Bình Luận Thời Sự

[nhuvan]

Tinh thần Trần Hưng Đạo

Trần Quốc Việt (Danlambao) - Ngoại trừ một số anh hùng Việt Nam chống Pháp, thử hỏi trong số còn lại có anh hùng và anh thư người Việt nào mà lại không chống Tàu? Họ là Hai Bà Trưng, Bà Triệu, Trần Hưng Đạo, Lý Thường Kiệt, Lê Lợi, Quang Trung vân vân. Cho nên, nếu phải viết về lịch sử Việt Nam chỉ trong một câu duy nhất thì bất kỳ người Việt nào cũng có thể viết như sau: Lịch sử Việt Nam là lịch sử chống Tàu. Trong những bậc anh hùng và anh thư này, danh tướng Trần Hưng Đạo chính là biểu tượng thiêng liêng và bất diệt của lòng yêu nước có trong máu của tất cả những người Việt Nam yêu nước.

Tinh thần Trần Hưng Đạo chính là tinh thần yêu nước. Tinh thần này là tên gọi chung cho biết bao thế hệ tiền nhân chiến đấu chống ngoại xâm Trung Hoa dưới bóng cờ của Hai Bà Trưng, Lý Thường Kiệt, Lê Lợi, Quang Trung. Đỉnh cao của tinh thần yêu nước mà gìn giữ nên Việt Nam và sinh thành nên chúng ta hôm nay là kỳ tích hầu như chưa từng có trong lịch sử-ba lần đại thắng quân Nguyên.

Nếu mất đi tinh thần Trần Hưng Đạo duy nhất và thuần túy Việt Nam ấy, dân tộc Việt Nam sẽ mất đi kháng thể của bốn ngàn năm chống chọi vi trùng Tàu. Từ đấy mất nước và đồng hóa chỉ là vấn đề thời gian.

Vào ngày 23 tháng Tám năm 1966 Chu Ân Lai đã chỉ trích mạnh mẽ Phạm Văn Đồng và Hoàng Tùng về việc đề cập đến lịch sử chống ngoại xâm Trung Quốc qua đoạn đối thoại sau:

"Chu Ân Lai: Thế còn chuyện mới đây báo chí Việt Nam đã đăng nhiều tài liệu về các cuộc xâm lăng Việt Nam của các triều đại phong kiến Trung Quốc?

Hoàng Tùng: Không có những tài liệu như thế trên báo. Tuy nhiên. một vài viện đang nghiên cứu về chủ đề lịch sử ấy.

Chu Ân Lai: Nhưng các đồng chí nghiên cứu vấn đề này trong lúc các đồng chí đang đánh Mỹ. Ám chỉ gì ở đây?" (1)

Từ đấy, dưới ngọn cờ hồng ý thức hệ và dưới áp lực của Trung Cộng, tinh thần Trần Hưng Đạo lịm dần trong lòng người ở miền Bắc.

Vào ngày 4 tháng Mười Một, 1968 Cục Chiến tranh Tâm Lý Quân đội Hoa kỳ công bố một tài liệu lưu hành nội bộ qua đó họ liệt kê những ngày lễ quan trọng ở Việt Nam Cộng Hòa ở miền Nam và Cộng sản ở miền Bắc. Hôm nay đọc lại chúng ta thấy vào thời đó miền Nam có những ngày lễ tri ân công lao to lớn của các bậc anh hùng và anh thư dân tộc chống Tàu như Hai Bà Trung, Lý Thường Kiệt, Trần Hưng Đạo và Lê Lợi. Trong khi đó miền Bắc chỉ nhắc đến tên Hai Bà Trưng và Lê Lợi. Thay vào đấy họ có rất nhiều ngày lễ cộng sản như ngày sinh của Lenin, Stalin, Hồ Chí Minh, ngày Quốc khánh Trung Cộng, ngày Cách mạng tháng Mười, hay ngày mất của "liệt sĩ "Nguyễn Văn Bé và Nguyễn Văn Trỗi. Trái lại miền Nam không có bất cứ ngày lễ nào vinh danh quốc khánh ngoại quốc hay vinh danh bất kỳ ngày sinh của ngoại nhân nào! (2)

Tinh thần Trần Hưng Đạo hiện diện khắp nơi ở miền Nam qua hình ảnh Đức Thánh Trần trên giấy bạc, tượng đài, qua tên chiến hạm, đường phố và trường học. Đức Thánh Trần đã là biểu tượng và linh hồn cuộc chiến đấu của miền Nam chống lại sự xâm lăng của Cộng sản Bắc Việt.

Chế độ tà quyền đã tịch thu lư hương ở tượng đài Trần Hưng Đạo. Nhưng tinh thần Trần Hưng Đạo vẫn sống. Tinh thần ấy ngày trước ở miền Nam, như qua một bích chương thời ấy, là theo gương Trần Hưng Đạo toàn dân chống cộng cứu nước. Qua việc ăn cắp cái lư hương, tinh thần Trần Hưng Đạo ở miền Nam ngày trước giờ vẫn còn giá trị trên khắp hai miền Nam Bắc. Tinh thần ấy là hãy theo gương Đức Thánh Trần chống cộng cứu nước và trừng trị những tên phản quốc rước voi giày mả tổ.

Chiếc lư hương mất đi làm sống lại hàng muôn triệu chiếc lư hương bất di bất dịch khác trong lòng những người Việt quyết tâm đi theo hồn thiêng ái quốc của Đức Thánh Trần Hưng Đạo.

Trần Quốc Việt

[hoangphong]

Trump và Kim muốn gì ở thương đỉnh tại Hà Nội?
Vũ Ngọc Yên
(Danlambao) - Tổng thống Mỹ Donald Trump sẽ gặp Lãnh đạo Bắc Hàn Kim Jong Un vào ngày 27 và 28 tháng 2 tại Hà Nội. Đây là hội nghị thượng đỉnh nối tiếp hội nghị đầu tiên diễn ra vào tháng 6.2018 tại Singapore. Theo chương trình, hai bên sẽ thương thảo về các biện pháp phi hạt nhân hóa bán đảo Triều Tiên cũng như thiết lập mối quan hệ mới giữa Mỹ và Bắc Hàn. Dựa vào những tuyên bố tích cực cuả chính quyền hai nước trước ngày tổ chức, một số nhà phân tích đã suy đoán rằng hội nghị song phương lần này có thể sẽ đạt được kết quả thực chất tái lập hoà bình cho bán đảo Triều Tiên và Á châu.

Trump chờ đợi gì ở Kim?

Mục tiêu hàng đầu của Mỹ là phi hạt nhân hóa Triều Tiên một cách toàn diện. Trump đòi hỏi Bắc Hàn từ bỏ vũ khĩ nguyên tử và các hoả tiễn đạn đạo xuyên lục địa ICBM có khả năng bắn tới Mỹ. Trump muốn Bình Nhưỡng đưa ra một thời biểu phi hạt nhân hoá rõ ràng cũng như có những biện pháp cụ thể cho hướng này, chẳng hạn Bắc Hàn trở lại Hiệp ước không phổ biến vũ khí hạt nhân, công khai toàn bộ chương trình hạt nhân và chấp nhận kiểm tra quốc tế. Về phía Mỹ, Trump khẳng định sẽ không xâm chiếm lật đổ chế độ cộng sản Triều Tiên cũng như dỡ bỏ một phần cấm vận và hỗ trợ các cải cách kinh tế cho Triều Tiên. Dư luận cho rằng Tổng thống Trump dường như đang khao khát tìm một chiến thắng cho chính sách đối ngoại giúp ông tăng uy tín với cử tri trong nước thuận lợi cho cuộc bầu cử tổng thống năm tới nên ông sẵn sàng nhượng bộ, đáp ứng những nguyện vọng của Kim một khi Bắc Hàn cam kết huỷ bỏ một số cơ sở hạt nhân và tên lửa. Nhưng phát triển vũ khí hạt nhân là công cụ bảo tồn chế độ cộng sản độc tài nên Kim sẽ không dễ dàng thanh thỏa ước vọng cuả Trump.

Kim mong ước gì ở Trump?

Kim đòi hỏi Mỹ phải chứng thực lời nói bằng những hành động cụ thể thay vì đưa ra những yêu cầu đơn phương đi ngược lại thoả thuận đạt được trong hội nghị đầu tiên tại Singapore vào tháng 6. 2018.

Kim muốn Mỹ phải bỏ toàn bộ cấm vận, ký kết hoà bình chấm dứt tình trạng chiến tranh kéo dài từ năm 1953 trên bán đảo Triêu Tiên, rút quân khỏi Nam Hàn, nhìn nhận bang giao và viện trợ kinh tế... Bỏ cấm vận và trợ giúp kinh tế rất quan trọng đối với Bắc Hàn. Chế độ đã chuyển hướng cải cách kinh tế sau vụ thử nghiệm hỏa tiễn đạn dạo xuyên lục địa vào tháng 11. 2017. Kim cho rằng Bắc Hàn đã tuân thủ cam kết sau khi dẹp các khu thử nguyên tử và ngưng phóng hoả tiễn. Bình Nhưỡng sẽ không bắt đầu tiến trình phi hạt nhân hóa chừng nào Mỹ chưa đồng ý nới lỏng các lệnh trừng phạt kinh tế. Có Trung cộng chống lưng và sở hữu nguyên tử Bắc Hàn không quá sợ trước những đe doạ của Mỹ.

Hội nghị sẽ đạt kết quả thực chất?

Vì phát triển vũ khí hạt nhân là công cụ bảo tồn chế độ cộng sản độc tài nên không mấy ai tin Bắc Hàn sẽ từ bỏ kho vũ khí nguyên tử. Tuy nhiên Bắc Hàn sẽ nhượng bộ phần nào những đòi hỏi của Mỹ để làm Trump hài lòng, như cho phép giám sát viên của Cơ quan nguyên tử năng quốc tế đến Yongbyon, nhưng Triều Tiên sẽ không trở lại Hiệp Ước Không Phổ Biến Vũ Khí Nguyên Tử mà nước này đã rút khỏi vào tháng 1. 2003. Tổng thống Trump dường như đang khao khát tìm một chiến thắng cho chính sách đối ngoại giúp ông tăng uy tín với cử tri trong nước thuận lợi cho cuộc bầu cử tổng thống năm tới nên ông sẵn sàng đáp ứng những nguyện vọng của Kim để Hội nghị thành công. Mỹ có thể nhượng bộ dỡ bỏ một phần cấm vận song song với việc phi hạt nhân hoá và thay thế lệnh ngừng bắn năm 1953 tại Triều Tiên bằng một tuyên bố kết thúc chiến tranh. Đây là tuyên bố biểu hiện thiện chí chính trị. Một Hiệp định hoà bình còn cần thời gian thương thảo với nhiều tác nhân trong khu vực như Trung cộng, Nhật Bản, Nam Hàn. Mỷ hỗ trợ các dự án kinh tế liên Hàn ở đặc khu kỹ nghệ Kaesong hoặc thúc đẩy chương trình du lịch vùng núi Kumgang ở Bắc Hàn. Mỹ đồng ý khởi đầu bình thường hoá ngoại giao qua việc hai bên sẽ thiết lập Cơ quan đại diện liên lạc.

Tại sao họp ở Việt Nam?

Giới truyền thông cho rằng Trump và Kim đồng ý để Việt Nam đăng cai tổ chức Hội nghị vì các lý do: Hà Nội cách Bình Nhưỡng 2700km, Kim dễ dàng di chuyển đến Việt Nam, Việt Nam là nước cùng theo đuổi ý hệ cộng sản như Bắc Hàn đảm bảo an ninh cho Kim, Việt Nam đã bình thường hoá bang giao với Mỹ và Trump đã đến Việt Nam. Hơn nữa Trump muốn gửi tín hiệu tới Hàn cộng qua cuộc gặp song phương tại Hà Nội là các quốc gia từng giao chiến có thể thiết lập bang giao với nhau, vẫn có thể duy trì chế độ độc tài cộng sản của mình mà không phải sợ Mỹ ép chuyển hoá qua dân chủ như trường hợp Cộng sản Việt Nam.

Tại Việt Nam, chính quyền Hà Nội khai thác thổi phồng lý do Kim sẽ chính thức thăm Việt Nam trước ngày tổ chức Hội nghị là muốn tìm hiểu, nghiên cứu kinh nghiệm của Cộng sản Việt Nam, từ một nước theo nền kinh tế tập trung đã chuyển đổi sang một nền kinh tế theo hướng thị trường, mà vẫn duy trì được chế độc đảng. Kim Jong Un sẽ là lãnh tụ đầu tiên đi thăm Việt Nam thống nhất kể từ chuyến đi năm 1964 (chuyến thứ hai) của ông Kim Nhật Thành (ông nội của Kim Jong Un).

Thái độ Trung cộng, Nhật Bản và Nam Hàn đối với hội nghị

Trong cuộc chiến tranh bảo vệ chế độ Triều Tiên chống Mỹ và Nam Hàn, Trung cộng đã tổn thất cao với hơn 400.000 người bị thương vong. Trung cộng và Hàn cộng từng có mối bang giao mật thiết. Mao Trạch Đông đã từng ví von tình hữu nghị giữa hai nước như "môi và răng". Môi hở răng sẽ lạnh. Từ năm 1961 hai nước ký Hiệp định hữu nghị và hỗ tương. Bắc Kinh cam kết sẽ đoàn kết chiến đấu một khi Bắc Hàn bị tấn công. Nhưng từ khi Trung cộng mở cửa cải cách kinh tế và hợp tác thương mại với Nam Hàn, Bắc Hàn đã chỉ trích giới lãnh đạo Bắc Kinh là thành phần "xét lại". Mối quan hệ hai nước ngày càng phức tạp. Đối với Trung cộng, Triều Tiên chỉ gây rắc rối và Trung cộng không được lợi gì từ việc có một nước láng giềng hung hăng, được vũ trang hạt nhân và cực kỳ khó dự đoán.

Bắc Kinh biết Trump lợi dụng khủng hoảng Triều Tiên làm đòn bẩy trong cuộc tranh chấp địa chính trị với Trung cộng. Trump chống Kim không phải Bắc Hàn có khả năng đe dọa an ninh Mỹ mà Kim thích hợp là con bài gây sức ép chống Bắc Kinh. Hiện tại Mỹ có khoảng 200.000 quân trú đóng ở hàng trăm căn cứ quân sự trên thế giới. Chỉ riêng tại Nhật, Mỹ bố trí 40.000 quân, đặt tổng hành dinh của Hạm đội thứ bảy và nhiều chiến đấu cơ chỉ trong vài phút có thể bay tới Trung cộng. Tại Nam Hàn, Mỹ có 30.000 quân, thiết lập hai Hệ thống phòng thủ tên lửa tầm cao giai đoạn cuối "THAAD", mà Mỹ lấy cớ bảo vệ Nam Hàn nhưng thực ra là nhằm vào các tên lửa của Trung cộng.

Trung cộng muốn bán đảo Triều Tiên từ bỏ vũ khí hạt nhân. Nhưng không muốn chế độ của gia tộc Kim ở Bắc Hàn sụp đổ gây ra những thảm cảnh hàng triệu người Triều Tiên chạy nạn vào Trung cộng cũng như cũng không muốn thấy sự thống nhất bán đảo Triều Tiên tạo ra một nước Đại Hàn, đồng minh của Mỹ sát biên giới của mình. Vì vậy Trung cộng một mặt muốn Mỹ – Bắc Hàn sớm đi tới thoả thuận phi hạt nhân hoá từng bước để kiềm chế tính hung hăng không kiểm soát của Bắc Hàn và mặt khác khuyến cáo Bắc Hàn không nên vội hữu hảo với Mỹ.

Nhật Bản và Nam Hàn, hai nước đồng minh của Mỹ đều hỗ trợ những nỗ lực phi hạt nhân hoá trên toàn bán đảo Triều Tiên. Đối với Nhật vấn đề Triều Tiên liên hệ mật thiết đến sự ổn định chính trị và kinh tế. Nhật rất mong Mỹ và Bắc Hàn đạt nhiều tiến triển trong Hội nghị thượng đỉnh lần hai này tại Việt Nam.

Tổng thống Nam Hàn Moon Jae-In đặt hy vọng vào giải pháp ôn hoà cho cuộc khủng hoảng Triều Tiên. Nam Hàn không muốn căng thẳng trong mối quan hệ với Trung cộng. Chính quyền Nam Hàn nhiều lần khẳng định Nam Hàn không cho phép Mỹ lạm dụng các hệ thống THAAD chống Trung cộng và Nam Hàn sẽ không tham dự một liên minh quân sự Mỹ – Nhật kiềm chế Trung cộng. Tổng thống Moon hứa sẽ bằng mọi cách ngăn cản chiến tranh chống Bắc Hàn. Kim nghạch thương mại của Nam Hàn và Trung cộng lớn hơn tổng số kim nghạch của Nam Hàn với hai nước Nhật – Mỹ. Tổng thống Nam Hàn theo đuổi một chính sách chuyển hoá qua tiếp cận với hy vọng Triều Tiên sớm cải cách chính trị và kinh tế nhờ đó hai miền càng gắn bó hơn qua các mối liên kết giao thông và đầu tư. Tổng thống Moon Jae-In đã gắn liên số phận chính trí cuả ông vào kế hoạch hoà bình và thống nhất đất nước từng bước không bạo lực. Hy vọng ông sẽ nhận được tín nhiệm của nhân dân trong cuộc bầu cử Tổng thống 2022 tại Nam Hàn.

Vũ Ngọc Yên

[hoangphong]

Một vài khó khăn cho Đại hội đảng Cộng sản lần thứ 13
Thành Đỗ (Danlambao) - Vào đại hội đảng lần thứ 13 sắp tới của đảng CSVN, người dân Việt Nam đang chờ xem ai sẽ là người được Cả Lú dẫn theo để đi yết kiến Tập Cận Bình xin lệnh trước ngày đại hội diễn ra. Người mà anh Lú tiến cử sẽ chính thức trở thành tân thái thú có ấn chứng thiên triều để lên ngôi tại nước Việt Nam, nhưng cũng thông qua một cuộc bầu cử rất “dân chủ” trong cái đảng cướp này.

Nhiều đồn đoán hơi có ác ý thì họ nghĩ rằng Cả Lú sẽ lờ đi các nguyên tắc của đảng và tiếp tục tại vị thêm một nhiệm kỳ nữa và nuốt lời như đã nuốt lời là chỉ ngồi thêm nữa nhiệm kỳ của đại hội thứ 12. Cố Tổng thống Nguyễn Văn Thiệu chắc chắn sẽ lại ghi bàn thắng với câu nói để đời mà không một người Việt Nam nào không thuộc: “Đừng nghe những gì cộng sản nói mà hãy nhìn kỹ những gì cộng sản làm.”

Để chuẩn bị đại hội mà ai ai cũng biết là chỉ có một vài người trong bọn được xem là “người bắc có lý luận” lên đăng đàn phát biểu và cả bọn ngợm ngồi dưới, duy chỉ có một việc để làm là “tỉnh ngủ” đúng lúc để vỗ tay.

Ông Cả Lú mới đây có nói, tuy không khác gì lời những lần phát biểu cho các đại hội trước nhưng cũng khá ấn tượng: “Chúng ta cần chủ động chớp thời cơ để đưa đất nước phát triển nhanh hơn, khắc phục bằng được nguy cơ bị tụt hậu. Những người làm công tác nghiên cứu lý luận cần nhạy bén, năng động tiếp cận, tiếp thu sáng tạo những vấn đề lý luận mới, phân tích, chắt lọc, lựa chọn những giá trị tinh hoa có thể vận dụng phù hợp với điều kiện nước ta; đề xuất các luận cứ khoa học để hoàn thiện các chủ trương, quyết sách của Đảng trước những yêu cầu mới. Chần chừ, chậm trễ sẽ bỏ lỡ thời cơ, sẽ ngày càng tụt hậu; song nóng vội, sao chép giản đơn kinh nghiệm nước ngoài, triển khai ồ ạt theo kiểu phong trào mà không tính đến đầy đủ điều kiện, hoàn cảnh cụ thể của đất nước cũng sẽ dẫn đến thất bại”.

Có lẽ người dân cũng nên theo lời khuyên này, nắm bắt cơ hội và thời cơ để xoá sổ cái đảng cướp này để đưa đất nước thoát khỏi đói nghèo và tụt hậu, khỏi tốn tiền cho đại hội đảng lần thứ 13.

Ngày nay, cái khó của đảng CSVN là tuy vẫn hết sức mong muốn mọi việc đều bình an để tiếp tục trong thân phận làm chó cho anh Tập, vẫn mong muốn được Tập nuôi dưỡng về kinh tế, cũng như chống lưng cho chế độ, nhưng nay, chính anh Tập nay cũng quá te tua về kinh tế qua cuộc chiến thương mại với anh cao bồi Donald Trump.

Cái ngày mai của chính anh Tập, anh ấy còn đang lo, không thấy có gì hứa hẹn cho lắm. Nếu trong năm nay 2019 mà bà Thái Anh Văn, tổng thống Đài Loan tuyên bố độc lập cho đảo quốc này thì chết anh Tập, liệu anh ấy có dám làm càng như đã hứa trước quốc dân Trung Hoa vào thông điệp đầu năm là sẽ đưa giải phóng quân chết nhát qua eo biển Formose hay không?

Nếu làm càng thì sợ các nước Mỹ, Nhật, Anh, Pháp, Ấn Độ sẽ liên minh nhau mà đập cho tan nát đời hoa cái đoàn giải phóng quân. Tiến công thì cũng chết mà không tiến công thì cũng chết. Rồi đây, đảng CSVN sẽ dựa vào ai nếu lão Tập gãy chân để tiếp tục những gì đã hót vang tại đại hội đảng lần thứ 13, nếu có đại hội đảng lần thứ 13.

Phía Việt Nam thì ta kẹt ba cái đặc khu Vân Đồn, bBắc Vân phong và Phú Quốc, quốc hội ta rất hùng hổ cách đây vài tháng, đòi thông qua, ra luật trước tháng 5/2019. Nay xem ra, quốc hội ta biết trước rằng nếu thông qua thành luật mà China không thèm ghé mắt vào, anh Tập không trả cho xu nào thì vừa xấu hổ quá trước dư luận trong nước... mà cũng vừa tiếc của. Sau đó, liệu bọn đàn em của Lú, của Ngân, của Phúc có tha thứ cho chúng hay không, hay sẽ đem chúng ra treo cổ?

Người dân Việt đang rất mong chờ anh cao bồi Donald Trump, sau Venezuela, sẽ quan tâm đặc biệt đến cái gọi là Cộng hoà Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam mà rộng mở cửa cho bọn đảng viên cấp cao, tướng quân đội nhân dân lánh nạn qua Mỹ nếu biến động xảy ra, dù gì thì nhà cửa, cơ ngơi chúng cũng đã đầu tư từ nhiều năm qua đó rồi. Chúng sẽ không làm đơn xin ăn welfare đâu!

21.02.2019
Thành Đỗ

[hoangphong]

Giám đốc ICG : ‘‘Trump đẩy nhanh tiến trình xuống dốc của nước Mỹ’’
Thứ Sáu, 22 Tháng Hai 20194:00 SA
Trọng Thành ( RFI )


Tổng thống đắc cử Donald Trump (T) gặp tổng thống mãn nhiệm Barack Obama tại Nhà Trắng, Washington, ngày 10/11/2016.Wikipedia
Chính sách đối ngoại của tổng thống Donald Trump – lãnh đạo nước Mỹ từ hai năm qua – gây nhiều chỉ trích trong nước. Thái độ co cụm, phản ứng đơn phương, thiên về sức mạnh của chính quyền Trump trong hàng loạt hồ sơ quốc tế rất phức tạp gây nhiều lo ngại là sẽ làm suy yếu hơn nữa vị thế của Hoa Kỳ, trong bối cảnh « trật tự quốc tế » đang bước vào thời kỳ thay đổi lớn, đặc biệt với sự trỗi dậy của Trung Quốc.

Trong bài trả lời phỏng vấn báo Le Monde, đăng tải ngày 19/02/2019, ông Robert Maller, giám đốc trung tâm xử lý khủng hoảng quốc tế International Crisis Group (ICG), nguyên thành viên Hội Đồng An Ninh Quốc Gia Mỹ, đã nêu ra một số phân tích tổng quan về chính sách đối ngoại của tổng thống Mỹ trong hàng loạt hồ sơ. Từ Trung Cận Đông cho đến Afghanistan, hồ sơ Bắc Triều Tiên hay Venezuela, cũng như cuộc đối đầu với Trung Quốc, cũng như quan hệ giữa Hoa Kỳ với Liên Âu (1).

Vừa chỉ trích rất nhiều điểm hạn chế, cực đoan, các phương thức hành động nguy hiểm, nhưng cũng vừa ghi nhận một đôi điểm tích cực trong chính sách của Donald Trump (2), giám đốc ICG tìm cách thúc đẩy một đường lối đối ngoại khác hiệu quả hơn cho nước Mỹ, cho cộng đồng quốc tế. Sau đây là phần tóm lược bài phỏng vấn.

***

Bức tường Mêhicô : Cách hành xử điển hình

Trước hết giám đốc ICG nhận định về quyết định của tổng thống Mỹ vừa đưa ra, tuyên bố « tình trạng khẩn cấp quốc gia » bất chấp thực tế, chỉ với mục tiêu có được hàng tỉ đô la để xây dựng bức tường biên giới với Mêhicô. Đối với chuyên gia Mỹ, đây là một vụ việc hết sức tiêu biểu, cho thấy các phương cách hành xử điển hình của tổng thống Trump. Cụ thể là : khăng khăng thực hiện bằng mọi giá các cam kết tranh cử nhằm thỏa mãn tâm lý của bộ phận cử tri cốt lõi, coi thường Hiến pháp, sẵn sàng bóp méo hiện thực v.v.
Ẩn đằng sau kế hoạch xây dựng bức tường đình đám của tổng thống Mỹ là một chính sách nhập cư mang đầy tính kỳ thị, chống lại người theo đạo Hồi, quay lưng lại với người tị nạn, không thèm đếm xỉa đến quyền lợi của trẻ em người nhập cư, khi tách các em nhỏ ra khỏi gia đình chúng.

Hành động bản năng, bất chấp các giá trị

Robert Maller phân biệt ba khía cạnh. Khía cạnh thứ nhất : Những điều mà những cố vấn thân cận nhất với tổng thống Trump phát biểu chỉ có một mối quan hệ xa xôi với những mong muốn thực sự của Donald Trump. Khía cạnh thứ hai : Những điều mà ông Trump khẳng định thường là không nhất quán. Tác giả nhấn mạnh đến khía cạnh thứ ba. Bản năng là điều sâu xa nhất quyết định hành động của Donald Trump, mà điều cốt lõi là trong tất cả những gì mà nước Mỹ làm, điều quan trọng là nước Mỹ phải được hưởng lợi qua các cuộc mặc cả tay đôi. Ảnh hưởng chính trị, các giá trị, lòng trung thành hay các liên minh : Tất cả những khái niệm đó rất ít quan trọng với Donald Trump.

Mỗi khi tổng thống Mỹ nói về Liên Hiệp Châu Âu như một đối thủ, về châu Phi như một đám các quốc gia « nhơ bẩn », nói về Syria như một vùng đất cát hoang mạc, khi nói chuyện bạn bè với các lãnh đạo độc tài Ả Rập Xê Út, khi tỏ ra khinh rẻ khối NATO, thì đấy là những lúc mà bản năng sâu xa của tổng thống Mỹ trỗi dậy. Cái bản năng đó cộng với thái độ cao ngạo về bản thân, tâm trạng ác cảm thâm căn cố đế với người tiền nhiệm, làm nên phong cách hành xử của tổng thống Mỹ.

Trật tự quốc tế của « thế giới tự do » vốn đã xuống dốc

Robert Maller phân biệt xu thế lịch sử mang tính dài hạn và hiện tượng Donald Trump mang tính nhất thời. Theo ông, « trật tự quốc tế mang tính tự do » thực ra đã bị đặt thành vấn đề trước khi ông Trump lên nắm quyền. Bởi, chính « trật tự » này cũng không phải là hài hòa (nhiều cuộc chiến tranh đẫm máu cho thấy điều đó), cũng không thực sự là mang tính quốc tế (bởi do Hoa Kỳ và Châu Âu thống trị), và cũng không phải là tự do (hãy so sánh các hành xử « nhất bên trọng, nhất bên khinh » liên quan đến dân chủ hay nhân quyền). Trên thực tế, tiến trình đi xuống « mang tính tương đối » của Hoa Kỳ đã bắt đầu từ khá lâu. Đó là sự xuống dốc mang tính lịch sử của một siêu cường, sự trỗi dậy của các đối thủ, và niềm tin trật tự nói trên là « bất công », điều mà nhiều người trên khắp thế giới chia sẻ.

Donald Trump chính là người làm tăng tốc và làm biến dạng quá trình này. Với việc khẳng định lập trường thuần túy mang tính thực dụng, lợi ích đánh đổi lợi ích, không thèm đếm xỉa đến các giá trị, cùng với việc kết bè kết đảng với nhiều chính quyền độc tài nhất thế giới, Donald Trump đã mang lại cho Hoa Kỳ một hình ảnh xấu, xác nhận điều mà nhiều người vốn đã nghi hoặc từ lâu. Ông Trump đã và đang đẩy nhanh tiến trình xuống dốc của nước Mỹ.

Obama mở rộng hợp tác, Trump co cụm và độc đoán

Cái chung mà chính sách của hai tổng thống Mỹ cùng thể hiện, đó là nước Mỹ ngày càng « đuối sức ». Có ba hiện tượng khiến quá trình này tăng tốc. Thứ nhất là cuộc xâm lăng Irak năm 2003, vốn được coi là một biểu tượng cho sức mạnh của nước Mỹ, nhưng một cách nghịch lý lại cho thấy giới hạn của nước Mỹ. Thứ hai là cuộc chiến tại Syria và thứ ba là việc Donald Trump đắc cử năm 2016.

Điểm khác biệt là tổng thống tiền nhiệm Obama đã ý thức được sự mệt mỏi của người dân Mỹ và những giới hạn về quân sự của nước Mỹ. Cương lĩnh tranh cử của Obama năm 2008 tập trung vào mục tiêu rút quân Mỹ khỏi Irak, và quan điểm nước Mỹ không thể một mình đảm nhiệm mọi thứ. Tổng thống Obama trước đây đã cố gắng thích ứng với các biến chuyển mới của thế giới, bằng cách xoay trục - hướng sang một thế giới đa phương hơn. Ví dụ như với thỏa thuận đa quốc gia với Iran trong hồ sơ hạt nhân, thỏa thuận Paris về khí hậu, Hiệp Định Đối Tác Xuyên Thái Bình Dương (TPP), hay lập liên minh quốc tế chống Daech… Tất cả là nhằm phân chia lại một cách hiệu quả hơn các nhiệm vụ quốc tế. Ngược lại, tổng thống Trump đã chủ trương hành động đơn phương, thông qua các mặc cả tay đôi, bác bỏ hầu hết những gì mà người tiền nhiệm đã xây dựng.

Với Trung Quốc : Chuyển hướng nguy hiểm từ cực nọ sang cực kia

Trong hồ sơ cuộc chiến thương mại giữa Hoa Kỳ và Trung Quốc, và thế đối đầu Mỹ-Trung nói chung, có nguy cơ dẫn đến đụng độ quân sự, chuyên gia Robert Maller đặc biệt lưu ý đến một chiều hướng thay đổi mang tính cực đoan trong một bộ phận lớn công luận phương Tây, đang diễn ra. Từ chỗ tin tưởng gần như tuyệt đối là Trung Quốc có thể hội nhập vào nền kinh tế toàn cầu, vào các định chế quốc tế, và rốt cục Bắc Kinh sẽ đi theo một mô hình kinh tế - chính trị giống với phương Tây, đến chỗ hoàn toàn mất ảo tưởng, với quan điểm là sự hội nhập này rốt cục chỉ phục vụ cho lợi ích của Trung Quốc mà thôi.

Theo chuyên gia Mỹ, thái độ cực đoan từ phía Mỹ, từ phía phương Tây nói chung, có thể đẩy Trung Quốc đến các phản ứng cực đoan. Vụ ông Michael Kovrig của trung tâm xử lý khủng hoảng quốc tế ICG, một công dân Canada, bị chính quyền Bắc Kinh bắt giam cách nay hai tháng, ngay sau vụ lãnh đạo tài chính của tập đoàn Hoa Vi bị tạm giam tại Canada theo yêu cầu của tư pháp Mỹ, là một ví dụ. Điều đáng nhấn mạnh là người đồng nghiệp ICG của Robert Maller cũng chính là một chuyên gia về xử lý khủng hoảng quốc tế (chuyên về chính sách đối ngoại của Trung Quốc), đang tìm cách thúc đẩy Bắc Kinh hội nhập với các công việc chung của cộng đồng quốc tế. Tìm cách tránh các khủng hoảng quốc tế bùng phát thành xung đột chính là sứ mạng của ICG.

Chuyên gia quan hệ quốc tế Robert Maller muốn gửi đến những người Dân Chủ tại Mỹ, đang tìm cách xây dựng một chiến lược đối ngoại mới cho Hoa Kỳ, một thông điệp khẩn thiết. Đó là đoạn tuyệt với chính sách đối ngoại của tổng thống Trump không có nghĩa là chống lại tất cả những gì ông ấy đã làm. Hãy tránh rơi vào hai thái cực, giữa một bên là lập trường can thiệp mang tính cứng rắn, thô bạo (3) và bên kia là thái độ co cụm, dân tộc chủ nghĩa. Hai thái cực hiện đang chi phối các cuộc tranh luận ở Mỹ.

Ghi chú

1. Về hồ sơ Bắc Triều Tiên, quốc gia sở hữu vũ khí hạt nhân, vốn được coi là đối thủ của nước Mỹ, ông Robert Maller khẳng định có một số khía cạnh tích cực trong chính sách của Mỹ đối với Bình Nhưỡng. Nhưng theo ông, quan hệ mang tính cá nhân giữa tổng thống Mỹ với lãnh đạo Bắc Triều Tiên tuy mang lại cho công chúng rất nhiều hy vọng về một giải pháp rốt ráo cho việc phi hạt nhân hóa và hòa bình trở lại với bán đảo Triều Tiên, nhưng rất cần cảnh giác trước khoảng cách giữa các tuyên bố đao to búa lớn với những điều có thể đạt được trong thực tế.

2. Về quan hệ giữa Hoa Kỳ với Liên Âu, chuyên gia ICG khẳng định nước Mỹ rất cần một châu Âu hùng mạnh, có khả năng hành động độc lập, cụ thể trong các hồ sơ nhạy cảm hiện nay như Iran hay Venezuela. Một châu Âu có thể nói ngược với nước Mỹ, một khi cần thiết.

3. Theo Robert Maller, nước Mỹ cần tiếp tục hiện diện ở nước ngoài để ngăn chặn khủng bố, nhưng ít hơn về mặt quân sự và cần hiện diện một cách khôn ngoan hơn. Ông Robert Maller cũng nhấn mạnh là chính quyền Mỹ cần hỗ trợ đến cùng các đối thoại tìm giải pháp hòa bình giữa các phe phái Afghanistan. Việc rút quân quá vội vã rất có nguy cơ làm quốc gia Nam Á này một lần nữa rơi vào hỗn loạn.

[hoangphong]

CHIA BUỒN VỚI CNXH QUÁI THAI -
CHÚC MỪNG VIỆT NAM, ĐÀI LOAN,... VÌ HỘI NGHỊ TRUMP - KIM BỂ SÔ
Tran Hung.
Vậy là mọi kỳ vọng về thượng đỉnh Trump - Kim đã thể hiện ra "bên ngoài" sự thất bại vì 02 bên không đạt được kết quả gì.

Những người yêu chuộng hòa bình và nhứt là nhân dân ở 02 miền Triều Tiên, nhân dân Nhật Bản, nước Mỹ là những người buồn nhứt vì hiểm họa hạt nhân vẫn sờ sờ ra đó.

Tuy nhiên, bên cạnh sự thất vọng bởi quá kỳ vọng vào tiến trình giải giáp hạt nhân tại thượng đỉnh lần này thì vẫn có một niềm vui lớn khác, đó là thái độ dứt khoát của ông Trump.

Đã nhiều lần ông Trump và cộng sự của ông luôn khẳng định:

1. Mỹ vẫn duy trì cam kết để đạt được tiến trình phi hạt nhâm hóa hoàn toàn, có thể kiểm chứng và không thể đảo ngược của Bắc Hàn;

2. Tiến trình phi hạt nhân hóa phải diễn ra "nhanh chóng", Mỹ sẽ KHÔNG DỠ BỎ BẤT KỲ BIỆN PHÁP TRỪNG PHẠT NÀO CHO ĐẾN KHI BẮC HÀN GIẢI TRỪ HẠT NHÂN HOÀN TOÀN.

Trước khi diễn ra cuộc gặp mặt lần 02 giữa ông Trump với Kim Jong Un, nhiều người hoài nghi, lo lắng rằng liệu ông Trump có đánh đổi, nhượng bộ điều gì đó để có được một cam kết nào đó của Kim Jong Un hay không ? Trung cộng có lợi dụng việc Bắc Hàn phi hạt nhân hóa để mặc cả với ông Trump trong xung đột thương mại, ăn cắp sở hữu trí tuệ,... không ?

Riêng nhân dân Việt nam và Đài Loan thì lo lắng liệu ông Trump có vì nóng lòng giải giáp hạt nhân Bắc Hàn mà đánh đổi chủ quyền Biển Đông, Đài Loan cho Trung cộng hay không ?

Nhưng nay mọi lo lắng trên đã được giải tỏa bởi ông Trump hoàn toàn giữ đúng bản chất của một MAGA khi đứng lên bỏ về trước khi kết thúc hiệp đấu với lý do Kim Jong Un đưa việc giải giáp hạt nhân ra để yêu cầu ông Trump phải dỡ bỏ lịnh trừng phạt.

Sau hai năm bước lên võ đài chánh trị, tổng thống Trump đã cho thấy những gì ông đã đeo đuổi là không thể mặc cả, mua chuộc,... mà nó hoàn toàn phải được thực thi chân thành, vì đại cục của nhân loại, không thể đảo ngược.

Hãy gạt bỏ đi thất vọng bởi cái lo cho sự thất bại của hội nghị Trump - Kim lần này đã được chuyển hết về phía Trung cộng. Ông Trump vừa đứng dậy bỏ đi chỉ vì Kim Jong Un mặc cả sẽ dỡ bỏ nhà máy hạt nhân Yongbyon với điều kiện ông Trump phải dỡ bỏ hoàn toàn các lịnh trừng phạt Bắc Hàn thì làm sao Tập Cận Bình có thể đưa ra những mặc cả với ông Trump trong hội nghị sắp tới./.

Tran Hung.

[nhuvan]

Hai tín hiệu đối ngoại rất xấu cho ĐCSVN
Nguyễn Ngọc Già Vụ Trịnh Xuân Thanh

Trịnh Xuân Thanh được coi là "đầu thú" từ cuối tháng 7/2017. Sau đó, bị kết án chung thân.

Sự việc, cho đến nay, được Đức xác định là "bắt cóc" do phía VN gây ra. Đây hoàn toàn là hành vi "xâm phạm an ninh quốc gia" đối với Đức quốc.

Nguyễn Hải Long - Một trong những kẻ tham gia vụ bắt cóc Trịnh Xuân Thanh đã bị kết án 3 năm 10 tháng tù vào hôm 25/7/2018. Dù kháng cáo, nhưng dư luận cho rằng, khả năng giảm án cho Nguyễn Hải Long không cao, bởi nền tư pháp khoa học và nghiêm minh không có chỗ cho những gian dối tồn tại.

Ngày 26/2/2019, trang Thoibao.de cho biết [1]:

"...Sau chuyến thăm Đức của Ngoại trưởng Phạm Bình Minh, một nguồn tin từ giới ngoại giao có thẩm quyền tại Bộ Ngoại giao Đức ở Berlin đã cho tờ Thoibao.de biết rằng, Chính phủ Đức vẫn tiếp tục đình chỉ Hiệp định miễn visa cho người mang hộ chiếu ngoại giao, nguyên văn như sau: "Nhập cảnh miễn thị thực cho người mang hộ chiếu ngoại giao Việt Nam hiện nay là không thể được".

Như vậy là trong chuyến đi làm việc tại Đức vừa qua (ngày 20 và 21.02.2019), Ngoại trưởng Phạm Bình Minh cũng phải xin Visa vào Đức...".

Thông tin trên cho thấy, Đức vẫn giữ nguyên tình trạng căng thẳng đối với VN.

Ngoài Nguyễn Hải Long, dư luận cũng biết được, còn một loạt các tướng tá cấp cao của giới công an VN trực tiếp chỉ đạo và tham gia vào "đường dây bắt cóc xuyên quốc gia này". Trong đó, hai nhân vật Tô Lâm và Đường Minh Hưng được nhắc đến nhiều nhất.

Ngày 29/1/2019, Bộ trưởng Bộ Công an Tô Lâm được Nguyễn Phú Trọng - với tư cách Chủ tịch nước - phong đại tướng.

Dư luận cho rằng, sau hàng loạt bê bối trong giới công an như: Phan Văn Vĩnh, Nguyễn Thanh Hóa bảo kê cho tệ nạn bài bạc, cũng như Trần Việt Tân, Bùi Văn Thành chống lưng cho Vũ Nhôm và nhiều vấn đề khác, nó chứng tỏ Tô Lâm không xứng đáng với "lon đại tướng", nếu không bị giáng cấp đã là một điều "may mắn".

Về đối nội, việc Tô Lâm trở thành đại tướng là một điều không thể chấp nhận. Về đối ngoại, với "vụ Trịnh Xuân Thanh", càng cho thấy, Tô Lâm thăng quân hàm là một hành động "phi ngoại giao" của nhà cầm quyền VN, nếu không muốn nói là một thách thức ngạo mạn đối với Đức!

Nguyên tắc bất di bất dịch của tất cả các nước mà nhà cầm quyền VN không thể không biết: Một khi "an ninh quốc gia" bị đe dọa, buộc họ phải hành động. Hành động triệt để và không dung thứ cho đến khi kết quả hiển hiện.

Chính vì lẽ đó, Đức quốc không miễn trừ ngoại giao cho VN là điều dễ hiểu. Và nó như một thông điệp rõ ràng chuyển đến cho nhà cầm quyền VN.

Dường như không hề nhận ra, nhà cầm quyền VN vẫn cử Phạm Bình Minh tới Đức để "cầu hòa" và xin viện trợ?!

Bộ Chính trị có lẽ vẫn dùng ngạn ngữ "suy bụng ta ra bụng người" theo văn hóa "chín bỏ làm mười", khi ứng xử với Đức quốc. Nói cách khác, nhà cầm quyền VN dùng "văn hóa độc đảng toàn trị" áp vào "văn hóa đa đảng dân chủ"! Thất bại là điều hiển nhiên.

Dù Đức chưa ký kết "Hiệp định tương trợ tư pháp" với VN, nhưng người CSVN phải hiểu nguyên tắc "có đi có lại" trong thông lệ ngoại giao quốc tế, huống chi, một khi Đức xác định Tô Lâm, Đường Minh Hưng và các viên công an khác là tội phạm. Điều này có nghĩa, ngoài việc giao nộp họ, nhà cầm quyền VN không thể nối lại quan hệ "đối tác chiến lược" với Đức bằng cách vuốt ve, xin lỗi và "trả" Trịnh Xuân Thanh về Đức là xong (!).

Một khi Đức yêu cầu, Bộ Chính trị nên khuyên đại tướng Tô Lâm, trung tướng Đường Minh Hưng và các viên công an tham gia vào đường dây bắt cóc hãy "vì đại cục" mà "hy sinh" ngồi tù vài năm tại Đức, sau đó có thể về VN "vui thú điền viên". Đặc biệt, phải "tự thú" với lý do vì quá "nôn nóng việc nước", chứ không do bất kỳ ai chỉ đạo họ sang Đức bắt cóc Trịnh Xuân Thanh.

Trong trường hợp, vì "tình đồng chí", nhà cầm quyền VN quyết không giao nộp Tô Lâm, Đường Minh Hưng v.v... điều này đồng nghĩa "sự nghiệp chính trị" của Tô Lâm, Đường Minh Hưng chấm dứt. Cả hai ông này không còn có khả năng "xuất ngoại" với lệnh truy nã quốc tế mà trường hợp Giang Trạch Dân là một ví dụ để suy ngẫm.

Tuy nhiên, điều rất đáng lo ngại cho ĐCSVN, nếu không giao nộp tức là càng thách thức và càng phơi bày việc "xâm phạm an ninh quốc gia" Đức quốc quá rõ. Từ đó, một "hiệu ứng dây chuyền" toàn EU rất dễ xảy ra. Hậu quả thật khôn lường!

Vụ "tàu chở dầu"

Ngày 1/3/2019, đài VOA cho hay [2]: "Một tàu chở 2.000 tấn xăng dầu của Việt Nam đã đến Triều Tiên ngay trước khi Lãnh tụ Triều Tiên Kim Jong Un và Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump chuẩn bị gặp nhau ở Hà Nội, hãng tin Reuters trích dữ liệu hàng hải của Refinitiv cho biết hôm 1/3".

Theo đó, chiếc tàu mang tên "Việt Tín 01" đã cập cảng Triều Tiên, nhưng nhân viên Công ty Cổ phần Vận tải Việt Tín ở Tp. HCM - chủ sở con tàu - nói rằng "không biết chính xác hiện nay con tàu này đang ở đâu" (!)

Triều Tiên - quốc gia được mệnh danh là "xứ sở bí ẩn" nhất thế giới - vẫn không lọt ra khỏi tầm ngắm của báo chí quốc tế.

Có thể tin tưởng tàu VN chở 2.000 tấn dầu cập cảng Nampo thật "êm đềm", nếu như người ta không biết Triều Tiên sẵn sàng xua đuổi quyết liệt, ngay cả tàu đánh cá của Trung Quốc [3], một khi dám xâm phạm vùng biển của họ. Trong khi đó, Bộ Ngoại giao VN không bình luận gì hết trước con tàu... không phải tàu đánh cá (!)

Đài VOA cho biết thêm: "... nếu đúng như tàu Việt Tín 01 đã giao dầu cho Triều Tiên thì hành động này đã vi phạm các nghị quyết của Liên hiệp quốc".

Đây lại thêm một tín hiệu đối ngoại vô cùng xấu của nhà cầm quyền VN đối với quốc tế. Lần này, mức độ càng nghiêm trọng khủng khiếp, nếu quả thật 2.000 tấn dầu đã được giao cho Bắc Hàn!

Hội nghị thượng đỉnh Hoa Kỳ - Bắc Hàn không mang lại kết quả như mong muốn của "Việt Nam - Trung tâm hòa giải xung đột quốc tế" (!).

Dường như, khi tự động mang vác "trọng trách thế giới giao cho", người CSVN đã chuyển niềm "hồ hỡi tột độ" trở thành nỗi "hồ đồ tột cùng", bằng cách sao cho con tàu Việt Tín 01 "cập bến lạc địa chỉ", bởi như VOA cho biết "lẽ ra tàu này sẽ giao hàng ở cảng Daesan ở Hàn Quốc vào ngày 28/2" - ngày cuối cùng xảy ra "sự đổ vỡ" giữa Tổng thống Donald Trump và ông Kim Jong-un.

Nhà cầm quyền VN nên biết cân nhắc kỹ và quên đi tính bộp chộp, nhất là trong các sự việc trọng đại và phức tạp. Thậm chí, giả sử cuộc họp thượng đỉnh hôm 28/2/2019 giữa Hoa Kỳ và Bắc Hàn có thành công đi chăng nữa với việc Hoa Kỳ dỡ bỏ hoàn toàn cấm vận Triều Tiên, điều đó cũng không có nghĩa bất kỳ quốc gia nào được phép cung cấp dầu cho Bình Nhưỡng trước ngày 28/2/2019.

Bang giao quốc tế và quản trị quốc gia không dành cho những cái đầu "lạc quan tếu" và "nhanh nhảu đoảng"! Nó cũng không thể biện minh cho việc gọi là "tranh thủ tình cảm" (dù là Hoa Kỳ hay Bắc Hàn) mà người CSVN luôn thích thú với khái niệm đó!

Kết

Cách đây 4 năm, RFA cho hay [4]: "Mỹ vừa lên tiếng yêu cầu Việt Nam không cho phép Nga sử dụng cảng Cam Ranh để tiếp nhiên liệu cho máy bay ném bom. Sau hơn một tuần kể từ khi có đề nghị từ phía Mỹ được công khai trên các phương tiện truyền thông, Việt Nam vẫn chưa chính thức đưa ra câu trả lời hay có bất kỳ phản ứng gì..."

Hãy nhớ rằng, trước khi bắt giữ Mạnh Vãn Chu, người Mỹ đã mất 10 năm [5] để "lôi cổ" Huawei ra trước ánh sáng công lý!

Đừng giỡn mặt!

03.03.2019
Nguyễn Ngọc Già

[saohom]

Khi nào nền văn minh của chúng ta… sụp đổ
Lê Mạnh Hùng


Các sử gia, các nhà nhân chủng và những chuyên gia khoa học xã hội khác đưa ra giải thích các cuộc sụp đổ của các nền văn minh trong quá khứ,
một trong số đó có việc hủy hoại môi sinh.
Trong hình, hơn 140 con cá voi chết trên bãi biển ở miền Nam New Zealand do không được giải cứu kịp thời vào cuối Tháng Mười Một, 2018.
(Hình: youngzine.org) Trong một câu chuyện gần đây với mấy người bạn, biết rằng tôi đang viết một cuốn sách về các nền văn minh, một anh bạn bỗng hỏi, trong tình trạng hiện thời, vậy thì nguy cơ nền văn minh của chúng ta sụp đổ có nhiều khả năng đến đâu. Câu hỏi này bỗng làm tôi suy nghĩ nhiều và sau đây là môt số suy nghĩ để trình bày với quý vị độc giả.

Sử gia Arnold Toynbee trong tác phẩm khổng lồ 12 tập “A Study of History” nghiên cứu về sự nổi lên và sụp đổ của 28 nền văn minh trên thế giới đã đưa ra kết luận: “Các nền văn minh không chết vì bị giết. Chúng chỉ chết vì tự tử.”


Ông Toynbeen nói rất đúng, nhưng không phải hoàn toàn đúng. Tuy rằng cái chết của các nền văn minh đều là do tự tử, nhưng việc tự tử này phần nhiều là có được giúp đỡ.

Nền văn minh La Mã chẳng hạn tuy rằng là nạn nhân của rất nhiều những bệnh mà tự mình gây ra, bành trướng quá mức, hủy hoại môi sinh, lãnh đạo hủ hóa, phân hóa xã hội và tôn giáo nhưng nó chỉ chết hẳn khi mà thành phố Rome bị rợ Visigoth đánh chiếm và cướp bóc vào năm 410 rồi sau đó bởi rợ Vandal vào năm 455.

Sự sụp đổ khi đến thì thường rất là nhanh, và những huy hoàng của quá khứ không làm cho nó được miễn nhiễm. Đế quốc La Mã chẳng hạn bao gồm một diện tích 4.4 triệu cây số vuông (1.9 triệu dặm vuông) vào năm 390. Chỉ năm năm sau nó thu lại còn 2 triệu cây số vuông (770,000 dặm vuông) và đến 470 thì không còn gì nữa.

Quá khứ của chúng ta đầy dẫy những tấm gương sụp đổ của các nền văn minh. Tại Đại Học Cambridge, có một trung tâm, Centre for the Study of Existential Risk, nghiên cứu về những nguy cơ có thể làm hại cho sự hiện hữu của loài người trong đó có nguy cơ sụp đổ của nền văn minh hiện nay của nhân loại. Và người ta đã đưa ra một số tiêu chuẩn để định nghĩa thế nào là sự sụp đổ và những nguyên nhân của nó.

Một sự sụp đổ có thể được định nghĩa như là một sự giảm sút mau chóng và lâu dài dân chúng cũng như những cơ cấu kinh tế xã hội. Các dịch vụ công cộng bị sụp đổ và loạn lạc nổi lên khi nhà nước mất đi quyền kiểm soát và độc quyền dùng bạo lực. Hầu như tất cả các nền văn minh trong quá khứ đều phải đối phó với số phận này. Một số phục hồi lại được như nền văn minh cổ đại Ai Cập và Trung Quốc. Một số chết đi, nhưng trên thây ma của nó sau một thời gian nổi lên một nền văn minh mới thừa kế như nền văn minh phương Tây nổi lên với di sản của Hy Lap, La Mã và các nền văn minh khác trong quá khứ. Có khi nền văn minh này chết đi luôn tỷ như nền văn minh Maya tại Mexico với các thành thị trở thành những di chỉ điêu tàn và sau cùng trở thành những nơi cho khách du lịch thăm viếng.

Những điều xảy ra trong quá khứ giúp chúng ta đoán được gì về tương lai nền văn minh toàn cầu mà chúng ta đang sống? Liệu những bài học rút từ những nền văn minh có cơ sở là nông nghiệp có áp dụng được cho nền văn minh tư bản kỹ thuật của chúng ta hay không?

Vấn đề ở đây không phải là trình độ kỹ thuật mà là sự phức tạp của cơ cấu xã hội. Và các xã hội trong quá khứ cũng phức tạp không kém gì xã hội của chúng ta hiện nay. Lý thuyết toàn học về các hệ phức tạp cho thấy rằng bất kể chúng thuộc loại nào, chúng đều thường xuyên có nguy cơ bị sụp đổ.

Thành ra sụp đổ có thể là một hiện tượng bình thường cho mọi nền văn minh. Chúng ta có thể tiến bộ hơn về kỹ thuật so với quá khứ, nhưng điều đó không có thể nào làm chúng ta miễn nhiễm với những nguy cơ làm sụp đổ nền văn minh của các tổ tiên chúng ta. Không những thế những kỹ thuật mới của chúng còn có thể tạo ra những nguy cơ mới chưa từng có trước kia.

Nếu số phận của các nền văn minh trước là những chỉ dẫn cho tương lai của nền văn minh chúng ta thì những chỉ dẫn đó là gì. Dưới đây là một số những yếu tố mà các sử gia, các nhà nhân chủng và những chuyên gia khoa học xã hội khác đưa ra giải thích các cuộc sụp đổ của các nền văn minh trong quá khứ:

-Thay đổi khí hậu: Khi sự ổn định của hệ thống khí hậu thay đổi, thì hậu quả của nó có thể kinh khủng. Nó tạo ra việc thất thu liên tục trong mùa màng, nạn đói và sa mạc hóa. Sự sụp đổ của nhiều nền văn minh, từ nền văn minh đầu tiên Sumer-Akkad cho đến nền văn minh Maya tại Châu Mỹ và văn minh La Mã đều trùng hợp với những giai đoạn mà khí hậu thay đổi mạnh.

-Hủy hoại môi sinh: Sụp đổ cũng có thể xảy ra khi xã hội khai thác vượt quá khả năng chịu đựng của môi trường sinh sống. Lý thuyết sụp đổ vì hủy hoại môi sinh đưa ra những lý do dẫn đến sự khủng hoảng qua việc phá hủy rừng quá mức, ô nhiễm nguồn nước, mất đa dạng sinh học như là tạo ra những biến động kinh tế xã hội.

-Bất công kinh tế xã hội và tập trung quyền lực trong tay một nhóm nhỏ: Bất công kinh tế chính trị thường là một động cơ căn bản dẫn đến sự phân hóa xã hội. Tương tư như vậy là tình trạng một nhóm nhỏ tập trung quyền lực trong tay mình. Những chuyện này không những làm gia tăng căng thẳng xã hội mà còn làm cản trở khả năng của xã hội đối phó với những vấn đề tạo ra do những nguyên nhân ngoại lai như môi sinh hoặc khí hậu. Cổ xã hội học đã xây dựng được những mô hình cho thấy các yếu tố tỷ như bất công xã hội và dân số có liên hệ trực tiếp với bạo động chính trị. Phân tích thống kê những tư liệu còn lại của các xã hội xưa cho thấy rằng đây là một hiện tượng tuần hoàn. Với dân chúng gia tăng, số lao động cung ứng vượt quá nhu cầu đẩy giá nhân công xuống thấp và bất công gia tăng. Bất công này xói mòn tinh thần đoàn kết xã hội và những xáo trộn chính trị xảy ra.

Mặc dầu có rất nhiều nghiên cứu nhưng chúng ta còn chưa có một lý thuyết nào đáng tin cậy về sự sụp đổ của những nền văn minh. Điều chúng ta biết là những yếu tố nói trên đều có thể đóng góp vào. Sụp đổ là một hiện tượng bước ngoặt xảy ra khi các yếu tố áp lực vượt quá khả năng đối phó của xã hội. Thành ra sự sụp đổ của nền văn minh chúng ta đang sống không bắt buộc phải tất yếu. Lịch sử khuyến dụ rằng nó có triển vọng xảy ra, nhưng chúng ta có cái lợi thế là có thể học hỏi từ những tấm gương của quá khứ để tìm cách tránh. (Lê Mạnh Hùng)

[saohom]

Đạo đức lụi tàn trong "thời đại Hồ Chí Minh"
Võ Ngọc Ánh (Danlambao) - Nhà nước cộng sản Việt Nam cai trị càng lâu, đầu tư tiền của, công sức, thời gian học tập theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh càng nhiều thì đạo đức xã hội càng đi xuống. Một xã hội thói đạo đức giả đang được thể hiện như chuẩn mực văn hóa. Một xã hội mà người nào không biết giả dối người đó không thể phát triển. Tiến sĩ Lương Văn Kế, khoa quốc tế Đại học khoa học xã hội nhân văn Hà Nội đã đúc kết như thế. Không phải hắn nói nhé!

Một sự thật đáng buồn.

Vậy đạo đức xã hội ở Việt Nam đã chạm đáy chưa?

Bản thân hắn không thể đưa câu trả lời. Tuy nhiên, chắc chắn rằng, khi nào Việt Nam còn cai trị bởi cộng sản, còn mải mê xây dựng XHCN, còn phát triển kinh thị trường theo định hướng hiện nay thì đạo đức vẫn còn là nỗi ê chề.

Thử đi tìm sự lý giải cho câu chuyện đạo đức xã hội ở Việt Nam hôm nay.

Đạo đức, văn hóa của một nước, một dân tộc là kết quả hình thành từ hàng ngàn năm dựng nước, giữ nước. Đạo đức của một thời đại là sản phẩm trực tiếp từ tầm nhìn chính trị đang lãnh đạo, hoặc cai trị. Đạo đức xã hội Việt Nam hôm nay thuộc “thời đại Hồ Chí Minh”.

Đạo đức “thời đại Hồ Chí Minh”

Dù bạn đang ủng hộ thể chế hiện nay ở Việt Nam, hoặc đấu tranh cho một xã hội tốt hơn đều dễ dàng đồng ý với nhau, chưa bao giờ đạo đức xã hội của Việt Nam xuống cấp như bây giờ.

Sau khi cướp được chính quyền, cộng sản phát động việc con tố cha, vợ giết chồng, xóm làng rình rập báo cáo lẫn nhau… Tiếp đó nhà cầm quyền cộng sản đổ thừa đạo đức không như ý do tàn dư phong kiến, thói quen thực dân, Mỹ - ngụy đầu độc…và những kẻ thù tưởng tượng.

Vài ba chục năm nay nhà nước cộng sản Việt Nam lý giải cho sự xuống cấp những chuẩn mực đạo đức tốt đẹp của cha ông là vì “nền kinh tế thị trường”, “mở cửa thì gió lành vào nhưng gió độc cũng ùa tới.”.

Ồ! Vậy tại sao ở các nước châu Âu, Mỹ, Canada, Nhật Bản, Hàn Quốc, Đài Loan… kinh tế thị trường bao năm nay mà văn hóa được phát triển, giá trị đạo đức được phục hồi, tham nhũng ít hẳn hơn các quốc gia độc tài…

Này nhé, đã là con người thì dù chủng tộc nào, quốc gia nào, châu lục nào thì đều có lòng tham, mong muốn mình giàu có, quyền lực…

Tuy nhiên, chính lập pháp – hành pháp – tư pháp rõ ràng. Hiến pháp tiến bộ được tôn trọng, tính dân chủ trong chính trị; tư pháp công tâm; giáo dục hướng con người vào sự nhân bản, trung thực, sáng tạo; các tôn giáo được hoạt động theo bản chất… đã giúp nhiều quốc gia hạn chế tiêu cực, phát huy tích cực, nuôi dưỡng điều hay, lý đẹp.

Còn Việt Nam, chính sự độc tài cai trị mọi lĩnh vực trong sự nhập nhằng bởi nhà nước cộng sản đã đưa Việt Nam đến tình cảnh hôm nay.

Nếu theo chuẩn mực các nước phát triển, sẽ có trên 90% quan chức ở Việt Nam tham nhũng. Nhóm người tạm gọi được học, ăn trên ngồi trốc này giàu có nhờ ăn trộm, ăn cướp chứ không phải bởi đồng lương.

Quan to bận rộn kiếm tiền dự án to, quan nhỏ siêng năng kiếm chác trong phạm vi quản lý. Qua đó đa số quan chức có chút lãnh đạo ở Việt Nam giàu và rất giàu.

Cho dù tổng bí tịch Nguyễn Phú Trọng có "đốt lò" cháy hừng hực như lò bát quái thì tham nhũng vẫn nhiều như kiến. Bởi chính thể chế XHCN đẻ ra tham nhũng, lộng quyền. Và đặc tính người Việt làm cho nó trầm trọng hơn.

Trong lý tưởng cộng sản những tên tội phạm như Trương Minh Tuấn, Nguyễn Bắc Son trở thành kẻ rao giảng ‘giáo lý’, đạo đức cho xã hội.

Những Nguyễn Tấn Dũng, Trần Bắc Hà, Nguyễn Văn Đua, Nguyễn Hữu Tín, Tất Thành Cang… nhân danh đảng, chính quyền đầy quyền lực câu kết với bên ngoài như một băng đảng mafia để ăn cướp, chiếm đoạt, làm lợi cho cá nhân, gia đình, phe nhóm…

Nhiều người giàu, rất giàu ở Việt Nam không phải bởi tầm nhìn, bởi sáng tạo, khác biệt… mà họ có chung kiểu hoạt động giỏi ‘đi đêm’ cùng quan chức, chính quyền kiếm dự án, mánh mung…

Đa số người Việt nhìn sự bất công này với lòng bực tức, căm phẫn.

Tuy nhiên, cũng lại chính họ nhìn sự giàu có kia bằng con mắt thèm muốn. Họ đầu tư cho bản thân, con cái ăn học với ước mong được như quan chức kia để đổi đời. Thực tế thì nhiều người Việt đang đầu tư vào tham nhũng, vào cái xấu.

Lực hút đồng tiền sức ảnh hưởng, chi phối xã hội hơn đạo đức níu giữ.

Bởi “Thượng bất chính, hạ tắc loạn”, quan tham kiểu quan, doanh nghiệp gian dối kiểu doanh nghiệp, đến người bán buôn, nông dân… đều bất chấp thủ đoạn, gạt qua tiếng nói lương tâm kiếm tiền bằng mọi cách.

Để xã hội người ta nhìn đâu cũng thấy nghi ngờ, sợ hãi, lo rước bệnh vào thân. Mà rước thật sự. Dù đó là hàng mua trong siêu thị, hàng được quảng bá ùm beng, đến bó rau con cá ngoài chợ, trên vỉa hè…

Ngay cả tư pháp trong xã hội ấy được quyết định bởi đồng tiền bên ngoài phòng xử (trừ những vụ án chính trị) chứ không phải công lý chốn công đường.

Một xã hội vận hành theo sự đảo điên lấy gì để gìn giữ, phát huy, níu kéo đạo đức.

Gạt bỏ niềm tin

Tôn giáo xưa nay vẫn hướng con người vào tính thiện, nỗi sợ làm điều ác, niềm tin hy vọng sau cái chết…

Cộng sản phủ nhận những giá trên của tôn giáo. Họ xem chết là hết. Điều này vô tình khuyến khích người ta làm điều ác miễn pháp luật không biết, hoặc công lý được mua bởi nhiều đồng tiền.

Một nhà nước vô thần lại lập ra các cơ quan, tổ chức quản lý tôn giáo. Biến tôn giáo thành những cánh tay nối dài của đảng, vâng lời đảng, đánh lạc niềm tin, giáo lý.

Thực tế có không ít chức sắc tôn giáo tin đảng hơn tin đạo. Họ lợi dụng nhau để sai bảo, kiếm tiền. Điều này dẫn đến nhiều giáo hội đánh mất các giá trị căn bản tôn giáo. Phật, thần là nơi để người ta hối lộ, mua cầu danh lợi.

Bởi thế nhiều chùa, thêm Phật, với vô số kỷ lục to, bự… không làm cho lòng người tốt hơn.

Sự độc quyền của đảng đã tạo nên đất nước bát nháo, người dân Việt Nam hôm nay bị quay vào guồng máy của xã hội kiếm tiền theo lối bất chấp, man rợ, hoang dã…

Người Việt đang đánh mất niềm tin vào công lý, đạo đức… Họ nghĩ đồng tiền mới đem lại cho họ sự giàu có, đảm bảo, hoặc ít ra nó cũng giúp họ dễ dàng thoát ra nước ngoài.

Đến lúc người Việt nên thẳng thắn thừa nhận, huỵch toẹt với nhau chính thể chế cộng sản đã tạo ra một xã hội có đạo đức như tấm mền nát tươm, đừng cố ép tự hào, rao giảng.

10.03.2019
Võ Ngọc Ánh

[hoangphong]

Chủ nghĩa CS sinh ra những quái đản
Cánh Dù lộng gió
(Danlambao) - Cách đây hơn nửa thế kỷ năm 1952 HCM sau khi qua tàu cộng và Liên Sô về đã phát động phong trào cải cách ruộng đất theo lệnh của Mao và Stalin.

Năm 1953 HCM cho họp hội nghị cán bộ đầu năm để quyết định cho việc tiến hành CCRĐ. Phía tàu cộng cử một đoàn cố vấn do Kiều Hiếu Quang phó bí thư tỉnh uỷ tỉnh Quảng Tây làm trưởng đoàn qua để hướng dẫn và chỉnh đốn lại hàng ngũ trong đảng CSVN. Thời gian bắt đầu CCRĐ cho tới khi chấm dứt là tròn 3 năm.

Cái quái đản trong CCRĐ là câu HCM tuyên bố: "Thà sai lầm còn hơn bỏ sót". Quái đản hơn nữa là giết người phải ra chỉ tiêu, phân bổ cho từng tỉnh hoặc địa phương, mỗi địa phương phải đạt 5% chỉ tiêu.

Theo nhà văn Pháp Michel Tauriac thì gần như nửa triệu người bị giết trong vụ CCRĐ vì tính luôn những người chết trong tù sau đó và sau đó ức quá tự tử. Ông Bùi Tín cũng xác nhận con số này do cái lệnh quái đản là "Đào tận gốc trốc tận rễ" nên thời gian 3 năm cả miền Bắc đầy tang tóc bi thương.

Mạng con người lúc đó quá mong manh như mành treo trên sợi chỉ, chỉ tính vài sào ta ruộng và 1 vài con trâu là đã bị ghép tội địa chủ và đem ra đấu tố giết chết. Hết kiếm ra địa chủ thì cái đám bần cố nông lôi luôn những gia đình có chút của ăn thôi chứ chưa nói gì đến có của để nữa ra đấu tố cho đủ chỉ tiêu để được khen thưởng.

Từ khi HCM chui ra từ hang Pắc Pó chỉ toàn là lệnh giết người, giết người bịt miệng, giết người đoạt công trạng, lệnh giết người trong vụ CCRĐ, lệnh giết người trong vụ Quỳnh Lưu Nghệ An và lệnh giết người trong bài chúc tết vụ thảm sát tết Mậu Thân năm 1968.

Phải nói HCM là tên đồ tể chuyên nghiệp ra lệnh một cái thì nhiều sinh mạng sẽ ra người thiên cổ ngay.

Ấy thế mà bây giờ cái quái đản hơn cả là HCM lại được phong thánh đưa vào Chùa ngồi trên toà sen ngang hàng với Phật và có nguy cơ soán ngôi Phật trong các Chùa quốc doanh CSVN với danh hiệu Phật Hồ. Đúng là thời mạt pháp, một tên giết người vô số được tôn lên hàng thần thánh quả là siêu quái đản chứ không phải quái đản bình thường nữa.

Tết Mậu Thân Nguyễn Đắc Xuân 2 Anh Em Hoàng Phủ Ngọc Tường, Hoàng Phủ Ngọc Phan và Nguyễn Thị Đoan Trang vào từng nhà bắt những người có liên quan đến Quốc Gia đem đi xử bắn và hành quyết, như lời hắn kể hắn bước đi trong đêm tối vào một con đường mà cứ ngỡ giẫm lên bùn khi soi đèn pin mới biết là máu chứng tỏ con số bị 2 Anh Em hắn giết là vô số kể cả dân lành mà 2 Anh Em hắn nghi ngờ đã chỉ điểm cho Quốc Gia, đúng với lệnh của HCM: Giết lầm còn hơn bỏ sót".



Con số bị thảm sát trong tết Mậu Thân lên đến hơn 4000 người, con số này tạm đếm được, còn con số mất tích không kiếm ra xác hoặc những hố chôn mất dấu vết không tìm thấy không thể thống kê hết được chắc chắn còn nữa. Một gia đình có đến 4 người bị 2 Anh Em Tường & Phan giết một lúc, còn lại mỗi người em gái là nhân chứng sống hiện nay của đợt thảm sát này.



Sau năm 1975 một nhà báo phỏng vấn Hoàng Phủ Ngọc Tường về vụ thảm sát này thì được trả lời là lúc đó Hoàng Phủ Ngọc Tường đang ở trên bưng không có ở trong thành phố và những kẻ bị đem ra xử bắn và bị giết là do những kẻ đó thuộc thành phần ác ôn, quá nợ máu với nhân dân nên khi cách mạng vào, tranh tối tranh sáng dân đem ra xử tội nên không kiểm soát được, còn vụ thảm sát tập thể là do phía Mỹ Nguỵ trả thù thả bom và bắn pháo vào người dân rồi đổ thừa cho quân giải phóng. Một kiểu gắp lửa bỏ tay người, ăn cướp đánh trống la làng của bọn đồ tể.



Vừa qua có một Clip Video sau mấy chục năm bị lương tâm cắn rứt và bị những oan hồn cứ vật vờ về đòi mạng, tối nào cũng nằm mơ thấy ác mộng. Hoàng Phủ Ngọc Tường mới thốt ra một phần của sự thật về vụ Thảm Sát Mậu Thân. Y nói rằng y sắp sửa về "Trời" nên nói ra để nhẹ lòng trước khi ra đi, một ý nghĩ quái đản nhất mà ai khi nghe thấy cũng phải mỉa mai cười ruồi.



Không biết Ông Trời nào chứng giám cho hành động giết người không chớp mắt và hàng loạt này của y để khi y nhắm mắt mà cho y về Trời như lời y thố lộ. Chưa biết sao chứ những oan hồn bị hắn giết và chôn sống tập thể đang chờ y từ giã cái thiên đường xã nghĩa này để hỏi tội và đòi lại sự công bằng nơi y, một đồ tể uống máu người chẳng biết tanh và không hề chớp mắt.

Ngày 15/03/2019
Cánh Dù lộng gió

[TheLang]

Sau Christchurch sẽ đến lượt ai?
Ngô Nhân Dụng
March 19, 2019


Hôm 19 Tháng Ba, 2019, hai phụ nữ thắp nến cầu nguyện cho những nạn nhân bị sát hại gần đền thờ Hồi Giáo Al Noor ở thành phố Christchurch,
New Zealand. Cuộc thảm sát của một tay súng đã cướp đi sinh mạng của 50 người và hàng chục người khác bị thương vào Thứ Sáu, 15 Tháng Ba.
(Hình: Carl Court/Getty Images) New Zealand ở “tuốt dưới” Nam Bán Cầu. Trong cộng đồng người Việt tị nạn chỉ có các đồng bào gốc Chàm có người theo Hồi Giáo. Nhưng vụ tàn sát ở hai đền thờ đạo Hồi tại Christchurch, New Zealand, rất đáng suy nghĩ.

Bà Thủ Tướng Jacinda Ardern đã quyết định không nhắc đến tên hung thủ, không muốn hắn ta được thỏa ý nguyện muốn trở thành gương mẫu cho bọn “Da Trắng Thượng Đẳng” khắp thế giới


“Hắn ta là một tên khủng bố quá khích, một tội phạm… quý vị hãy nhắc đến tên các nạn nhân chứ đừng nói đến tên kẻ giết người. Hắn muốn nổi tiếng, nhưng chúng ta, người New Zealand sẽ không cho hắn cái gì hết.” Và bà hứa sẽ cải tổ luật mang súng ở New Zealand.

Người dân New Zealand có thể hãnh diện về bà thủ tướng của họ. Cũng như đáng hãnh diện về những “anh hùng” xuất hiện giữa cảnh đổ máu.

Tại đền thờ Hồi Giáo Al Noor, nơi bị tấn công trước, Naeem Rashid là người đã xông tới ngăn cản hung thủ khi hắn đang bắt đầu bắn vào đám đông, cuốn phim do hung thủ quay bằng máy gắn trên mình cho thấy. Rashid, 50 tuổi, là người Pakistan, vốn là một nhân viên ngân hàng, sang tị nạn được chín năm, làm nghề dạy học. Ông bị bắn chết, cùng người con trai 21 tuổi.

Abdul Aziz đang ở trong Trung Tâm Hồi Giáo đường Linwood, nơi hung thủ chọn làm mục tiêu tàn sát thứ nhì. Anh vừa mưu trí, vừa can đảm, đã chạy ra khi nghe tiếng súng và thấy nhiều người bị bắn. Anh không chạy trốn mà còn lớn tiếng chửi mắng, thách thức hung thủ để đuổi bắn anh giữa những chiếc xe đậu, cố ý không cho hắn vào bên trong. Khi hắn cầm súng chạy vào phòng cầu nguyện, anh nhặt một khẩu súng hắn vứt bỏ vì hết đạn, đuổi theo, khiêu khích, khiến hắn phải quay ra xe, anh ném khẩu súng bể cửa kính, hắn phải lái xe bỏ chạy rồi bị bắt. Aziz là một ngườitị nạn từ Kabul, Afghanistan, đã qua Úc 25 năm trước, mới chuyển sang New Zealand mấy năm nay.

Cũng tại nhà nguyện đường Linwood, một người cha đã hy sinh để cứu con. Anh Zulfirman Syah, người Indonesia, đã đứng lên chặn giữa hung thủ và con mình, tính giựt khẩu súng máy của hắn, thân thể anh nhận nhiều phát đạn.

Một người dân đi qua đường, anh Jacob Murray, 25 tuổi, da trắng, cũng liều mạng khi chạy tới cấp cứu các nạn nhân bị bắn. Anh nghe tiếng súng nổ, và thấy có người từ trong xe đang bắn vào mấy người đi trên đường trước cửa Trung Tâm Hồi Giáo. Anh không tìm cách lánh xa mà còn đậu xe, chạy tới để cứu một phụ nữ nằm trong vũng máu, rồi nâng một người đàn ông bị thương lên xe cấp cứu.

Những tấm gương can đảm trên, do người dân New Zealand và những di dân đến từ nhiều quốc gia Hồi Giáo trên thế giới xứng đáng được nước này mở vòng tay đón nhận.

Khi bay tới Christchurch ủy lạo các nạn nhân, bà Ardern đã mặc áo trùm đầu với một tấm khăn (hijab) như các phụ nữ Hồi Giáo thuần thành. Bà đã mở đầu bài diễn văn trước Quốc Hội bằng lời chào bằng tiếng Ả Rập, “As-salamu alaykum,” lời chúc bình an quen thuộc của người Hồi Giáo. Bà kêu gọi nhân dân đứng lên nhăn chặn bọn da trắng cực đoan.

Phong trào da “trắng cực đoan” có thật và đã lên mạnh từ hai ba năm qua. Tên giết người ở Christchurch đã phát qua trang Facebook của hắn một bản “tuyên ngôn” dài 75 trang cổ động cho chủ trương này. Hắn gắn máy thâu hình trên mình để trực tiếp truyền đi (livestream) hình ảnh cuộc tàn sát cho những người da trắng cực đoan khác theo dõi. Trong 24 giờ, Facebook đã phải xóa bỏ một triệu rưỡi lần những hình ảnh này, do các “đồng chí” của hung thủ đưa lên.

Trong bản “tuyên ngôn” hung thủ nêu rõ mục tiêu của hắn là ngăn không cho người Hồi Giáo và các sắc dân “da không trắng” chiếm đoạt các xã hội, xóa bỏ nền văn minh Tây phương. Hắn kêu gọi các nước da trắng phải trừ khử nạn di dân, trục xuất những người “không trắng” và hãy đẻ nhiều con để bảo vệ dân số da trắng.

Hắn gọi tên tất cả những người da trắng là dân Âu Châu, dù là dân ở Mỹ hay ở dân Úc và hô khẩu hiệu “Đuổi bọn xâm lăng” (Remove the invaders) và “Chiếm lại Âu Châu” (Retake Europe).

Hung thủ nêu tên những “anh hùng” mà hắn muốn noi gương. Đứng đầu sổ là Anders Breivik, kẻ đã tàn sát 77 người ở Na Uy năm 2011. Breivik phát một bản “tuyên ngôn” hơn 1,500 trang, giải thích hành động của mình là “trừng phạt” Châu Âu vì đã chấp nhận di dân và nền văn hóa đa nguyên. Breivik kêu gọi các nước Âu Châu hãy lập thêm nhà hộ sinh, thúc đẩy các bà mẹ đẻ thật nhiều, mỗi người hàng chục con, những đứa trẻ tóc vàng, mắt xanh.

Một người khác được hung thủ nêu danh là Dylann Roof, một người Mỹ đã giết chín người da đen tại một nhà thờ ở South Carolina năm 2015.

Một người cũng coi Breivik như thần tượng là Christopher P. Hasson, một tay dùng ma túy, mới bị bắt vì tàng trữ nhiều súng đạn và chất nổ với ý định giết hàng loạt người “không trắng” để gây ra một cuộc “chiến tranh màu da” ở Mỹ.

Những người chủ trương Da Trắng Thượng Đẳng nuôi một ám ảnh là mối lo “nền văn minh của người da trắng” bị “quân xâm lăng” hủy diệt. Họ thấy bị đe dọa xâm lăng vì dám “di dân tập thể.” Hung thủ vụ tàn sát ở Christchurch đã thăm Âu Châu năm 2017, và cảm thấy “quân xâm lăng” đang thắng thế. Ngôi đền thờ Hồi Giáo đầu tiên bị hắn tấn công vốn là địa đểm của một nhà thờ Thiên Chúa Giáo, đã được đem bán cho di dân làm đền thờ của họ.

Các di dân ở nước nào cũng phải báo động khi nghe những chính trị gia tuyên bố những lời hầu như lập lại các luận điệu của bọn người da trắng cực đoan.

Ông Steve King, một dân biểu ở Iowa, đã bị các đại biểu Cộng Hòa trong Quốc Hội Mỹ trừng phạt khi nói rằng: “Những chữ Dân Tộc Da Trắng (White Nationalist), Da Trắng Thượng Đẳng (“White Supremacist), Văn Minh Tây Phương (Western Civilization) có gì đâu mà phải chống đối?”

Steve Bannon, cầm đầu Breitbart News, đã khuyên độc giả đọc cuốn tiểu thuyết “Trại Các Thánh” (Camp of the Saints, Le Camp des Saints của Jean Raspal, in năm 1973, in lại và bán rất chạy năm 2011), trong đó kể chuyện những di dân da màu xâm lăng và chiếm nước Pháp rồi các nước da trắng.

Ngay sau vụ tàn sát ở Christchurch xảy ra, thủ tướng Hungary, ông Viktor Orban, lại lên tiếng nói những lời báo động giống như lời của hung thủ, về cảnh nền văn minh Tây phương bị đe dọa: “Nếu không có nền văn minh Thiên Chúa Giáo, Âu Châu sẽ không còn tự do.”

Cuộc tàn sát ở Christchurch có thể là một lời báo động cho di dân ở các nước da trắng. Tuy rằng các nhóm Da Trắng Thượng Đẳng là một thiểu số không đáng kể trong các nước này, nhưng không thể đoán được lúc nào chúng sẽ nổi cơn điên đi giết người khác màu da. Nếu bọn chúng được các nhà chính trị khích lệ để kiếm phiếu thì chúng sẽ càng mạnh bạo hơn; không biết chúng sẽ đi giết di dân ở đâu, lúc nào! (Ngô Nhân Dụng)