ra chưa, phải chờ khi mổ tiền liệt tuyến họ lấy mẫu tủy sống xét nghiệm thì mới biết được. Điều này làm tôi cứ âm ỉ lo lắng ngày đêm không biết bịnh tình của mình thế nào rồi, nếu nó đã di căn không biết có trị được không và còn sống thêm bao lâu.

Tôi lên mạng internet tìm hiểu thêm. Thì ra bịnh ung thư tiền liệt tuyến đâu phải là bệnh hiếm. Đàn ông rất dễ mắc bệnh này, chỉ một sớm một chiều thôi. Nếu phát hiện sớm và cắt bỏ thì có thể chữa lành 100%. Còn nếu không chữa mà để bịnh nặng ung thư lan tràn qua những bộ phận khác thì đi điện là cái chắc, cuộc sống sẽ kéo dài không quá 10 năm.

Tôi cũng tra cứu được là các nhà khoa học vừa nghiên cứu ra một loại thuốc ngăn ngừa không cho các tế bào của ung thư tiền liệt tuyến này bộc phát và lây lan. Hy vọng năm tới thành công. Nghe mà phấn khởi. Một cô bạn ở hãng đề nghị:


- Nè! U đi Mayo Clinic ở Rochester khám lại cho chắc có đúng là bị Prostate Cancer không. Nhiều khi bác sĩ của U họ lầm lẫn sao. Thấy U còn tươi roi rói “Mi” không tin đâu. Coi kỹ trước khi quyết định chứ dây đờn mà cắt bỏ thì uổng đời lắm U à.
Tôi đính chánh:

- N đâu có cắt dây đờn. Chỉ sửa lại thôi à.

Cô nàng hù và dụ:

- Nghe nói 99% cuộc giải phẩu là đứt dây đờn mà. Bây giờ họ đang nghiên cứu tìm ra phương pháp chữa trị mới, biết đâu đến năm sau thì thuốc mới thành công U sẽ còn nguyên vẹn bộ đồ lòng.

Tôi chán nản:

- Thôi anh già rồi, đàn địch gì nữa. Bà xã anh bảo cắt dây đờn cho khỏi phải lo..

- Sao giờ U dễ bỏ cuộc vậy? Chỉ sợ đứt dây đờn rồi biến thái ngồi đó buồn bã không chịu làm thơ vui cho thiên hạ đọc thôi. Còn nước còn tát mà. U đi lấy thêm ý kiến của bác sĩ ở Mayo đi, để khỏi phải hối hận. “Mi” năn nỉ mà.

Thấy cô nàng xuống giọng năn nỉ tôi xiêu lòng liền một khi. Chìu M một tí vốn dĩ là...nghề của chàng mà. Sẵn tên bạn bác sĩ cũng đã khuyên tôi cùng ý kiến như thế, thôi thì đi thử có mất gì đâu mà sợ.

Tôi làm hẹn ở Mayo clinic và đi khám vài ngày sau. Bác sĩ ở đây giỏi có tiếng của nước Mỹ. Họ xem xét các xét nghiệm của tôi và cũng khuyên nên mổ:

- Trong mấy mẫu xét nghiệm của ông thì mấy cái nằm phía dưới ok không nguy hiểm nhưng cái thứ bảy bên trên phía trái đo ra theo thang điểm (Gleason score) là 6, bên phải là 7 thì có nguy cơ lan tràn không nên để lâu.

Theo dẫn giải của bác sĩ nếu thang điểm này chỉ từ 6 đến 7 thì sau 10 năm mới có nguy cơ. Còn lên đến 8 rất nguy hiểm sẽ lây lan ra những chỗ khác rất dễ chết người. Khả năng cao nhất di căn ra bọng đái, hoặc xương chậu ...Mấy chỗ này làm sao mổ mà thay được nên để di căn tới đó đi bán muối là cái chắc. Bịnh của tôi có từ 4 năm trước và không nguy hiểm, đáng lý ra còn lâu cỡ 5, 6 năm nữa mới phát thành ung thư nhưng vì tôi có nhiều chuyện lo lắng quá, thêm cái tật nhậu nhẹt lu bù cũng ảnh hưởng đến nó.

Tôi nêu thắc mắc của mình ra hỏi về vụ tại sao với bệnh tình như vậy của tôi mà kết quả PSA chỉ 2.5 thì bác sĩ bảo nguyên nhân có thể là kết quả đo PSA không chính xác. Kỹ thuật hiện nay cho ra kết quả sai lệch thường vì bị ảnh hưởng bởi mấy lý do:

1) Người Á đông thường có kết quả PSA thấp hơn người Tây phương. Thí dụ PSA 2.5 của người châu Á có thể tương đương với 5.00 của người Tây phương.

2) Loại thuốc Symvastatin giảm Cholesteron sẽ làm cái test PSA thấp hơn là không uống. Mà tôi thì đang uống loại thuốc này.

3) Bụng bự cũng cho kết quả test PSA thấp xuống hơn con số thật sự. Và cái bụng của tôi thì ...lớn hơn cái trống cơm một chút...

Cả 3 điều này đều trúng lên mình tôi nên mặc dù PSA chỉ là 2.5 nhưng thật sự phải cao hơn nhiều. Hèn chi!

Nghe nói ở San Fransisco vừa trình bày một kỹ thuật mới xét nghiệm máu về ung thư tuyến tiền liệt với độ nhạy 95%, chính xác hơn kỹ thuật xét nghiệm máu hiện nay. Điều này giúp cho bệnh nhân tránh những thử nghiệm sinh thiết (biopsy) không cần thiết để chẩn đoán.

Tôi hỏi bác sĩ thêm về cái nghiên cứu khoa học mới có thể ngăn ngừa phát triển xấu của bịnh ung thư tiền liệt tuyến bằng thuốc thang thì bác sĩ bảo vấn đề này cũng còn đang nghiên cứu và chưa được công nhận. Nếu tôi không mổ ngay mà chờ vài năm nữa bịnh sẽ di căn không tốt.

Vậy là quyết định MỔ, chỉ phải chọn cách mổ nào thôi. Theo bác sĩ dẫn giải và theo nghiên cứu của tôi trong internet thì có 2 cách mổ ung thư tiền liệt tuyến là rạch bụng và mổ nội soi. Phương pháp rạch bụng đã có cả trăm năm nay rồi. Tưởng tượng cái bụng mình bị banh ra máu me tùm lum tà la và người ta thấy rõ bụng dạ của mình tôi không thích chút nào. Còn mổ nội soi thì chỉ đục năm cái lỗ nhỏ nơi bụng, cho các dụng cụ ánh sáng và mổ vào trong cơ thể. Phương pháp này nhờ robot mổ rất chính xác ít gây tổn hại đến các dây thần kinh gần đó. Thời gian mổ thì kéo dài hơn nhưng giảm thời gian hồi phục sau khi mổ hơn là phương pháp mổ rạch bụng. Tôi chọn phương pháp mổ nội soi !


Bề ngoài tôi cười giỡn làm như chẳng ăn nhằm gì, về già bệnh hoạn là chuyện nhỏ. Nhưng từng tí từng tí một, nổi lo và buồn cứ lớn dần. Tôi thấy thương con vợ cũng mới “dậy thì” của mình quá. Bao lâu nay “nó” cứ âm thầm sát cánh bên tôi trên đường đời, là cái gối dựa êm ái của tôi, là “cục nợ” đời tôi luôn muốn có, là “cục cưng” tôi chìu chuộng thương yêu những khi ...nổi hứng, là...tùm lum hầm bà lằng mà tôi muốn có...kiếp sau. Vậy mà kiếp này tôi cứ hoài cà chua cà cháo ăn hiếp hoặc chọc ghẹo nó. Nếu may mắn được chữa lành, anh hứa sẽ ...coi em là tất cả, sẽ ăn cơm nhà mà không đòi phở đòi bún gì cả, và sẽ dành hết cuộc đời còn lại cho em. (Bây giờ thấy thương bả quá thì hứa tùm lum tà la, nhưng lúc đó rồi...hẳn hay phải không. Đàn ông là như vậy đấy, hứa là một chuyện mà làm được hay không là chuyện khác !)

« Con vợ dậy thì » hay gọi cách khác là « Cục cưng » của tôi lâu nay nó ...khờ lắm. Mấy đứa con cũng vậy, đứa nào đứa nấy lớn đầu rồi mà không biết lo, và nhát cáy. Tôi là một thằng đàn ông đảm đang, lo từ việc lớn đến việc nhỏ trong gia đình. Từ chuyện mua nhà mua cửa, sửa sang máy móc đồ đạc vật dụng gia đình cho đến chuyện mua quần áo cho vợ con một tay tôi lo tất. Giờ nếu lỡ không may tôi mất đi thì làm sao con vợ dậy thì khờ dại này có thể sống nổi. Thật mới thấy thấm thía :

Con không cha như nhà không nóc,
Vợ không chồng ngồi khóc hu hu !!! »

Phải nhờ mấy đứa em chăm sóc cho vợ con mình nếu lỡ mình đột ngột chầu trời.. Xẩy cha còn chú mà. Tôi nghĩ ngợi tùm lum tà la. Tôi cũng lo không biết ca mổ của mình sẽ thế nào, bác sĩ có thể nào làm đứt dây đờn để mình thành thái giám không. Mặc dù bây giờ « nó » không còn hoạt động thường xuyên nữa nhưng có lai rai dù gì cũng còn hơn không. Rồi nếu bịnh mình đã di căn không còn sống bao lâu nữa thì phải làm những gì để yên tâm nhắm mắt...Tôi nghĩ ra đủ thứ chuyện mình đã chưa làm, chưa kịp làm và chưa hoàn tất cho vợ con, gia đình, bạn bè, xã hội, và ngay cả đối với chính mình...Nếu may mắn bình an khỏe mạnh lại tôi sẽ làm tất cả, không phí thời giờ vào những chuyện không đâu nữa.

Bạn bè ít ai biết tôi đang bị bịnh ! Vợ con và người thân có biết cũng nghĩ tôi bản lĩnh và chì một cây nên bịnh này đối với tôi chỉ là chuyện nhỏ. Chẳng vậy sao ? Tôi vẫn tửng tửng chọc ghẹo hết người này người nọ nhất là « cục cưng » của mình:

- Mổ xong em cho anh về Việt nam một mình nhen.

Cục cưng dãy nãy lên liền :

- Anh nói anh có nhiều thuốc Viagra mà. Không được.>

Rồi cái ngày « thiến » cũng đến. Tôi phải nhịn đói và xổ ruột một đêm trước ngày mổ. Phải nhịn rượu, nhịn ăn và chạy ra chạy vào phòng vệ sinh suốt đêm mệt nhừ. Thằng em tôi còn đem tôm rang muối tới nhà nhậu nhem thèm ông anh nữa chứ. Nó cứ xúi :

- Thèm thì làm vài con đi. Xổ ra không hết thì khi mổ bác sĩ sẽ gắp ra cho mà !

Cục cưng của tôi thì buồn ra mặt. Nó không dấu nổi sự lo lắng của mình. Nó cũng sợ như tôi nhưng không nói ra. Lỡ biết đâu xui xẻo lúc gây mê rồi không tỉnh dậy làm sao. Trường hợp này cũng đã xảy ra. Ca mổ của tôi thuộc loại đại phẩu trong ngành niếu đạo chứ chơi à.

Tôi nhập viện lúc 11 giờ sáng. Làm ba cái thủ tục giấy tờ, đo huyết áp, nhiệt độ cho đến 1 giờ chiều thì được đẩy vào phòng mổ. Cuộc chia tay tạm thời nhưng cục cưng của tôi cứ bịn rịn mắt đỏ cả lên. Mặc dù cũng lo nhưng để an ủi nó tôi giỡ giọng dê ra chọc :

- Lành bệnh xong em cưới cho anh thêm một bà nữa nhen..

Cục cưng tôi cười méo xẹo gật đầu :

- Ờ, mấy bà cũng được. Ông nỡm !

Tôi xiết tay nàng :

- Nhớ lời đó nghe cưng ! Tí nữa gặp !

Mấy đứa em và con tôi mỗi người một câu động viên nhặng xị cả lên. Mới thấy đến giây phút quan trọng của cuộc đời, người thân lúc nào cũng quan trọng, là niềm an ủi, là cổ võ tinh thần, và là mục đích để mình còn lưu luyến mà muốn níu kéo với cuộc sống..

Mọi người chờ đợi ở phòng ngoài. Xem computer thấy đến 2 :15 PM bắt đầu giải giẫu. Cho đến 4 : 30 chiều là xong và tôi được chuyển qua phòng hồi sức. Hai tiếng sau tôi tỉnh dậy, cái đầu nặng như đeo đá, chóng mặt, bụng căng cứng và cảm thấy khó chịu ở phần hạ bộ hết sức, nhưng chắc cái máu háo sắc nó mạnh quá nên tôi vẫn cảm nhận được 2 cô y tá sao mà đẹp ơi là đẹp. Cô thì tóc vàng mắt xanh. Cô thì mắt nâu tóc nâu. Mặt đã đẹp mà thân hình thì hết chỗ chê.

Cô tóc vàng giới thiệu tên của cô bạn và của mình, dịu dàng hỏi thăm tôi và cho biết ca mổ của tôi rất tốt. Bác sĩ đã gắn một cái ống dẫn tiểu vào đường tiểu của tôi để nước tiểu tự động chảy ra ngoài vào một cái bịch.

Người nhà tôi được phép vào phòng thăm. Nhìn mặt ai cũng tỏ vẻ lo lắng, ái ngại và đau xót, tôi cất giọng khàn khàn nói :

- 2 cô y tá đẹp quá. Cả nhà về hết đi chỉ cần để 2 cô y tá này lại cho anh.

Nghe tôi giở giọng cà giỡn, nét lo âu trên mặt của họ tan biến nhanh. Thằng em tôi cười nói :

- Ổng dê được là không sao rồi.

Thằng bạn tôi khen :

- Mày mổ xong mà sao tao thấy hồng hào đẹp trai hơn trước đó nghen.

- Mày không thấy 2 cô y tá đẹp quá trời sao, nhìn cổ là tao bừng bừng lên hà.

Bịnh hoạn đau đớn phải ráng mà chịu, phải dấu trong lòng, có than van cũng không đỡ hơn mà tội cho người xung quanh cho nên khi còn người nhà ở đó, tôi vẫn giỡ giọng bỡn cợt ra cho họ an tâm. Nhưng vẫn là người biết rõ ý tôi, cục cưng nói :

- Thôi anh ráng ngủ đi cho khỏe, bọn em ra ngoài.

Tôi nằm nhà thương hai ngày rồi về nhà, bác sĩ cho biết cuộc giải phẫu đã diễn biến rất tốt và khi mổ họ đã lấy một ít tủy sống trong xương khu để xét nghiệm xem ung thư có di căn ra chưa. Tôi được giải phẫu hôm thứ ba và bác sĩ hẹn tôi thứ năm tuần tới tái khám để tháo gỡ cái ống dẫn tiểu.

Bây giờ đi đâu tôi cũng phải mang theo bọc tiểu và dây nhợ lòng thòng. Dây thần kinh và các cơ của việc tiểu tiện không co thắt như trước đây mà tự động tháo nước. Cái ống dẫn nước tiểu này làm tôi rất khó chịu, cảm giác vướng víu và căng ở bụng, ở phần tiểu tiện, vậy mà phải mang nó cả chục ngày mới được tháo gỡ. Tôi còn may chứ có người bạn phải mang nó đến hai tuần hoặc lâu hơn.

Bên cạnh cái nổi khó chịu này tôi cứ hồi hộp và lo ngay ngáy không biết kết quả xét nghiệm ung thư của mình thế nào rồi, ung thư đã di căn ra chưa ? Rồi lại lo lỡ tới ngày tái khám mà bác sĩ lại phán là chưa tốt để tháo gỡ cái ống dẫn tiểu và hẹn thêm một tuần nữa chắc tôi khóc òa tại chỗ. Tôi đếm từng giờ, từng ngày mong cho thời gian qua mau để tháo phứt cái của nợ kia cho khỏe tấm thân già.

Cũng may ! Thứ Năm ngày hẹn tôi gặp bác sĩ thấy mặt ổng tươi rói và cười đẹp ơi là đẹp. Ông ta bắt tay tôi :

- Chúc mừng ông ! Kết quả xét nghiệm cho thấy ung thư của ông không lây lan chỗ nào cả. Bịnh của ông đã hoàn toàn chữa khỏi.

Tôi như trút được một gánh nặng ngàn cân, người nhẹ bỗng, sướng ơi là sướng ! Quên mất hỏi ông ta là dây đờn của mình có còn đờn từng tứng tưng được không nữa chứ. Thôi cái đó để tính sau. Đời mình nay còn dài mà !

Tháo cái ống dẫn tiểu ra xong tôi phải mang tã như em bé mới sinh. Khi ngồi rồi đứng lên, nước tiểu tự động tuôn ra tã xối xã. Nghe nói các dây thần kinh và cơ thịt này phải 1, 2 tuần nữa mới phục hồi sự co thắt như xưa được. Buồn buồn cám cảnh của mình tôi làm thơ tự nhạo :

« Ta thấy trong ta nó buồn buồn
Nước trong cái bụng nó cứ tuôn
Một ngày thay hết 5 cái tã
Ngồi xuống đứng lên ..nước lại tuồn... »

Đúng 1 tháng sau khi mổ, tôi hoàn toàn không bị tình trạng nước tiểu tự tuôn nữa, ngay cả lúc cười lớn hoặc ách xì cũng không bị xón. Cục cưng mừng ra mặt, nàng rúc vào lòng tôi như cái thưở mấy chục năm trước hai đứa mới ...lấy nhau. Ôi chao! Cảm động hết sức! Bỗng dưng tôi thấy hình như dây đờn của mình vừa rung lên tích tịch tình tang!

[VuPhong]

Giải mã hiện tượng 'hồn lìa khỏi xác'
Những người từng sắp chết khi tỉnh lại thường kể rằng lúc đó họ thấy mình bước về phía ánh sáng hoặc bay ra khỏi cơ thể.

Sau khi nghiên cứu sóng não của bệnh nhân đang hấp hối, các nhà khoa học Mỹ thấy hoạt động điện trong não họ tăng đột biến lúc lâm chung. Các nhà khoa học tại Trường ĐH George Washington tin rằng, việc tăng đột biến này có thể là nguyên nhân gây ra hiện tượng người sắp chết thấy mình như đang bước vào thế giới bên kia, đi theo sự dẫn dụ của ánh sáng trắng hoặc hồn lìa khỏi xác.

Một số người từ cõi chết trở về còn nhìn thấy các nhân vật tôn giáo như Jesus, Muhammad, Krishna. Một số khác nói họ tràn ngập cảm giác yên bình khi bắt đầu bước vào đường hầm đầy ánh sáng.

Hiện tượng "hồn lìa khỏi xác" có thể
do điện trong não tăng đột biến.
TS Lakhmir Chawla và cộng sự đã sử dụng thiết bị đo hoạt động của não đối với gần 60 bệnh nhân sắp chết. Các nhà khoa học nhận thấy hoạt động sóng não của bệnh nhân lúc lâm chung tăng đột biến và kéo dài từ 30 giây đến 3 phút. “Chúng tôi nghĩ rằng hiện tượng người sắp chết thấy hồn lìa khỏi xác có thể là do năng lượng điện tăng mạnh khi não hết ôxy. Khi dòng máu chảy chậm lại và mức dưỡng khí giảm mạnh, các tế bào não tạo ra xung điện cuối cùng. Nó bắt đầu từ một phần của bộ não và nhanh chóng lan ra xung quanh, gây ra cảm giác mạnh”, ông nói.

Một nghiên cứu ở Hà Lan cho thấy, một trong 5 trường hợp bị tim ngừng đập trải qua cảm giác hồn lìa khỏi xác và sau khi thoát chết, những người này cảm thấy vui vẻ hơn, vị tha hơn và ít sợ chết hơn.

[saohom]

Tính chất nhà văn trong nhà báo Lê Thiệp

Du Tử Lê Lê Thiệp là thế hệ phóng viên báo chí đầu tiên của miền Nam, được đào luyện một cách chính quy, tính tới tháng 4 năm 1975.

Cùng với những tên tuổi như Ngô Ðình Vận, Dương Phục, Lê Phú Nhuận, Vũ Ánh... ông tốt nghiệp khóa 1 báo chí do cơ quan Việt Tấn Xã, Saigon, tổ chức.

Tôi không biết có phải vì đôi lần tình cờ gặp ông trong một vài cuộc họp báo họa hiếm tôi phải tham dự, hình ảnh một Lê Thiệp với bộ dạng bên ngoài khá khác lạ, cho tôi cảm nhận đó là người nhiều cá tính mạnh mẽ mà nổi bật nhất, rõ nét hơn cả trong tôi là, tính bất cần đời của người phóng viên trẻ tuổi này.

Tôi cũng không biết có phải vì những ký sự hay phóng sự của ông, thường cho tôi nhiều điều khác hơn căn bản của một bài ký sự, phóng sự là nhân vật, sự kiện và con số...

Tôi luôn bắt gặp nơi những bài viết của ông một điều gì, rất gần với căn bản một sáng tác văn chương như, chữ nghĩa, hình ảnh, tư tưởng...

Từ trái qua: Ngọc Hoài Phương, Ðỗ Ngọc Yến, Du Tử Lê, Lê Thiệp, Ðỗ Bảo Anh (Hình: Tác giả cung cấp) Với thời gian, khi ông cầm bút lại, nhiều năm sau biến cố tháng 4, 1975, với tập bút ký nhan đề “Chân Ướt Chân Ráo” (CƯCR) do Tủ sách Tiếng Quê Hương của Uyên Thao, ở Virginia, xuất bản năm 2003, tôi mới có dịp nhìn rõ hơn, thấy rõ hơn tính chất nhà văn, nơi con người nhà báo này.

Ở đây, tôi không muốn nói tới vốn sống ngồn ngộn rói tươi của ông. Tôi cũng không muốn nhắc tới cái kiến thức sâu rộng của ông về nhiều phương diện, từ văn học tới chính trị, lịch sử, xã hội... Tôi chỉ muốn nói tới khía cạnh văn chương như những nhát dao dứt khoát, sấn sổ trên một khối gỗ xù xì để hình thành chân dung một nhân vật, một sự kiện.

Ðiển hình như khi viết về cha xứ Nguyễn Thành Long ở vùng Hoa Thịnh Ðốn, mở đầu bài “Giấc Mơ Việt Nam,” ông viết:

“Ông cha xứ viền điếu thuốc đặt vào nõ chiếc điếu cổ, ngón tay cái hơi miết nhấn những sợi thuốc nâu sậm xuống và châm lửa. Ông rít một hơi ròn tan, dụi bỏ que diêm, rồi thở ra rất chậm rãi. Khói thuốc lào đậm xanh, như quánh lại không tan nổi trong cái không khí oi bức của một buổi chiều mùa hạ.

“Ông ngồi đó dưới gốc cây mơ màng nhìn xuyên qua làn khói. Những thanh sắt làm khung trơ trọi, những mảnh tường chưa dụng kín, những chiếc mái cong vút vẫn còn phải có cái chống, cái kê nhưng ông biết chắc giấc mơ mà ông gọi là Giấc Mơ Việt Nam của ông nay đã thành.” (CƯCR, trang 214)

Khi viết về họa sĩ Ngọc Dũng, một người ông quý trọng, cũng là người anh kết nghĩa của mình, ông viết:

“Gần anh, nhìn tranh anh, dần dần tôi hiểu cái mềm mại của tranh anh, cái quyến rũ của tranh anh bắt đầu từ cái đẹp không lý luận, cái giản dị của chính sự việc, đề tài. Nó gần gũi với tôi, với những gì quanh tôi, nó nhập vào tôi lúc nào không biết. Bức tranh vẽ cô gái gầy guộc ngồi trên ghế nhìn vào khoảng không bỗng lúc nào trở thành một cái gì không thể thiếu trong sinh hoạt hàng ngày. Một lần tôi dẹp tranh để treo một bức trừu tượng vào thay. Có cái gì bứt rứt khó chịu vào những lần đi qua mảnh tường. Tôi bèn úp bức trừu tượng lại, treo cô gái lên. Cô bé bỗng như cười và tôi có cảm giác mình có thêm một đứa con trong nhà, lúc nào cũng ngồi đó im lặng, nhưng sự hiện diện thì tràn đầy trong tôi.” (Ngọc Dũng, Giọt Nước Hân Hoan, CƯCR, trang 211)

Hoặc khi viết về một loại trái cây rất tầm thường đến độ ít ai để ý là trái ổi, trong bài “Những Quả Ổi Cuối Mùa,” ông viết:

“Tôi cắn vào trái ổi, cắn một cách từ tốn chậm rãi, gặm phần vỏ nhai thật kỹ. Nó hơi đắng chát, cái đắng chát dịu dàng. Tôi ăn đến phần cùi. Giòn, sần sật, nước ngọt ứa ra thấm vào tận chân rằng. Tôi nhai phần ruột có hột. Hột ổi to nhưng không cứng lắm, nhai vỡ ra kẹt vào kẽ răng. Tôi vừa đi vừa hít hà để những hột ổi bong ra.” (CƯCR, trang 121-122.)

Tôi không nghĩ người đọc chờ đợi hay, đòi hỏi nơi người viết ký sự, phóng sự những đoạn văn như tôi vừa trích dẫn.

Với tôi, đó là những đoản văn đượm, tươm chất tùy bút.

Tôi thấy như mình ngửi được mùi thơm của trái ổi, cảm được vị chát của vỏ ổi hoặc, độ ngập của những chiếc răng găm vào phần ruột ổi.

Tôi thấy như mình đang đứng trước bức tranh cô gái gầy guộc, ngồi trên ghế, hướng về khoảng không phía trước, với tất cả cảm nhận lẻ loi của cô, trong đăm đăm dõi theo một mơ mộng bồng bềnh, chưa hẳn rõ chân dung một tình yêu hay, khát khao một bờ vai, một cánh tay ai đó, nơi tranh Ngọc Dũng, qua mô tả của Lê Thiệp.

Tôi cũng thấy như mình ngửi được mùi thuốc lào, nghe được tiếng réo sôi hân hoan của niềm vui, hòa lẫn nỗi buồn của những sợi thuốc cháy nhanh, nơi chiếc điếu cầy lên nước thời gian, nhiều dặm xa xôi quê nhà, của cha Nguyễn Thành Long...

Rải rác đâu đó, trong bút ký của Lê Thiệp, nhiều giải lụa tùy bút, như thế. Nhất là những bút ký nhân vật của ông.

Với giọng văn kể chuyện từ tốn, chậm chạp, đôi lúc gây gỗ, gấp gáp một cách bất ngờ. Trước đây, tôi những tưởng Lê Thiệp với nguyên gốc phóng viên, ông sẽ thích hợp với những bút ký về con người, xã hội hay thời cuộc.

Nhưng càng đọc ông, tôi mới thấy, cõi giới văn xuôi Lê Thiệp còn vươn xa hơn mấy phạm trù vừa kể.

Ông viết về tuổi thơ, kỷ niệm và, ngay cả lãnh vực thi ca cũng dễ dàng, thấu đáo với nhiều “nhân vật, dữ kiện, con số” như khi ông viết tin hay, phóng sự vậy.

Vẫn trong tác phẩm nêu trên, tôi rất thích bút ký nhan đề “Sư Triệt Học lận đận nơi nao?”

Không cần phải đọc hết bút ký này, độc giả cũng đã nhận ra hai chữ “lận đận” mà tác giả dùng trong nhan đề của mình, vốn trích từ câu thơ “cùng một lứa bên trời lận đận” của Phan Huy Vịnh, dịch từ nguyên tác Bạch Cư Dị.

Bỏ qua một bên sự gặp lại người bạn học cũ, trong nhân thân mới, nhân thân của một nhà sư - Nhà sư Triệt Học (thế danh Trần Ðức Giang,) với tất cả tâm trọng, kỳ thú, như một đoản văn tả các trích tiên gặp nhau; khi nói về bài thơ “Tỳ Bà Hành,” ông viết:

“Phải chờ cho đến khi Phan Huy Vịnh dịch thì mới có thơ:

Bến tầm Dương canh khuya đưa khách

Quạnh hơi thu lau lách đìu hiu

Chủ xuống ngựa, khách dừng chèo

Chén quỳnh mong cạn, nhớ chiều trúc ti.

“Bạch Cư Dị sáng tác khỏe với 3487 bài thơ. Ông tự sắp thơ của mình thành 4 loại chính: Phúng Dụ, Nhàn Thích, Cảm Thương và Tạp Luận.

“Gần bốn ngàn bài trong đó ông tự hào nhất là loại Phúng Dụ, nhưng hình như mọi người Việt chỉ nhớ Tỳ Bà Hành. Chính nhờ Phan Huy Vịnh.

“Bài thơ thất ngôn cổ phong 88 câu này được làm khi Bạch Cư Dị bị biếm trích khỏi Tràng An đến nhậm chức Tư Mã ở quận lỵ hẻo lánh Giang Châu. Trong buổi tiễn thiền sư Mãn Thượng Nhân ở bến sông Bồn, hai người đã gặp một kỹ nữ về già. Tỳ Bà Hành thuật lại cuộc gặp gỡ này và bài thơ trở thành bất hủ...”

Nhưng Lê Thiệp không quy kết, không trói buộc bài viết của ông trong những “nhân vật, dữ kiện, con số” mà, ông đẩy ngòi bút, cảm hứng của mình tới những đỉnh cao, những vực sâu khác.

Những đỉnh cao, những vực sâu làm thành bởi những trận “địa chấn” mà bài thơ của Bạch Cư Dị, đúng hơn, bản dịch của Phan Huy Vịnh (như một bài thơ khác, nếu tôi được phép nói như vậy) làm thành.

Tôi muốn nói, sự bước khỏi khuôn-thành-ký-sự, để đi vào lãnh giới “tư tưởng,” một trong ba thành tố căn bản của văn chương.

Lê Thiệp viết:

“...Nhưng sức truyền bá của bài Tỳ Bà Hành thì thấm từ nhiều thế hệ nho gia đến tận Xuân Diệu, Vũ Hoàng Chương...

“Sau Chu Mạnh Trinh đọc Kiều mà ‘giọt lệ Tầm Dương chan chứa’ đến Vũ Hoàng Chương:

Tình nhân thế chưa cay người lịch duyệt

Niềm giang hồ tan tác lệ Giang Châu

“Và Xuân Diệu thì:

Lời kỹ nữ đã vỡ vì nước mắt

.......

Xao xác tiếng gà. Trăng ngà lạnh buốt

Mắt run mờ kỹ nữ thấy sông trôi.

Hoặc chỗ khác:

Long lanh tiếng sỏi vang vang hận

Trăng nhớ Tầm Dương, nhạc nhớ người.(...)

“Tôi ngồi đọc lại một lần nữa. Tờ photocopy lâu ngày đổi màu, nay cũng đã cứng hơn, nham nháp nơi tay.

“Hà tất tằng tương thức? Lọ sẵn quen nhau?

“Bạch Cư Dị và người kỹ nữ đâu có quen biết nhau trước. Họ vẫn là tri âm và chính vì mối tri âm mà có Tỳ Bà Hành:

Ðồng thị thiên nhai luân lạc nhân

Tương phùng hà tất tằng tương thức

......

Cùng một lứa bên trời lận đận

Gặp gỡ nhau lọ sẵn quen nhau

“Thì ra thế. Cùng một lứa.

“Quan Tư Mã, đại thi hào, kỹ nữ, vợ anh lái trà, có gì khác đâu? Cái giai cấp, cái phân biệt đã xóa nhòa để có Tỳ Bà Hành.

“Phải chăng chỉ chính vì cùng một lứa bên trời lận đận, sư Triệt Học đã đưa tôi bài thơ này trong chiếc ga xép khi chia tay ở Fukuoka?”

Tuy nhiên, người đọc cũng bắt gặp rất nhiều những từ ngữ, những chữ nghĩa bổ bã, rất ấn tượng làm bật lên cảnh tượng sinh hoạt của một giai đoạn xã hội nào đấy. Chính những ngữ cảnh đầy tính chất phóng sự, ký sự này, phần nào cũng đã làm thành nét riêng trong văn xuôi Lê Thiệp.

Du Tử Lê

[nangchieu]

Người phụ nữ Việt Nam
qua trào lưu Tự Lực Văn Đoàn

Lê Mộng Nguyên
Paris, Pháp Sau một nghìn năm đô hộ (từ 111 trước Tây lịch đến 931 sau Tây lịch), nước Việt Nam ngày xưa nhiễm văn minh Tàu và nhất là Nho giáo trên mặt luân lý trong và ngoài gia đình. Khổng tử dạy: quân tử (trái lại với kẻ tiểu nhân) là người phải có năm đức hạnh: nhân, lễ, nghĩa, trí, tín… và trong cách đối xử trong xã hội lúc nào cũng phải giữ một tấm lòng trung trực: bầy tôi đối với vua (quân thần), con đối với cha (phụ tử), em đối với anh (huynh đệ), vợ đối với chồng (phu phụ), bạn đối với bạn (bằng hữu)…

Đạo Khổng xem đàn bà như là hư không. Bổn phận người phụ nữ trong nhà là vâng vâng dạ dạ trước đàn ông, nghĩa là tuân theo cha khi còn nhỏ, rồi tuân theo chồng (xuất giá tòng phu) và tuân lời con trai cả khi góa bụa. Áp dụng chủ nghĩa hạn chế nhân khẩu (malthusianisme), một phong tục dã man ở Trung quốc cho phép cha mẹ một hài nhi gái, được từ bỏ con ngay khi mới ra đời bằng cách dìm xuống nước cho chết đuối hoặc ruồng rẫy, không nuôi nấng.

Từ ngày độc lập, trong những Hiến pháp của miền Nam tự do ban hành năm 1956 và 1967, và Hiến pháp Bắc Việt năm 1946, 1959… bình đẳng giữa đàn ông và đàn bà được công nhận, đặc biệt nhất là trên mặt phổ thông đầu phiếu. Chế độ đa thê cũng được chính thức bãi bỏ.

Trở lại nước Việt Nam ngày xưa, hoàn toàn thấm nhuần Nho giáo, dựa trên quan niệm rằng đời sống con người không thể tưởng tượng ở ngoài xã hội. Durkheim bị ảnh hưởng đạo Khổng 2500 năm sau khi ông nói người chỉ là con người bởi vì sống trong xã hội (1). Người Việt trong cựu An Nam (trước khi tiếp xúc lần đầu tiên với Âu Tây), sống kết hợp chặt chẽ trong gia đình, hoặc trong làng xã với đồng hương một cách hết sức liên đới.

Cũng vì thế mà chính thể quân chủ chuyên chế được củng cố, trong khuôn khổ một nền kinh tế nông nghiệp, chậm tiến và tiền tư bản. Gia đình là một cơ quan mà theo Pierre Gourou, tương tự “một Vương Quốc mà Vua là người gia trưởng”. Người chủ nhà (Père de famille) có quyền chuyên chế (pouvoir absolu) trên mặt giáo dục con cái trong gia đình, quyền sở hữu (droit de propriété) về phần tài sản, dụng sản và ngay đến cả thân phận người con gái (xem như vị thành niên vĩnh viễn) và con trai tuổi ấu thơ. Trưởng nam có bổn phận làm hương hỏa, nghĩa là thờ phụng tổ tiên, đời này qua đời khác, đặng tên tuổi dòng họ được tồn tại.

Về vấn đề hôn nhân, người con trai (nói chung) có bổn phận phải lấy vợ có con, nhằm vĩnh truyền chủng tộc (perpétuation de l espèce). Lẽ dĩ nhiên, sự chọn lựa người dâu tương lai cho gia đình thuộc toàn quyền gia trưởng, không ai được kháng cáo. Cái quan niệm về hôn nhân này trở thành lạc hậu trong xã hội Việt Nam sau thế chiến 1914-1918, nhất là vào những năm 1925-1930, bị ảnh hưởng văn hóa Âu Tây, nếu không đảo lộn hoàn toàn thì cũng có nhiều thay đổi sâu đậm trong lãnh vực luân lý và cải lương phong tục (2).

Trong không khí khủng hoảng luân thường đạo lý này, nhà văn Hoàng Ngọc Phách cho xuất bản “Tố Tâm”, một tiểu thuyết nhắc nhở, gợi hình ảnh sự xâu xé của thế hệ trẻ mới giữa gia phong (nệ cổ gia đình) và tư tưởng mới mà văn minh Pháp đã đem vào xã hội Việt Nam. Theo học giả Đào Đăng Vỹ - trong thuyết trình bằng Pháp ngữ ông làm tại Huế và Sài Gòn năm 1949 – “Tố Tâm là một tài liệu rất quí báu về sự diễn tiến này. Bởi vì Tố Tâm không chỉ là một chuyện tình đau khổ tầm thường. Lần đầu tiên trong văn chương nước ta, nó làm nổi bật quang cảnh chiến đấu giữa cá nhân và gia đình, giữa con người và phong tục Khổng giáo của xã hội Viễn Đông. Nếu Đạm Thủy và Tố Tâm (người thiếu nữ vai chính trong truyện) không lấy nhau được, là vì cha mẹ hai bên đã
lựa chọn từ lúc nhỏ mà không cho hai đứa biết, một vị hôn thê và một vị hôn phu, mà hai đứa trẻ sẽ phải kết hôn, phải thương yêu, bởi vì đó là một tặng vật thiêng liêng của gia đình.

Sự hôn nhân trong xã hội thủ cựu của chúng ta, không phải là một chuyện riêng tư giữa hai người đàn ông và đàn bà, nhưng là một chuyện gia đình ngoài ý kiến của người trai trẻ và thiếu nữ trong cuộc.

Song thanh niên Việt Nam thế hệ 1925 đã bắt đầu biết rõ những tự do mà cá nhân được hưởng thụ trong xã hội Âu Tây và sự tôn trọng con người trong những nước không có Khổng giáo mà con người không bị hy sinh cho gia đình, cho cộng đồng và cho phong tục cổ truyền…”. Và nhà thuyết trình nói lên nỗi thất vọng của mình: “Về phần Tố Tâm, nếu nàng cam chịu và ưng thuận sự hôn phối (ép buộc) để chết trong lòng vì buồn đau, những người trai gái khác thời bấy giờ ưa tự sát hơn đặng thoát khỏi cái số phận mà gia đình định trước. Nếu ta mở những trang báo trong những năm 1925-1930, ta thấy đăng nhiều tin về thiếu nữ tự vẫn bằng cách nhảy xuống nước lãng mạn của hồ Trúc Bạch và hồ Hồn Kiếm ở Hà Nội” (3).

Thanh niên Việt Nam thấm nhuần văn hóa Âu Tây (một phần đã theo học Đại học Pháp khi trở lại quê hương), chỉ có thể lựa chọn giữa hai thái độ: hoặc cam chịu sống trong một xã hội thủ cựu (phi tiến bộ), hoặc theo con đường phản kháng, chống đối phong tục lỗi thời của Nho giáo. Tiền phong trong cuộc chiến đấu này, một nhóm thi văn sĩ thuộc thế hệ mới 1930 (ba anh em họ Nguyễn Tường: Nhất Linh, Hoàng Đạo, và Thạch Lam), bắt đầu sáng lập báo Phong Hóa năm 1932 (cuối năm, báo gặp khó khăn, ai cũng sợ không bán được nhiều, thì thân mẫu là bà Nguyễn Tường Nhu nhũ danh Lê Thị Sâm, nóí với ba người con ký giả: “Cái ấy khó gì, nếu không bán hết, mang về cho mợ gói cau càng tiện” (4).

Đó thật là câu nói quả quyết của một người mẹ kính trọng tinh thần chiến đấu bằng ngòi bút của ba người con, một khuyến khích phải tiếp tục mặc dầu những bước đầu gian nan. Sau khi Phong Hóa bị đóng cửa, “Ngày Nay” ra đời khoảng 1935- 1936 là một cơ quan chiến đấu của Nhóm Tự Lực Văn Đoàn (cùng với Ánh Sáng, một cơ quan xã hội) chính thức thành lập vào năm 1933, với 8 thành viên rường cột: Nhất Linh (Nguyễn Tường Tam), Khái Hưng (Trần Khánh Dư), Hoàng Đạo (Nguyễn Tường Long), Thạch Lam (Nguyễn Tường Lân), Thế Lữ (Nguyễn Thứ Lễ), Xuân Diệu (Ngô Xuân Diệu), Tú Mỡ (Hồ Trọng Hiếu), Trần Tiêu (em của Khái Hưng). Những nhà văn ngoài TLVĐ nhưng cộng tác trung thành với Nhóm, là: Đoàn Phú Tứ, Huy Cận, Thanh Tịnh, Trọng Lang. Sau nhà in Trung Bắc Tân Văn, sách TLVĐ đều do cơ sở riêng của nhà xuất bản “Đời Nay” phụ trách phát hành cho độc giả người Việt càng ngày càng đông, càng ngày càng say đắm và hâm mộ lối hành văn quốc ngữ rất trong sáng của những nhà văn TLVĐ.

Tôn chỉ của văn phái này như sau: “Soạn hay dịch những cuốn sách có tư tưởng xã hội, chú ý làm cho con người và xã hội ngày một hay hơn lên”, “Theo chủ nghĩa bình dân, soạn những cuốn sách có tính cách bình dân, không có tính cách trưởng giả, quý phái” (Điều 2-3-6 của Qui ước Hội). Nhóm TLVĐ chỉ trích cách viết bằng sáo ngữ mượn tác giả cổ điển Trung Hoa, cho nên “ngôn ngữ của TLVĐ có sự cách tân theo hướng trong sáng, mộc mạc làm cho người đọc dễ hiểu vì không xử dụng các điển cố - điển tích” (5).

Nhà văn TLVD viết tiếng Việt bằng quốc ngữ (langue nationale) để diễn tả tư tưởng và xúc cảm của mình. Trên mặt biến cải xã hội, TLVĐ – nói một cách tổng quát: gồm những phần tử tinh nhuệ mới (thuộc trung lưu trí thức Âu Tây hóa-Khoa bảng Đại học Pháp-Hà Nội), đề cao bằng ngòi bút chiến đấu chống nệ cổ, thủ cựu mà quan chức ngày xưa là biểu tượng, cũng như các thân hào làng xã, các cha mẹ áp dụng một cách mù quáng đạo Khổng. Thật là một cuộc chiến đấu quyết liệt giữa chủ nghĩa cá nhân Âu Tây và những cộng đồng truyền thống tiếp tục xem là hư không sự hiện thực của cá thể con người nói chung, và người đàn bà trong xã hội nói riêng… Đoạn Tuyệt của Nhất Linh (mà chúng ta sẽ phân tích sau), một trong những nhà chiến đấu “Việt Nam Quốc Dân Đảng” (Parti NationalisteVietnamien), xuất bản năm 1935, với một chủ đề rõ ý nghĩa, là tiếng chuông báo hiệu xuất hành của một cách mạng thực sự chống thành kiến thủ cựu trong xã hội làng xã và Nhà nước Nho giáo.

Qua vai chính truyện là Thị Loan, tiểu thuyết của Nhất Linh là một bản án cáo trạng những quan niệm cũ Á Đông về hơn phối, về nhân sinh và tự do. TLVĐ muốn cắt đứt với cổ tục, đặng cá thể con người được mở mang, mục đích đem lại một cuộc đời mới mà nguyên tắc là hạnh phúc của mỗi người (không phân biệt trai hay gái) và của tất cả mọi người (6).

Thân mẫu của Nhất Linh, bà Nguyễn Tường Nhu, một người đàn bà đã đóng vai trò quan trọng nhất “…phía sau” TLVĐ (7). Góa chồng lúc 37 tuổi, bà đã khuya sớm tần tảo nuôi nấng 7 người con cho đến khi các con học thành đạt, làm việc có lương bổng mới nghỉ ngơi: “Trừ Thạch Lam, và con gái Nguyễn Thị Thế, còn lại 5 người đều có bằng cử nhân, riêng Nhất Linh đỗ cử nhân khoa học Pháp trở về nước làm báo, làm văn chương… Nuôi dưỡng được ngần ấy người, bà Nhu vượt bao nhiêu sóng gió. Nhưng bù đắp lại bà Nhu có những niềm vui. Đó là lúc 3 người con trai Nguyễn Tường Tam (Nhất Linh), Nguyễn Tường Long (Hoàng Đạo) và bác sĩ Nguyễn Tường Bách đều trở thành đại biểu Quốc
Hội khóa I của nước VN độc lập. Rồi Hoàng Đạo làm Bộ trưởng bộ Quốc dân Kinh tế trong chính phủ liên hiệp lâm thời, sau đến Nhất Linh làm Bộ trưởng Ngoại Giao trong chính phủ liên hiệp kháng chiến” (8).

Bà mẹ VN ở đây không bao giờ làm trở ngại con đường tương lai và hoài bão cao quí của các con: lúc Hoàng Đạo vừa đỗ bằngcử nhân luật, trước khi nhậm chức Tri Huyện, về nhà xin ý muốn người mẹ hiền. Bà âu yếm trả lời: “Nay con, thành đạt rồi mỗi người có chí hướng riêng, tùy con định đoạt. Ông cha ngày xưa nổi tiếng thanh liêm, làm quan thương dân để đức cho con cháu. Các con đừng làm gì hại đến thanh danh tiên tổ…” (9). Một người đàn bà thứ hai ở “phía sau TLVĐ” là phu nhân của nhà văn, chính khách Nhất Linh: “ Đôi mắt bà chớp chớp… Một đôi mắt to mênh mông, có hàng mi dài óng ả. Ánh sáng vừa dịu, vừa như có một cái gì như sẵn sàng vì mọi người… Tôi nhớ mãi cặp mắt ấy. Cặp mắt có vẻ chịu đựng mọi hy sinh, vì người thân yêu của mình. Cặp mắt của người đàn bà Việt Nam, cũ kỹ, tảo tần, không ý thức được rằng những việc mình làm đã đóng góp cho sự nghiệp của chồng không nhỏ” (10).

Làm vợ của một nhân vật nổi tiếng thời TLVĐ khô ng phải là một chuyện thường! Bà Phạm Thị Nguyên đã trải qua nhiều buồn vui, hạnh phúc và khắc khổ. Những năm Nhất Linh lưu lạc xứ người trên đảo Sường Châu - Trung Hoa, là những năm đau đớn nhất… Bà đã không ngần ngại (mặc dầu con đường xa xăm và đầy chông gai) kiếm cách đi thăm và đem lại an ủi và cơm nước cho chồng. “Lo lắng khi thấy chồng sống cơ độc trên đất khách, bà tìm cách nhắc lại một cách khéo léo về thời TLVĐ làm báo, viết sách của chồng. Như một phép lạ, nét mặt Nhất Linh vui, tươi sáng. Ở trang đầu bản thảo tiểu thuyết Xóm Cầu Mới, Nhất Linh viết tại Hương Cảng có mang những dòng chữ: Tặng Nguyên, người rất thân yêu, đã khuyên tôi trở lại đời văn sĩ và nhờ thế cuốn Xóm Cầu Mới này khởi đầu từ 1940 mới được viết tiếp theo. Hương Cảng trên núi, ngày 16/10/1949. Nhất Linh” (11).

Nói về người phụ nữ Việt Nam qua trào lưu TLVĐ, lẽ dĩ nhiên là chúng ta không thể bỏ qua tiểu thuyết “Đoạn Tuyệt” (như đã nhắc nhở trên) của Nhất Linh. Trong sách, tác giả đưa ra vấn đề cá thể con người và nhất là người đàn bà quyết tâm phản kháng gia đình nệ cổ. Trương Tửu khen ngợi vô cùng: “Cuốn Đoạn Tuyệt là một vòng hoa tráng lệ đặt trên đầu chủ nghĩa cá nhân. Tác giả có đường hoàng công nhận sự tiến bộ và hăng hái tín ngưỡng tương lai. Ông giúp bạn trẻ vững lòng phấn đấu, nghĩa là vui mà sống” (12).

“Đoạn Tuyệt” thuộc trào lưu TLVĐ lãng mạn phản kháng (romantisme de la révolte) và phóng thoát người phụ nữ ra khỏi thân phận làm dâu trong gia đình với mẹ chồng. Vai chính truyện là Loan bó buộc lấy Thân làm chồng, mà nàng không yêu, nhưng phải làm vừa lòng mẹ nàng, đặng trả nợ một số tiền cho gia đình chồng. Nàng hy sinh mối tình với Dũng, một người bạn từ thuở nhỏ, mà nàng khâm phục can đảm và trí óc thông minh. Làm dâu với mẹ ghẻ trong gia đình chồng là bà Phán Lợi, thật khổ sở, cả tinh thần lẫn vật chất. Vì mẹ chồng xem nàng như một vật liệu mà bà đã phải trả một giá rất cao, cho nên phải xử dụng không dặt dè. Bà Phán đã cho Loan biết một cách rõ ràng qua lời bà chủ nhà mắng một người đầy tớ: “Tôi nuôi các người để các người làm giúp đỡ tôi chứ để các người ăn không, ngồi đùa rỡn đấy à?”.

Thật ra, Loan bị đè ép nặng nề (về mặt tinh thần) bởi cay nghiệt của mẹ chồng hơn là sự mệt mỏi thân thể, cọng thêm mối ác cảm của hai người em gái của Thân. Ta có cảm tưởng là trong những gia đình nệ cổ, bởi vì mẹ ghẻ lúc xưa bị đau khổ nhiều trong thời chính mình làm dâu, cho nên bây giờ đến lượt trả thù bằng cách làm đau đớn con dâu của chính mình. Sự liên đới lạ lùng này đoàn kết nhiều thế hệ đàn bà đã trở thành đao phủ thủ sau một thời chịu đựng khổ đau vì mẹ chồng.
Loan có thể đủ sức chịu đựng những bất công và phiền rầy ấy nếu nàng lấy một người chồng biết thông cảm nông nỗi của nàng. Nhưng Thân là một người ngu độn, vô tình vô trí giác, nhu nhược và hèn nhát. Trong những cuộc tranh nghị giữa nàng và gia đình chồng, Thân bao giờ cũng theo phe mạnh nhất, nghĩa là phe mẹ và hai em gái của chàng. Tỷ dụ: sau khi đứa con trai của Loan và Thân chết yểu vì bà Phán Lợi – thay vì chạy chữa theo thuốc Tây– cứ tiếp tục cho uống nước pha kiểu phù thủy, mê tín. Đến lúc trầm trọng, Loan đưa lên nhà thương thì đã quá chậm. Đứa con mất vì dị đoan của bà nội nó, nhưng bà mẹ ghẻ đổ lỗi cho Loan vì đã đưa con gần hấp hối lên nhà thương, nghĩa là chữa bệnh theo kiểu Tây phương. Từ dạo ấy, sự có mặt của Loan trong gia đình chồng trở thành vơ nghĩa. Mất con trai đầu lòng, gia đình không thừa tự, Thân lấy vợ bé sinh hạ một đứa con trai, Loan vì vậy có thêm một kẻ thù trong nhà, luôn xấc xược, vơ lễ với nàng, vì dựa trên gia đình lúc nào cũng cho vợ hai của Thân là nói đúng.

Không khí gia đình trở nên khó thở. Không chịu nổi, Loan ngày đêm chỉ nghĩ đến chuyện phải trốn chạy, nhưng một việc bất chừng (ngoài ý muốn) sẽ chấm dứt nỗi đau khổ của nàng. Trong một cuộc cãi lộn rất náo nhiệt giữa hai vợ chồng, Loan bị Thân đấm mạnh vào ngực và nàng bị ngã lăn xuống đất, bà Phán khuyến khích thêm người con mình: “Đánh chết nó đi cho tôi. Chết đã có tôi chịu tội”. Thấy Thân tay cầm lấy cái lọ đồng sấn lại phía nàng, “… trong lúc hốt hoảng liền vớ ngay con dao díp rọc sách để ở bàn định giơ đỡ, Thân như con hổ dữ đạp đổ một cái lọ đồng đập vào Loan. Loan né mình tránh được và trượt chân ngã xuống giường, con dao cầm chắc trong tay. Thân quá đà cũng ngã mạnh vào người Loan, Loan thấy cái cán dao ấn mạnh lên tay nàng vàThân kêu một tiếng…”

Thân chết vì cây dao mà Loan thật ra không ứng dụng. Bà Phán buộc tội Loan giết chồng. Nhưng Tòa tha trắng án, nhờ lời biện hộ rất hùng hồn và khúc chiết của Trạng sư: “Chính bà mẹ chồng đã giết cháu bà mà không biết. Mà lại còn đổ cho Thị Loan cái tội giết con! Đến nay, bà đổ cho Thị Loan cái tội giết chồng, nhưng bà có biết đâu, con bà chết là lỗi ở bà, lỗi ở cái luân lý trái mùa và quá ư nghiêm ngặt kia. Người có tội chính là bà mẹ chồng Thị Loan và cái luân lý cổ hủ kia. Nhưng nếu vượt lên, và nghĩ rộng ra không kể cá nhân nữa, thì bao nhiêu những việc xảy ra không phải lỗi ở người nào cả, mà lỗi ở sự xung đột hiện thời đương khốc liệt của hai cái mới, cũ…”. Và kết luận: “Các ngài tha cho Thị Loan tức là tha cho một người đã bị tội oan, tha cho một người đau khổ vì đã phí cả một đời thanh xuân và đã đem thân hy sinh cho cái xã hội mới cũ khắt khe này”. Như nhà phê bình Vũ Ngọc Phan đã viết rất xác đáng (13):

“Tiểu thuyết luận đề của Nhất Linh đều khuynh hướng về gia đình, về việc cải tạo chế độ gia đình để giải phóng cho phụ nữ…”

Sau Đoạn Tuyệt, Nhất Linh cho xuất bản “Lạnh Lùng” với vai chính trong truyện là một người đàn bà góa bụa (Nhung) song còn trẻ, nên yêu lén lút một thầy giáo riêng (Nghĩa) của con mình. Nhưng chẳng qua đó là một hạnh phúc mong manh vì nàng không có đủ can đảm đi đến tận cùng của tình yêu, nghĩa là theo tình nhân khi người này phải ra đi… Bị cấu xé giữa hạnh phúc cá nhân và tiếng thơm một người dâu thảo “Tiết Hạnh Khả Phong”, Nhung cam chịu tiếp tục đời sống cô đơn, trung thành trong kỷ niệm với nguời chồng quá cố. “Lạnh Lùng” đi ngược dòng “Đoạn Tuyệt”, không thuộc loại văn chương lãng mạn “phản kháng”, nhưng hòa điệu một phần nào với tinh thần hy sinh của người phụ nữ Việt Nam lúc bấy giờ. Nói về người phụ nữ nước ta qua trào lưu TLVĐ, không thể nào bỏ qua được “Hồn Bướm Mơ Tiên” của Khái Hưng, thuộc về phong trào lãng mạn liên quan đến sự xung đột giữa ái tình và tôn giáo: Ngọc, một sinh viên Trường Canh Nông Hà Nội nhân dịp hè, đi thăm chùa Long Giáng là nơi Sư cụ (mà cũng là bác của mình) trụ trì, với ý định ở lại đó nghỉ ngơi khoảng hai ba tuần.

Chàng gặp một “… chú tiểu quần áo nâu, chân đi đôi giép quai ngang sơ sài, đầu đội cái thúng đầy sắn, đương lần từng bước leo xuống con đường hẻm. Thốt gặp người lạ, chú bẽn lẽn, hai má đỏ bừng…” (14), nhưng không ngần ngại chỉ dẫn đường cho Ngọc cùng đi về chùa… Bước chân bên chú tiểu (Lan), chàng không khỏi nghĩ thầm: “Quái lạ! sao ở vùng quê lại có người đẹp trai đến thế, nước da trắng mát, tiếng nói dịu dàng, trong trẻo như tiếng con gái” (15). Cảm tình đầu tiên giữa hai người đã trở thành tình bạn thân thiết, và trong những ngày ở lại chùa Long Giáng, Ngọc tìm đủ cách để khám phá cuộc đời bí mật của chú tiểu Lan. Cuối cùng, chính Lan đã phải thú thật rằng nàng là gái giả trai để cĩ thể trọn đời nương nhờ cửa Phật: “Vâng, tôi là gái. Tôi biết thế nào cũng chẳng dấu nổi ông. Nhưng còn câu chuyện vì sao tôi phải cải trang, thì tôi chưa thể thổ lộ cùng ông được. Chỉ xin ông buông tha kẻ tu hành này, kẻ tu hành khốn khổ này ra mà thôi” (16). Một mối tình đã chớm nở lúc đầu mới gặp nhau nay trở thành nồng nhiệt, đắm say của Ngọc đối với Lan, nhưng về phía Lan – vì một lời hứa lúc mẹ nàng hấp hối:

“Quên, phải quên! Lời thề trước linh hồn mẹ, ta hãy còn nhớ đinh ninh trong trí. Đó là cái bùa để trừ bỏ những sự cám dỗ của tình ái nhỏ nhen nơi dương thế” (17). Kết cục, Lan và Ngọc đồng ý – như một nguyện thề - từ bỏ ái tình trần tục bằng cách chia rẽ nhau trong cuộc đời, đặng vươn lên một ái tình cao cả, đẹp đẽ và vĩnh cửu trong tâm niệm: “Yêu là một luật chung của vạn vật, là bản tính của Phật giáo. Ta yêu nhau, ta yêu nhau trong linh hồn, trong lý tưởng, Phật tổ cũng chẳng cấm đoán đôi ta yêu nhau như thế” (18).

Trong Anh Phải Sống, tác giả Khái Hưng thuật chuyện một cặp vợ chồng rất nghèo, ngày ngày với một chiếc thuyền nan, bơi ra giữa dòng sông Hồng vớt củi để nuôi ba đứa con còn thơ dại. Hôm ấy, sau khi thuyền đã chứa đầy những cành khô nặng chĩu, trời bỗng đổ mưa sấm sét, chiếc thuyền với củi nặng bị đắm chìm, hai người cố gắng bơi cho tới bờ. Người vợ quá yếu không chống nổi những làn sóng lớn… nếu tiếp tục vịn vào vai chồng đến lúc chồng không đủ sức bơi một mình cho cả hai người thì chết cả hai. Nàng quyết định buông tay để thân mình chìm xuống đáy sông sau khi nói khẽ với chồng phải nghĩ đến ba đứa con: “Thằng Bị ! Cái Nhớn ! Cái Bé ! … Không? ANH phải sống !”:
“Đèn điện sáng rực xuống bờ sông. Gió đã im, sông đã lặng. Một người đàn ông bế một đứa con trai ngồi khóc. Hai đứa con gái nhỏ đứng bên cạnh. Đó là gia đình bác phó Thức ra bờ song từ biệt lần cuối cùng linh hồn kẻ đã hy sinh vì lòng thương con.
Trong cảnh bao la, nước sông vẫn lãnh đạm chảy xuôi dòng”.Xin cảm ơn quí vị.

Lê Mộng Nguyên
[Giáo sư-Tiến sĩ Quốc Gia, Viện sĩ Hàn LâmViện Khoa Học Hải Ngoại Pháp, nguyên Luật sư Tòa Thượng Thẩm Paris, Nhạc sĩ - Thành viên SACEM (Hội Những Người Sáng Tác và Xuất Bản Âm Nhạc, Paris]

[muanuadem]

Tin Mới Về Nhạc Sĩ Từ Công Phụng Anh Phụng và bạn bè thân quý

Sáng nay check mail , nhận được tin từ một người bạn thân bên Mỹ , Trần Đình Thục báo tin NS Từ công Phụng đang điều trị ung thư thời kỳ thứ ba, Xuân Hòa vừa liên lạc với vợ của Từ công Phụng , Janine Ái - Vùa nhận phone - Ái khóc như chưa bao giờ được khóc Ái nói đang lái xe ra ngoài đường - ra ngoài để khóc . vì không muốn anh Phụng thấy Ái khóc , Ái xác nhận tin Trần Đình Tthục là sự thật , Anh Phụng đang bị cancer mật , thấy không được khỏe đã lâu, nhưng giờ bác sĩ mới xác nhận .

Mây hôm nay anh Phụng ít ngủ ,đang đêm Ái giật mình thức dậy , thấy anh Phụng ngồi , nhìn Ái . Anh Phung nói với Ái là Anh không muốn chết , Anh phải sống với em , Ái đã không cầm được nước mắt khi kể lại và cuối cùng thì tắt máy , Tôi không liên lạc lại với Ái ,vì khi gặp bạn bè thường dễ bị xúc đông , nhất là Ái đang lái xe .

Phone cho Anh Phụng , Từ Công Phụng nói với Xuân Hòa là Anh Phụng đang thời kỳ thứ tư rồi , không phải thứ ba , nặng lắm Anh không về hát như đã hứa được , Điều tôi quan tâm với tôi bây giờ không còn là về VN hát hay không mà tôi muốn biết sức khỏe của anh , giọng thật buồn . Anh nói đang xạ trị lần hai , và còn phải xạ trị 6 lần nửa , Anh muốn về để khai trương phòng trà Tiếng Xưa của Xuân Hòa Vũ Xuân Hùng , nhưng sức khỏe không cho phép , Nhưng Anh Hứa với tôi là anh sẽ phải Sống , Xuân Hòa đừng lo Anh không chết đâu , và giọng thật yếu , rất yếu ,

Khó mà có một lời khuyên trong thời điểm này , Tôi chỉ biết kể cho anh Nghe những chuyện chung quanh , nhà đối diện , đã qua xạ trị và bây giờ thì khỏe như Văm . Mà thật sự là như vậy. Tôi mong có thể tạo được một chút niềm tin, vui sống cho ông Anh mà tôi thương yêu và quý trọng .

Tôi gửi thư này đến những bạn bè thân quen , không quen , xin mọi người hãy cầu nguyện , xin ơn trên ban cho Từ Công Phụng vượt qua căn bệnh không vui này - Để chúng ta còn nghe được tác giả của Mắt Lệ Cho Người , Đêm Không Cùng , Như chiếc que diêm trong những đêm anh đến với khán giả

Xin giúp cho vợ anh Janine Ái thật nhiều nghị lực để lo lắng chăm sóc cho Từ Công Phụng . và cũng để luôn được nghe Từ công phụng với Giữ đời cho nhau- tạ Ơn em - mà anh đã viết riêng cho người vợ thân thương , gắn bó với anh : Janine Ái

Em gửi thư này cho Anh , Từ công Phụng nhé , Xuân Hòa mong Anh nên nhớ rằng , bạn bè - khắp thế giới đang cùng song hành với anh cầu nguyện cho anh để giúp anh thật nhiều sức khỏe để điều trị bệnh

Với nền văn minh thuộc hàng bậc nhất của thế giới về y học như nước Mỹ . Họ sẽ không bó tay để chịu thua bất cứ căn bênh nào đâu. Hãy tự tin Anh Phung nhé Em tin là Từ Công Phụng không bỏ bạn bè " ngang xương " như vậy đâu .

Lúc nào cũng Open để đón Từ Công Phụng về với khán giả luôn đang mong đợi với những bài hát thật nhẹ nhàng - sang trọng của anh mà chưa có ai trên diễn đàn âm nhạc có thể thay thế . đây là nhân xét của riêng Xuân Hòa từ những ngày xa xưa . Em vẫn thường nghe bài " Bên đời hiu quạnh " mà trước đây Ái đã gửi cho Xuân Hòa. Em đã nhắn lời thăm hỏi của anh đến chị Lan và Vũ Xuân Hùng rồi nhé, Vũ Xuân Hùng và chị Lan đã rất buồn khi Yên tâm đi ông anh thân quý và nhớ giữ lời những gì anh đã hứa với Vũ Xuân Hùng & Xuân Hòa nhé.

Xuân Hòa
Vũ Xuân Hùng Xuân Hòa
Phòng Trà Ca Vũ Nhạc Tiếng Xưa

E-mail không dài dăng dẳng nhưng sao trong lòng tôi man mác buồn...chắc là sẽ còn buồn dăng dẳng mãi trong tâm tư. Kỷ niệm lại ùa về với những ngày xưa khi có dịp được gặp anh...Mong anh được nhiều bình an.
Gửi đến các bạn để biết thêm về nhạc sĩ Từ Công Phụng
Từ Công Phụng (sinh ngày 27 tháng 7 năm 1942) . Ông là một trong những nhạc sĩ tiêu biểu cho tân nhạc Việt Nam giai đoạn 1954 - 1975 cùng với Phạm Duy, Ngô Thụy Miên, Vũ Thành An, Trịnh Công Sơn, Lê Uyên Phương...; là tác giả của các ca khúc trữ tình được nhiều người biết đến như Bây Giờ Tháng Mấy, Mắt lệ cho người, Giọt Lệ Cho Ngàn Sau.

Từ Công Phụng tốt nghiệp cử nhân luật, từng là biên tập viên đài phát thanh VOF. Ông tham gia sáng tác nhạc từ năm 1960. Sau 30 tháng 4 năm 1975, các sáng tác của ông bị cấm lưu hành tại Việt Nam cho đến năm 2003. Ông rời Việt Nam từ tháng 10 năm 1980 và hiện đang định cư tại Portland, Oregon, Hoa Kỳ. Năm 1998, ông có trở về thăm quê hương Ninh Thuận nhưng không tham gia hoạt động âm nhạc. Tháng 5 năm 2008, ông lại trở về Việt Nam và lần này có biểu diễn trong chương trình "45 năm tình ca Từ Công Phụng" tại một phòng trà có tiếng ở Sài Gòn.

(Năm 2003, mười ca khúc của Từ Công Phụng đã được cấp phép biểu diễn tại Việt Nam: Mắt lệ cho người, Trên tháng ngày đã qua, Như ngọn buồn rơi, Tình tự mùa xuân, Đêm không cùng, Giọt lệ cho ngàn sau, Mùa xuân trên đỉnh bình yên, Mùa thu mây ngàn, Lời cuối và Kiếp dã tràng. )

Gần 10 năm kể từ chuyến về thăm quê hương đầu tiên, người nhạc sĩ với những bản tình ca: Mắt lệ cho người, Trên ngọn tình sầu, Như chiếc que diêm, Giọt lệ cho ngàn sau... mới có dịp gặp gỡ, tâm sự về cảm hứng và kỷ niệm trong các sáng tác của mình. Từ Công Phụng chia sẻ: "Cuộc đời mỗi chúng ta luôn hiện hữu với tình yêu. Trải qua bao năm tháng, đó vẫn là cảm xúc chính tôi luôn bày tỏ và chia sẻ với khán giả trong tất cả tác phẩm của mình".

Ở tuổi 18, giọng hát trầm ấm Từ Công Phụng qua sáng tác đầu tay Bây giờ tháng mấy từng làm thổn thức biết bao nam, nữ học trò trường Văn khoa Sài Gòn. Lần trở lại này, nhạc sĩ cũng dùng chính cảm xúc trong bước đi đầu tiên ấy để khởi đầu câu chuyện âm nhạc. 45 năm trôi qua, câu tự vấn "bây giờ tháng mấy rồi hỡi em?" vẫn đủ sức làm lay động lòng người, khiến tràng pháo tay không hẹn mà đồng loạt vỡ òa.

Nếu sự chia sẻ trong âm nhạc đạt mức cao nhất ở những lúc buồn thì âm nhạc của Từ Công Phụng là

người bạn đồng hành tuyệt vời.Một cách âm thầm, từng lời hát của ông như chiếc chìa khóa bật mở những "hộp âm kỷ niệm", để mỗi khi giọng hát cất lên, cả người hát lẫn người nghe đều như sống lại một phần đời trong ký ức. Ông kể, mùa mưa 1968, chuyến viếng thăm của cô người yêu khơi dậy cảm hứng sáng tác ca khúc Mưa trên ngày tháng đó, rồi ông hát. Thật trùng hợp khi mưa ngoài trời cũng bay làm cảm xúc của đêm thêm trọn.

Cũng có lúc ưu phiền, nhạc sĩ muốn rời xa, thoát khỏi cuộc sống. Ông tìm đến một nơi mà ông gọi là "xứ thâm trầm" để âm thầm sống. Ông viết "sẽ không còn ngàn kiếp truân chuyên và hết nhân duyên, tôi trở về kết đọng linh hồn làm mặt đá xây hồ lãng quên". Thế nhưng, sự hụt hẫng nơi ông chưa bao giờ là đau đớn đến tuyệt vọng, bởi ông luôn quan niệm "tình yêu là vĩnh cửu" và vẫn muốn sống trọn vẹn với chính mất mát của mình. Mãi mãi bên em, ca khúc mới nhất của Từ Công Phụng, đã thay ông bộc bạch lòng mình...

Tình Khúc Từ Công Phụng (thập niên 60) gồm 12 Ca khúc:

Bây Giờ Tháng Mấy
Mùa Thu Mây Ngàn
Lời Cuối
Tuổi Xa Người
Mùa Xuân Trên Ðỉnh Bình Yên
....
Trên Ngọn Tình Sầu (thập niên 70) 12 ca khúc:
phổ biến nhiều nhất : Giọt Lệ Cho
Ngàn Sau

...

Giữ Ðời Cho Nhau (1983 tái bản 1993) 12 ca khúc :
Giữ Ðời Cho Nhau
Qua Vùng Biển Nhớ
Hóa Kiếp
Mắt Lệ Cho Người
Nằm Nghe Em Hát Trên Vùng Biển
Một Thoáng Nhìn Nhau
Một Mình Trên Ðồi Nhớ
Tình Tự Mùa Xuân
Thiên Ðường Quạnh Hiu
Trên Tháng Ngày Ðã Qua
Như Chiếc Que Diêm
Mùa Xuân Và Tình Yêu Em



Từ Công Phụng,
Một Kết Hợp Tuyệt Vời Giữa Ngôn Ngữ và Âm Nhạc bài viết của một người bạn mà tôi rất mến - Nguyễn Phước Nguyên


Tôi như giòng sông cạn
Cuốn quanh đời mệt nhoài
Cuốn theo giòng nghiệt ngã
Buồn rơi theo năm tháng
Úa trên lưng tháng ngày
Tôi mang hồn cỏ dại
Ngu ngơ tự hỏi lòng
Bỗng một ngày thiên thu
Bỗng một đời phù du

(Từ Công Phụng - Đời Bỗng Phù Du)

I. NHẬP
Một buổi chiều. Mùa thu.
Mây trắng bay.
Nắng vàng vọt rớt trên hè phố.
Người đàn ông đứng tuổi lặng nhìn cô bé ngồi cách mình không xa. Cô bé có mái tóc huyền, đăm nhìn theo những cánh chim bay khuất với một nét buồn tao mặc. Dáng cô bé thon gầy, như hao mòn cùng năm tháng. Người đàn ông chợt ước ao, chợt khát khao mình có thể xóa tan mây trời trầm lắng đang xuống thấp dần lên cuộc đời cô bé.
Nhưng người đàn ông vẫn ngồi đó. Lặng yên.
Mưa nhẹ rơi...
Từng giọt mỏng...
Long lanh lên khóe mắt cô bé...
Người đàn ông cũng nghe cay vùng mắt.
Lâu lắm rồi... Cuồng lưu dòng sống đã làm người đàn ông xa lạ với những cảm xúc đơn thuần nhất của con người - nụ cười, tiếng khóc.
Nhìn cô bé ngồi đó, với những bước chân linh hồn đầu đời xa rời thơ ấu, người đàn ông chợt nghe lòng mình rét mướt, chao theo từng giọt mưa rơi.
Cô bé đứng dậy, bước xa dần theo lối nhỏ của công viên. Dáng cô bé đổ dài lên nỗi buồn của người đàn ông, lên nỗi buồn của thời gian đang chất chồng lên mái tóc hơn nửa phần xóa trắng.
Người đàn ông nghe vọng lên trong tim mình một niềm đau xót. Cho bước chân lạc loài của cô bé. Cho hồn nhiên thoáng mất. Cho ưu tư kéo về. Cho lưu đày tuổi trẻ. Và cho chính bản thân mình - cũng lạc loài, cũng lưu đày, đã hơn nửa lần thế kỷ...

II. NGÔN NGỮ CỦA ÂM NHẠC

Thế đó. Là ngôn ngữ của Từ Công Phụng (TCP). Đoạn nhập đề trên là những gì đã hình dung ra khi nghe bài Còn Một Buổi Chiều của tác giả. Không chỉ nghe ra. Mà còn nhìn thấy. Còn cảm nhận đến.

Thế đó. Là ngôn ngữ của TCP. Man mác. Nhẹ nhàng. Lãng đãng. Ẩn mật. Mang nhiều hình ảnh của một cõi trời tâm sự. Không ạt ào thác đổ. Mà là những chắt chiu đằm thắm. Những nâng niu tận cùng.

TCP không chỉ là nhạc sĩ của tình yêu. Nói đúng ra, tình yêu chỉ là dòng sông để TCP chuyên chở và phản ảnh tâm hồn mình. Trong giòng sông đó có phù sa cuộc sống, có bọt bèo thân phận, có vẩn đục tương lai, có trong veo kỷ niệm.

Từ Bây Giờ Tháng Mấy, bài nhạc đầu tay năm mười tám tuổi, cho đến những sáng tác sau đó, TCP đã chọn bước vào âm nhạc bằng đam mê trầm lắng. Không ồn ào. Không vội vã.
... Người về nghe tiếng hát âm vang
Trên vùng tuổi đa đoan
Người về nghe những âm vang
Trên cùng tuổi cưu mang
Người đan hơi thở bên nhau
Dù trời chợt sáng, xin tình chưa nghe muộn màng (1)

Ngôn tứ đó, là của riêng TCP. Ngay sau mỗi câu hỏi được mở ra, câu trả lời kết đọng. Dưới rực sáng của quên lãng phơi bày, là nhớ nhung khép kín.

... Gom một chút nắng vàng
Hắt lên soi hạnh phúc trên tháng ngày đã qua
Em tìm thấy chút gì -

Có phải chăng rạn vỡ lên tâm hồn chúng ta ? (2)
... Đêm nay, bên thềm

Nhìn anh, em khẽ nói: "Ngày mai anh đi rồi,
Anh có buồn gì không ?"

Buồn không, hỡi người đã đi rồi ? (3)

Sâu sắc. Ý nhị. Bởi người ở lại thường buồn hơn kẻ ra đi. Nhưng với TCP, người ở lại chỉ quan tâm đến nỗi buồn của kẻ ra đi. Thật ân cần. Đơn thuần. Chấp nhận.

Ở đó, là những lấp lánh ngọt ngào của TCP, khi nói về quê hương. Một quê hương muôn trùng xa khuất được thể hiện qua một tiếng gọi "Em!" dịu dàng, cay đắng.

... Ai chia vạt nắng se buồn
Như ta rồi cũng xa nguồn
Làm sao cho em biết tình ta vẫn lấp lánh
trong cõi hồn bát ngát ?
Làm sao cho em thấu tình ta
như núi biếc, như sông dài, biển rộng ?
Xin giữ cho nhau những khoảng đời nhớ mông lung.
Tình là trùng dương sóng vỗ chập chùng.
Mảnh hồn ta nay đã khuất nơi nao,
Đời sầu mấy chuyến thương đau
Mà nỡ chôn vội mấy kiếp trùng khơi... (4)

Ở đó, là những long lanh bất chợt của TCP, khi nói về hạnh phúc. Một hạnh phúc hao gầy, trong hụt hẫng chia ly. Không bao giờ là đớn đau tuyệt vọng, mà là sống cho trọn vẹn với mất mát vây quanh.

... Lắng nghe muôn cung sầu hắt xuống đời
Một trời tôi thương đau, một trời em mưa mau
Sống buông xuôi theo ngày tháng
Từng thu qua, vời trông theo đã mờ
Lệ rơi trên tim tôi, lệ rơi trên đôi môi
Yên nhau một thời, xa nhau một đời
Lệ này em nhỏ xuống hồn tôi... (5)

Ở đó, là những lặng câm nhỏ máu của TCP, khi nói về tình yêu. Một tình yêu ngây ngất hương thơm, giữa vô vàng tiếc nuối. Không bao giờ là kêu gào than khóc, mà là tận tụy với đam mê về một thiên đường đã khuất.

... Thân mang kiếp dã tràng đem đời xe tơ duyên
Trên bãi cát vàng hão huyền
Chợt nghe lớp sóng xô lên đời mình
Niềm cay đắng
Cuộc tình trên tháng ngày muộn phiền
Còn in vết hằn đời mình
Người ơi hãy ru hồn ta ngủ quên... (6)

Ở đó, là những chắt chiu vơi đầy của TCP, khi nói về cuộc sống. Một cuộc sống miệt mài tư duy cùng muộn phiền thân phận. Những điều TCP sẻ chia không nằm trong lời hát , mà nằm sau những gì lời hát không nói ra.

... Có những điều tôi muốn nói cùng em
Vẫn vời vợi trên cao,
Những điều tôi muốn hiểu
Vẫn mù cõi vực sâu... (7)

Dường như ngay khi ý niệm vừa thành hình trong tư tưởng, TCP đã tự chọn cho lời nhạc của mình một định mệnh - Mỗi dòng chữ là một gắn bó với kỷ niệm, dẫu đang phai mờ dần theo thời gian, vẫn không bao giờ tuyệt tích. TCP đặt chữ nghĩa vào âm nhạc như phó thác từng hơi thở sau cùng của tình yêu vào căn phần mặc tưởng.

Mỗi bài hát là một vết hằn thăng hoa lên phiến đời huyễn hoặc.

III. ÂM NHẠC CỦA NGÔN NGỮ

Từ bao giờ, khi viết về nhạc phẩm, người ta chỉ thường hay nhắc đến những lời nhạc tiêu biểu của tác giả, rồi sau đó là vài phát biểu đơn sơ về tiết tấu và kỷ thuật hòa âm. Thật là một thiếu sót lớn khi đa số các bài viết về nhạc sĩ đều dành cho phần "lời" nhiều hơn phần "nhạc".

Bởi ở đó, là nét tuyệt vời và độc đáo nhất của nhạc TCP, nhất là khi TCP tự trình bày những ca khúc của mình - bằng những nốt nhạc chợt vút cao và tắt hẳn, bằng những chữ được hát lại hai lần liên tiếp, bằng những âm thanh rơi từ đỉnh cao vào trầm thấp.

Khi TCP hát "...nỗi muộn phiền ngày tàn HƠI THỞ, em thấy không cõi đời vô vọng..." (8), người nghe liên tưởng ra sự chết dần của nhịp sống khi nốt nhạc của hai chữ "hơi thở" được hát vút lên cao rồi tắt hẳn trong mong manh của làn hơi rung.

Khi TCP hát "...Trên từng thung lũng buồn, từng thung lũng buồn, mùa thu đã đã trở mình trên gót nhỏ dìu em đến người..." (9), người nghe cảm nhận được sự chập chùng của những thung lũng mùa thu đã sống lại dưới gót hài tình yêu bằng lời hát được lập lại hai lần. Cũng thế, với "... hãy ôm trọn, ôm trọn tuổi xuân, có một lần vui thôi em..." (10), TCP đã dùng sự lập lại của hai chữ "ôm trọn" để diễn tả thật tuyệt vời, thật trọn vẹn một nhắn nhủ ân cần về những hạnh phúc mong manh trong cuộc đời mà mỗi chúng ta ít khi tìm thấy.

Khi TCP hát "... rồi niềm vui bay ngang, miền tuổi vàng nắng và gió CUỐN... lá RƠI đầy, tuổi nầy người đâu có hay..." (11), chữ "cuốn" vút cao rồi tắt hẳn - như mất tích, chữ "rơi" được hát ngân dài từ nốt nhạc cao xuống nốt nhạc trầm. Dùng âm thanh để diễn tả hình ảnh của chữ nghĩa, đến thế, quả thật là nát ý.

Còn nữa, còn rất nhiều nét tuyệt vời, chất chứa như vậy trong âm nhạc của TCP để làm diệu huyền chữ nghĩa. Từ long lanh rực rỡ của "... Ôi, nỗi dịu dàng nào đã ngời SÁNG trên môi người..." (9) đến tiếc nuối tịch trầm của "...cuộc tình như cơn lốc mang theo hồn người vào trùng dương khép KÍN u mê ngàn đời..." (12). Từ chìm sâu tiếng nấc của "... kỷ niệm nào như muốn KHÓC, nên tôi xin một lần được trao hết cho nhau bằng một lần đôi mắt nai tơ..." (13) cho đến ngọt ngào đón nhận của "... cho tôi xin một lần chân em lại gần, để vòng tay ôm HẾT dung nhan..." (1). TCP đã đưa âm nhạc của ngôn ngữ đi vào một chiều nghệ thuật sâu hơn. Rộng mở hơn. Cô đọng hơn.


IV. KẾT

Thôi, cũng đành như chiếc que diêm một lần lóe lên
Thắp đời em sáng lung linh buồn một cõi riêng...

Thôi, cũng đành như kiếp rong rêu một lần hóa thân
Cuốn về phong kín tim ta một đời chói chang...

Thôi, cũng đành như tấp gương tan mờ phai vết xưa
Xót dùm cho tấm thân ta - ngựa bầy đã xa
Những đêm mơ thấy tan hoang hương tình vừa chớm
Muộn màng... (14)
Một mình ta đứng nhìn mối tình duyên tan theo
Nghìn con sóng gào bạc đầu
Nhẹ xô lên dấu chân ghi cuộc tình nhòa trên cát.
Lời người nghe đã chợt lạc loài
Trên thân dã tràng tủi phận,
Hoài công tháng năm se cát biển Đông... (12)

Từng ấy âm thanh. Từng ấy chữ nghĩa. Nghĩ, cũng đã đủ để TCP nói về mình, về thân phận mình, về tình yêu, hạnh phúc. Đoán suy nào, cũng thiếu. Cắt nghĩa nào, cũng thừa.

Giữa một nền âm nhạc Việt Nam hải ngoại chỉ chú tâm đến ca sĩ thay vì nhạc sĩ, chỉ chú tâm đến những bắt chước lai căng thay vì triển khai sáng tạo, giọng hát và lối diễn tả của TCP với từng nhạc phẩm của mình là một minh chứng tuyệt vời cho sự ký thác trọn vẹn của một linh hồn, của một đời người vào khung trời âm thanh nghệ thuật. Khung trời ấy vốn cô đơn, và hiu quạnh. Nhưng hiu quạnh hơn, cô đơn hơn, là những con người chọn bước âm thầm vào khung trời ấy bằng con tim hiến dâng cho âm nhạc. Và ở lại. Tận tụy. Như thế. Gần trọn đời mình. Và những sáng tác được ươm mầm và thành hình trong khung trời đó là những que diêm lóe sáng, là những viên cát hiến dâng.

Điều tuyệt vời nhất của nhạc TCP không chỉ nằm ở những lóe sáng đó, những hiến dâng đó. Bởi đó, là những lung linh hữu hạn.

Điều tuyệt vời nhất của nhạc TCP là khi que diêm đã tắt ngúm đi, chiều sâu của màn đêm trong mỗi chúng ta đã được đo lường.

Điều tuyệt vời nhất của nhạc TCP là khi viên cát đã vỡ tan vào lòng biển bầt thinh, con tim trong mỗi chúng ta vẫn còn mang âm vang của một đời sóng vỗ, của một trùng dương thầm lặng thiên đường.

Mà đó, là những thanh vọng vô cùng. Những trầm khơi bất tận.

Nguyễn Phước Nguyên

[muoiot]

Các VẸM đang tranh nhau mua Căn Nhà Lớn Nhất Nước Mỹ ( 75 Triệu ) Theo nguồn tin không chính thức, con rể của Thủ tướng Cộng sản, ông Henry Nguyễn, qua trung gian của ông anh rể Thomas Cornor là người đầu tiên đã bắn tiếng mua căn biệt thự dưới đây...Những đại gia Đỏ khác cũng đang cử người tới tấp đến Florida để tranh dành mua bằng được bất động sản có một không hai này ...

Một ngôi nhà thiết kế theo kiểu cung điện Versailles của Pháp được rao bán với giá 75 triệu USD ở bang Florida, Mỹ.

( Ngôi nhà xây bởi nguyên liệu và tiền Mỹ, nhưng sẽ là nơi mà bao xương máu của dân nghèo Việt Nam... sẽ đổ vào !)
Theo Telegraph, biệt thự hoành tráng này được ông trùm David Siegel và vợ Jacqueline, cựu hoa hậu bang Florida, bắt tay vào xây dựng ba năm trước. Mặc dù vẫn còn khoảng 18 tháng nữa vợ ngôi nhà mới hoàn thành nhưng chồng Siegel đã quyết định rao bán nó trên thị trường. Ngôi nhà này khi xây xong được cho là sẽ lớn nhất nước Mỹ.
Các chuyên gia cho rằng người mua tương lai sẽ phải chi thêm 25 triệu USD nữa trước khi có thể dọn đến ở. Phần khung của ngôi nhà đã hoàn tất nhưng toàn bộ trang thiết bị, nội thất đều chưa có.
Biệt thự có 30 phòng ngủ, có chỗ chơi bowling, sân trượt ván và một hồ bơi kích cỡ tiêu chuẩn Olympic. Nó được trang bị phòng khiêu vũ, một nhà hát cho trẻ con, một sân bóng chày, hai sân tennis, một hội trường lớn với mái vòm kính, một nhà bếp rộng hơn 100 m2, ngoài ra còn có 10 bếp nhỏ rải rác.
"Cung điện Versailles" của Mỹ còn có hầm rượu cao hai tầng, một hang động đá với ba spa ở sau một thác nước cao hơn 24 mét, garage để xe thì có đủ chỗ cho 20 xe hơi.

Các nhân viên bất động sản cho biết đã có một số khách hàng tiềm năng từ Nga và vùng Viễn Đông tỏ ý quan tâm đến ngôi biệt thự này.

[doluoi]

Chiếc Quan Tài

Tác Giả : Tiến Sĩ Trần An Bài
Một nhà sư nổi tiếng đạo đức tên là Viên Thủ Trung, trụ trì tại chùa Tô Châu, trưng bày một chiếc quan tài nhỏ trên bàn đọc sách.
Chiếc quan tài này có nắp mở ra, đóng lại được, dài khoảng 3 tấc.
Các đạo hữu thắc mắc hỏi ông:
- Bạch thày, chiếc quan tài này có ý nghĩa gì?
Nhà sư giải thích:
- Người ta sống, tất có chết. Chết rồi thì nằm trong chiếc quan tài giống như cái này. Tôi ngạc nhiên là tại sao thiên hạ suốt cả cuộc đời cứ lo lắng, vất vả đuổi theo phú quý, công danh, tài sắc và thị hiếu, mà chẳng ai biết cái chết là gì. Mỗi khi gặp điều không được như ý, tôi liền nhìn ngắm chiếc quan tài này. Tức khắc tâm hồn tôi được yên ổn, mọi âu lo phiền muộn liền biến đi mất.
Chiếc quan tài này là một bài học luân lý đáng giá vậy.
Bạn thân mến,
- Khi nào bạn thấy khổ sở vì thiếu tiền thiếu bạc hoặc làm ăn lỗ lã, hãy bắt chước nhà sư Viên Thủ Trung, nhìn vào chiếc quan tài. Lời Thiên Chúa phán từ 2.000 năm trước như còn vang vọng đâu đây: "Nguơi! Nếu đêm nay Ta bắt linh hồn ngươi thì các của cải chất đống kia, ngươi sẽ để lại cho ai?" (Lc. 12, 20-21).
- Khi nào bạn thấy chán chường thất vọng vì tình duyên trắc trở, ngang trái, chiếc quan tài nhắc ta rằng mọi người rồi sẽ vào nằm trong đây và không còn ai phụ tình ai, không còn ai ruồng bỏ ai nữa.
- Khi nào bạn say men chiến thắng quyền hành, mua quan bán chức hoặc ngược lại, buồn bã vì mất quyền, mất chức thì chiếc quan tài sẽ nhắc nhở bạn rằng mọi vua chúa quan quyền trên thế gian rồi cũng sẽ nằm buông xuôi, yên lặng y hệt như những thường dân nghèo hèn nhất trong xa hội.
- Khi nào bạn thấy tình đời đen bạc, hận thù, ghen ghét, bất công bao vây đời bạn, chiếc quan tài sẽ hóa giải mọi người nằm trong đó để không còn kèn cựa, tranh giành và hạ nhục nhau .

Bài học tuyệt hảo của chiếc quan tài là giàu nghèo, sang hèn, vui khổ trên đời có cũng như không và không cũng như có.

Chết là biểu tượng của bình dẳng, là dấu chỉ của hòa bình. Hãy nhìn xuống lòng đất ở nghĩa trang: Mỗi người, bất kể danh giá, chức phận, đều nằm ngay hàng thẳng lối, đồng đều và yên lặng, để thân xác thẩm thấu và hòa tan với cát bụi.

[macco]

19 tháng 6: Ðêm nhớ Nguyễn Tất Nhiên
& Dòng nhạc Hoàng Thi tại Regent West

Lê Thụy/Người Việt


Ca nhạc sĩ Hoàng Thi
Trước tháng 4 năm 1975, hầu như bất cứ người dân miền Nam Việt Nam nào cũng nghe hát, hay chính mình cũng ngâm nga các bài thơ của thi sĩ Nguyễn Tất Nhiên, được nhạc sĩ Phạm Duy phổ nhạc, và được phổ biến rộng rãi trên các đài phát thanh, đài truyền hình... như Thà Như Giọt Mưa, Hai Năm Tình Lận Ðận, Em Hiền Như Ma Sơ... hay Vì Tôi là Linh Mục, do nhạc sĩ Nguyễn Ðức Quang phổ nhạc...

Nay chính người em ruột của Nguyễn Tất Nhiên (mà tên thật là Nguyễn Hoàng Hải), là nhạc sĩ Hoàng Thi, hiện định cư tại Orange County, mới tổ chức một đêm nhớ Nguyễn Tất Nhiên & dòng nhạc Hoàng Thi vào lúc 7 giờ tối Thứ Bẩy 19 tháng 6 (Father's Day Weekend) tại Regent West, 4717 W. First St., Santa Ana, CA 92703. (Ðiện thoại 714-531-7561)

Theo nhạc sĩ Hoàng Thi, 38 tuổi, ngoài đời là một kỹ sư, em út của thi sĩ Nguyễn Tất Nhiên, qua đời vào ngày 3 tháng 8 năm 1992, hưởng dương 40 tuổi, tại Orange County, Nam California, thì trong đêm nhạc kỷ niệm này, kéo dài đến 12 giờ khuya, nhiều bài thơ của Nguyễn Tất Nhiên, được Hoàng Thi phổ nhạc sẽ được chính Hoàng Thi và một số ca sĩ trình bày, như các bài Tình đầu tôi đi không trở lại, Khúc buồn tình, Như mầu nắng sân trường, Tâm hồn anh có một dòng sông, Con gái Bắc, Sông Chiều Áo Trắng...

Các ca sĩ tham dự Ðêm Nhớ Nguyễn Tất Nhiên & Dòng Nhạc Hoàng Thi gồm có Ái Khanh, Hồng Liên, Hoàng Khôi, Tố Loan, Thu Hiền, Trương Luân, Thi Châu, Kiều Như Ngọc, Yến Vy, Thanh Thủy, Duy Tân, Mộng Thy, Lệ Mẫn. MC Kim Nhung.

Ngoài các bài thơ của Nguyễn Tất Nhiên được Hoàng Thi phổ nhạc nêu trên, nhạc sĩ Hoàng Thi nhân dịp này cũng giới thiệu một số bài hát anh mới sáng tác, như: Chuyện tình lá trúc đào (Nguyễn Tất Nhiên cũng có bài thơ Trúc Ðào, được nhạc sĩ Anh Bằng phổ nhạc trước đây), Cho Qua Một Kiếp Người, Tà Áo Năm Xưa... ngoài các bài hát mà Hoàng Thi đã sáng tác trước đây, và nay thường được hát vào “Ngày của Mẹ”, hay bài “Father's Day” hát nhân “gày của cha”...

Ban nhạc gồm có: Hoàng Thi, Huỳnh Doanh, Ðức Khôi, Sĩ Dự, Quốc Phúc, Minh Chánh.

Vé đồng hạng 35 đôla (tại cửa 40 đôla), bao gồm cả ẩm thực (7 món ăn), còn tặng thêm một CD “Nguyễn Tất Nhiên và Dòng nhạc Hoàng Thi” với các tiếng hát của Khánh Ly, Thái Châu, Thanh Hà và Hoàng Thi.

Vé bán tại nhà sách Tú Quỳnh (714-531-4284), Ocean Blue Restaurant (714-733-0762), Nhung (714-893-5753 hay 714-468-4883) hoặc ngay tại cửa Regent West. (L.T.)